Thứ ba, 01 Tháng ba 2005, 10:12 GMT+7

Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang

Tây Nguyên :

Con sot tim thuoc khoe o Kbang
Sâm đá (củ tròn) và sâm cau(rễ dài) bổ dương
30 năm trước, sâm Ngọc Linh được phát hiện tại vùng rừng núi Tây Nguyên. Giờ đây, nhiều người lại đổ xô đi lùng các loại thuốc khoẻ “ông uống bà khen” và ngược lại

Dưới những cánh rừng Tây Nguyên đại ngàn còn ẩn chứa một kho tàng y học cổ truyền đầy ma lực và huyền bí. Đồng bào các dân tộc Tây Nguyên đã chống chọi với bệnh tật và thiên nhiên đầy bất trắc khắc nghiệt ấy bằng những phương thuốc gì? Hơn 30 năm trước chúng ta đã tìm được sâm Ngọc Linh. Bây giờ khắp vùng Kbang lại xôn xao về “cây thuốc khỏe” ở Konkakinh (Gia Lai).

Pơgang bơran - sự thật và lời đồn

Khu bảo tồn thiên nhiên Konkakinh nằm ở phía Đông Bắc tỉnh Gia Lai là một trong những đỉnh của dải Ngọc Linh- mái nhà Tây Nguyên. Cả vùng rừng núi biệt lập này nổi tiếng bởi hệ sinh thái động thực vật và thảo dược quý hiếm, phong phú như: Hổ, báo, gấu, gỗ trắc, huỳnh đàn, trầm hương, sa nhơn, phục linh, cỏ đá, linh chi...

Đường sá trắc trở, cả huyện Kbang chỉ thực sự giao thương với bên ngoài chục năm trở lại đây, nhất là năm 2000 đến nay khi đường nhựa vào được trung tâm huyện. Cuối năm 2004 con đường cấp phối từ trung tâm xã KonPne giáp với Konkakinh nối thông về đến huyện, một loại thảo dược được người Kinh tìm thấy dưới những bếp ám khói nhà sàn là Pơgang bơrơn (Cây thuốc khỏe-dịch từ tiếng Bah Nar).

Một cán bộ ở lâm trường Đăk Rong sành sỏi về cây này cho biết: Cây thuốc khỏe có đến 3 loại, hình dạng và tác dụng khác nhau. Loại được xem tốt nhất, hình dáng gần giống với sâm Ngọc Linh, cũng thân mềm, củ nhiều đốt như rễ cỏ tranh hoặc củ tròn màu trắng đục, lớn nhất bằng đầu ngón tay cái.

Cây thường mọc ở sườn dốc vách đá cheo leo nên có người gọi là “sâm đá”. Loại thứ 2 rễ chùm thân mộc, lá như lá cau, dân ta gọi nôm na là “sâm cau”.

Cả hai loại này đều tác dụng bổ dương “ông uống bà khen”. Người Bah Nah còn có một loại “thuốc khỏe” phục vụ quý bà, củ như dong riềng, vỏ nâu ruột vàng, những tay buôn thuốc gọi bằng một cái tên xấu xí là “bum xì ke”. Loại này theo như loan truyền, quý bà quý, cô uống vào bổ máu, nở nang xinh đẹp, mặt hoa da phấn; đàn ông chớ đụng vào, dương suy là chắc!

Công dụng thật sự của chúng thế nào? Chỉ là truyền khẩu, chưa có cơ sở khoa học nhưng người ta cứ kháo nhau rồi nô nức đi tìm…

Tìm cây thuốc khỏe

Con sot tim thuoc khoe o Kbang
Bum xì ke loại bổ âm
Về làng hỏi thăm già Rưk ông bảo cây thuốc này người Kinh đã dùng lâu rồi mà! Trước đây còn chiến tranh ông là dân quân của xã, đưa bộ đội qua đây gặp lúc đói, khát hay ai ốm đau ông đều tìm loại rễ cây này cho họ nhai đỡ mệt, đỡ khát.

Già Rưk cho biết đồng bào Bah Nah không phải ai cũng biết loại cây thuốc khỏe và tìm chúng để sử dụng. Đơn giản vì họ không có thời gian, hoặc quá khỏe chẳng cần đến chúng. Nó chỉ thực sự trở thành hàng hóa vài ba tháng lại đây khi có người tìm mua, đặt hàng dân làng đi đào về bán.

Làm việc với UBND huyện Kbang chúng tôi được biết Phòng Kinh tế huyện đã gửi mẫu ra Hà Nội đề nghị cơ quan thẩm quyền kiểm nghiệm và có câu trả lời chính thức. Tác dụng dược lý các loại cây này thế nào cần lời giải đáp từ cơ quan chức năng.

Nếu là loài sâm quý thì có biện pháp điều tra, bảo vệ, tránh sự khai thác tràn lan như vừa qua. Hoặc rễ cây có gây tổn hại sức khỏe, chính quyền cũng biết mà khuyến cáo người dân.

Bây giờ, đi đâu ở Kbang cũng nghe nói cây thuốc khỏe như 2 năm trước ở đây rộ lên khai thác nấm cổ linh chi, mỗi ngày hàng tấn nấm bán đi. Cứ thế này không khéo một loài gien quý của rừng Kbang bị tận diệt trước cơn sốt tìm thuốc khỏe mất thôi!

