Hệ tiêu hoá của trẻ nhỏ

He tieu hoa cua tre nho

Chức năng của hệ tiêu hóa thay đổi theo mức độ trưởng thành của trẻ. Một biểu hiện có thể là bất thường ở trẻ lớn nhưng lại là bình thường ở trẻ nhỏ.

Thai có thể nuốt nước ối ngay từ tuần lễ thứ 12 của thai kỳ, song hoạt động mút để ăn bắt đầu xuất hiện ở trẻ kể từ tuần lễ thứ 34 của thai kỳ.

Khoảng 1 tháng tuổi, trẻ bắt đầu có cảm giác thích thức ăn có vị ngọt và mặn. Từ tháng thứ 4, trẻ thích các thức ăn đặc. Quan điểm hiện nay khuyên dùng thức ăn đặc cho trẻ từ tháng thứ 6 dựa trên nhu cầu dinh dưỡng hơn là dựa vào sự trưởng thành của hoạt động nuốt. Trong khi ăn, trẻ thường nuốt theo không khí và vì vậy cần giúp trẻ ợ hơi để không bị phình chướng dạ dày.

Vùng miệng nào của trẻ nhỏ được xem là bình thường

Dây lưỡi ngắn có thể làm cho các bậc cha mẹ lo lắng, song hình thái này hiếm khi gây ảnh hưởng đến hoạt động nhai hoặc phát âm của trẻ và thường không cần phải can thiệp phẫu thuật. Còn khuyết rãnh lưỡi cũng là một biểu hiện hình thái bình thường, lưỡi gà chẽ đôi cũng vậy, ngay cả trong trường hợp có kèm chẽ đôi một đoạn ngắn ở vùng sau của khẩu cái mềm.

Hiện tượng trào ngược ở trẻ

Trong năm đầu, trẻ nhỏ có dấu hiệu dòng chảy ra từ miệng có thể là trào ngược tự nhiên hay trào ngược cố ý. Ở trẻ khỏe mạnh có trào ngược, khối lượng dịch ói ra thường khoảng 15-30ml, hoặc có thể nhiều hơn. Đa số các trường hợp trẻ vẫn vui vẻ sau mỗi lần trào ngược (mặc dù có thể bị đói ăn).

Trong 1 ngày, các đợt trào ngược có thể không xảy ra hay xảy ra vài lần. 80% các trường hợp trào ngược thường tự khỏi khi trẻ được 6 tháng, và 90% tự khỏi khi trẻ được 12 tháng.

Nếu trẻ có các biến chứng của trào ngược hoặc vẫn bị trào ngược kéo dài sau độ tuổi trên thì được xem là bệnh lý chứ không còn là đặc điểm phát triển hình thái bình thường nữa, cần đánh giá mức độ ảnh hưởng và can thiệp điều trị.

Các biến chứng của trào ngược bao gồm kém tăng trưởng, bệnh lý phổi (khó thở hay viêm phổi do hít), viêm thực quản và các tổn thương ở thực quản.

Ăn uống ở trẻ

Trẻ trong độ tuổi biết đi thường ăn uống uể oải hay không chịu nuốt thức ăn. Có xu hướng khuyên chỉ nên cho trẻ ở độ tuổi biết đi và trẻ nhỏ ăn một lượng nhỏ thức ăn trong mỗi bữa ăn. Các bậc cha mẹ cũng nên đánh giá chất lượng dinh dưỡng của bữa ăn theo vài ngày chứ không theo từng ngày.

Trẻ lớn, đang ở giai đoạn tăng trưởng nhanh, cần có thực phẩm giàu chất dinh dưỡng và ngon miệng để giúp trẻ ham ăn. Trẻ nhỏ từ tuổi biết đi đến trước tuổi đi học thường có giảm cảm giác ngon miệng. Nên thường xuyên theo dõi và đánh giá sự phát triển của trẻ theo biểu đồ tăng trưởng chuẩn.

