vietbao

Chế độ dinh dưỡng dành cho người bị bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Che do dinh duong danh cho nguoi bi benh phoi tac nghen man tinh
Suy dinh dưỡng thường gặp ở người bị bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (BPTNMT), chiếm đến 50-75%. Tình trạng dinh dưỡng kém làm người bệnh cảm thấy mệt mỏi, khó thở nhiều hơn, dễ bị nhiễm trùng, nhất là viêm phổi; từ đó làm tăng nguy cơ nhập viện vì những đợt cấp BPTNMT.

Vài khái niệm cơ bản về dinh dưỡng

Thức ăn cung cấp năng lượng cho cơ thể để thực hiện mọi hoạt động, bao gồm cả hoạt động thở. Sự biến đổi thức ăn trong cơ thể trở thành năng lượng được gọi là quá trình chuyển hóa. Quá trình chuyển hóa thức ăn cần có oxy, tạo ra năng lượng và khí CO2. CO2 được thải ra ngoài qua cơ thể khi thở ra.

Phương trình chuyển hóa thức ăn:

Thức ăn được chia làm 4 nhóm, trong đó chỉ có 3 nhóm chính là đạm, đường - bột và chất béo cung cấp năng lượng cho cơ thể.

- Chất đường bột: 1g (tinh chất) cung cấp 4 kcal.

- Đạm: 1g (tinh chất) cung cấp 4 kcal.

- Chất béo, mỡ: 1g (tinh chất) cung cấp 9 kcal.

- Rau: chỉ cung cấp chất xơ, có rất ít năng lượng.

Tuy nhiên, thật ra thức ăn không phải là tinh chất; Trong mỗi loại thức ăn, đều chứa cả chất đạm, chất béo, đường bột và các vitamin theo những tỉ lệ khác nhau. Ví dụ: 100g thịt bò có 22,6g đạm, 8g mỡ, 2,8g sắt…, cung cấp 172 kcal năng lượng. Gạo chủ yếu chứa chất bột đường, nhưng vẫn có một tỉ lệ chất đạm, chất xơ và các vitamin.

Sự chuyển hóa thức ăn ảnh hưởng đến sức khỏe người bị BPTNMT

- Sự chuyển hóa chất bột đường: Tạo ra lượng CO2 cao hơn so với chất béo và đạm. Do đó, cơ thể cần thở nhanh và sâu hơn để thải CO2, dẫn đến hiện tượng: Mau mệt cơ hô hấp, làm tăng tình trạng suy hô hấp ở bệnh nhân BPTNMT đợt cấp, nhưng không ảnh hưởng trên bệnh nhân đã ổn định.

- Sự chuyển hóa chất béo, mỡ và đạm: Tạo ra CO2 ít hơn, vì vậy ít ảnh hưởng đến sự hô hấp. Nhưng chất mỡ béo dễ gây đầy bụng, khó tiêu, ăn uống kém, tăng nguy cơ xơ vữa mạch máu - là yếu tố nguy cơ của các bệnh lý tim mạch khác.

Vì những lý do trên, người bị BPTNMT nên ăn nhiều chất đạm, chất béo; Ăn ít chất đường bột.

1. Đặc điểm dinh dưỡng ở người BPTNMT

Người bị BPTNMT cần năng lượng cho hoạt động hô hấp cao hơn 10 lần so với người bình thường. Vì vậy, họ cần được cung cấp năng lượng cao hơn so với người bình thường và cần có chế dộ dinh dưỡng tốt, giúp cơ thể mạnh khỏe, chống lại sự nhiễm trùng; Giúp giảm nguy cơ nhập viện.

Nếu người bệnh dư cân, tim, phổi sẽ phải hoạt động nhiều hơn, cần nhiều oxy để nuôi cơ thể hơn, nên càng gây khó thở nặng nề. Ngược lại, nếu nhẹ cân, người bệnh thường cảm thấy mệt mỏi, yếu sức và có nhiều nguy cơ nhiễm trùng hơn, tăng nguy cơ nhập viện và tử vong.

Ngoài ra, người bị BPTNMT thường hít thở nhanh và sâu nên mất nhiều nước hơn qua đường hô hấp. Vì vậy, cần uống một lượng nước nhiều hơn người bình thường để bù lại lượng nước mất qua đường hô hấp và làm loãng đàm, giúp khạc đàm tốt hơn. Mỗi ngày, bệnh nhân BPTNMT nên uống 1.500-2.000ml nước.

