Đau bụng và một số bệnh thường gặp

Đau bụng cũng có nhiều nguyên nhân

Khi đau bụng, chỉ cần bạn than đau chỗ nọ hay chỗ kia, là bên cạnh bạn lập tức có người “phán”: “Đau dạ dày rồi, uống ngay một gói... là khỏi!”, thậm chí “Uống thử một gói... nếu hết đau thì đích thị là dạ dày” hoặc “Dễ ruột thừa lắm..” hay “Chắc là viêm đại tràng đấy, mình đã bị đau như vậy, chỉ cần uống thuốc... là khỏi...”.

Đó là thói quen tự chẩn đoán, tự điều trị của không ít người. Thói quen này rất nguy hiểm bởi đau bụng là một triệu chứng của nhiều bệnh khác nhau liên quan đến các cơ quan trong vùng bụng, tùy theo vị trí, tính chất đau, các triệu chứng kèm theo và vì vậy cách điều trị cũng khác nhau.

Bác sĩ Cao Độc Lập sẽ tư vấn giúp bạn những kiến thức cơ bản về một số bệnh đau bụng cấp cứu thường gặp cùng với lời khuyên: cần thận trọng và kịp thời đến các cơ sở y tế khám bệnh khi bị đau bụng, không nên tự điều trị hoặc để quá muộn đến khi đã có biến chứng.

Một số bệnh đau bụng thường gặp

Đau bụng kèm theo rối loạn tiêu hóa

Đây là triệu chứng của nhiều bệnh, nhưng ở đây tạm thời đề cập đến bệnh tiêu chảy cấp - bệnh thường gặp hàng ngày và gần đây nhất đã xảy ra một dịch tiêu chảy cấp đe dọa tính mạng nhiều người.

Triệu chứng đầu tiên của bệnh này là đau bụng, thường đau khắp bụng vì khi mắc bệnh thì toàn bộ dạ dày, ruột non, ruột già đều bị kích thích co bóp mạnh, bụng đau từng cơn, đại tiện nhiều lần, phân lúc đầu lỏng, sau đó toàn nước đục, có mùi hôi, có thể kèm theo nôn.

Các triệu chứng trên thường xuất hiện sau bữa ăn khoảng vài giờ, nếu người bệnh đi ngoài nhiều lần sẽ dẫn đến tình trạng mất nước và điện giải, vì vậy phải đưa người bệnh đến bệnh viện gần nhất để xác định nguyên nhân tiêu chảy, nếu do phẩy khuẩn tả gây nên thì phải có biện pháp điều trị tích cực và cách ly để tránh lây sang các người khác tạo thành dịch.

Đau bụng do viêm ruột thừa (VRT)

VRT là bệnh thường gặp ở mọi lứa tuổi, triệu chứng của VRT được phổ cập ở các trường học và cơ quan, mặc dù ruột thừa rất nhỏ và cắt bỏ ruột thừa viêm không phải là một phẫu thuật lớn nhưng nếu phát hiện muộn để biến chứng thành viêm phúc mạc có thể nguy hiểm đến tính mạng người bệnh.

Ở người bình thường, ruột thừa nằm ở hố chậu phải (vùng 7) cho nên khi ruột thừa bị viêm thường đau hố chậu bên phải, đau có thể xuất hiện từ vùng trên rốn (vùng 2) sau đó lan dần xuống hố chậu phải, đau âm ỉ.

Thường không đau dữ dội, có thể kèm theo hội chứng nhiễm trùng như: sốt nhẹ, môi khô, lưỡi bẩn, trừ vài trường hợp khó chẩn đoán, còn lại nếu thấy đau âm ỉ hố chậu phải đến ngay bệnh viện để bác sĩ khám ngay và theo dõi kỹ, nếu là bệnh viêm ruột thừa thì phải mổ cắt ruột thừa kịp thời, không để xảy ra biến chứng.

Khi bị đau bụng không nên tự chẩn đoán và điều trị bệnh cho mình

Đau dạ dày

Bệnh nhân đau dạ dày đôi khi tự chẩn đoán vì rất nhiều người biết dạ dày nằm vùng trên rốn (thượng vị), đau dạ dày thường đau âm ỉ, tùy theo bệnh lý khác nhau: có người đau lúc đói, có người đau lúc no, hoặc đau về đêm hay đau ban ngày.

Đau dạ dày phần lớn có chu kỳ, mùa đông đau nhiều hơn mùa hè. Người làm việc thần kinh căng thẳng bị đau nhiều hơn người lao động chân tay, có người đau kèm theo ợ hơi ợ chua.

Khi có các triệu chứng trên cần đến bác sĩ khám để tiến hành soi dạ dày tìm nguyên nhân điều trị.

Đau vùng gan mật

Là cơn đau vùng dưới sườn phải, nguyên nhân đau vùng này thường do viêm gan, viêm túi mật hoặc do sỏi mật.

Đau tức vùng dưới sườn phải (vùng 1) nếu kèm theo sốt, vàng da, vàng mắt thì có thể nghĩ đến đau do sỏi mật, để tìm nguyên nhân đau dưới sườn phải cần đến khám bác sĩ làm siêu âm hoặc chụp phim mới phát hiện được.

Đau bụng do có thai ngoài tử cung

Đây là bệnh đặc biệt nguy hiểm với phụ nữ ở tuổi sinh nở. Chửa ngoài tử cung tức là trứng được thụ tinh trên đường di chuyển từ buồng trứng xuống tử cung (trong ống dẫn trứng) do phôi nằm ở ống dẫn trứng nên khi lớn lên làm vỡ ống dẫn trứng gây chảy máu ồ ạt, có thể dẫn đến tử vong nếu không cấp cứu kịp thời.

Đau bụng có thể là triệu chứng đầu tiên của có thai ngoài tử cung. Khi vỡ gây đau bụng dưới rốn, tùy theo khối thai nằm bên phải hay bên trái mà triệu chứng đau hơi lệch bên phải hay bên trái, đau bụng và chảy nhiều máu làm cho người bệnh choáng, tái nhợt, mạch nhanh, nhỏ, huyết áp tụt.

Ở những phụ nữ trong độ tuổi sinh nở nếu có những triệu chứng trên cần khẩn trương đưa ngay đến bệnh viện gần nhất.

BS Chuyên khoa II. Cao Độc Lập