Thứ năm, 23 Tháng sáu 2005, 14:26 GMT+7

Nghẹt mũi: nguyên nhân và điều trị

Cấu tạo của hốc mũi

Nghet mui nguyen nhan va dieu tri
Hốc mũi giống như một căn phòng có cửa trước, cửa sau và vách ngăn ở giữa; Vách ngăn chia mũi thành hai phần đều nhau. Cấu tạo bên trong mũi không bằng phẳng mà gồ ghề do có ba xương cuốn mũi bám vào thành ngoài hốc mũi.

Bao phủ bên trong hốc mũi là một lớp niêm mạc gồm nhiều mạch máu nhỏ và hệ thống lông chuyển (có lớp màng nhầy phủ bên trên), đặc biệt có niêm mạc xương cuốn dưới và giữa gồm nhiều xoang mạch gọi là tổ chức cương.

Khả năng giãn nở của các mạch máu nhỏ trong mũi rất lớn, khi gặp không khí nóng, mạch máu trong niêm mạc mũi sẽ co lại, làm cho niêm mạc mỏng đi; Ngược lại khi gặp không khí lạnh thì mạch máu giãn ra, làm niêm mạc dày lên, khiến không khí lưu thông qua hốc mũi chậm lại, như thế không khí được làm ấm lên khi đi qua mũi. Mọi hoạt động này diễn ra dưới sự điều khiển của mạng lưới thần kinh tự động ở mũi.

Ngạt mũi có hại gì?

Mũi không chỉ là đường lưu thông không khí mà còn có thể lọc sạch, làm ấm và làm ẩm không khí. Không khí khô, lạnh, không sạch sau khi lưu thông qua hốc mũi sẽ trở nên sạch sẽ, ấm áp và ẩm ướt, phù hợp với đường hô hấp trên và phổi. Do đó nếu hốc mũi bị tắc do viêm nhiễm, bệnh nhân phải thở bằng miệng, thì không khí hít vào sẽ không được lọc sạch, không được làm ấm và ẩm nên rất dễ gây viêm họng và viêm thanh quản, viêm khí phế quản và phổi. Hơn nữa, mũi không thông sẽ ảnh hưởng tới giấc ngủ, nghỉ ngơi cũng như làm giảm hiệu suất làm việc.

Nguyên nhân gây nghẹt mũi

- Viêm mũi cấp, viêm mũi vận mạch, viêm mũi dị ứng, viêm mũi teo, lệch vách ngăn, khối u trong mũi, chấn thương.

Tùy từng nguyên nhân sẽ có phương pháp giải quyết khác nhau. Vì thế khi bị nghẹt mũi, cần xác định rõ nguyên nhân, nên đến bác sĩ tai mũi họng để được khám và xác định bệnh, tránh để bệnh kéo dài.

Chọn thuốc nhỏ mũi thế nào?

Một trong các thuốc thường được kê đơn là thuốc nhỏ mũi gây co mạch tại chỗ để chống nghẹt mũi, làm thông mũi, đặc biệt trong viêm mũi cấp và viêm xoang. Thuốc thường dùng là naphazolin nitrat 0,05%. Không nên dùng thuốc kéo dài 10 ngày. Nếu dùng thuốc quá lâu sẽ dẫn đến tình trạng lệ thuộc vào thuốc và gây nên bệnh viêm mũi do thuốc khó điều trị. Đối với viêm mũi dị ứng, chỉ dùng thuốc co mạch khi đang lên cơn cấp có nghẹt mũi nhiều, mục đích giúp cho mũi thở thông và chống xuất tiết để bệnh nhân có thể xịt thuốc dạng corticoid vào mũi.

Các loại thuốc thường được dùng tại chỗ là: thuốc co mạch, corticoid và kháng sinh. Trong viêm mũi teo có vảy thối (ozen), có thể nhỏ mũi bằng Streptomycin 0,75% (không nên dùng lọ thuốc nhỏ quá 3 ngày). Với viêm mũi khô và viêm mũi teo, tốt nhất nên nhỏ thuốc có chứa dầu như tinh dầu bạc hà, dầu parafin (để niêm mạc mũi được làm ẩm, tạo nên cảm giác dễ chịu và dễ xì vảy trong mũi ra, giảm bớt mùi hôi). Tuyệt đối không dùng thuốc co mạch trong viêm mũi teo. Dùng kháng sinh tại chỗ kéo dài tại mũi sẽ gây sự kháng thuốc tại chỗ. Không nên dùng thuốc đã đổi màu hoặc đã bị kết tủa. Không nên dùng thuốc co mạch mũi cho người bị bệnh tim mạch, trẻ em dưới 7 tuổi.

Viêm mũi do thuốc là gì?

Là tình trạng viêm mũi do sử dụng thuốc nhỏ mũi trong thời gian kéo dài. Naphazolin chỉ là loại thuốc dùng tạm thời để chữa triệu chứng. Vì loại thuốc này có tác dụng co mạch mạnh nên có thể duy trì co mạch trong vài giờ, vì vậy bệnh nhân rất ưa dùng để chữa nghẹt mũi. Nếu dùng thuốc này trong thời gian dài hoặc nhiều lần, không những không giảm nghẹt mũi mà còn có thể dẫn đến nghẹt mũi nhiều hơn trước khi dùng thuốc.

Vì thuốc làm giảm tính đàn hồi của mạch máu trong niêm mạc mũi, làm hư hệ thống màng nhầy-lông chuyển, nên đáp ứng của niêm mạc mũi đối với thuốc ngày càng giảm, tạo nên “bệnh viêm mũi do thuốc”, gây nghẹt mũi kéo dài. Như vậy, sau mỗi lần nhỏ thuốc, thời gian dùng thuốc ngày càng ngắn lại, số lần nhỏ thuốc ngày càng tăng, gây nên một vòng luẩn quẩn tai hại. Do đó, thời gian nhỏ thuốc không nên quá 7 ngày.

PGS. TS. NGUYỄN THỊ NGỌC DINH (Giám đốc Bệnh viện Tai mũi họng TW)

Việt Báo
Xem tiếp chủ đề: Những điều cần biết

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Nhận xét tin Nghẹt mũi: nguyên nhân và điều trị

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Nghẹt mũi: nguyên nhân và điều trị bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Nghet mui nguyen nhan va dieu tri ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Nghẹt mũi: nguyên nhân và điều trị ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Những Điều Nên Biết của chuyên mục Sức Khỏe.

Stuffy nose: causes and treatment
atrophic rhinitis, vasopressors, split septum, nasal drops, mucous membranes, causes, air, nasal cavity, nasal congestion, treatment, use, make diseases, causes, information

nasal cavity like a room with the front door, back door and barrier between; wall dividing the nose into two equal parts. Structure inside the nose is not flat but rough because there are three bones sticking his nose into the nasal cavity outside ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Sức Khỏe


  • Thoi su 24h2612 Cau Nhat Tan se co 2 ten
    Thời sự 24h(26/12): Cầu Nhật Tân sẽ có 2 tên

    Lương tối thiểu tăng tối đa 400.000 đồng; Vị hiệu trưởng bị mất trộm hơn 600 triệu và xe ô tô; Những bức ảnh lay động lòng người nhất năm qua; Hà Nội: Cầu Nhật Tân sẽ có 2 tên; Đề xuất lùi thời hạn bố trí riêng xe buýt cho phụ nữ... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 26/12.

  • Thoi su 24h2512 Khao sat giat minh ve bao luc hoc duong
    Thời sự 24h(25/12): Khảo sát giật mình về bạo lực học đường

    Xử Huyền Như: Đề nghị xác định lại tư cách tố tụng; Đường dây bán trẻ sơ sinh giá 2335 triệu; Hà Nội: Cháy lớn tại phố Hàng Bồ; Phút kinh hoàng voi đoàn xiếc quật chết người; Đại Nam của ông Dũng "lò vôi" mở cửa trở lại...

  • Thoi su 24h2412 Voi doan xiec quat chet nguoi
    Thời sự 24h(24/12): Voi đoàn xiếc quật chết người

    VKS bác yêu cầu trả nhà của mẹ Huyền Như; Bộ trưởng Thăng: Năm 2015 sẽ không còn xe quá tải!; Một thanh tra viên chụp ảnh ‘tự sướng’ với vợ người khác; Voi đoàn xiếc quật chết bé trai 13 tuổi; Nổ súng tại quán karaoke ở TP Vinh... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 24/12.

  • Thoi su 24h2312 BS Tuong khang cao
    Thời sự 24h(23/12): BS Tường kháng cáo

    Bắt nguyên Phó Tổng giám đốc Ocean Bank; Bức thư xúc động gửi Bộ trưởng Thăng từ... viện K; Bác sỹ Tường: "Tòa tuyên phạt tôi quá nặng!"; Phó Giáo sư kiện đòi bồi thường 1.000 đồng...

  • Thoi su 24h2212 Gia xang giam ky luc
    Thời sự 24h(22/12): Giá xăng giảm kỷ lục

    Xăng giảm giá kỷ lục; Thi tuyển "ghế nóng" chủ tịch Vinalines; Hàng ngàn người viếng Đại tướng Võ Nguyên Giáp; Nạn nhân vụ sập hầm ngày xuất viện; Giám đốc Sở GDĐT qua đời tại phòng làm việc...

  • Su kien quoc te noi bat 21122712
    Sự kiện quốc tế nổi bật (21/12-27/12)

    Nga công bố học thuyết quân sự mới đề cập đến hàng loạt các mối đe dọa mới và đưa ra biện pháp đáp trả; lễ tưởng niệm các nạn nhân xấu số trong thảm họa sóng thần ở Aceh (Indonesia) xảy ra vào năm 2004 diễn ra tại nhiều nước trên thế giới; kết nối internet của Triều Tiên bất ngờ bị cắt đứt hoàn toàn.... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 2112 2712
    Toàn cảnh Showbiz tuần (21/12 – 27/12)

    Đám cưới Công Vinh - Thủy Tiên, Giải Làn Sóng Xanh 2014: Hồ Ngọc Hà đại thắng, Hoài Lâm trắng tay, Vĩnh Thụy tố Doãn Tuấn quỵt 1,6 tỷ đồng, Ca sĩ Khánh Phương bị 'tố' gạ tình làm cô gái trẻ phải tự tử, Những sự kiện làm rúng động showbiz Việt năm 2014, Kate Upton - người phụ nữ quyến rũ nhất năm 2014, Kim Soo Hyun là nam diễn viên giàu nhất Hàn Quốc,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh Showbiz tuần (21/12 – 27/12) Tin nhanh Việt Nam ra thế giới Vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2112 2712
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (21/12 - 27/12)

    Những chiêu bắt cóc trẻ em táo tợn; 'Chiêu trò' ăn xin lừa đảo người hảo tâm; Những khoảnh khắc xúc động trước vành móng ngựa 2014; Hành trình truy bắt sát thủ xuyên Việt giết 4 người trong vòng 5 tháng; Vén màn bí ẩn về cuộc vây bắt trùm ma túy Tàng 'keangnam'; Nước mắt ân hận của người vợ "nổi điên" sát hại chồng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần

  • Toan canh kinh te tuan 2112 27122014
    Toàn cảnh kinh tế tuần (21/12 - 27/12/2014)

    Tổng hợp những sự kiện tài chính ngân hàng 2014, cùng những nhận định về thị trường ngoại tê, lãi suất và bất động sản 2015, diễn biến trên thị trường sau 24 lần điều chỉnh giá xăng năm 2014, và cơ hội kinh tế nước ta khi CPI cả năm 2014 chỉ tăng 4,09%... là những thông tin nóng trong tuần qua.

  • Tong hop Doi song tuan qua 2112 2712
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (21/12 - 27/12)

    Giáng sinh đã mang không khí lễ hội về khắp mọi nơi, cùng điểm lại những thông tin, điểm đến và tình yêu trong dịp Giáng sinh 2014. Nhiều tấm gương sáng trong đời sống; những câu chuyện gia đình xúc động. Chuyện tình yêu ý nghĩa; cách nuôi dạy con hay, nhiều bài viết đáng suy ngẫm và tin thực phẩm bẩn là những tin tức nổi bật tuần qua.