Các yếu tố làm suy giảm tình trạng dinh dưỡng ở người bị BPTNMT:

Người bị BPTNMT vốn khó thở thường xuyên, lồng ngực căng phồng, nhưng cơ hô hấp hoạt động kém. Để thực hiện động tác nuốt khi ăn, người bệnh phải ngưng thở nên oxy máu giảm làm khó thở tăng lên khi ăn.

1. Khi ăn no: Cơ hoành (là cơ hô hấp quan trọng, ngăn cách ngực với bụng) bị dẹt, làm giảm thể tích ổ bụng, thường gây mệt khi ăn no.

2. Do khó thở, người bệnh phải hạn chế vận động, đi lại, tập luyện thể dục nên không có cảm giác thèm ăn, đói bụng.

3. Hút thuốc lá là một nguyên nhân quan trọng làm người bệnh ăn không ngon miệng, chán ăn.

4. Do việc sử dụng nhiều thuốc hoặc có bệnh lý đi kèm, người bị BPTNMT thường có loét dạ dày do stress, gây đầy bụng ợ hơi…

5. Vì luôn mệt mỏi, khó thở nên người bệnh không muốn giao tiếp, thay đổi tính tình, có thể dẫn đến trầm cảm và chán ăn.

6. Người bị BPTNMT cần năng lượng cho hoạt động hô hấp cao hơn 10 lần so với người bình thường, nên dù ăn nhiều cũng rất khó tăng trọng lượng.

7. Thiếu hiểu biết về dinh dưỡng, điều kiện sống kém, thói quen ăn uống không đúng.

Tóm lại, người bị BPTNMT thường ăn uống kém, ít thấy ngon miệng, mau mệt khi ăn.

Các rối loạn dinh dưỡng khác đi kèm:

- Thiếu Vitamin A.

- Rối loạn điện giải: giảm Kali, Magné, Calci, Phosphat…

- Thiếu các yếu tố vi lượng khác như kẽm, Selenium…

Ảnh hưởng của tình trạng kém dinh dưỡng đối với người bị BPTNMT

- Cơ hô hấp không đủ năng lượng để hoạt động nên kém thông khí và gây ứ đọng CO2, làm tăng tình trạng khó thở.

- Các cơ khác không đủ năng lượng để hoạt động, dẫn đến mệt mỏi.

- Giảm khả năng đề kháng của cơ thể, do vậy bệnh nhân dễ bị nhiễm trùng.

Một số lời khuyên về dinh dưỡng cho người bị BPTNMT

Lời khuyên chung

- Tránh ăn no bằng cách chia ra nhiều bữa ăn nhỏ trong ngày (4-6 bữa ăn).

- Chọn lựa thức ăn chứa nhiều năng lượng so với thể tích, tránh các thức ăn không có năng lượng hoặc cung cấp năng lượng quá ít. Ngay cả với những bữa ăn nhẹ cũng nên chọn những thức ăn có nhiều năng lượng như trứng, sữa, yaourt…

- Cố gắng ăn chất đạm và chất béo nhiều hơn đường (hạn chế tạo CO2), ăn những món cung cấp nhiều năng lượng trước.

- Các loại rau, củ có thể xắt nhuyễn, nấu mềm và nhớ uống luôn nước rau để có Kali (potassium).

- Bữa ăn tối: Dùng thức ăn nhẹ, dễ tiêu hóa.

- Trang trí bàn ăn, nhà cửa, có thể mở nhạc trong bữa ăn.

- Hạn chế cà phê, trà. Tuyệt đối không uống rượu.

- Tránh dùng các đồ ăn thức uống có gas như nước ngọt, bia...

- Cẩn thận với một số thức ăn dễ gây đầy bụng, sinh hơi như: Những món chiên xào nhiều dầu mỡ, táo, bơ, dưa (hấu, lê), khoai, các loại đậu, ngũ cốc, các loại cải bắp, dưa chuột, tỏi, hành, tiêu, ớt…

- Nên theo dõi cân nặng 1-2 lần/tuần.

