Sự kiện 11.9.1973 ở Chile: Một giai đoạn lịch sử mà Mỹ không thể hãnh diện

Su kien 11.9.1973 o Chile Mot giai doan lich su ma My khong the hanh dien
TTCN - Cuộc cách mạng ở Cuba và việc trỗi dậy của các đảng cộng sản tại châu Mỹ Latin đã đưa cuộc chiến tranh lạnh đến Tây bán cầu. Các cố gắng của Hoa Kỳ nhằm hậu thuẫn các lực lượng chống cộng tại Chile khởi đầu từ cuối những năm 1950. Hoa Kỳ muốn tránh “một Cuba khác” tại Tây bán cầu.

Trong những năm 1960 và đầu 1970, CIA đã tiến hành những dự án giấu mặt tại Chile. Mục tiêu chính là nhằm làm mất uy tín một số lãnh đạo chính trị mang màu sắc mácxít, đặc biệt là tiến sĩ Salvador Allende, đồng thời nhằm tăng sức mạnh và khuyến khích phe đối lập cản trở việc các chính khách thiên tả lên nắm quyền hành. Những dự án này bắt đầu trước và sau các cuộc bầu cử năm 1964 và 1970.

Đó không phải là một giai đoạn lịch sử Hoa Kỳ mà chúng ta có thể hãnh diện”. Ngoại trưởng Mỹ Powell đã phát biểu như thế hôm 16-4-2003 để trả lời câu hỏi của một sinh viên về cuộc đảo chính lật đổ tổng thống dân cử cánh tả Salvador Allende ngày 11-9-1973 tại Chile đã dẫn đến cái chết của ông này. Thông tấn xã AP ngày 16-4-2003 đã tường thuật lại như trên. Một số tài liệu về giai đoạn lịch sử này sau khi đã bị giám đốc CIA George Tenet khước từ công bố vào năm 1999, cuối cùng cũng đã được giải mật với bản phúc trình mang tên “Hinchey Report”.

(Trích)

Theo chỉ đạo của Nhà Trắng cùng các cơ quan liên bộ, CIA đã tiến hành các hoạt động chìm như tuyên truyền chống Allende bằng cách tài trợ cho một số tờ báo lớn... Trong cuộc bầu cử năm 1970, CIA tiến hành các chiến dịch “phá bĩnh” nhằm ngăn ngừa thắng lợi của Allende. Sau khi Allende đắc cử với đa số phiếu vào ngày 4-9-1970, ngày 15-9, tổng thống Nixon báo cho giám đốc Cơ quan Tình báo trung ương rằng Hoa Kỳ sẽ không công nhận chế độ Allende tại Chile.

Tổng thống chỉ thị cho CIA ngăn trở Allende lên cầm quyền và chuẩn chi 10 triệu USD cho mục đích này. Tổng thống đặc biệt chỉ đạo rằng CIA sẽ tiến hành hành động này mà không cần tham vấn Bộ Ngoại giao hay Bộ Quốc phòng hoặc đại sứ Hoa Kỳ tại Chile.

Theo chỉ đạo của tổng thống, CIA đã tiến hành một số hành động như mua chuộc báo chí địa phương tuyên truyền chống Allende, tiếp xúc với giới lãnh đạo nhà thờ tại Chile nhằm gây ảnh hưởng đến thái độ của họ đối với Allende.

Từ ngày 5 đến 20-10, CIA đã nhiều lần tiếp xúc với các lãnh đạo then chốt của quân đội và cảnh sát Chile nhằm thuyết phục họ đảo chính. CIA đã làm việc với ba nhóm âm mưu khác nhau.

Cả ba nhóm này đều nêu rõ rằng mọi cuộc đảo chính đều phải bắt đầu bằng việc bắt giữ tướng tổng tham mưu trưởng Rene Schneider, vốn tuân hành hiến pháp, chủ trương rằng quân đội phải để cho Allende lên cầm quyền.

CIA nhất trí với luận cứ này và cung cấp vũ khí cho một trong ba nhóm nói trên, nhóm của tướng hồi hưu Roberto Viaux. Tùy viên quân sự tòa đại sứ Mỹ được đặt dưới quyền chỉ huy trực tiếp của CIA để chuyển tiếp đến các tướng lĩnh những thông điệp của CIA. Bốn sĩ quan CIA được biệt phái tiếp xúc với các nhân vật nhạy cảm nhất trong quân đội, những người trực tiếp dính líu đến âm mưu.

