Thứ ba, 05 Tháng hai 2008, 21:00 GMT+7

Xuân về trên bản người Rơ Ngao

Xuan ve tren ban nguoi Ro Ngao
Thầy Lê Xuân Sáu đang trò chuyện với Già A Bler.

Kon Tum những ngày áp Tết Mậu Tý lạnh hơn mọi năm, song vẫn mang không khí ấm áp nhờ những đoá cúc quỳ vàng rực rỡ, nở dọc con đường từ trung tâm huyện lỵ Đăk Hà vào tới làng Kon Gung bên bờ hồ thuỷ điện Plei Krông vừa mới tích nước.

Thầy Lê Xuân Sáu, một giáo viên chuyên ngành Sử, hiện là Hiệu trưởng Trường THCS Đăk Mar (huyện Đăk Hà) cách đây hơn 20 năm đã bỏ công nghiên cứu, viết nên bản thảo khoa học về tộc người Rơ Ngao ở Kon Tum.

Theo thầy Sáu, trung tâm cư trú của người Rơ Ngao chủ yếu nằm dọc triền sông Krông Pôcô và một ít tại ngã ba sông Đăk Bla-Krông Pôcô, với vỏn vẹn 13 làng. Người Rơ Ngao có nguồn gốc anh em ruột thịt với người Ba Na, do đó ở 2 tộc người này có nét tương đồng về đời sống văn hóa, tinh thần...

Trong ngôi nhà Rông đã nhiều tuổi, bên bếp lửa hồng truyền thống đặt giữa nhà, Già làng A Theoh đã kể cho chúng tôi nghe về một thời gian khó của người Rơ Ngao làng Kon Gung. Già bảo: Thời Pháp đã khổ, đến thời Mỹ còn khổ hơn. Bọn chúng xúc dân đưa sang Buôn Ma Thuột, sau lại đưa về sống tận Đăk Cấm xa xôi... Đến khi giải phóng mới được cách mạng cho về lại làng. Dân làng Kon Gung được như hôm nay là ơn cách mạng nhiều lắm!

Lũ làng lần lượt kéo đến nhà Rông mỗi lúc một đông, đám trẻ con cứ xích lại gần bếp lửa để được ấm hơn. Làng có khách trên tỉnh về mà. Thôn trưởng A Hiếu (SN 1971) tranh thủ có đông bà con liền phổ biến nhanh kế hoạch ngày mai chuẩn bị cho Lễ Nước giọt của làng.

Người Rơ Ngao quan niệm con người sống được là nhờ nguồn nước, và nước đó phải lấy từ khe suối - nơi không có trâu bò chăn thả, không sản xuất... để đảm bảo sự tinh khiết. Già A Bler (SN 1925) cho biết: Người Rơ Ngao coi Lễ Nước giọt là ngày Tết cổ truyền của mình. Tham dự Lễ mọi người phải mặc trang phục truyền thống. Lễ thường kéo dài từ 3-4 ngày, có tổ chức đâm trâu; mỗi nhà góp một ghè rượu lớn để chung vui.

Thời gian tổ chức Lễ Nước giọt thường vào cuối tháng 12 dương lịch, nếu không kịp thì kéo qua tháng Giêng năm sau, lúc này lúa đã gặt xong phơi khô đưa vào kho cất kỹ, mọi người đi sửa sang lại nước giọt để đón chào năm mới.

Thầy Lê Xuân Sáu giải thích thêm: Do sống cận kề các nông trường, nên đã có sự giao thoa văn hoá giữa người Rơ Ngao và người Kinh. Hàng năm, khi Xuân về dân làng Kon Gung cũng tổ chức đón Tết âm lịch thật trang trọng. Họ cùng nhau nấu bánh chưng, bánh tét, mua kẹo, mua rượu... và cùng đi từng nhà để chúc Tết.