Trước khi ăn

- Lên kế hoạch những món ăn theo sở thích, chọn thức ăn nấu chín, dễ tiêu. Ngoài ra, thức ăn cần được chế biến và trình bày hấp dẫn để kích thích sự thèm ăn.

- Bố trí bữa ăn lúc bệnh nhân thấy khỏe, tạo không khí thoải mái và vui vẻ trong bữa ăn để giúp ăn ngon miệng.

- Làm sạch, thông thoáng đường thở ít nhất 1 giờ trước khi ăn bằng cách vỗ lưng, ho, khạc đàm hoặc dùng thuốc giãn phế quản.

- Hạn chế nhai chewing gum hoặc ngậm kẹo.

- Đi bộ hoặc tập thể dục nhẹ có thể kích thích cảm giác đói, thèm ăn.

Trong khi ăn

- Thở oxy (Oxy liệu pháp) trong và sau khi ăn.

- Sử dụng ống hút khi uống nước để tránh nuốt hơi vào bụng.

- Ngồi thẳng người trong tư thế thoải mái để giúp phổi và dạ dày làm việc dễ dàng.

- Hạn chế ăn nhiều muối để tránh gây giữ nước, tăng huyết áp, tăng gánh nạng cho tim phổi.

- Ăn chậm, ăn từng miếng nhỏ, nhai kỹ, tránh ăn vội.

- Uống nước sau khi ăn, tránh uống nước trong hoặc trước khi ăn.

- Nghỉ ngơi, hạn chế vận động ngay sau khi ăn.

PGS. TS. LÊ THỊ TUYẾT LAN - BS. TRẦN THỊ KIM THU (Theo Sức khỏe Đời sống)

Việt Báo
Comment :Chế độ dinh dưỡng dành cho người bị bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Chế độ dinh dưỡng dành cho người bị bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Che do dinh duong danh cho nguoi bi benh phoi tac nghen man tinh ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Chế độ dinh dưỡng dành cho người bị bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Sức Khỏe
diet for people with chronic obstructive pulmonary disease
chronic obstructive pulmonary disease, tired, energy supply, nutrition, normal, poor nutrition, metabolism, people, food, respiratory, sick person, difficulty breathing, activity, drinking water
Malnutrition is common in people with chronic obstructive pulmonary disease (BPTNMT), accounting for 50-75%. Poor nutritional status makes patients feel fatigue, shortness of breath more susceptible to infections, especially pneumonia, from which increase the risk of hospitalization for ...
Cảnh báo mãn kinh tuổi 30 và những dấu hiệu điển hình
Cảnh báo mãn kinh tuổi 30 và những dấu hiệu điển hình

Theo các chuyên gia sản khoa, độ tuổi của phụ nữ bị mãn kinh càng ngày càng trẻ hóa. Nếu như trước đây từ 45 đến 50 tuổi mới mãn kinh thì giờ đây có chị em 30 tuổi đã có dấu hiệu suy buồng trứng.

Viagra hồng không “hồng” như ý

Việc chữa “lãnh cảm” ở phụ nữ có khó khăn hơn nam giới vì nhiều trường hợp do nguyên nhân tâm lý rất sâu xa.

Chết như chơi nếu tránh thai bằng những cách này

Đôi khi có những cách tránh thai rất không an toàn mà bạn thường dùng, vậy hãy lưu ý để loại bỏ nó ngay.

  • Thoi su 24h267 An mang dau long tu viec ly hon gia hoa that
    Thời sự 24h(26/7): Án mạng đau lòng từ việc ly hôn giả hóa thật

    Sự thật sốc về cô gái “hở bạo” tiếp thị Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam; Mẹ nạn nhân bị cưa chân phản bác kết luận của Sở Y tế; Vụ trao nhầm con: Nước mắt vẫn chưa ngừng rơi!; Người đàn ông bỏ xe bánh mỳ, nhảy sông Đà vì bị truy sát?; Bệnh nhân phải đóng trước 220 nghìn mới được đi vệ sinh ở bệnh viện

  • Thoi su 24h257 Can bo hon nguc nang Biang
    Thời sự 24h(25/7): Cán bộ hôn ngực nàng Biang

