Sự kiện 11.9.1973 ở Chile: Một giai đoạn lịch sử mà Mỹ không thể hãnh diện

Su kien 11.9.1973 o Chile Mot giai doan lich su ma My khong the hanh dien
TTCN - Cuộc cách mạng ở Cuba và việc trỗi dậy của các đảng cộng sản tại châu Mỹ Latin đã đưa cuộc chiến tranh lạnh đến Tây bán cầu. Các cố gắng của Hoa Kỳ nhằm hậu thuẫn các lực lượng chống cộng tại Chile khởi đầu từ cuối những năm 1950. Hoa Kỳ muốn tránh “một Cuba khác” tại Tây bán cầu.

Trong những năm 1960 và đầu 1970, CIA đã tiến hành những dự án giấu mặt tại Chile. Mục tiêu chính là nhằm làm mất uy tín một số lãnh đạo chính trị mang màu sắc mácxít, đặc biệt là tiến sĩ Salvador Allende, đồng thời nhằm tăng sức mạnh và khuyến khích phe đối lập cản trở việc các chính khách thiên tả lên nắm quyền hành. Những dự án này bắt đầu trước và sau các cuộc bầu cử năm 1964 và 1970.

Đó không phải là một giai đoạn lịch sử Hoa Kỳ mà chúng ta có thể hãnh diện”. Ngoại trưởng Mỹ Powell đã phát biểu như thế hôm 16-4-2003 để trả lời câu hỏi của một sinh viên về cuộc đảo chính lật đổ tổng thống dân cử cánh tả Salvador Allende ngày 11-9-1973 tại Chile đã dẫn đến cái chết của ông này. Thông tấn xã AP ngày 16-4-2003 đã tường thuật lại như trên. Một số tài liệu về giai đoạn lịch sử này sau khi đã bị giám đốc CIA George Tenet khước từ công bố vào năm 1999, cuối cùng cũng đã được giải mật với bản phúc trình mang tên “Hinchey Report”.

(Trích)

Theo chỉ đạo của Nhà Trắng cùng các cơ quan liên bộ, CIA đã tiến hành các hoạt động chìm như tuyên truyền chống Allende bằng cách tài trợ cho một số tờ báo lớn... Trong cuộc bầu cử năm 1970, CIA tiến hành các chiến dịch “phá bĩnh” nhằm ngăn ngừa thắng lợi của Allende. Sau khi Allende đắc cử với đa số phiếu vào ngày 4-9-1970, ngày 15-9, tổng thống Nixon báo cho giám đốc Cơ quan Tình báo trung ương rằng Hoa Kỳ sẽ không công nhận chế độ Allende tại Chile.

Tổng thống chỉ thị cho CIA ngăn trở Allende lên cầm quyền và chuẩn chi 10 triệu USD cho mục đích này. Tổng thống đặc biệt chỉ đạo rằng CIA sẽ tiến hành hành động này mà không cần tham vấn Bộ Ngoại giao hay Bộ Quốc phòng hoặc đại sứ Hoa Kỳ tại Chile.

Theo chỉ đạo của tổng thống, CIA đã tiến hành một số hành động như mua chuộc báo chí địa phương tuyên truyền chống Allende, tiếp xúc với giới lãnh đạo nhà thờ tại Chile nhằm gây ảnh hưởng đến thái độ của họ đối với Allende.

Từ ngày 5 đến 20-10, CIA đã nhiều lần tiếp xúc với các lãnh đạo then chốt của quân đội và cảnh sát Chile nhằm thuyết phục họ đảo chính. CIA đã làm việc với ba nhóm âm mưu khác nhau.

Cả ba nhóm này đều nêu rõ rằng mọi cuộc đảo chính đều phải bắt đầu bằng việc bắt giữ tướng tổng tham mưu trưởng Rene Schneider, vốn tuân hành hiến pháp, chủ trương rằng quân đội phải để cho Allende lên cầm quyền.

CIA nhất trí với luận cứ này và cung cấp vũ khí cho một trong ba nhóm nói trên, nhóm của tướng hồi hưu Roberto Viaux. Tùy viên quân sự tòa đại sứ Mỹ được đặt dưới quyền chỉ huy trực tiếp của CIA để chuyển tiếp đến các tướng lĩnh những thông điệp của CIA. Bốn sĩ quan CIA được biệt phái tiếp xúc với các nhân vật nhạy cảm nhất trong quân đội, những người trực tiếp dính líu đến âm mưu.