Màn đêm dần buông xuống. Trời lạnh hơn. Bếp lửa trong nhà Già làng A Theoh được bỏ thêm củi, ngọn lửa bùng sáng những khuôn mặt trẻ thơ đang tròn xoe đôi mắt. Toàn làng Kon Gung hiện có khoảng 200 hộ với hơn 1.000 khẩu. Những năm qua, được sự quan tâm hết mực của cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương, đời sống của dân làng Kon Gung ngày càng có chuyển biến đáng mừng. Phần lớn các hộ đã có ti vi, xe máy, đầu đĩa, có điện để dùng; trẻ em đã biết yêu cái chữ, nhiều em học hết cấp 3, học lên đại học.

Trong chếnh choáng men say của rượu ghè, đám thanh niên con trai con gái cùng nhau múa xoay quanh bếp lửa. Những bước chân nhịp nhàng, những vòng tay uyển chuyển như từng đợt sóng trào trên mặt hồ thủy điện Plei Krông ở dưới chân đồi.

Đám thanh niên vui chơi vô tư, nhưng A Ban thì khác. Anh đang nghĩ ngợi mông lung rằng bây giờ nước lòng hồ đã làm mất đi nhiều diện tích đất sản xuất của bà con, trong tương lai phải chuyển đổi ngành nghề ra sao để dân làng có cái ăn, cái mặc...

Rừng Tây Nguyên như đặc quánh lại bởi màn đêm và cái rét. Rượu đã ngấm, lũ làng đã mệt. Chỉ có bếp lửa hồng vẫn cháy, đốt lên niềm tin trong mỗi người dân Rơ Ngao về một ngày mai tươi sáng. A Ban nghĩ như vậy. Già A Theoh, rồi Già A Bler và lũ làng cũng tin như thế.

Ở đằng Đông ông mặt trời đã ửng, báo hiệu một ngày làm việc mới bắt đầu trên làng Kon Gung.

Đại Hòa

Việt Báo

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Thực hư lang vườn chữa bệnh như “phù thủy” ở Sơn La

Nhiều năm qua, ông Bàn Văn Tụ, người dân tộc Dao ở Phù Yên, Sơn La đã chữa bệnh cho hàng trăm lượt người. Chỉ bằng những dụng cụ thô sơ và phương pháp nhuốm màu mê tín dị đoan.

Nhận xét tin Xuân về trên bản người Rơ Ngao

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Xuân về trên bản người Rơ Ngao bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Xuan ve tren ban nguoi Ro Ngao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Xuân về trên bản người Rơ Ngao ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Bài Báo Hay của chuyên mục Phóng Sự.

Spring on the people of Ro Ngao
Ro Ngao, Gung Kon, Kon Tum, Plei Krong, Dak Ha, Water Festival, the district center, warm air, the villagers, who, spring day, the, year

Kon Tum days Tet cold pressure than usual, but still warm thanks to the bright yellow sunflowers doa daisies, blooming along the road from Dak Ha district town center on to the lakeside village of Kon Gung aquatic Plei Krong power just the volume of water ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su trong ngay Danh ghen tren may bay
    Thời sự trong ngày: Đánh ghen trên máy bay

    Bến Tre, TPHCM thu hồi đất, dỡ nhà ông Trần Văn Truyền; Bộ trưởng Thăng: Sự cố mất điện có phải phá hoại?; SGK tiếng Anh: "Làm ầm ĩ là...không biết gì"; "Hố tử thần" sụt lún trở lại; "2 bà, 1 ông" đánh nhau trên máy bay...

  • Thoi su 24h2111 Thu hoi nha dat cua ong Tran Van Truyen
    Thời sự 24h(21/11): Thu hồi nhà đất của ông Trần Văn Truyền

    Thu hồi nhà, đất của ông Trần Văn Truyền; Gói quà 20/11 phát nổ, 1 phụ nữ tử vong; VTV xin lỗi vụ phát sóng "Nhặt xương cho thầy"; Hà Hồ bật khóc, nêu lời giải cho quan hệ với Cường đô la; Từ 1/1/2015 tăng mức phạt xe quá tải... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/11.

