Thứ sáu, 12 Tháng năm 2006, 14:17 GMT+7

Một số điều cần biết về bệnh tai biến mạch máu não

Tai biến mạch máu não (TBMMN) là bệnh lý thần kinh hay gặp nhất và là một cấp cứu lớn trong y học. TBMMN là nguyên nhân gây tử vong đứng hàng thứ ba sau các bệnh lý về tim mạch và ung thư, đồng thời là một bệnh gây tàn phế mắc phải ở người trưởng thành, là gánh nặng cho gia đình bệnh nhân và xã hội.

TBMMN là gì?

TBMMN hay còn gọi là đột quỵ do não, xảy ra khi một mạch máu não bị tắc hay bị vỡ, gây tổn thương vùng não được cung cấp bởi mạch đó. (Dân gian hay gọi là cảm). TBMMN được chia làm hai loại.

Nhồi máu não (thiếu máu não cục bộ, nhũn não) xảy ra khi một mạch máu bị tắc, nghẽn, khu vực tưới bởi mạch đó bị thiếu máu và hoại tử. Nhồi máu não chiếm khoảng 80-85% TBMMN (Pháp); ở Việt Nam, nhồi máu não chiếm khoảng 60%.

Chảy máu (chảy máu não, màng não) xảy ra khi máu thoát khỏi mạch chảy vào nhu mô não hoặc vào màng não. Chảy máu chiếm khoảng 15-20% TBMMN (Pháp); ở Việt Nam chiếm khoảng 40%.

Các triệu chứng của bệnh

Bệnh thường xảy ra đột ngột. Người bệnh đang sinh hoạt bình thường, buổi sáng sau khi ngủ dậy hoặc đi tiểu tiện đêm đột ngột xuất hiện đau đầu, nôn, nói ngọng hoặc ú ớ không nói được, méo miệng, liệt nửa người, đôi lúc kèm lú lẫn hoặc mất ý thức, đại tiểu tiện không tự chủ.

Nếu bệnh nhân xuất hiện những triệu chứng trên cần đưa ngay đến bệnh viện để cấp cứu kịp thời.

Các yếu tố ảnh hưởng đến bệnh (yếu tố nguy cơ)

Chia làm hai nhóm: Nhóm không thay đổi được và nhóm có thể thay đổi được.

Nhóm không thay đổi được: tuổi, giới, tiền sử gia đình.

- Tuổi càng cao, tỷ lệ mắc bệnh càng nhiều.

- Nam mắc nhiều hơn nữ từ 1,5 - 2 lần.

- Tiền sử gia đình có người tăng huyết áp và TBMMN (bố, mẹ, anh chị em ruột) tỷ lệ mắc bệnh cao hơn người bình thường.

Nhóm có thể thay đổi được: tăng huyết áp (HA), hút thuốc lá, bệnh tim, tăng mỡ máu, đái tháo đường, nghiện rượu, béo phì...

- Tăng HA là yếu tố nguy cơ quan trọng nhất, tăng HA làm tăng nguy cơ cả nhồi máu não và chảy máu não. Gọi là tăng HA khi số đo HA lớn hơn hoặc bằng 140/90mmHg.

- Thuốc lá: thuốc lá làm tăng độ nhớt của máu, làm giảm yếu tố bảo vệ HDL (một loại cholesterol có lợi), hoạt hóa tiểu cầu, ngộ độc tế bào nội mô. Hút thuốc lá làm tăng nguy cơ bệnh tim (nhồi máu cơ tim) và nguy cơ nhồi máu tăng gấp 1,5 lần. Sau bỏ thuốc từ 2-3 năm mới giảm nguy cơ.

- Các bệnh tim: hẹp hai lá, rung nhĩ (do thấp tim), nhồi máu cơ tim...

- Rối loạn mỡ máu: tăng mỡ máu làm tăng tỷ lệ TBMMN gấp 1,5 - 2 lần.

- Đái tháo đường: nguy cơ nhồi máu não tăng lên gấp 2 - 3 lần; mặt khác đái tháo đường còn làm tăng tỷ lệ tử vong sau TBMMN.

- Nghiện rượu: uống nhiều rượu làm tăng nguy cơ chảy máu não.

- Béo phì không là nguy cơ trực tiếp gây TBMMN nhưng gián tiếp qua bệnh tim mạch.

- Một số yếu tố khác như căng thẳng tâm lý, nhiễm lạnh, ít hoạt động thể lực...

Việc phát hiện và điều trị dự phòng các yếu tố nguy cơ của TBMMN đã làm giảm tỷ lệ tử vong và tỷ lệ tái phát bệnh.

Nguyên tắc điều trị bệnh TBMMN

Mặc dù bệnh TBMMN chưa có thuốc điều trị đặc hiệu nhưng việc phát hiện và điều trị sớm, kịp thời sẽ làm giảm tỷ lệ tử vong và di chứng.

Điều trị TBMMN nhằm 3 mục đích: Cứu sống người bệnh, làm giảm di chứng về sau và dự phòng tái phát.

Nguyên tắc điều trị

Thời gian điều trị:

- Điều trị tại bệnh viện trong giai đoạn cấp (tùy thuộc từng trường hợp, thông thường từ 1 - 3 tuần).

Điều trị tiếp tục tại nhà hoặc tại trung tâm phục hồi chức năng.

Các phương pháp điều trị TBMMN

Điều trị tại bệnh viện (mục đích cứu sống người bệnh và giảm di chứng): bệnh nhân cần được truyền dịch chống phù não, bù nước và điện giải; thở oxy qua ống thông ở mũi; thuốc dinh dưỡng tế bào não; thuốc hạ HA, mỡ máu, đường máu (nếu có); kháng sinh phòng bội nhiễm (hô hấp, bàng quang).

Cho bệnh nhân ăn qua ống thông dạ dày nếu bệnh nhân không nuốt được, cần cho ăn đầy đủ chất dinh dưỡng, đủ lượng calo cần thiết; thay đổi tư thế nằm của bệnh nhân 3 giờ một lần để tránh loét, xoa bóp những điểm tỳ đè (vùng cùng cụt, mông, gót chân, mắt cá ngoài, khuỷu tay...); vệ sinh thân thể và răng miệng sạch sẽ; tập phục hồi chức năng cho bệnh nhân sớm, mức độ tăng dần để phòng teo cơ, cứng khớp; vỗ rung phổi đề phòng viêm phổi...

Sau khi xuất viện (với mục đích làm giảm di chứng và phòng tái phát lần sau), bệnh nhân tiếp tục điều trị theo đơn của thầy thuốc; Khám lại theo yêu cầu của thầy thuốc; Tiếp tục tập phục hồi chức năng vận động, ngôn ngữ trong trường hợp bệnh nhân còn liệt vận động, nói khó... Trong đó bệnh nhân cần tuân thủ một chế độ ăn uống, sinh hoạt phù hợp: ăn hạn chế muối, mỳ chính trong trong trường hợp có tăng HA; không ăn mỡ động vật; bỏ bia rượu, thuốc lá... mặc ấm, tránh chỗ có gió lùa, đi bộ, tập dưỡng sinh, tránh căng thẳng tâm lý...

Dự phòng TBMMN như thế nào?

Những người trên 50 tuổi nên được kiểm tra HA định kỳ, ít nhất 6 tháng/lần, đồng thời làm các xét nghiệm kiểm tra các yếu tố nguy cơ như tiểu đường, mỡ máu...

Quản lý và điều trị tốt các yếu tố nguy cơ của TBMMN nhất là tăng HA, tiểu đường, tăng mỡ máu...

Đối với những người đã mắc TBMMN, cần phải tuân thủ điều trị dự phòng để tránh tái phát lần sau: điều trị thuốc chống ngưng tập tiểu cầu (Aspegic, Plavix, disgren...) đối với thể nhồi máu não và điều trị tốt các yếu tố nguy cơ.

Thay đổi các thói quen có hại cho sức khỏe như uống rượu, hút thuốc lá, ăn mặn...

Đi bộ, tập thể dục đều đặn, tránh béo phì, thừa cân...

Theo Sức khỏe & đời sống

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Nhận xét tin Một số điều cần biết về bệnh tai biến mạch máu não

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Một số điều cần biết về bệnh tai biến mạch máu não bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Mot so dieu can biet ve benh tai bien mach mau nao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Một số điều cần biết về bệnh tai biến mạch máu não ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Sức Khỏe của chuyên mục Sức Khỏe.

Some things to know about stroke disease brain
brain stroke, mortality, ischemic stroke, you need to know, the elements, in medicine, treating patients, risk, some, change, illness, heart, causing fat

Brain Stroke (TBMMN) neuropathy is the most common and is a major medical emergency. TBMMN causes the third death after cardiovascular diseases and cancer, and is a disabling disease in adults suffering from ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Sức Khỏe


  • Thoi su 24h1812 Thang 72015 to chuc thi quoc gia
    Thời sự 24h(18/12): Tháng 7/2015 tổ chức thi quốc gia

    Tháng 7/2015 tổ chức thi THPT quốc gia; Đào cùng lúc 2 đường hầm cứu nạn; Lý giải máy bay Vietnam Airlines gặp sự cố; Sa Pa lạnh 0 độ, phủ trắng sương muối; Xe điên náo loạn là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 18/12...

  • Thoi su 24h1712 Xe o to roi vuc sau 5 quan nhan tu vong
    Thời sự 24h(17/12): Xe ô tô rơi vực sâu, 5 quân nhân tử vong

    Khoan hầm giải cứu 12 công nhân mắc kẹt; Xe ô tô rơi vực sâu, 5 quân nhân tử vong; Mở hộp đen tìm nguyên nhân máy bay hạ cánh khẩn cấp;Sa Pa rét 2 độ, có thể xuất hiện băng giá; Kho tiền 6 tấn của tay chơi Bắc Ninh... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 17/12.

  • Thoi su 24h1612 3 tai nan kinh hoang
    Thời sự 24h(16/12): 3 tai nạn kinh hoàng

    Sập hầm thủy điện, 11 người mắc kẹt; Tai nạn kinh hoàng ở Móng Cái, 6 người chết; Phó chủ tịch bị tố đánh dân giữa chợ; Đắm thuyền ở Thái Bình, 6 người chết; Bán sắt vụn chiếc máy bay bỏ quên 7 năm ở Nội Bài... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 16/12.

  • Thoi su 24h1512 5 thuyen vien mat tich tren bien
    Thời sự 24h(15/12): 5 thuyền viên mất tích trên biển

    Xuất hiện "nhân vật mới" tại phiên xử siêu lừa Huyền Như; Bầu Kiên bị tuyên 30 năm tù; 1.000 xe TQ muốn vào du lịch, Bộ Quốc phòng không đồng tình; Miền Bắc chuẩn bị rét dưới 10 độ; 5 thuyền viên mất tích trên biển; Hé lộ "hợp đồng nô lệ" trong showbiz Việt... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 15/12.

  • Thoi su tuan qua Bau Kien bat khoc tai toa
    Thời sự tuần qua: Bầu Kiên bật khóc tại tòa

    Ông Hoàng Văn Nghiên xin trả biệt thự; Một đại gia bị tạt axít khi đang ăn sáng;Lần đầu tiên bầu Kiên bật khóc trước tòa; Vụ Hồ Duy Hải: Tang vật được mua... ngoài chợ?; Cha của bé 2 tuổi bị bỏ rơi trên taxi đã xuất hiện?..

  • Sap ham thuy dien Da Dang
    Sập hầm thủy điện Đạ Dâng

    Sau bao nỗ lực, bất chấp nguy hiểm của gần 1.000 người tham gia cứu hộ suốt 4 ngày qua, 12 nạn nhân mắc kẹt trong vụ sập hầm thủy điện đã được đưa ra ngoài an toàn.

  • EVN sap tang gia dien
    EVN sắp tăng giá điện?

    Đề xuất tăng giá điện của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khi năm hết Tết đến đang nhận được những ý kiến trái chiều. Trong khi nhiều người tỏ ra lo lắng, vẫn có ý kiến cho rằng, tăng giá điện vào thời điểm này là hợp lý.

  • Chuong trinh Guong mat than quen nhi 2014
    Chương trình Gương mặt thân quen nhí 2014

    Cặp đôi ngoại quốc Kyo York và Uyên Nhi đã xuất sắc trở thành Quán quân mùa đầu tiên của "Gương mặt thân quen nhí".

  • Nhung chuyen hy huu o chon phap dinh
    Những chuyện hy hữu ở chốn pháp đình

    Trả giá sau 2 thập kỷ vì ép thiếu nữ cởi áo; rắn tấn công bị cáo khiến phiên xử náo loạn; chị dâu xin ly hôn em chồng... là những cảnh diễn ra ở chốn pháp đình năm 2014.

  • Facebook nam 2014 The gioi hai mat cam bay
    Facebook năm 2014: Thế giới hai mặt cạm bẫy

    Việt Nam đang là một trong những nước có số lượng người truy cập Facebook thuộc hàng 'khủng' trên thế giới.

  • Toan canh kinh te tuan 1412 20122014
    Toàn cảnh kinh tế tuần (14/12 - 20/12/2014)

    Giá xăng thế giới giảm mạnh, vậy mà PVoil vẫn than lỗ và đề nghị tăng thuế nhập khẩu xăng dầu, để cần tiền trả nợ EVN có thể tăng giá điện thêm 9,5%, lên mức 1.652,19 đồng/kWh, tới đây NHNN sẽ siết cho vay ngoại tệ nhằm hạn chế tình trạng đô la hóa, TTCK tuần qua đã có những phiên chọc thủng đáy, cùng với đó là những thông tin thị trường tiêu dùng là những t

  • Tin Bong daThe thao noi bat tuan qua 14122012
    Tin Bóng đá-Thể thao nổi bật tuần qua (14/12-20/12)

    Diễn biến mới nhất vụ thủ môn Bửu Ngọc kiện CLB Đồng Tháp; ĐT Việt Nam hậu AFF Cup: Khủng hoảng niềm tin, cầu thủ chán lên tuyển; Chung kết lượt đi AFF Cup: Thái Lan chạm tay vào cúp vô địch; Kết quả bốc thăm vòng 1/8 Champions League; Tổng hợp bóng đá cuối tuần...là những tin tức Bóng đá-Thể thao nổi bật trong tuần.

  • Toan canh Showbiz tuan 1412 2012
    Toàn cảnh Showbiz tuần (14/12 – 20/12)

    Nguyễn Thị Loan lọt top 25 Miss World 2014, Người đẹp Nam Phi đăng quang Hoa hậu Thế giới 2014, Đám cưới ngọt ngào của Huyền Lizzie, Nhật Kim Anh, Sơn Tùng M-Tp là mỹ nam của năm, Hollywood lại chấn động vì bị tin tặc tấn công, Jennifer Lawrence được tìm nhiều nhất trên Google năm 2014,...

  • Ban tin suc khoe tuan tu 142012
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 14-20/12)

    Vụ sản phụ băng huyết tử vong: Gia đình yêu cầu bệnh viện bồi thường 1,5 tỷ đồng; 7 nguyên nhân hàng đầu gây bệnh ung thư năm 2014; Những loại vắc-xin cần tiêm cho trẻ sơ sinh; Ấn tượng những xu hướng bầu bí hot nhất năm 2014;10 điều tiếp tục diễn ra trên cơ thể người chết; Tôm khô cao su được sản xuất thế nào?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1412 2012
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (14/12 - 20/12)

    Những chuyện hy hữu ở chốn pháp đình; Đằng sau những vụ án chồng giết vợ; 5 vụ án hình sự nhiều người quan tâm năm 2014; Những lời cuối cùng nổi tiếng của tử tù trước giờ trả án; Lĩnh án 30 năm tù - vĩ thanh buồn cho “bầu” Kiên; Nhìn lại 4 vụ án oan 'tốn giấy mực' trong năm 2014;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.