vietbao

Tái định cư Thủy điện Sơn La: Bao giờ lạc nghiệp?

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Tai dinh cu Thuy dien Son La Bao gio lac nghiep
Xuống bản mới Dọi 2 từ ngày 5-1-2004 nhưng đến nay cả tám lao động nhà ông Lường Văn Long (nhà số 2) vẫn chỉ ngồi chơi xơi nước, không việc làm, không thu nhập
Giữa giờ sáng một ngày đầu tháng năm, chúng tôi vào bản Dọi. Cả bản gần như nhà nào cũng mở cửa.

Nhà số 2 của ông Lường Văn Long có tám người, quá nửa đến tuổi lao động. Đàn ông ngồi quanh ấm nước lá cùng cái điếu cày cũ kỹ. Đàn bà, trẻ con loanh quanh dưới bếp, sau nhà.

Ông Long bảo: “Có việc gì làm đâu, nhận 1.000m vuông chè nhưng khi được giao thì 70% đã chết. Số còn sống cằn cỗi không bõ chăm. Đất hoang nhưng không được trồng cây khác vì cán bộ nói đây là đất chỉ được trồng chè”.

Chát đắng cây chè

Theo dự án, bản Dọi có 49 hộ thì 26 hộ được nhận 18,6ha chè. Ban quản lý dự án (BQLDA) cho biết: nay dân mới chỉ được giao đất trồng chè chứ chưa được giao cây chè. Lý do, chè chết quá nhiều.

Trưởng bản Dọi, anh Tòng Văn Bình, đưa chúng tôi ra vạt đồi mà trong qui hoạch sẽ là cánh đồng chè bát ngát. Nhưng trước mắt chúng tôi là nham nhở những mảng xám của đất đồi, lác đác màu xanh của vài khoảnh chè cằn cỗi.

Ông Hà Ngọc Quý, chủ tịch UBND xã Tân Lập, nói: tỉ lệ cây sống chỉ đạt khoảng 30% nên không thể giao cho dân.

Theo quyết định của UBND tỉnh Sơn La, các hộ tái định cư (TĐC) Tân Lập sẽ được đầu tư gần 8 tỉ đồng trồng chè. Nhà nước lo giống, phân, công chăm sóc, kỹ thuật và giao chè cho từng hộ.

Việc trồng chè được BQLDA thuê Công ty TNHH Cát Thịnh và Nông trường Cờ Đỏ (huyện Mộc Châu) đảm nhận. BQLDA báo cáo: nông trường nhận trồng 28ha nhưng thực trồng 20ha và chỉ được nghiệm thu 14ha. 124ha do Công ty Cát Thịnh trồng. Tháng 9-2002 công ty này trồng cây chè đầu tiên và đến khi dân chuẩn bị đến ở (cuối năm 2003) thì chè đã chết 70%.

Nguyên nhân chè chết, theo ông Vũ Ngọc Ninh, phó BQLDA, là do hạn hán. Bị hạn vì trồng muộn thời vụ. Chè trồng chính vụ là tháng 6-7 nhưng Cát Thịnh trồng tháng 9-2002.

Muộn thời vụ vì Công ty Cát Thịnh không chủ động lực lượng sản xuất mà toàn thuê dân sở tại. Tuy nhiên khi chè vào vụ thì công ty không thuê được lao động vì dân cũng vào vụ mận, ngô, dong.

Cũng theo ông Ninh, lý do nữa là công ty nợ tiền nhân công không trả nên họ làm thiếu trách nhiệm, bỏ mặc chè chết.

Ông Quý kể: dịp tết năm 2004, Cát Thịnh chậm trả công lao động nên thay vì đem phân bón chè, người ta đổ thành đống ngay tại đồi chè bản Dọi mặc mưa nắng. Báo Sơn La (ngày 26-3-2004) đã chụp ảnh, đưa tin này song tình hình không thay đổi.

Để khắc phục, theo ông Ninh, Công ty Cát Thịnh phải cho người trồng dặm. Tuy nhiên, ông Ninh nói hiện người của Cát Thịnh đã về Hà Nội hết, cán bộ BQLDA gọi điện thì họ dập máy. Chè tiếp tục thất thu, lỡ thời vụ của dân chưa biết ai sẽ gánh trách nhiệm.