  • Thoi su 24h2010 2 may bay suyt dam nhau tai SG
    Thời sự 24h(20/10): 2 máy bay suýt đâm nhau tại SG

    Đổi chứng minh thư thành thẻ căn cước công dân;Hai máy bay suýt đụng nhau trên không;Thuê người giả mạo Thứ trưởng Y tế để lừa tiền tỷ; Sát hại con tin để quỵt nợ 50 triệu đồng; "100 nghìn/cô" - cuộc định giá đau xót trong ngày 20/11?... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 20/11.

  • Thoi su 24h1911 Chang trai dam cuoi co tich qua doi
    Thời sự 24h(19/11): Chàng trai "đám cưới cổ tích" qua đời

    Phạt 252 triệu đồng NXB in hình Công Lý cởi trần; Chơi ngông Tàng "Keangnam": Mời ca sỹ ngoại về đãi cả bản; Nữ phượt thủ 9x tử nạn trên cung đường Hà Giang; Chàng trai trong "đám cưới cố tích" đột ngột qua đời...

  • Thoi su 24h1811 BS quen kim mo trong bung benh nhan
    Thời sự 24h(18/11): BS quên kim mổ trong bụng bệnh nhân

    Đường sắt trên cao "tuyệt đối an toàn"; Mổ đẻ, BS ‘quên’ kim trong bụng bệnh nhân 9 năm; Bé sơ sinh văng khỏi bụng mẹ ra viện; Lật mặt hàng chục cửa hàng xăng dầu lắp đặt IC giả; Mạo nhận con trai Bí thư HN "quỵt" hàng trăm triệu... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 18/11.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 162211
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 16-22/11)

    Hà Tĩnh: Mổ đẻ, BS "quên" kim trong bụng bệnh nhân 9 năm; Bình Dương: Một phụ nữ chết tức tưởi sau khi chích thuốc tại phòng khám tư nhân; Trứng gà thật - giả, phân biệt thế nào?; 83% đàn ông "thả rông" trong lần quan hệ đầu tiên; Mẹo chăm sóc da cho trẻ vào mùa đông; Lý do không ngờ khiến mẹ chậm mang thai; Người hay lo lắng dễ bị mất trí nhớ; Cách giảm cân hiệu quả trong 1 tuần... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1611 2211
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/11 - 22/11)

    Nghị trường QH nóng chuyện chạy chức, chạy quyền; Ước vọng của Hai lúa được phong Đại tướng quân; Sách Luật in hình nghệ sỹ Công Lý: Luật pháp không phải trò hề; Làm khu nghỉ dưỡng trên núi Hải Vân: Quá nhạy cảm quốc phòng!; Phát phim phản cảm,VTV nên có lời với các thầy cô giáo ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1611 2211
    Toàn cảnh Showbiz tuần (16/11 – 22/11)

    Mỹ Tâm được vinh danh giải thưởng 'Huyền thoại âm nhạc', Hình nghệ sĩ Công Lý bị xuất hiện phản cảm trên bìa sách luật, Tranh cãi số lượng khán giả trong live concert Heartbeat của Mỹ Tâm,

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1611 2211
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/11 - 22/11)

    "Tội phạm axit" và câu chuyện về quản lý; Kết cục thảm của những mối tình đồng tính nữ lệch lạc; Điểm tựa hoàn lương của 9X sát hại người yêu; 14 năm tù cho cơn ghen tuông mù quáng; Vụ TMV Cát Tường: Tội danh của bị cáo Tường và Khánh sẽ thay đổi?; Cảnh giác với chiêu lừa đảo tinh vi qua điện thoại;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin Bong daThe thao noi bat tuan qua 16112211
    Tin Bóng đá-Thể thao nổi bật tuần qua (16/11-22/11)

    Tổng hợp diễn biến vụ nghi ngờ Công Phượng gian lận tuổi; Tổng hợp thông tin trước thềm AFF Cup của ĐT Việt Nam và các đội bóng cùng bảng; Tổng hợp các trận cầu hay cuối tuần... là những tin tức sẽ có trong bản tin Bóng đá cuối tuần của Việt Báo.

1