Chẳng bao lâu, tổng hành dinh CIA đánh giá rằng nhóm của tướng Viaux không có cơ may thành công và khuyến cáo chi nhánh CIA tại Chile “buông” nhóm Viaux. Ngày 18-10, CIA thông báo tin này cho nhóm Viaux vừa vặn lúc nhóm này loan báo sẽ đảo chính vào ngày 21 và 22-10. Ngày 22-10, nhóm này bắt cóc tướng Schneider. Vụ bắt cóc này kết thúc bằng cái chết của tướng Schneider gây chấn động toàn quốc.

Thất bại này khiến CIA phải trì hoãn các hành động của mình cho đến tận năm 1973, cho dù đến tháng 10-1972 giữa Chính phủ Mỹ và cánh quân nhân đã đi đến một thỏa hiệp rằng quân đội Chile sẽ tiến hành đảo chính mà không cần đến sự can thiệp của Hoa Kỳ.

Tháng 8-1973, chi nhánh CIA tại Chile xin phép được cung cấp tối đa hậu thuẫn cho cánh đối lập hầu tạo thuận lợi cho việc đưa cánh quân nhân Chile vào trong nội các của tổng thống Allende. Việc tướng tổng tham mưu trưởng Carlos Prats, vốn rất trung thành với hiến pháp, bị tướng Augusto Pinochet thay thế có vẻ như là nhằm gia tăng sức mạnh của quân đội như một nhóm gây áp lực.

Ngày 10-9-1973, một ngày trước vụ đảo chính, một sĩ quan Chile báo cáo với một sĩ quan CIA rằng cuộc đảo chính đã được chuẩn bị và yêu cầu Chính phủ Hoa Kỳ hỗ trợ. Trưởng chi nhánh CIA trả lời rằng sẽ loan báo lại cho Washington. CIA biết rõ ngày giờ cuộc đảo chính trước khi sự việc bắt đầu. Cái chết của Allende xảy ra sau khi tổng thống (Nixon) từ khước lời yêu cầu của cánh quân nhân đưa Allende và gia đình ra nước ngoài”.

Trên đây là một phần rất nhỏ trong số các tài liệu được công khai hóa. Có thể không có gì mới so với những thông tin đã biết từ mấy mươi năm qua, nhưng đây là những nhìn nhận công khai về những gì mà CIA đã làm tại Chile.

H.N

Việt Báo

Video nổi bật

Tuyển Tập Ca Nhạc Hài Bảo Chung hay nhất
00:00 / --:--

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Bỏ 12 triệu chơi hụi, một năm “ẵm”… 637,7 tỷ đồng

Hình thành trong Nam và mới chỉ vươn ra Hà Nội khoảng 2 tháng, nhưng đường dây hội quán hụi Tụ Hiền (hụi Tụ Hiền) đã làm cả chục ngàn người quay cuồng trong cơn lốc kiếm tiền và giấc mơ đại tỷ phú. Họ mê muội không biết “cạm bẫy” mà ông chủ hụi đã giăng ra.

"Mục sở thị" gia tài khủng của tay chơi đồ cổ đất La Phù

Với hơn 20 năm lặn lội ngược xuôi sưu tầm các loại đồ cổ, đến nay, “gia sản” của ông Minh có thể trải kín cả mặt bằng ngôi nhà hai tầng rộng hàng trăm mét vuông ở xã La Phù (Hà Nội).

Nhận xét tin Sự kiện 11.9.1973 ở Chile: Một giai đoạn lịch sử mà Mỹ không thể hãnh diện

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Sự kiện 11.9.1973 ở Chile: Một giai đoạn lịch sử mà Mỹ không thể hãnh diện bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Su kien 11.9.1973 o Chile Mot giai doan lich su ma My khong the hanh dien ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Sự kiện 11.9.1973 ở Chile: Một giai đoạn lịch sử mà Mỹ không thể hãnh diện ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Phóng Sự Tổng Hợp của chuyên mục Phóng Sự.