    Kẻ "gạ tình" người mẹ liên quan gì đến vụ cháu bé bị mất tích ở Long Biên?; Vụ xả thải: Bộ TNMT thông báo nóng với Formosa; Ông bố đập sữa trước cửa siêu thị: "Đã mua chịu lại còn kiếm chuyện"; Cán bộ hôn ngực nàng Biang: Xử lý đúng quy trình; Ngày con dâu bỏ đi, bố mẹ chồng khóc cạn nước mắt thương 5 cháu nhỏ

  • Thoi su 24h217 Cong ly nao cho nguoi vo mang noi dau tot cung
    Thời sự 24h(21/7): Công lý nào cho người vợ mang nỗi đau tột cùng

    Đình chỉ hay khen thưởng CSGT "giơ chân" cản người phạm luật?; Xót xa những vụ tự tử vì bệnh tật và tận cùng nghèo khó; "Rác thải Formosa tràn lan, trách nhiệm chính thuộc xã, phường"; Vụ cô gái bị chồng thiêu: Công lý nào cho người vợ đang mang nỗi đau tột cùng?; Mổ nhầm chân: chuyên môn yếu kém hay tắc trách?

  • Thoi su 24h197 Dung sung bat tre em cuop taxi
    Thời sự 24h(19/7): Dùng súng bắt trẻ em, cướp taxi

    Phía sau bản án tử của Vũ Văn Tiến: Con dại một lần, mẹ đau một đời; Hà Nội sẽ trồng cây phượng hoa màu tím, nở quanh năm; Mưa xô ngã cầu bêtông tiền tỷ: Quy trình trách nhiệm; Vụ chất thải Formosa: Doanh nghiệp nói khác Sở TNMT?; Chiếu laser Nội Bài: Phát hiện thủ phạm nhưng khó xử lý

  • Thoi su 24h187 Lo duong day gai goi chan dong showbiz
    Thời sự 24h(18/7): Lộ đường dây gái gọi chấn động showbiz

    Thực phẩm bẩn: Nghịch cảnh con người đang âm thầm giết hại nhau; Vụ chất thải Formosa: Thêm nhiều mâu thuẫn giật mình; Ân hận của người mẹ mỗi đứa con sinh ra của... một ông bố khác nhau; Bác sĩ ra chợ quyên tiền cứu bệnh nhi: Đời xấu xa sao cây táo nở hoa?; Cá hồ chết bốc mùi thối, cả khu phố bịt khẩu trang suốt ngày

  • Thoi su 24h147 Bi ban than cua bo hiep dam den mang thai
    Thời sự 24h(14/7): Bị bạn thân của bố hiếp dâm đến mang thai

    Formosa tự đổi công nghệ luyện cốc: Hành vi tội ác; Uất ức lời kể 5 ngư dân bị tàu TQ đâm chìm tàu ở Hoàng Sa; Nghi án mẹ ép con gái uống thuốc trừ sâu để cùng chết; Bàng hoàng phát hiện suốt 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km; Tiếp viên ở quán karaoke ăn mặc mát mẻ, ngồi trên đùi khách rót bia

  • Thoi su 24h137 Chong thieu song vo vi bi can nhan
    Thời sự 24h(13/7): Chồng thiêu sống vợ vì bị cằn nhằn

    Thực hư chuyện 'bố đi hát karaoke gặp đúng con gái làm dịch vụ'; "Bảo kê" xe cấp cứu: Bộ trưởng Y tế vào cuộc quá chậm?; Vụ chôn rác thải Formosa trong trang trại của Giám đốc: Có sai luật?; Tạm giữ nhóm "quái xế" cùng 20 chân dài mặc mát mẻ phục vụ karaoke; 10 năm, gần 60 ngàn tỷ đồng tham nhũng nhưng chỉ thu hồi được 4,6 ngàn tỷ

  • Thoi su 24h127 Vo bop cua quy khien chong chet tuc tuoi
    Thời sự 24h(12/7): Vợ bóp của quý khiến chồng chết tức tưởi

    Phạt 100 triệu phòng khám "mạo danh" Sở Y tế HN "chặt chém" khách; Xe cứu thương ngoại tỉnh phải “mua” bệnh nhân ở Hà Nội?; Formosa lén lút chôn chất thải ở trang trại của Giám đốc Công ty Môi trường; Gây bức xúc lớn, các dự án giao thông BOT được Quốc hội đưa vào giám sát; Vụ gần 400 GV ở Thanh Hóa mất việc: 50-100 triệu đồng chạy làm GV hợp đồng?

