Thứ ba, 01 Tháng ba 2005, 10:12 GMT+7

Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang

Tây Nguyên :

Con sot tim thuoc khoe o Kbang
Sâm đá (củ tròn) và sâm cau(rễ dài) bổ dương
30 năm trước, sâm Ngọc Linh được phát hiện tại vùng rừng núi Tây Nguyên. Giờ đây, nhiều người lại đổ xô đi lùng các loại thuốc khoẻ “ông uống bà khen” và ngược lại

Dưới những cánh rừng Tây Nguyên đại ngàn còn ẩn chứa một kho tàng y học cổ truyền đầy ma lực và huyền bí. Đồng bào các dân tộc Tây Nguyên đã chống chọi với bệnh tật và thiên nhiên đầy bất trắc khắc nghiệt ấy bằng những phương thuốc gì? Hơn 30 năm trước chúng ta đã tìm được sâm Ngọc Linh. Bây giờ khắp vùng Kbang lại xôn xao về “cây thuốc khỏe” ở Konkakinh (Gia Lai).

Pơgang bơran - sự thật và lời đồn

Khu bảo tồn thiên nhiên Konkakinh nằm ở phía Đông Bắc tỉnh Gia Lai là một trong những đỉnh của dải Ngọc Linh- mái nhà Tây Nguyên. Cả vùng rừng núi biệt lập này nổi tiếng bởi hệ sinh thái động thực vật và thảo dược quý hiếm, phong phú như: Hổ, báo, gấu, gỗ trắc, huỳnh đàn, trầm hương, sa nhơn, phục linh, cỏ đá, linh chi...

Đường sá trắc trở, cả huyện Kbang chỉ thực sự giao thương với bên ngoài chục năm trở lại đây, nhất là năm 2000 đến nay khi đường nhựa vào được trung tâm huyện. Cuối năm 2004 con đường cấp phối từ trung tâm xã KonPne giáp với Konkakinh nối thông về đến huyện, một loại thảo dược được người Kinh tìm thấy dưới những bếp ám khói nhà sàn là Pơgang bơrơn (Cây thuốc khỏe-dịch từ tiếng Bah Nar).

Một cán bộ ở lâm trường Đăk Rong sành sỏi về cây này cho biết: Cây thuốc khỏe có đến 3 loại, hình dạng và tác dụng khác nhau. Loại được xem tốt nhất, hình dáng gần giống với sâm Ngọc Linh, cũng thân mềm, củ nhiều đốt như rễ cỏ tranh hoặc củ tròn màu trắng đục, lớn nhất bằng đầu ngón tay cái.

Cây thường mọc ở sườn dốc vách đá cheo leo nên có người gọi là “sâm đá”. Loại thứ 2 rễ chùm thân mộc, lá như lá cau, dân ta gọi nôm na là “sâm cau”.

Cả hai loại này đều tác dụng bổ dương “ông uống bà khen”. Người Bah Nah còn có một loại “thuốc khỏe” phục vụ quý bà, củ như dong riềng, vỏ nâu ruột vàng, những tay buôn thuốc gọi bằng một cái tên xấu xí là “bum xì ke”. Loại này theo như loan truyền, quý bà quý, cô uống vào bổ máu, nở nang xinh đẹp, mặt hoa da phấn; đàn ông chớ đụng vào, dương suy là chắc!

Công dụng thật sự của chúng thế nào? Chỉ là truyền khẩu, chưa có cơ sở khoa học nhưng người ta cứ kháo nhau rồi nô nức đi tìm…

Tìm cây thuốc khỏe

Con sot tim thuoc khoe o Kbang
Bum xì ke loại bổ âm
Về làng hỏi thăm già Rưk ông bảo cây thuốc này người Kinh đã dùng lâu rồi mà! Trước đây còn chiến tranh ông là dân quân của xã, đưa bộ đội qua đây gặp lúc đói, khát hay ai ốm đau ông đều tìm loại rễ cây này cho họ nhai đỡ mệt, đỡ khát.

Già Rưk cho biết đồng bào Bah Nah không phải ai cũng biết loại cây thuốc khỏe và tìm chúng để sử dụng. Đơn giản vì họ không có thời gian, hoặc quá khỏe chẳng cần đến chúng. Nó chỉ thực sự trở thành hàng hóa vài ba tháng lại đây khi có người tìm mua, đặt hàng dân làng đi đào về bán.

Làm việc với UBND huyện Kbang chúng tôi được biết Phòng Kinh tế huyện đã gửi mẫu ra Hà Nội đề nghị cơ quan thẩm quyền kiểm nghiệm và có câu trả lời chính thức. Tác dụng dược lý các loại cây này thế nào cần lời giải đáp từ cơ quan chức năng.

Nếu là loài sâm quý thì có biện pháp điều tra, bảo vệ, tránh sự khai thác tràn lan như vừa qua. Hoặc rễ cây có gây tổn hại sức khỏe, chính quyền cũng biết mà khuyến cáo người dân.

Bây giờ, đi đâu ở Kbang cũng nghe nói cây thuốc khỏe như 2 năm trước ở đây rộ lên khai thác nấm cổ linh chi, mỗi ngày hàng tấn nấm bán đi. Cứ thế này không khéo một loài gien quý của rừng Kbang bị tận diệt trước cơn sốt tìm thuốc khỏe mất thôi!