Events in Chile 11/09/1973: A period of American history that can not be proud of
the United States, Latin America, a stage coup, Western Hemisphere, the communist party, president, calendar use, conduct, proud, events, military, CIA, Chile, to

craft - Cuban Revolution and the rise of communist parties in Latin America have brought the cold war to the Western Hemisphere . The attempt by the U.S. to support anti-communist forces in Chile started in the late 1950s. U.S. wants ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Phóng Sự


  • Thoi su 24h164 Dan lai chan xe tren quoc loi 1A
    Thời sự 24h(16/4): Dân lại chặn xe trên quốc lội 1A

    Tổng TTCP gọi điện cho đoàn thanh tra cây Hà Nội; Hàng cổ thụ Thủ đô ứa nhựa sau những vết chém lạ; Nửa đêm phá cửa xe đưa thi thể 2 thầy giáo ra ngoài; Chuyện hậu trường be bét của truyền hình thực tế; Thủ đoạn cực kỳ tinh vi của siêu lừa qua Facebook ở HN...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 15/4.

  • Thoi su 24h174 May bay roi o Binh Thuan
    Thời sự 24h(17/4): Máy bay rơi ở Bình Thuận

    TQ mở rộng phi pháp bãi đá ở Trường Sa; Máy bay rơi ở Bình Thuận, 2 phi công nhảy dù; Hà Nội: Nhiều phố có hàng cổ thụ bị vết 'chém' lạ; 'Trùm' đường dây người mẫu bán dâm cho đại gia ở SG; 5 người đẹp Việt trần tình nghi án "đi khách"; Tai nạn thảm khốc sau bữa tiệc thôi nôi...là những tin tức thời sự nổi bật trong ngày 16/4.

  • Thoi su 24h154 Xin tien chua ung thu cho con
    Thời sự 24h(15/4): 'Xin tiền chữa ung thư cho con'

    8 người tranh chức Cục trưởng Đường sắt VN; Hành động lạ của người mẹ 'xin tiền chữa ung thư cho con'; Chở xác người vứt giữa phố; Khoe 'chiến tích' và ảnh sex để bôi xấu bạn gái cũ; 'Cá chép hóa rồng' 200 tấn trên sông Hàn; Nữ hung thủ giết 3 bà cháu im lặng trong trại giam...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 14/4.

  • Thoi su 24h144 3 nguoi mot nha bi giet tan nhan
    Thời sự 24h(14/4): 3 người một nhà bị giết tàn nhẫn

     Không tăng giá bán xăng dầu; Trứng kiến 700 ngàn/kg: Dân Hà thành mua cả yến ăn dần; Choáng với váy áo hở bạo của Thanh Lam; Cầm dao cướp tiệm vàng, bị dân vây đánh bầm dập; Nhờ cứu hộ mới đưa được xác nữ sinh khỏi gầm container; 

  • Thoi su tuan qua Ho bien 100 trieu thanh 130 ty
    Thời sự tuần qua: Hô biến 100 triệu thành... 130 tỷ

    Tiếp tục tăng giá viện phí; Bị “chôn sống” khi ngăn cản thi công quốc lộ 1A; Bức ảnh nướng gà bằng đèn khò gây bão; ‘Thổi’ giá thiết bị từ 100 triệu lên 130 tỷ; Thực hư vụ nữ sinh bị hiếp và giết ở Hà Nội...

  • Dieu chinh gia dich vu y te
    Điều chỉnh giá dịch vụ y tế

    Theo phân tích từ Bộ Y tế, việc điều chỉnh giá dịch vụ y tế, đối với người bệnh có thẻ bảo hiểm y tế (BHYT) được lợi đầu tiên vì được thụ hưởng dịch vụ y tế chất lượng tốt hơn...

  • Phi cong va tiep vien VNA bi bat tai Han Quoc
    Phi công và tiếp viên VNA bị bắt tại Hàn Quốc

    Cục Hàng không VN đang tiến hành rà soát lại tất cả các khâu soi chiếu an ninh tại Cảng Hàng không Quốc tế Nội Bài để lãm rõ nguyên nhân phi công và tiếp viên Vietnam Airlines có thể “qua mặt” anh ninh vận chuyển 6kg vàng từ..