  • Thoi su 24h117 Co gai tre xinh dep tu vong ben ve duong
    Thời sự 24h(11/7): Cô gái trẻ xinh đẹp tử vong bên vệ đường

    Sự cố môi trường Formosa: Xác định hàm lượng độc tố dưới đáy biển; Thuê giúp việc 6 triệu/tháng, chủ nhà phẫn nộ vì em bé bị véo tai, ăn tát; Nhà máy làm chết cá đầu nguồn sông Đà không có khu xử lý nước thải; Từ vụ chặn xe cấp cứu: Bảo vệ bệnh viện hay lực lượng..."bảo kê"?; Dọa đuổi ông lão xuống xe, nhân viên xe buýt bị đình chỉ việc

  • Nghin le chuyen tuan qua 1707 23072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 17/07 - 23/07/2016

    Đau chân trái bác sĩ mổ nhầm chân phải; CSGT giơ chân, người đi xe máy lao dải phân cách; Cán bộ giao thông trách mắng người dân vì tự ý vá đường; Bé gái 4 tuổi mất tích bất ngờ, gia đình kêu gọi giúp đỡ ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 177237
    Sự kiện quốc tế nổi bật (17/7-23/7)

    Khủng bố trung tâm mua sắm ở Munich làm 10 người thiệt mạng; Samsung xin lỗi vì những clip mua dâm của chủ tịch Lee; Trump chính thức nhận đề cử tổng thống; Trung Quốc ngang ngược tuyên bố tiếp tục cải tạo tại Biển Đông là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 177 237
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (17/7- 23/7)

    Bị thương chân trái, mổ nhầm chân phải: BV Việt Đức nói gì; Hai bé sơ sinh dính liền ở Hà Giang đã mất; Siêu âm thai bình thường, sinh con bị dị tật: Bài học nào cho bố mẹ; Vợ thờ ơ với 'chuyện ấy', lí do là ở chồng;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 170724072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (17/07-24/07/2016)

    Hàng loạt những sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, cùng những câu chuyện gia đình, vụ đánh ghen ầm ĩ làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1707 23072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (17/07 - 23/07/2016)

    'Đại án' 9000 tỷ đồng tại Ngân hàng Xây dựng, lương của các sếp tập đoàn gần nửa tỷ đồng, giá xăng điều chỉnh giảm mạnh, vấn nạn cà phể bẩn, tăng trưởng tín dụng tiếp tục có con số mới ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Nghin le chuyen tuan qua 1007 16072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 10/07 - 16/07/2016

    Formosa chôn 100 tấn chất thải tại Hà Tĩnh; Ngư dân bàng hoàng kể tàu TQ tông chìm tàu cá ở Hoàng Sa; Cô giáo Sài Gòn bị tố tán tỉnh nam sinh lớp 8; 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 107167
    Sự kiện quốc tế nổi bật (10/7-16/7)

    Toà PCA ra phán quyết Trung Quốc không có chủ quyền lịch sử ở Biển Đông; Tân Thủ tướng Anh Theresa May công bố danh sách nội các mới; Khủng bố đẫm máu đúng Quốc khánh Pháp; Đảo chính thất bại ở Thổ Nhĩ Kỳ... là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 107 167
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (10/7- 16/7)

    Ổ bệnh bạch hầu đang bùng phát mạnh tại Bình Phước; Bác sĩ ra chợ xin từ thiện cứu 2 bé song sinh dính liền; Cảm động câu chuyện về sản phụ ung thư phổi quyết giữ thai nhi; Mách bạn bài thuốc điều trị sẩy thai từ hàng trăm năm trước;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 1007 16072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (10/07- 16/07/2016)

    Lại nóng chuyện huy động 500 tấn vàng trong dâm, lãi suất tiêu dùng lên tới 70-80%/năm, EVN chiếm hơn 1/3 tổng số nợ mà Chính phủ phải bảo lãnh, nhiều ngân hàng báo lãi khủng trong quý II, kiểm tra xử phạt hàng loạt công ty đa cấp... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là nhữ