Huỳnh Kiên-Thành Thất

Việt Báo

Nhận xét tin Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Con sot tim thuoc khoe o Kbang ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Sức Khỏe của chuyên mục Sức Khỏe.

fever found "strong medicine" in Kbang
Tay Nguyen Ngoc Linh ginseng, mountains, medicinal plants, fever, years ago, 30 years, all kinds, find, KBang, People, Health, health

30 years, Ngoc Linh ginseng was discovered in the mountainous Central Highlands. Now, many people rushed to Lung health medicine "he took her compliments" and vice versa.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2910 Ca xa di diet ran doc
    Thời sự 24h(29/10): Cả xã đi diệt rắn độc

    Formosa nói gì về yêu cầu tháo dỡ miếu thờ?; Sơ tán nhiều hộ dân vì ‘hố tử thần’ xuất hiện; 7 siêu xe sung công "ế" vì bán đấu giá quá cao; "Mổ xẻ" các phương án cầu mới cạnh cầu Long Biên...

  • Thoi su 24h2810 Tiem nham nuoc cat cho 60 tre
    Thời sự 24h(28/10): Tiêm nhầm nước cất cho 60 trẻ

    Nội Bài, Tân Sơn Nhất: Thừa nhận tồi tệ, quyết chấn chỉnh?; Tiêm nhầm nước cất thay vì vắcxin cho 60 trẻ; Giai thoại Thuyết "buôn vua": Mỗi ngày xài một tỷ; Nổ nồi hơi lò bánh tráng, mái nhà bay lả tả... 

  • Thoi su tuan qua thai nhi vang khoi bung me sau TNGT
    Thời sự tuần qua: thai nhi văng khỏi bụng mẹ sau TNGT

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Bắt tạm giam nguyên Chủ tịch HĐQT Ocean Bank; Mở lại phiên xử vụ TMV Cát Tường trong tháng 11; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn...

  • Thoi su 24h2610 Haivlcom bi rut giay phep vinh vien
    Thời sự 24h(26/10): Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn

    Tình hình chữa bệnh của ông Bá Thanh khả quan; Thực hư khối vàng 300 tỷ trấn yểm mộ nhà đại gia; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn"; Tai nạn giao thông, thai nhi văng khỏi bụng mẹ...

  • Thoi su 24h2510 Mien nhiem Chu tich Ocean Bank
    Thời sự 24h(25/10): Miễn nhiệm Chủ tịch Ocean Bank

    Nguyễn Văn Hải được xuất cảnh đi Mỹ vì lý do nhân đạo’; Ông Hà Văn Thắm mất chức chủ tịch Ocean Bank; Bất chấp lệnh cấm, Formosa vẫn tự ý xây miếu thờ; Rúng động mẫu nude Việt tố nhiếp ảnh gia sàm sỡ; Kẻ ném xác chị Huyền mơ thấy 2 con nạn nhân; Hà Nội: Xe chở tiền đâm chết người qua đường...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 24/10.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1910 2510
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/10 - 25/10)

    Khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13; Bé gái chết bất thường ở bệnh viện; Nội Bài, Tân Sơn Nhất bị xếp hạng sân bay tệ nhất châu Á; Gửi iPhone qua bưu điện, nhận... 2 cục đá; Bác sĩ từ chối cấp cứu, bệnh nhân tử vong ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1910 2510
    Toàn cảnh Showbiz tuần (19/10 – 25/10)

    Đại sứ bảo vệ động vật hoang dã Thu Minh dùng mật gấu tươi, Vương miện Hoa hậu Việt Nam 2014 trị giá 2,5 tỷ đồng, Vợ cũ tố Lam Trường là người cha thiếu trách nhiệm, Yanbi miệt thị người đồng tính, Hồ Ngọc Hà bị loại tại MTV EMA 2014, Giang Hồng Ngọc đăng quang X - Factor - Nhân tố bí ẩn 2014, Loki Bảo Long bị tố bỏ thi vì yêu lăng nhăng, Nhạc phim do Sơn Tùng M-TP sáng tác lại bị tố đạo nhạc Hàn, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Orlando Bloom đang bí mật hẹn hò với Selena Gomez,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1910 2510
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/10 - 25/10)

    Xót lòng những vụ giết con rồi tự tử; Vụ Thẩm mỹ viện Cát Tường và những điều bất ngờ; Tử tù hiếp dâm tự tử 3 lần vì sợ tiêm thuốc độc; Chân tướng quân sư số một của ông trùm ma túy; “Siêu trộm” kim cương xuyên lục địa bị bắt giữ; Chuyện chưa kể về phiên toà xử “ông trùm” Khánh trắng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin The gioi noi bat tuan qua tu 19102510
    Tin Thế giới nổi bật tuần qua (từ 19/10-25/10)

    Vụ xả súng kinh hoàng tại tòa nhà quốc hội Canada; Hải quân Thụy Điển đã phát động một cuộc săn tìm tàu lạ trên biển; Giải mã một loạt diễn biến bí ẩn ở Triều Tiên; Bình luận xung quanh việc Trung Quốc mở rộng bãi Đá Chữ Thập ở Trường sa; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.