  • Gan camera tren mu CSGT
    Gắn camera trên mũ CSGT

    Chỉ mang tính thử nghiệm, nhưng việc gắn camera trên mũ CSGT đã đem lại nhiều hiệu quả, khiến người vi phạm giao thông tâm phục, khẩu phục.

  • Nhung ky an trong lich su to tung Viet Nam
    Những kỳ án trong lịch sử tố tụng Việt Nam

    5 người cùng bị truy tố về tội giết người trong một vụ án. Kỳ án 'ma cũ bắt nạt ma mới' và sự thật bất ngờ; Kỳ án “Chúc Anh Đài” thời @ chuyên đi trộm cắp; Kỳ án tòa xử buộc người không vay phải trả nợ...

  • Be gai bi bong o truong Mam non
    Bé gái bị bỏng ở trường Mầm non

    Bé gái 3 tuổi bỏng nặng phần bụng, ngực và một phần cổ, mặt vì bị bạn đốt váy trong lớp học tại trường mầm non ở thị trấn thuộc huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái.

  • Su kien quoc te noi bat 124 184
    Sự kiện quốc tế nổi bật (12/4 - 18/4)

    Bà Hillary Clinton sẵn sàng chạy đua vào Nhà Trắng năm 2016; ông Putin trực tiếp giải đáp thắc mắc trên truyền hình; Hàn Quốc công khai cuộc phỏng vấn cuối đời cố Chủ tịch Keangnam; Triều Tiên kỷ niệm sinh nhật Chủ tịch Kim Nhật Thành... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1204 1804
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/04 - 18/04)

    Bé trai 1 tuổi tử vong tại BV Hồng Ngọc; Máy bay SU-22 rơi xuống biển; Phi công, tiếp viên hàng không được lợi bao nhiêu từ mỗi chuyến hàng xách tay”?; Xà cừ Hà Nội bị đẽo vỏ: Đề nghị công an điều tra... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Diem nhanh tin suc khoe quan trong tuan qua 134 194
    Điểm nhanh tin sức khỏe quan trọng tuần qua (13/4 - 19/4)

    Nhiều người bệnh bức xúc vì bác sĩ vô tâm, chẩn đoán nhầm; những chú ý đặc biệt khi ăn hải sản, món ăn mùa hè, bỏ túi những bí quyết phòng tránh bệnh ngày nắng nóng, thêm nhiều khám phá thú vị về chuyện "yêu" và sức khỏe giới tính,... là những tin sức khỏe quan trọng tuần qua. ------------ Xem thêm: Điểm nhanh tin sức khỏe quan trọng tuần qua (13/4 - 19/4), http://vietbao.vn/Suc-khoe/Diem-nhanh-tin-suc-khoe-quan-trong-tuan-qua134-194/2147554199/248/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh Showbiz tuan 1204 1804
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/04 – 18/04)

    Lan Ngọc dành giải quán quân Bước nhảy hoàn vũ 2015, "Fast & Furious 7" cán mốc doanh thu 100 tỉ tại Việt Nam, Ngọc Trinh trở thành Nữ hoàng bikini châu Á, Xuân Bắc "chốt" cát-xê 8 tỉ đồng, vượt nhiều tên tuổi lớn, Thân thế ít người biết về 2 người mẫu bán dâm nghìn đô, Hoa hậu Kỳ Duyên bị tố làm màu trong việc bán dưa hấu, CL (2NE1) chỉ chịu thua Tổng thống Nga, Em út EXO-M lại bị đồn rời nhóm, "Bạn gái ngực lép" úp mở tuyên bố chia tay G-Dragon,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh Showbiz tuần (12/04 – 18/04), http://vietbao.vn/The-gioi-giai-tri/Toan-canh-Showbiz-tuan-1204-1804/2147554226/49/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1204 1804
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/04 - 18/04)

    Người mẫu, hoa khôi... bán dâm giá nghìn đô; Phi công và tiếp viên VNA bị bắt tại Hàn Quốc; Thảm án 3 bà cháu bị chém chết; Điều chưa biết về vụ trộm táo bạo nhất lịch sử; Những phi vụ táo tợn của “Băng cướp Hắc Long”; Bóc mẽ những chiêu thức tinh vi trong thế giới cá độ online;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/04 - 18/04), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-1204-1804/2147554187/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn