“Cơ cấu dân số vàng”: Cơ hội có được tận dụng?

Ảnh minh hoạ

Việt Nam hiện đang trong giai đoạn “cơ cấu dân số vàng”, tức là số người trong độ tuổi lao động cao hơn số người phụ thuộc. Đây thực sự là một cơ hội “vàng” cho sự phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, nắm bắt thời cơ như thế nào để tạo một bước đột phá và chuẩn bị để sẵn sàng đối phó với giai đoạn dân số già lại đang là một thách thức đối với toàn xã hội….

Cơ hội vàng…. có thể bị bỏ lỡ

“Lịch sử của một dân tộc bao giờ cũng trải qua các giai đoạn cơ cấu dân số và Việt Nam hiện đang trong giai đoạn cơ cấu dân số vàng” – đó là thông tin được ông Nguyễn Quốc Trọng – Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (DS-KHHGĐ) đưa ra trong cuộc trao đổi với PV TS nhân ngày Dân số thế giới 11/7.

Theo ông Trọng, Việt Nam đã kết thúc thời kỳ “cơ cấu dân số trẻ” vào năm 2005. Từ năm 2007, mức sinh giảm xuống, mức chết cũng giảm từ từ đã đưa nước ta vào giai đoạn cơ cấu dân số vàng. Dự kiến, giai đoạn dân số này đạt cực đại vào năm 2020.

Sau đó, sẽ đến thời kỳ, mức sinh rất giảm xuống, mức chết cũng giảm rất nhiều. Tỷ suất sinh tử này sẽ tạo ra “cơ cấu dân số già”. Dự kiến giai đoạn này bắt đầu từ năm 2017, do tỷ lệ người già từ 60 tuổi trở lên tăng nhanh.

Ảnh minh họa

Lao động có chất lượng sẽ giúp nước ta tận dụng được cơ hội "dân số vàng"


Theo số liệu từ Tổng cục Thống kê, hiện nay, mỗi năm nước ta có khoảng 1,4 – 1,6 triệu người bổ sung vào lực lượng lao động. Sự dồi dào của lực lượng này thực sự đang tạo ra cơ hội vàng cho sự phát triển xã hội. Một khi lực lượng này được tận dụng tối đa trí tuệ, sức lao động vào sản xuất, điều tất yếu sẽ tạo ra khối lượng của cải vật chất khổng lồ, tạo ra giá trị tích luỹ lớn cho tương lai của đất nước, đảm bảo an sinh xã hội khi nước ta bước vào giai đoạn “dân số già.”

Qua nghiên cứu, các chuyên gia dân số đã kết luận rằng, giai đoạn “cơ cấu dân số vàng” chỉ có thể kéo dài nhất là 40 năm. Như vậy, việc nắm bắt cơ hội này để tạo nên một bước đột phá cho sự phát triển của đất nước thật không dễ dàng gì. Nếu không thật khẩn trương và triệt để, Việt Nam có thể bỏ lỡ cơ hội và đi đến giai đoạn dân số già mà không hề có được một nền tảng vững chắc về kinh tế và an sinh xã hội.

Vì đâu…?


Khi thời cơ không được tận dụng, nguồn lao động dồi dào sẽ trở thành vấn đề mà xã hội phải đối mặt giải quyết. Áp lực về việc làm cho đội ngũ này là điều đầu tiên đặt ra. Thiếu việc làm, không thể tạo ra của cải vật chất đủ đáp ứng nhu cầu sống của xã hội, tất yếu giá trị tích luỹ sẽ thấp. Hơn nữa, “Nhàn cư vi bất thiện”, khi số người trong độ tuổi lao động thiếu việc làm, rất dễ kéo theo các tệ nạn xã hội gia tăng

Ảnh minh họa

Ông Dương Quốc Trọng - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS - KHHGĐ, Bộ Y tế - trao đổi cùng PV