Sự khác biệt của màu phân

Khối lượng, màu sắc và tính chất của phân có sự khác biệt lớn ở ngay một trẻ hoặc giữa các trẻ trong cùng một độ tuổi và chưa thể giải thích. Phân có ngay sau sinh gọi là phân su, sậm màu, thường ở 48 giờ sau sinh. Sau khi trẻ tiếp nhận sự nuôi dưỡng, phân su được thay thế bằng phân tạm có màu xanh nâu, thường có lẫn chất sữa đông, kéo dài 4-5 ngày, rồi được thay thế tiếp bằng phân màu nâu vàng có lẫn sữa.

Ở trẻ bình thường, số lần đi tiêu không ổn định, có thể từ 0-7 lần/ngày. Ở trẻ được nuôi bằng sữa mẹ, khối phân nhỏ ổn định với tính chất phân mềm (phân tạm), sau đó 2-3 tuần trẻ có thể đi phân mềm và không phải lúc nào cũng ổn định.

Trẻ bú mẹ có thể không đi tiêu trong 1-2 tuần lễ và sau đó vẫn có hoạt động tạo phân bình thường.

Màu phân ít có ý nghĩa ngoại trừ trường hợp có máu hay thiếu chế phẩm bilirubin (phân có màu trắng thay vì nâu vàng).

Sự hiện diện của các hạt thực vật (hạt đậu hay bắp) trong phân của trẻ lớn hoặc trẻ trong độ tuổi biết đi là bình thường, cho biết trẻ nhai thức ăn không kỹ chứ không phải bị bệnh lý kém hấp thu.

Tiêu phân lỏng không thường xuyên (gọi là chứng tiêu chảy của trẻ trong độ tuổi biết đi) thường xảy ra ở trẻ 1-3 tuổi. Biểu hiện này cũng xảy ra ở trẻ phát triển mạnh khoẻ có dùng nhiều thức uống giàu carbohydrate và trẻ ăn nhiều bánh snack trong ngày.

Các trẻ này thường đi tiêu vào ban ngày và ít đi tiêu vào ban đêm, khối lượng nước trong phân thường rất nhiều. Có thể giải quyết tốt kiểu tiêu phân lỏng này bằng cách cho trẻ dùng thức uống không có carbohydrate và ăn thực phẩm giàu mỡ.

Chứng bụng to thường gặp ở trẻ nhỏ ngay sau bữa ăn no

Biểu hiện này là do kết hợp của các nguyên nhân: Hệ cơ thành bụng yếu; Các tạng trong bụng to và vẹo cột sống tư thế. Trong năm đầu tiên sau sinh, có thể sờ thấy gan của trẻ lộ ra khoảng 1-2cm dưới bờ sườn phải. Gan bình thường khi gõ nhẹ vào cảm thấy có mật độ mềm và đồng nhất. Thùy Riedel là phần mảnh nhô ra từ thùy gan phải, có thể sờ thấy được ở vị trí bên dưới bờ ngoài thành bụng bên phải.

Cũng có thể sờ thấy đầu ngoài khá mềm của lách trẻ trong điều kiện bình thường. Ở trẻ nhỏ gầy ốm, có thể sờ thấy cột sống một cách dễ dàng và các mô nằm nhô lên trên cột sống thường bị nhầm lẫn là các khối u.

Thông thường, có nhận ra nhịp đập của động mạch chủ. Bình thường, có thể sờ thấy khối phân ở 1/4 dưới bên trái của vùng bụng, nơi có đại tràng xuống và đại tràng sigma.

Chứng vàng da

Vàng da thường xảy ra ở sơ sinh, nhất là ở trẻ sinh thiếu tháng, thường do gan chưa trưởng thành và có liên quan đến bệnh lý bilirubin liên hợp, gây tăng bilirubin gián tiếp. Tăng bilirubin gián tiếp kéo dài ở trẻ bú mẹ có thể do bệnh lý vàng da do sữa mẹ, thường lành tính ở trẻ sinh đủ tháng, có thể điều trị bằng thay thế sữa mẹ bằng sữa bột.

Tăng bilirubin trực tiếp không bao giờ là bình thường, thường gợi ý có bệnh lý gan tuy trẻ có thể bị bệnh nhiễm trùng ngoài gan (thí dụ bị nhiễm trùng đường tiểu).