Chẳng bao lâu, tổng hành dinh CIA đánh giá rằng nhóm của tướng Viaux không có cơ may thành công và khuyến cáo chi nhánh CIA tại Chile “buông” nhóm Viaux. Ngày 18-10, CIA thông báo tin này cho nhóm Viaux vừa vặn lúc nhóm này loan báo sẽ đảo chính vào ngày 21 và 22-10. Ngày 22-10, nhóm này bắt cóc tướng Schneider. Vụ bắt cóc này kết thúc bằng cái chết của tướng Schneider gây chấn động toàn quốc.

Thất bại này khiến CIA phải trì hoãn các hành động của mình cho đến tận năm 1973, cho dù đến tháng 10-1972 giữa Chính phủ Mỹ và cánh quân nhân đã đi đến một thỏa hiệp rằng quân đội Chile sẽ tiến hành đảo chính mà không cần đến sự can thiệp của Hoa Kỳ.

Tháng 8-1973, chi nhánh CIA tại Chile xin phép được cung cấp tối đa hậu thuẫn cho cánh đối lập hầu tạo thuận lợi cho việc đưa cánh quân nhân Chile vào trong nội các của tổng thống Allende. Việc tướng tổng tham mưu trưởng Carlos Prats, vốn rất trung thành với hiến pháp, bị tướng Augusto Pinochet thay thế có vẻ như là nhằm gia tăng sức mạnh của quân đội như một nhóm gây áp lực.

Ngày 10-9-1973, một ngày trước vụ đảo chính, một sĩ quan Chile báo cáo với một sĩ quan CIA rằng cuộc đảo chính đã được chuẩn bị và yêu cầu Chính phủ Hoa Kỳ hỗ trợ. Trưởng chi nhánh CIA trả lời rằng sẽ loan báo lại cho Washington. CIA biết rõ ngày giờ cuộc đảo chính trước khi sự việc bắt đầu. Cái chết của Allende xảy ra sau khi tổng thống (Nixon) từ khước lời yêu cầu của cánh quân nhân đưa Allende và gia đình ra nước ngoài”.

Trên đây là một phần rất nhỏ trong số các tài liệu được công khai hóa. Có thể không có gì mới so với những thông tin đã biết từ mấy mươi năm qua, nhưng đây là những nhìn nhận công khai về những gì mà CIA đã làm tại Chile.

H.N

Việt Báo

Video nổi bật

Cầu thủ suýt 'lộ hàng' vì giải quyết ngay trên băng ghế dự bị
00:00 / --:--

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

"Mục sở thị" gia tài khủng của tay chơi đồ cổ đất La Phù

Với hơn 20 năm lặn lội ngược xuôi sưu tầm các loại đồ cổ, đến nay, “gia sản” của ông Minh có thể trải kín cả mặt bằng ngôi nhà hai tầng rộng hàng trăm mét vuông ở xã La Phù (Hà Nội).

“Đột kích” phòng nạo phá thai “chui” tại TP HCM

Dù mới đi vào hoạt động được hơn ba tháng, các “bác sỹ” không có chứng chỉ hành nghề nhưng Phòng khám sản phụ khoa Vạn Phước (gọi tắt là phòng khám Vạn Phước) lại chuyên nhận các ca nạo phá thai.

"Mục sở thị" chiêu lừa moi tiền tài xế trên Quốc lộ

Thời gian gần đây, trên tuyến QL 1A thuộc địa phận tỉnh miền Tây, tài xế xe tải đường dài liên tục bị đối tượng lừa đảo diễn kịch, chiếm đoạt tài sản ngay giữa thanh thiên bạch nhật.

Đi tìm ngôi miếu cổ nhất Việt Nam

Cách đường cái chỉ khoảng vài cây số, nhưng con đường dẫn vào làng An Thái khá ngoằn ngoèo. Anh lái xe vừa vần vô lăng vừa nói: "Nghe các cụ kể, ngày xưa chỉ có mỗi một con đường mòn độc đạo dẫn vào Miếu Cấm".

Nhận xét tin Sự kiện 11.9.1973 ở Chile: Một giai đoạn lịch sử mà Mỹ không thể hãnh diện

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Sự kiện 11.9.1973 ở Chile: Một giai đoạn lịch sử mà Mỹ không thể hãnh diện bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Su kien 11.9.1973 o Chile Mot giai doan lich su ma My khong the hanh dien ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Sự kiện 11.9.1973 ở Chile: Một giai đoạn lịch sử mà Mỹ không thể hãnh diện ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Phóng Sự Tổng Hợp của chuyên mục Phóng Sự.