Chia sẻ nhận định này, ông Dương Quốc Trọng – Phó Tổng cục Trưởng Tổng cục DS – KHHGĐ cho biết: “Ta nói “vàng” là vì số người trong độ tuổi lao động rất lớn. Nhưng nếu chúng ta vẫn duy trì con số gần 25% số lao động được qua đào tạo, gần 75% là lao động giản đơn, thì không thể tạo ra sản phẩm lớn cho xã hội. Cách đây khoảng 10 năm, FPT đã công bố: 1 nhân công của FPT làm ra sản phẩm bằng 1500 nông dân. Như vậy để thấy tầm quan trọng của chất lượng lao động. Nếu không nâng cao chất lượng lao động, biến cơ hội thành lợi thế thì sẽ trở thành thách thức của xã hội, sẽ dẫn đến tệ nạn và mất ổn định xã hội. Đồng thời, đặt ra những thách thức về tạo công ăn việc làm, đào tạo nghề cho thanh niên. Vì lứa tuổi thanh niên, lứa tuổi lao động có đặc điểm là ưa cái mới, muốn đón nhận cái mới nhưng đồng thời cũng dễ bị va vấp, dễ mắc các tệ nạn xã hội. Trước đây, khi là Cục trưởng Cục phòng chống HIV/AIDS, tôi thấy rằng hầu hết những người nghiện chích ma tuý, nhiễm HIV/AIDS đều rơi vào lứa tuổi lao động, lứa tuổi từ 20-29 tuổi chiếm tới trên 50% người có HIV…. Khi cơ hội không được tận dụng, lập tức sẽ trở thành con dao hai lưỡi, cản trở sự phát triển của nước ta!”

Mặt khác, nếu như lực lượng lao động dồi dào ở giai đoạn này không làm ra khối lượng của cải vật chất đủ để nuôi sống chính lực lượng này, hậu quả sẽ kéo dài mãi về sau. Giá trị tích luỹ không có, hoặc thấp, Nhà nước sẽ không đủ nguồn lực tài chính để chi trả cho phúc lợi xã hội khi “dân số già”.

Trên thực tế, Việt Nam đang ở trong “giai đoạn dân số vàng”. Nhưng việc tận dụng triệt để thời cơ này là điều chưa thành. Báo cáo về tình hình thị trường lao động Việt Nam do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội soạn thảo đã khẳng định: “Việt Nam thiếu trầm trọng lao động kỹ thuật trình độ cao và lao động dịch vụ cao cấp trong các ngành tài chính, ngân hàng, du lịch, bán hàng... nên nhiều nghề và công việc phải thuê lao động nước ngoài trong khi lao động xuất khẩu đa phần có trình độ chuyên môn kỹ thuật thấp hoặc mới chỉ qua giáo dục định hướng”.

Hơn nữa, tình trạng đô thị hoá ngày càng mạnh, nông dân mất đất, không tìm được việc làm phù hợp, đã phát sinh ra nhiều vấn đề xã hội nhức nhối. Hầu hết số nông dân mất đất vẫn đang trong độ tuổi lao động. Ở những nơi “nông thôn hóa thành thị này”, người lao động hiện sống dựa chủ yếu vào số tiền đền bù của Nhà nước. Nguồn tài chính ấy ngày một cạn kiệt dần, họ đứng trước nguy cơ tái nghèo đói… Tỷ lệ tội phạm ở khu vực này cũng có chiều hướng gia tăng, chủ yếu là phạm các tội danh: cờ bạc, hút chích, mại dâm... Thanh niên sống thiếu lý tưởng, ích kỷ, thích hưởng thụ mà không có cống hiến cho xã hội, không tạo ra các giá trị tích luỹ cho tương lai.

Từ thực tế trên cho thấy, “cơ hội vàng” có thể bị bỏ lỡ vì một loạt những tồn tại xã hội hiện có. Biện pháp giải quyết ở tầm vĩ mô của các cấp quản lý là cần thiết. Nhưng trên hết, mỗi lao động cần thấy rõ vị trí, trách nhiệm của mình trong vấn đề chung của toàn xã hội. Tham gia học tập, đào tạo để nâng cao tri thức chuyên môn, nâng cao tay nghề là người lao động đã chủ động tự cứu mình trong bối cảnh hiện nay. Người lao động cần tạo ra nhiều nhất có thể giá trị tích luỹ, để đảm bảo chính cuộc sống của mình trong tương lai.

Thống nhất quan điểm này, nhiều chuyên gia dân số cũng khẳng định: để tận dụng nguồn nhân lực dồi dào, trong khi chờ đợi nhiều lao động có tay nghề được đào tạo, chúng ta cần cố gắng chuyển dịch cơ cấu kinh tế, phát triển ngành có dung lượng lao động nhiều như dệt may, chế biến thực phẩm, dịch vụ... thu hút, tận dụng cơ hội lao động, giải quyết việc làm cho nhiều người.


Song Linh (Bài, ảnh)

Việt Báo

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Nhận xét tin “Cơ cấu dân số vàng”: Cơ hội có được tận dụng?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết “Cơ cấu dân số vàng”: Cơ hội có được tận dụng? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Co cau dan so vang Co hoi co duoc tan dung ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc “Cơ cấu dân số vàng”: Cơ hội có được tận dụng? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Sức Khỏe của chuyên mục Sức Khỏe.




CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Sức Khỏe


  • Thoi su 24h2901 Vu trom xang may bay cuc lon
    Thời sự 24h(29/01): Vụ trộm xăng máy bay cực lớn

    'Trực thăng chao đảo rồi chúi xuống đất'; Bắt băng trộm xăng máy bay cực lớn ở TP.HCM; 20 xác linh trưởng khô bốc mùi trên xe khách; Lời khai rúng động của học sinh giết nam ca sĩ; Trung úy cảnh sát bị nghi phạm buôn ma túy bắn chết... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 29/1.

  • Thoi su 24h2801 Roi may bay 4 phi cong hy sinh
    Thời sự 24h(28/01): Rơi máy bay, 4 phi công hy sinh

    22 người vào quy hoạch Bộ Chính trị, Ban Bí thư; Trực thăng rơi ở TP.HCM, 4 phi công hy sinh; Bắt nguyên Chủ tịch HĐQT Ocean Bank; Hung thủ 15 tuổi giết hại nam ca sĩ ở Sài Gòn; Bắt lô ma túy 20 tỷ ở sân bay...

  • Thoi su 24h2701 Nam ca si bi sat hai da man
    Thời sự 24h(27/01): Nam ca sĩ bị sát hại dã man

    Xe cứu thương bỏ mặc thai phụ tử vong giữa đường?; Nam ca sĩ tử vong trong tình trạng khỏa thân; Vụ biệt thự trong rừng Hải Vân: Tướng công an xin lỗi; Mỹ Tâm nói gì về "người tình tin đồn" 70 tuổi?...

  • Thoi su 24h2601 Vu no rung dong ca pho
    Thời sự 24h(26/01): Vụ nổ rúng động cả phố

    Đà Nẵng có tân Chủ tịch UBND TP; "Nói không với nằm ghép: Dân lo bị xuất viện sớm; Nghệ An: Phát hiện xác hổ 140kg đang ướp lạnh; Không khởi tố vụ tai nạn thảm khốc 9 người chết; Bắt gần nửa tấn lòng thối đang trên đường tiêu thụ; Cựu phi công Việt Nam nói thật chuyện lương thưởng... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 26/1.

  • Thoi su tuan qua Dai hy thanh dai tang sau tai nan
    Thời sự tuần qua: Đại hỷ thành đại tang sau tai nạn

    Tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%; Cục trưởng Cục Đường sắt chết trong phòng làm việc; Xử phạt VTV 40 triệu đồng vì sai phạm của Điều ước thứ 7; Thưởng Tết thấp nhất là 30 ngàn đồng; Xăng giảm tới 1.900 đồng/lít...

  • Tet xua Tet nay qua con mat nguoi tre
    Tết xưa - Tết nay qua "con mắt" người trẻ

    Một phim ngắn hết sức ý nghĩa cho Tết 2015 đang khiến cộng đồng mạng xôn sao và khiến người xem thật sự xúc động.

  • Tranh cai xung quanh Le hoi chem lon o Bac Ninh
    Tranh cãi xung quanh Lễ hội chém lợn ở Bắc Ninh

    Theo Lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh Lễ hội sẽ vẫn được tổ chức nhưng việc chém lợn đã được bỏ từ 2 năm trước.

  • Hai Tet 2015
    Hài Tết 2015

    Nhiều chương trình hài tết, ca nhạc chào năm mới 2015 đã được đồng loạt ra mắt khán giả với nội dung hấp dẫn, đáp ứng nhu cầu giải trí của người dân trong dịp tết. Tuy nhiên, năm nay sức mua khá ảm đạm, tuy băng đĩa lậu ngày càng nhiều. ------------

  • Toi pham vi thanh nien Nguyen nhan va giai phap
    Tội phạm vị thành niên - Nguyên nhân và giải pháp

    Những cái xấu, cái ác đang ngày một gia tăng trong xã hội khiến nhiều người sợ hãi. Nhất là việc giảng đường đang dần trở thành nơi "tụ họp" của phần tử xấu.

  • Dau dau chuyen tim O sin ngay Tet
    Đau đầu chuyện tìm Ô sin ngày Tết

    Nỗi khổ vì bị người giúp việc (hay ô sin) nhân dịp cuối năm o ép không còn mới lạ, tuy nhiên có những chuyện thoạt nghe tưởng như hài nhưng lại…cười ra nước mắt.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2501 3101
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (25/01 - 31/01)

    Toàn cảnh trực thăng quân sự rơi ở TP.HCM; Tai nạn thảm khốc ở Thanh Hóa khiến 10 người tử vong; Bé trai khôi ngô bị mẹ bỏ rơi vì sợ mang lại xui xẻo; Hà Nội bỏ dải phân cách cứng: 24 tỷ đồng ném qua cửa sổ;Vợ hoặc chồng không chung thủy bị phạt 1-3 triệu đồng... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------

  • Ban tin suc khoe tuan tu 25 311
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 25 - 31/1)

    Nhiều dịch bệnh như ho gà, dịch sởi, dịch cúm gia cầm, rubella đang bùng phát mạnh và diễn biến khó lường; Bắt buộc mua thẻ BHYT theo hộ gia đình; Sai lầm nghiêm trọng khi ăn thịt chó "giải đen" ngày giáp Tết; Bệnh nhân ung thư vú không nên bật đèn khi ngủ; Lá lốt chữa bệnh; Giảm cân siêu nhanh bằng gia vị quen thuộc; Quan niệm sai lầm về sinh nở... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 2501 3101
    Toàn cảnh Showbiz tuần (25/01 – 31/01)

    Bảo Anh bị nghi hát nhép trong The Remix 2015, Quách Ngọc Ngoan phải trả 1 tỷ mới được Lê Phương chấp nhận ly hôn?, Đám cưới bình dân của Huỳnh Đông - Ái Châu, Những người tình tin đồn của Mỹ Tâm, Cường Đô la - Hà Hồ 'cơm lành canh ngọt' về sống chung một nhà?, ------------

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2501 3101
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (25/01 - 31/01)

    Tội phạm vị thành niên - Nguyên nhân và giải pháp; Phòng, chống tội phạm sử dụng Công nghệ cao; Tết sớm ở Trại giam Xuân Nguyên; Hài hước những tên trộm lười biếng nhất thế giới; 141 Hà Nội trấn áp tội phạm đường phố dịp cuối năm; Cái chết đầy bí ẩn của trùm giang hồ khét tiếng Đại Cathay;.......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (25/01 - 31/01), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2501-3101/2147533625/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nhin lai su kien Xa Hoi VN 2014
    Nhìn lại sự kiện Xã Hội VN 2014

    2014 là năm của tai nạn, hỏa hoạn với hàng trăm vụ cháy lớn trên phạm vi toàn quốc với những hậu quả thảm khốc về cả tài sản và tính mạng con người.