Thứ ba, 01 Tháng ba 2005, 10:12 GMT+7

Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang

Tây Nguyên :

Con sot tim thuoc khoe o Kbang
Sâm đá (củ tròn) và sâm cau(rễ dài) bổ dương
30 năm trước, sâm Ngọc Linh được phát hiện tại vùng rừng núi Tây Nguyên. Giờ đây, nhiều người lại đổ xô đi lùng các loại thuốc khoẻ “ông uống bà khen” và ngược lại

Dưới những cánh rừng Tây Nguyên đại ngàn còn ẩn chứa một kho tàng y học cổ truyền đầy ma lực và huyền bí. Đồng bào các dân tộc Tây Nguyên đã chống chọi với bệnh tật và thiên nhiên đầy bất trắc khắc nghiệt ấy bằng những phương thuốc gì? Hơn 30 năm trước chúng ta đã tìm được sâm Ngọc Linh. Bây giờ khắp vùng Kbang lại xôn xao về “cây thuốc khỏe” ở Konkakinh (Gia Lai).

Pơgang bơran - sự thật và lời đồn

Khu bảo tồn thiên nhiên Konkakinh nằm ở phía Đông Bắc tỉnh Gia Lai là một trong những đỉnh của dải Ngọc Linh- mái nhà Tây Nguyên. Cả vùng rừng núi biệt lập này nổi tiếng bởi hệ sinh thái động thực vật và thảo dược quý hiếm, phong phú như: Hổ, báo, gấu, gỗ trắc, huỳnh đàn, trầm hương, sa nhơn, phục linh, cỏ đá, linh chi...

Đường sá trắc trở, cả huyện Kbang chỉ thực sự giao thương với bên ngoài chục năm trở lại đây, nhất là năm 2000 đến nay khi đường nhựa vào được trung tâm huyện. Cuối năm 2004 con đường cấp phối từ trung tâm xã KonPne giáp với Konkakinh nối thông về đến huyện, một loại thảo dược được người Kinh tìm thấy dưới những bếp ám khói nhà sàn là Pơgang bơrơn (Cây thuốc khỏe-dịch từ tiếng Bah Nar).

Một cán bộ ở lâm trường Đăk Rong sành sỏi về cây này cho biết: Cây thuốc khỏe có đến 3 loại, hình dạng và tác dụng khác nhau. Loại được xem tốt nhất, hình dáng gần giống với sâm Ngọc Linh, cũng thân mềm, củ nhiều đốt như rễ cỏ tranh hoặc củ tròn màu trắng đục, lớn nhất bằng đầu ngón tay cái.

Cây thường mọc ở sườn dốc vách đá cheo leo nên có người gọi là “sâm đá”. Loại thứ 2 rễ chùm thân mộc, lá như lá cau, dân ta gọi nôm na là “sâm cau”.

Cả hai loại này đều tác dụng bổ dương “ông uống bà khen”. Người Bah Nah còn có một loại “thuốc khỏe” phục vụ quý bà, củ như dong riềng, vỏ nâu ruột vàng, những tay buôn thuốc gọi bằng một cái tên xấu xí là “bum xì ke”. Loại này theo như loan truyền, quý bà quý, cô uống vào bổ máu, nở nang xinh đẹp, mặt hoa da phấn; đàn ông chớ đụng vào, dương suy là chắc!

Công dụng thật sự của chúng thế nào? Chỉ là truyền khẩu, chưa có cơ sở khoa học nhưng người ta cứ kháo nhau rồi nô nức đi tìm…

Tìm cây thuốc khỏe

Con sot tim thuoc khoe o Kbang
Bum xì ke loại bổ âm
Về làng hỏi thăm già Rưk ông bảo cây thuốc này người Kinh đã dùng lâu rồi mà! Trước đây còn chiến tranh ông là dân quân của xã, đưa bộ đội qua đây gặp lúc đói, khát hay ai ốm đau ông đều tìm loại rễ cây này cho họ nhai đỡ mệt, đỡ khát.

Già Rưk cho biết đồng bào Bah Nah không phải ai cũng biết loại cây thuốc khỏe và tìm chúng để sử dụng. Đơn giản vì họ không có thời gian, hoặc quá khỏe chẳng cần đến chúng. Nó chỉ thực sự trở thành hàng hóa vài ba tháng lại đây khi có người tìm mua, đặt hàng dân làng đi đào về bán.

Làm việc với UBND huyện Kbang chúng tôi được biết Phòng Kinh tế huyện đã gửi mẫu ra Hà Nội đề nghị cơ quan thẩm quyền kiểm nghiệm và có câu trả lời chính thức. Tác dụng dược lý các loại cây này thế nào cần lời giải đáp từ cơ quan chức năng.

Nếu là loài sâm quý thì có biện pháp điều tra, bảo vệ, tránh sự khai thác tràn lan như vừa qua. Hoặc rễ cây có gây tổn hại sức khỏe, chính quyền cũng biết mà khuyến cáo người dân.

Bây giờ, đi đâu ở Kbang cũng nghe nói cây thuốc khỏe như 2 năm trước ở đây rộ lên khai thác nấm cổ linh chi, mỗi ngày hàng tấn nấm bán đi. Cứ thế này không khéo một loài gien quý của rừng Kbang bị tận diệt trước cơn sốt tìm thuốc khỏe mất thôi!

Huỳnh Kiên-Thành Thất

Việt Báo

Nhận xét tin Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Con sot tim thuoc khoe o Kbang ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Cơn sốt tìm “thuốc khoẻ” ở Kbang ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Sức Khỏe của chuyên mục Sức Khỏe.

fever found "strong medicine" in Kbang
Tay Nguyen Ngoc Linh ginseng, mountains, medicinal plants, fever, years ago, 30 years, all kinds, find, KBang, People, Health, health

30 years, Ngoc Linh ginseng was discovered in the mountainous Central Highlands. Now, many people rushed to Lung health medicine "he took her compliments" and vice versa.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Thoi su 24h1510 Bat pho chanh thanh tra GTVT
    Thời sự 24h(15/10): Bắt phó chánh thanh tra GTVT

    Chấn động làng quê vụ nữ sinh giết cán bộ huyện; Jennifer Phạm sẽ là thảm họa của Cặp đôi hoàn hảo 2014?; Cá quả Tàu tiêm thuốc mê đổ về chợ; Truy sát từ nhà đến bệnh viện vì can thiệp đụng độ trên đường

  • Thoi su 24h1410 Su co hy huu tren duong sat VN
    Thời sự 24h(14/10): Sự cố hy hữu trên đường sắt VN

    Xử lý xe quá tải "giết" đường: Không có vùng cấm!; Sự cố hy hữu trên đường sắt Việt Nam; Tài xế trong clip "ngược chiều khó tin" ở HN trình diện; Truy sát kinh hoàng từ nhà đến bệnh viện;Việt Nam sắp nhận máy bay hiện đại nhất thế giới; Công an cử người canh rắn "khủng" cực độc... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 13/10.

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.