Cỏ chết ngoài đồng - bò về trên giấy

Theo dự án TĐC, song song với cây chè, đồi đất Tân Lập sẽ có 35ha đất trồng cỏ voi để nuôi bò sữa. Cũng như hình thức trồng chè: Nhà nước lo giống, kỹ thuật, phân bón và trực tiếp trồng, sau đó sẽ giao cho dân. Tổng đầu tư hết 396 triệu đồng. Công việc này BQLDA thuê Công ty đầu tư và thương mại Vạn Xuân (thuộc Tổng đội TNXP của T.Ư Đoàn).

Ông Trịnh Văn Tháo, cán bộ chịu trách nhiệm coi sóc cỏ của Vạn Xuân, cho biết cỏ bắt đầu trồng từ quí 4-2002 hiện đã trồng được 29ha. Diện tích còn lại chưa có “lệnh” trồng tiếp. Nơi gọi là đồng cỏ bản Dọi với diện tích 14ha chúng tôi chỉ thấy xác xơ những khoảng cỏ chết do bị giẫm đạp, bị đốt trơ trụi, do trâu bò phá.

Ông Tháo nói: cỏ trồng xong từ cuối năm ngoái, đầu tư 9,5 triệu đồng/ha nhưng do không có bò, không được nghiệm thu. Lực lượng chăm sóc, coi giữ mỏng nên chất lượng chỉ thế này.

Dù vậy, báo cáo số 06/BC- SĐ của BCTSĐ ngày 2-2-2004 vẫn nêu: “Đã trồng được 35/35ha đồng cỏ và chia cho các hộ nhận bò chăm sóc, đảm bảo diện tích nếu thâm canh tốt sẽ đáp ứng đủ thức ăn cho bò”. Một người dân ở đây nói đùa: “Lượng cỏ này tôi ăn mấy bữa hết, sao đủ nuôi bò”.

Người TĐC Tân Lập nói: không có cỏ thì trách người trồng, nhưng dẫu có cỏ thì cũng chẳng biết dùng vào việc gì vì bò cũng không có.

Theo dự án TĐC Tân Lập, sẽ có 50 hộ được nhận 200 con bò sữa ngoại nhập. Mọi khâu Nhà nước lo, người dân chỉ việc nuôi và lấy sữa. Bình quân mỗi hộ sẽ nhận bốn con bò kèm 4.000m2 cỏ.

Tháng 5-2004 chúng tôi có mặt tại nhà anh Lò Văn Hặc, số 26 bản Dọi, tức là sau ngày anh chuyển đến đây gần năm tháng, chuồng bò nhà anh vẫn trống không, cỏ dại mọc đầy nền đất bên những đống củi khô.

Chìa chứng chỉ “Đào tạo kỹ thuật chăn nuôi bò sữa” màu xanh, ép plastic do Công ty Giống bò sữa Mộc Châu cấp (ngày 14-5-2003), anh nói: học xong lâu rồi nhưng giờ vẫn không có bò. Hiện cả nhà anh vẫn “ngồi chơi xơi nước” ngóng... bò.

Rất nhiều hộ dân nuôi bò của bản Dọi cũng chung tình cảnh gia đình anh Lò Văn Hặc. BQLDA cho biết Công ty Novico được ký hợp đồng cung cấp toàn bộ số bò cho Tân Lập. Tuy nhiên đến tháng 6-2003 công ty này chỉ giao được 84 con cho hai bản Nà Tân và Hoa thì thông báo không thể có bò nữa. Lý do: nguồn bò đã hết.

Sau đó Novico nhập 500 con bò về Bình Định, cán bộ ban vào tận nơi nhưng không chọn được con nào đủ tiêu chuẩn nên về tay không. Đến nay, theo ông Ninh, chưa có phương án nào khả thi để khắc phục tình trạng này.

Chúng tôi rời căn nhà cuối cùng ở khu TĐC Tân Lập là nhà số 27 bản Dọi đúng 11g trưa, thời điểm các gia đình người Thái đều đỏ lửa chuẩn bị bữa cơm trưa. Ánh mắt Chung, người đàn ông trụ cột gia đình ấy, bỗng trở nên bối rối, ngượng ngập đến nao lòng. Anh không còn hạt gạo nào để mời khách.

Chung chạy ra bản Dọi (cũ) của dân sở tại, vào đại lý nhà chị Tươi mua chịu thêm một bì gạo nữa. Chị Tươi cằn nhằn hồi lâu rồi cũng cho anh nợ. Giở sổ nợ chị nói: “100% các hộ gia đình TĐC ở bản Dọi đều ra đây “cắm quán” (mua chịu). Họ nợ nhà tôi nhiều tháng nay rồi. Tổng số tiền đã trên 30 triệu đồng. Mấy lần tuyên bố khóa sổ nhưng nhìn bà con nơi xa đến thiếu quá lại phải cho nợ”.

Vợ chồng Chung đói thì vay chứ hai nguồn sống chính mà BQLDA định lo cho họ là chè và bò thì không thể trông vào mà trả được nợ.

NHÓM PV TS TẠI HÀ NỘI

_______________________________________________________

Bài trước: Những căn nhà không thể an cư

Việt Báo
Táo tợn cảnh xe máy đánh võng, giật balo phố Hà Nội
Comment :Tái định cư Thủy điện Sơn La: Bao giờ lạc nghiệp?
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tái định cư Thủy điện Sơn La: Bao giờ lạc nghiệp? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tai dinh cu Thuy dien Son La Bao gio lac nghiep ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tái định cư Thủy điện Sơn La: Bao giờ lạc nghiệp? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Phóng Sự
Resettlement Son La Hydropower: Industry Ever optimistic?
Son La, Cat Thinh, Tan Lap, relocation company, we, the communication industry, hydropower, labor, investment and growing, the, house, shed, grass
Between the early morning one day in May , we have to partner. Almost all of which also open the door ..
Sự thật kinh hoàng về người phụ nữ thuê người chặt chân, tay lấy tiền bảo hiểm
Sự thật kinh hoàng về người phụ nữ thuê người chặt chân, tay lấy tiền bảo hiểm

Người thân, chính quyền địa phương cũng phải ngỡ ngàng trước việc làm của chị N. thuê người chặt chân, tay để lấy tiền bảo hiểm. Họ chỉ biết thông tin duy nhất về N. từng bị kết án về tội môi giới mại dâm.

  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • Thoi su 24h248 Chat xac nguoi tinh bo bao tai o Sai Gon
    Thời sự 24h(24/8): Chặt xác người tình bỏ bao tải ở Sài Gòn

    Cứu một cụ bà trong đám cháy, thiếu úy CSGT nhập viện cùng nạn nhân; Cắt điện, nước của quán cà phê Xin Chào là sai quy định; Nhiều phi công xác nhận bị chiếu đèn laser khi hạ cánh xuống Tân Sơn Nhất; Sập hầm vàng ở Lào Cai: công bố danh tính 7 công nhân bị chết; Ẩn tình vụ vợ U60 thuê người đánh sảy thai cô giúp việc 19 tuổi

  • Thoi su 24h238 Gai tre thue chat chan tay truc loi
    Thời sự 24h(23/8): Gái trẻ thuê chặt chân tay trục lợi

    Xé áo, cắt tóc nhân tình ở phố: Nhân tình là "osin" của kẻ chủ mưu; Giám định ADN để nhận dạng 150 ngôi mộ bị xâm phạm; Vụ "tháp nghiêng" chờ sập: 3/4 hộ dân đã di dời; Dân không có quyền kiểm tra CSGT': Giám sát khác kiểm tra; Bạn gái trễ giờ lên máy bay, nam thanh niên xông vào đánh nhân viên hàng không

  • Thoi su 24h228 Nhung vu giet hai can bo tai tieng
    Thời sự 24h(22/8): Những vụ giết hại cán bộ tai tiếng

    TPHCM kiểm tra "lót tay" lấy sổ đỏ: Sẽ như Hà Nội?; Những vụ giết hại cán bộ bằng súng tai tiếng nhất từ trước tới nay; Hé lộ nguyên nhân ban đầu vụ nhóm côn đồ nổ súng truy sát 1 gia đình ở Thanh Hóa; Nước biển miền Trung 'đạt chuẩn' để tắm và nuôi thủy sản; Cán bộ điều tra đánh người nhưng vẫn có thư cảm ơn;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 22/8/2016.

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142082016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/8/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t

  • Toan canh kinh te tuan 1408 20082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (14/08- 20/08/2016)

    Những dự án lọc dầu lớn phải bù lỗ tới hàng nghìn tỷ đồng, Bộ Công thương phản hồi về bộ nhiệm tại Sabeco, bảo mật tại các NH lớn, giá xăng tăng trở lại...Cùng với đó là những thông tin bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuần qua.

  • Tong hop tin Doi song tuan qua 15218
    Tổng hợp tin Đời sống tuần qua (15-21/8)

    Mới đây, lời cảnh báo được một vị phụ huynh đưa ra cùng với hình ảnh được cắt ra từ camera của lớp học mẫu giáo cho thấy một bé trai đang cố làm chuyện người lớn với bé gái trong giờ nghỉ trưa khiến nhiều bậc cha mẹ phải suy ngẫm.