Events in Chile 11/09/1973: A period of American history that can not be proud of
the United States, Latin America, a stage coup, Western Hemisphere, the communist party, president, calendar use, conduct, proud, events, military, CIA, Chile, to

craft - Cuban Revolution and the rise of communist parties in Latin America have brought the cold war to the Western Hemisphere . The attempt by the U.S. to support anti-communist forces in Chile started in the late 1950s. U.S. wants ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Phóng Sự


  • Thoi su 24h313 Xe khach doi dau 5 nguoi chet
    Thời sự 24h(31/3): Xe khách đối đầu, 5 người chết

    Đề xuất bắt buộc ghi âm, ghi hình khi hỏi cung; Bờ kè 1.000 tỷ đổ sụp: Trảm hàng loạt nhà thầu, tư vấn; Sập giàn giáo: Cấm xuất cảnh 44 người Hàn Quốc; Hà Nội: Xe khách đối đầu kinh hoàng, 5 người chết; Khánh Thi nhập viện khẩn cấp; Cán bộ kho bạc Nhà nước đánh vợ tử vong...là những tin bài nổi bật trong ngày 30/3.

  • Thoi su tuan qua 13 nguoi chet trong vu sap gian giao
    Thời sự tuần qua: 13 người chết trong vụ sập giàn giáo

    Tạm ngừng thi công lấn sông Đồng Nai; Công an HN không can thiệp phát ngôn của ĐH Lâm nghiệp; Khánh Thi bức xúc về tin đồn "yêu người kém 12 tuổi"; Vụ ly hôn 1.500 lượng vàng của đại gia Miền Tây; Sập giàn giáo ở Formosa: Kết thúc cứu nạn, 13 người chết; Máy bay rơi và gãy đôi ở Bình Thuận...là những tin tức thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su trong ngay May bay roi o Binh Thuan
    Thời sự trong ngày: Máy bay rơi ở Bình Thuận

    Thứ trưởng Bộ Tài nguyên lên tiếng vụ Đồng Nai lấp sông; Sập giàn giáo ở Formosa: Kết thúc cứu nạn, 13 người chết; Máy bay rơi và gãy đôi ở Bình Thuận;Thực hư ca phẫu thuật toàn đỉa tại BV Bạch Mai; Thanh niên làm 'chuyện người lớn' với 2 nữ sinh lớp 8...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 26/3.

  • Thoi su tuan qua Dinh chi can bo vu chat cay xanh
    Thời sự tuần qua: Đình chỉ cán bộ vụ chặt cây xanh

    Lại lùi luật Biểu tình sang 2016; Vụ chặt cây: Đình chỉ hàng loạt cán bộ Sở Xây dựng; Học sinh Trà Vinh đánh bạn: Đình chỉ cả hiệu trưởng, hiệu phó; Công bố 10 gương mặt trẻ tiêu biểu 2014; Vớ được clip sex trong máy tính cũ, đòi chuộc 5 tỷ; Bắt tạm giam hoa hậu người Việt tại Nga...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su 24h213 Ha Noi trong nham cay vang tam
    Thời sự 24h(21/3): Hà Nội trồng nhầm cây vàng tâm?

    Vụ bất thường dự án triệu đô: Công an vào cuộc; Hàng cây mới vừa được thay thế trên phố Hà Nội; Đại gia bị hoa hậu lừa 16 tỷ đồng là ai?; Thủy quái Mekong trong nồi lẩu trăm triệu đại gia Sài Gòn; Vũ Hoàng Điệp: Kinh tởm với mối tình đầu dài 2 năm!; Bất ngờ gục chết khi CSGT kiểm tra giấy tờ...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/3.

  • Hang loat nu sinh hoc sinh mat tich bi an
    Hàng loạt nữ sinh, học sinh mất tích bí ẩn

    Chỉ trong vòng 10 ngày đã có 3 nữ sinh viên (SV) mất tích, trong đó một nữ sinhđã tử vong. Chiều 26/3, Ths Trịnh Hữu Chung, Trưởng phòng Công tác học sinh sinh viên (HSSV) Trường ĐH quốc tế Hồng Bàng cho biết: Riêng SV Ng. Tr...

  • Sap gian giao o Formosa
    Sập giàn giáo ở Formosa

    Vào lúc 10h ngày 27/3/2015, tại hội trường Tỉnh uỷ Hà Tĩnh diễn ra cuộc họp báo về vụ sập giàn giáo ở Hà Tĩnh gây thương vong hàng chục người tại công trường Formosa.

  • Viet Nam tieu thu gan 70 tan vang
    Việt Nam tiêu thụ gần 70 tấn vàng?

    Chúng ta phải hiểu rằng việc nhập vàng vào Việt Nam không phải chỉ để tăng dự trữ tiền tệ mà còn có nhiều mục đích khác nữa.

  • Coi do Thao bo luon nhan cach
    Cởi đồ - Tháo bỏ luôn nhân cách

    Chỉ trong vòng 4 ngày (12/3 - 15/3) dân mạng được một phen "choáng váng" khi chứng kiến 2 màn "tự nguyện" cởi đồ giữa chốn đông người của 2 cô gái trẻ.

  • Ha noi chat ha 6700 cay xanh
    Hà nội chặt hạ 6.700 cây xanh

    Chứng kiến những hàng cây bị đốn hạ nhóm Trắng đã chế lại lời ca khúc Một “rừng” người – một đời cây gây xúc động. ------------ Xem thêm: Hà nội chặt hạ 6.700 cây xanh, http://vietbao.vn/tp/Ha-noi-chat-ha-6700-cay-xanh/8770793/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 223 283
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/3 - 28/3)

    Israel do thám các cuộc hội đàm chương trình hạt nhân Iran; Người cha sáng lập nước Singapore, ông Lý Quang Diệu qua đời ở tuổi 91; Tai nạn máy bay Airbus 320 mang số hiệu 4U9525 rơi ở Pháp khiến 150 người bỏ mạng... là những tin chính trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Sự kiện quốc tế nổi bật (22/3 - 28/3), http://vietbao.vn/The-gioi/Su-kien-quoc-te-noi-bat-223-283/2147548631/433/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh Showbiz tuan 2203 2803
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/03 – 28/03)

    Vũ Ngọc Đãng làm phim 18 tỷ của Ngọc Trinh, Tin đồn Phương Nga vướng vòng lao lý vì...'ngải quật', Bằng Kiều bị chỉ trích vì ‘rũ bỏ’ 13 năm công sức của vợ cũ, Nhiều bằng chứng cho thấy Khánh Thi - Phan Hiển yêu nhau, Đám cưới Bebe Phạm và Dustin Nguyễn, Lee Min Ho và Suzy (MissA) đang hẹn hò, Zayn Malik chính thức rời One Direction sau 5 năm gắn bó, Miley Cyrus và bạn trai tình cảm, bác bỏ tin đồn chia tay, Angelina Jolie truyền can đảm cho phụ nữ ung thư, ... là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh Showbiz tuần (22/03 – 28/03), http://vietbao.vn/The-gioi-giai-tri/Toan-canh-Showbiz-tuan-2203-2803/2147548589/49/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Luot nhanh nhieu tin suc khoe quan trong tuan qua 23293
    Lướt nhanh nhiều tin sức khỏe quan trọng tuần qua (23-29/3)

    Vụ việc "Bác sĩ từ chối mổ vì biết bệnh nhân là người viết báo" thu hút sự chú ý của dư luận, công tác y tế cứu nạn nhanh chóng cho sự cố sập giàn giáo ở Vũng Áng, nhiều cảnh báo các bệnh mùa hè bắt đầu "vào mùa", thêm những lời khuyên bổ ích bảo vệ sức khỏe lúc giao mùa... là những thông tin sức khỏe quan trọng tuần qua. ------------ Xem thêm: Lướt nhanh nhiều tin sức khỏe quan trọng tuần qua (23-29/3), http://vietbao.vn/Suc-khoe/Luot-nhanh-nhieu-tin-suc-khoe-quan-trong-tuan-qua-23293/2147548577/248/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2203 2803
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/03 - 28/03)

    Hàng loạt nữ sinh, học sinh mất tích bí ẩn; “Mượn danh” lãnh đạo cấp cao để lừa đảo; Đằng sau câu chuyện Hoa hậu Trương Hồ Phương Nga bị bắt; Trùm ma túy thời Youtube; Tử tù Hồ Duy Hải: Có đủ 4 căn cứ để kháng nghị; Lời xin lỗi muộn của nhóm côn đồ tại phiên tòa;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/03 - 28/03), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2203-2803/2147548553/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nghin le chuyen tuan qua 2203 2803
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/03 - 28/03)

    Toàn cảnh sập giàn giáo công trường Formosa - Hà Tĩnh; Trực thăng rơi ở đảo Phú Quý- Bình Thuận; Toàn văn 21 câu trả lời vụ chặt hạ cây xanh của Hà Nội; Bác sĩ từ chối mổ cho người viết báo; Học sinh bắt buộc đội mũ bảo hiểm khi đi xe đạp điện... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/03 - 28/03), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-2203-2803/2147548574/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn