Thứ năm, 18 Tháng mười 2007, 17:27 GMT+7

Những điều cần biết về đột quỵ - Tai biến mạch máu não

Nhung dieu can biet ve dot quy Tai bien mach mau nao
BS Phạm Văn Ý đang thăm khám cho bệnh nhân tại khoa Nội Thần kinh, Bệnh viện Chợ Rẫy.
Đột quỵ, hay tai biến mạch máu não (TBMMN) là tình trạng một phần não bị hư hại đột ngột do mất máu nuôi.

Máu mang oxy và chất dinh dưỡng lên nuôi não. Khi thiếu máu lên não, các tế bào não sẽ ngưng hoạt động và sẽ chết đi trong vài phút. Hậu quả là các vùng cơ thể do phần não đó điều khiển sẽ ngưng hoạt động, dẫn tới yếu liệt, tê mất cảm giác nửa người, không nói được hoặc hôn mê.

Nguyên nhân gây thiếu máu nuôi não có thể là tắc hoặc vỡ mạch máu.

Có mấy loại đột quỵ? Tại sao đột quỵ?

– Nhồi máu não: Mạch máu não bị tắc làm não bị thiếu máu nuôi và hoại tử.

- Cơn thoáng thiếu máu não: tương tự trường hợp trên, nhưng mạch máu tự thông nên hồi phục hoàn toàn trong vòng 24 giờ.

Hai nguyên nhân chính làm tắc mạch máu:

+ Mạch máu hẹp dần lại rồi tắc: do mảng xơ mỡ đóng ở thành mạch dày lên dần, làm hẹp lòng mạch.

+ Một cục máu đông trôi lên và kẹt lại gây tắc mạch máu: thường do tim bị bệnh loạn nhịp hoặc bệnh hẹp, hở van tim khiến máu ứ lại, đóng thành cục máu đông trong tim, sau đó trôi lên não làm nghẹt mạch máu não.

– Xuất huyết não: Mạch máu bị vỡ làm chảy máu, chèn ép não bộ.

– Xuất huyết khoang dưới nhện: Mạch máu bị phình rồi vỡ ra làm máu chảy vào khoang trống bao quanh não.

Ai dễ bị đột quỵ?

Đó là người lớn tuổi; người bị tăng huyết áp (HA); người bệnh tiểu đường; xơ mỡ động mạch; tăng mỡ (cholesterol) trong máu; bệnh tim; hút thuốc lá, nghiện rượu; béo phì, ít vận động…

Làm gì khi người thân đột quỵ?

– Đỡ bệnh nhân (BN) để họ không bị té ngã, chấn thương.

– Cho BN nằm, nghiêng qua một bên. Nếu BN nôn ói thì móc hết đàm nhớt cho BN dễ thở.

– Đưa ngay BN đến cơ sở y tế gần nhất.

– Nếu BV gần nhà có đủ điều kiện chữa trị thì không nên chuyển viện đi xa- càng chuyển xa càng có thể làm bệnh nặng hơn.

– Không tự ý cho uống hoặc nhỏ thuốc hạ HA hay bất kỳ thuốc nào khác.

– Không để BN nằm chờ xem có khỏe lại không.

– Không cạo gió, cắt lể, cúng vái…

Điều trị tăng HA ra sao?

– Khi chưa bị TBMMN, phải điều trị cao HA tích cực và thường xuyên, liên tục suốt đời.

– Khi đã bị TBMMN, việc dùng thuốc hạ HA cần thận trọng.

–Khi TBMMN mới vừa xảy ra, cơ thể phản ứng tăng HA lên để cố gắng đưa máu về nuôi não; nếu dùng thuốc hạ HA mạnh và nhanh quá sẽ làm thiếu máu não nặng hơn. (Do đó, BS chỉ dùng thuốc hạ HA khi HA cao hơn 180/100nnHg- Chỉ dùng các loại thuốc hạ HA từ từ, không dùng thuốc nhỏ dưới lưỡi).

Giúp BN tại BV

Người nhà có thể phối hợp với BS để chăm sóc BN lúc ở BV.

– Xoay trở, đổi tư thế nằm của BN mỗi giờ để chống loét.

– Giúp BN làm vệ sinh răng miệng mỗi ngày 2-3 lần.

– Cho ăn theo hướng dẫn để tránh bị sặc, tránh ọc thức ăn: Cho ăn tư thế ngồi (nếu BS cho phép) hoặc nằm đầu cao 30 độ; dùng muỗng đút từng phần nhỏ thức ăn, đợi BN nhai nuốt được rồi mới cho ăn tiếp. Nếu ăn ống phải để điều dưỡng (y tá) thử ống, cho ăn, cho uống nước và thuốc.

– Xoa bóp bắp cơ, vận động các khớp tay và chân cho BN để máu lưu thông và tránh cứng khớp, teo cơ. Tập vận động để giúp hồi phục nhanh.

Làm gì sau khi xuất viện?

– Uống thuốc theo toa.

– Tái khám đúng hẹn để được điều trị liên tục và điều chỉnh thuốc phù hợp với bệnh nhân lúc đó. Thảo luận với BS điều trị lúc xuất viện để chọn nơi tái khám tốt và thuận tiện nhất.

– Tập vận động tại nhà hoặc tại phòng tập vật lý trị liệu.

– Cố gắng cho BN tự làm các hoạt động sinh hoạt hàng ngày với sự trợ giúp của thân nhân để có thể hồi phục sớm và sống độc lập. Có thể sửa đổi một số vật dụng để BN dễ sử dụng hơn. Không nên làm thay hoàn toàn cho BN.

– Cho BN ăn uống theo đúng chế độ được hướng dẫn (ví dụ ăn lạt, cữ mỡ với người tăng HA; cữ đường, giảm bột với người bệnh tiểu đường).

– Động viên, khuyến khích BN tập luyện.

– Theo dõi và điều trị liên tục suốt đời đối với tăng HA, tiểu đường, xơ vữa động mạch, bệnh tim mạch…

Tránh sai lầm thường mắc là tự ý ngưng điều trị khi thấy trong người khỏe khoắn và cho là đã hết bệnh.

BS PHẠM VĂN Ý - Trưởng khoa Nội thần kinh BV Chợ Rẫy -

Theo Sài Gòn Giải Phóng


Chủ đề liên quan

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Cẩn thận với những thực phẩm phổ biến dễ gây dị ứng

Đối với người bình thường, những thực phẩm này hầu như là vô hại đến sức khỏe, nhưng với nhiều người có hệ miễn dịch yếu và cơ địa không hợp với thức ăn đó thì việc dị ứng là hoàn toàn có thể.

Nhận xét tin Những điều cần biết về đột quỵ - Tai biến mạch máu não

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Những điều cần biết về đột quỵ - Tai biến mạch máu não bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Nhung dieu can biet ve dot quy Tai bien mach mau nao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Những điều cần biết về đột quỵ - Tai biến mạch máu não ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Sức Khỏe của chuyên mục Sức Khỏe.

Things to know about stroke - Stroke brain
brain stroke, you need to know, stroke, treatment of anemia , can, to eat, work, illness, medications, activities, people

Stroke or cerebral vascular accident (TBMMN) is a condition part of the brain damaged by a sudden loss of blood supply ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2310 Nu tai xe dam 10 nguoi nhap vien
    Thời sự 24h(23/10): Nữ tài xế đâm 10 người nhập viện

    Tách huyện Phú Quốc, Kiên Giang bầu Phó chủ tịch; Sở Y tế báo cáo khẩn vụ bé gái tử vong ở Quốc Oai; Khoảnh khắc hiếm thấy của các BTV nổi tiếng VTV; Nữ tài xế đâm 10 người nhận đạp nhầm chân ga

  • Thoi su 24h2110 Ong Ba Thanh vang mat tai ky hop QH
    Thời sự 24h(21/10): Ông Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Dư luận trái chiều về cái chết của TTGT nhảy lầu; Trưởng phòng y tế huyện bị chém vỡ sọ...

  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.