Tỉ lệ bilirubin trực tiếp cần phải nhiều hơn 15-20% tổng thành phần bilirubin. Bệnh lý tăng bilirubin gián tiếp máu (hay xảy ra ở trẻ sơ sinh bình thường) thường gây vàng nhẹ (sáng như kim loại vàng) ở củng mạc và da của trẻ, còn bệnh lý tăng bilirubin trực tiếp máu thường gây vàng sậm.

Theo PGS. TS. BS. Nguyễn Trí Dũng

Sức khoẻ & Đời sống

Việt Báo

Video nổi bật

Bệnh MERS đang tấn công, chúng ta phải làm gì ?
00:00 / --:--

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Nhận xét tin Hệ tiêu hoá của trẻ nhỏ

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Hệ tiêu hoá của trẻ nhỏ bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết He tieu hoa cua tre nho ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Hệ tiêu hoá của trẻ nhỏ ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Sức Khỏe của chuyên mục Sức Khỏe.

children's digestive system
digestive system, may be, digestive system, normal, young small, disease manifestations, occurring, age, distribution, movement, backward, next, up

digestive function of changes in the child's maturity level. An expression may be abnormal in children large but is normal in young children ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Sức Khỏe


  • Thoi su 24h296 Tai xe kien may toc do ban dieu
    Thời sự 24h(29/6): Tài xế kiện máy tốc độ "bắn điêu"

     Nhiều Bí thư Tỉnh ủy trực tiếp kiểm tra thi THPT quốc gia; Nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu qua đời; Bỏ 55 triệu mua cây hồng trăm bông đẹp lòng vợ trẻ; Bị đặt bẫy, tài xế quyết kiện máy tốc độ "bắn điêu"?; 

  • Thoi su tuan qua Dai gia bi tat axit tren xe Lexus
    Thời sự tuần qua: Đại gia bị tạt axit trên xe Lexus

    VTC chính thức trực thuộc VOV; GDP tăng 6,28%, cao nhất 5 năm; Đại gia đất Cảng bị tạt a xít trên xe Lexus; Bão số 1 làm 11 người chết, mất tích; Sông Hồng đoạn qua Hà Nội bất ngờ bị lấp chui; Mẹ già ngất xỉu khi con trai "biếu" quan tài; Tiếp viên múa thoát y trong nhà hàng ở Sài Gòn ... là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su 24h276 Nuoc beo bun pho lam tu mo bo thoi
    Thời sự 24h(27/6): Nước béo bún phở làm từ mỡ bò thối

    Tàu hỏa BắcNam tông ôtô văng xuống hồ nước; Phát hiện thi thể sơ sinh bị vứt trong sọt rác; Nước béo bún phở làm từ mỡ bò thối... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 27/6.

  • Thoi su 24h266 CSGT chi duoc dung xe 5 truong hop
    Thời sự 24h(26/6): CSGT chỉ được dừng xe 5 trường hợp

    GDP tăng 6,28%, cao nhất 5 năm; TP.HCM: Ngày 1/7 thu phí đường bộ đối với xe máy; Án mạng rúng động làng quê: Kẻ thủ ác là con rể?; CSGT chỉ được dừng xe trong 5 trường hợp; Lý giải đường sắt trên cao HN “uốn lượn" mềm mại...

  • Thoi su 24h256 Rung dong vi an mang luc rang sang
    Thời sự 24h(25/6): Rúng động vì án mạng lúc rạng sáng

    Sơn La chìm trong biển nước, 11 người chết và mất tích; Bán trà đá vỉa hè: Siêu cò đất kiếm 500 triệu/tháng; Làng quê rúng động vì án mạng lúc rạng sáng; Thi thể 2 nữ sinh trôi trên sông sau 2 ngày mất tích; 30 thanh niên hỗn chiến, gây náo động trung tâm TP HCM...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 25/6.

  • Nhung dam cuoi dat vang gay xon xao
    Những đám cưới "dát vàng" gây xôn xao

    Hình ảnh một số cô dâu đeo đầy vàng trong đám cưới ở một số nơi ở Việt Nam không chỉ khiến nhiều người trầm trồ mà còn là tâm điểm của các cuộc tranh luận trên mạng xã hội.