Huỳnh Kiên-Thành Thất

Việt Báo

Nhận xét tin Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Con sot tim thuoc khoe o Kbang ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Sức Khỏe của chuyên mục Sức Khỏe.

fever found "strong medicine" in Kbang
Tay Nguyen Ngoc Linh ginseng, mountains, medicinal plants, fever, years ago, 30 years, all kinds, find, KBang, People, Health, health

30 years, Ngoc Linh ginseng was discovered in the mountainous Central Highlands. Now, many people rushed to Lung health medicine "he took her compliments" and vice versa.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2010 2 may bay suyt dam nhau tai SG
    Thời sự 24h(20/10): 2 máy bay suýt đâm nhau tại SG

    Đổi chứng minh thư thành thẻ căn cước công dân;Hai máy bay suýt đụng nhau trên không;Thuê người giả mạo Thứ trưởng Y tế để lừa tiền tỷ; Sát hại con tin để quỵt nợ 50 triệu đồng; "100 nghìn/cô" - cuộc định giá đau xót trong ngày 20/11?... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 20/11.

  • Thoi su 24h1911 Chang trai dam cuoi co tich qua doi
    Thời sự 24h(19/11): Chàng trai "đám cưới cổ tích" qua đời

    Phạt 252 triệu đồng NXB in hình Công Lý cởi trần; Chơi ngông Tàng "Keangnam": Mời ca sỹ ngoại về đãi cả bản; Nữ phượt thủ 9x tử nạn trên cung đường Hà Giang; Chàng trai trong "đám cưới cố tích" đột ngột qua đời...

  • Thoi su 24h1811 BS quen kim mo trong bung benh nhan
    Thời sự 24h(18/11): BS quên kim mổ trong bụng bệnh nhân

    Đường sắt trên cao "tuyệt đối an toàn"; Mổ đẻ, BS ‘quên’ kim trong bụng bệnh nhân 9 năm; Bé sơ sinh văng khỏi bụng mẹ ra viện; Lật mặt hàng chục cửa hàng xăng dầu lắp đặt IC giả; Mạo nhận con trai Bí thư HN "quỵt" hàng trăm triệu... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 18/11.

  • Thoi su 24h1711 Cong Ly mac quan nho len bia sach luat
    Thời sự 24h(17/11): Công Lý mặc quần nhỏ lên bìa sách luật

    Bình Dương lên tiếng về cáo buộc của ông Dũng "lò vôi"; Công Lý bức xúc vì bìa sách in hình anh cởi trần; Nữ "đại gia" Hà thành bị đánh thuốc mê cướp kim cương?; "Kho" sừng tê giác trong nhà đại gia Hà Tĩnh...

  • Thoi su tuan qua Di hai nan nhan vu MH17 ve VN
    Thời sự tuần qua: Di hài nạn nhân vụ MH17 về VN

    Kết quả lấy phiếu tín nhiệm; Tết âm lịch 2015 dự kiến được nghỉ 9 ngày; Điều tra việc làm ăn của Đại gia Dũng “lò vôi”; Bắt cóc con tin, đòi 700 triệu rồi giết hại dã man; "Ngày về" của 3 mẹ con người Việt vụ MH17...

  • Nghin le chuyen tuan qua 0911 1511
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (09/11 - 15/11)

    Quốc hội lấy phiếu tín nhiệm 50 chức danh lãnh đạo; Hai tàu va chạm 8 thuyền viên mất tích; Hà Nội vẫn sẽ khởi công đường “dát vàng” ở Long Biên; Vụ bé sơ sinh văng khỏi bụng mẹ: Nghẹn ngào giây phút cha gặp con; Hành trình cạn nước mắt đưa con về quê sau vụ rơi MH17 ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 0911 1511
    Toàn cảnh Showbiz tuần (09/11 – 15/11)

    David Beckham ‘gây náo loạn’ khi đến Việt Nam, Đặng Thu Thảo ‘trắng tay’ tại Hoa hậu Quốc tế 2014, Live concert của Mỹ Tâm được khen ngợi ở giải thưởng quốc tế

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 0911 1511
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (09/11 - 15/11)

    Những thủ đoạn của tội phạm cướp giật Sài Gòn; Trùm ma túy khét tiếng bị phát hiện vì sở hữu xe siêu sang; Những lá thư xin lỗi gửi từ trại giam; Hàng loạt cụ già bị “nữ quái” chuốc thuốc mê cướp tiền; Diễn biến mới nhất vụ nữ trưởng phòng bị giết chết; CSGT trả lại bọc tiền cho chị đồng nát đánh rơi;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tong hop Doi song tuan qua 911 1611
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (9/11 - 16/11)

    Đám cưới của chàng trai tật nguyền, của người lính biển hay của cặp đôi đồng tính nữ là những hình ảnh đôi lứa thật đẹp; Nhiều câu chuyện tình xúc động với bao thăng trầm;

  • Nghin le chuyen tuan qua 0211 0811
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (02/11 - 08/11)

    Tai nạn chết người ở dự án Đường sắt trên cao HN; Quỳ gối khóc vì ... iPhone 6; Chiến sỹ còn lại trong tai nạn máy bay Mi-171 đã bình phục; Chủ tịch Hà Nội yêu cầu làm rõ quy hoạch đường "dát vàng 70 lần"; Giảm lương hưu để cân đối quỹ BHXH ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.