  • Nu sinh tu tu vi bi tung clip sex
    Nữ sinh tự tử vì bị tung clip sex

    Chưa bao giờ chuyện lạm dụng Internet, mạng xã hội để bêu xấu, hạ nhục nhau, tung ảnh nóng, clip riêng tư của người khác lên cho bàn dân thiên hạ xem lại phổ biến như hiện nay.

  • Ha Noi sap xu ly nguoi noi tuc
    Hà Nội sắp “xử lý” người nói tục

    Để đẩy lùi nạn mất dạy trong quần chúng nhân dân, chúng ta phải trao tặng các danh hiệu cá nhân không mất dậy, gia đình không mất dậy...cho người không nói bậy.

  • Su that tro thoi mien bo thuoc me gay an
    Sự thật trò "thôi miên, bỏ thuốc mê" gây án

    Cộng đồng mạng đang lan truyền hàng loạt hình ảnh về hai người phụ nữ nhờ mở iPhone rồi thôi miên lấy trộm tài sản. PV đã tìm đến địa bàn được cho là hai người này "làm việc". ------------ Xem thêm: Sự thật trò "thôi miên, bỏ thuốc mê" gây án, http://vietbao.vn/tp/Su-that-tro-thoi-mien-bo-thuoc-me-gay-an/11824364/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Hoa don tien dien tang
    Hoá đơn tiền điện tăng

    Thời tiết nắng nóng kỷ lục lên tới 40 – 45 độ C những ngày tháng 5, cộng với ảnh hưởng từ việc điều chỉnh tăng giá bán điện kể từ ngày 16/3 khiến cho hoá đơn tiền điện không ngừng tăng vọt.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2106 2706
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (21/06 - 27/06)

    Hoàn lưu bão số 1 làm 15 người chết và mất tích; Xe khách lao xuống vực ở đèo Lò Xo; Sóng lạ đè sóng không lưu Tân Sơn Nhất; Miễn nhiệm bác sĩ giẫm chân lên giường: Nên hay không?; Mạng xã hội và ‘chiếc phanh’ của tình người; Đầu năm 2016 sẽ được hưởng BHXH một lần... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 2106 27062015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 21/06 - 27/06/2015

    Giá điện tăng bất thường được lý giải do mức sử dụng điện năng tăng khiến lượng tiêu thụ điện tăng, thiết bị đo đếm, công tơ điện có vấn đề hay sự tù mù trong cách tính của “nhà đèn”… ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 21/06 - 27/06/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-2106-27062015/2147573276/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2106 2706
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (21/06 - 27/06)

    Nữ sinh tự tử vì bị tung clip sex; Tội phạm hoạt động theo kiểu "xã hội đen"; Nạn trộm chó và những vụ xử “cẩu tặc” rúng động; Tình trạng tội phạm dùng axit để gây án; Trùm ma túy Tàng Keangnam bị bắt giữ như thế nào?; Điều khiển xe tang vật "đi nhầm" vào chốt 141;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (21/06 - 27/06), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2106-2706/2147573264/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 1406 20062015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 14/06 - 20/06/2015

    Giá xăng tiếp tục được điều chỉnh tăng thêm 275 đồng/lít vào chiều ngày 19/6, hóa đơn tiền điện sinh hoạt tháng 5 ở Hà Nội tăng gấp đôi, gấp ba, khiến nhiều hộ dân phát hoảng,trong hơn 1 tháng lại đây lãi suất huy động có tăng trở lại khéo theo khả năng lãi suất cho vay cũng có thể điều chỉnh tăng theo, việc nhiều loại phí, lệ phí bất hợp lý “đánh” lên gia

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1406 2006
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (14/06 - 20/06)

    'Thánh cô cô bóc' hay căn bệnh ảo tưởng quyền lực mạng?; Những vụ bắt cóc trẻ nhỏ gây ám ảnh nhất trong lịch sử; Tình hình tội phạm ma túy diễn biến phức tạp; 'Nóng' chuyện va chạm giao thông rồi xử nhau: Kinh nghiệm xử lý; Chiếc xe gian “4 tuổi” chạm mặt cảnh sát 141;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (14/06 - 20/06), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-1406-2006/2147571368/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn