Thứ hai, 27 Tháng tám 2012, 13:40 GMT+7

Hoài niệm Hà Nội xưa trong những biệt thự cổ

Những ngôi biệt thự xây trước năm 1954 tại Hà Nội không chỉ có phong cách kiến trúc độc đáo, hình thức sang trọng mà còn mang lại cảm giác tinh tế, quý phái, khác hẳn những ngôi biệt thự mới xây vài chục năm trở lại đây.

Biệt thự Pháp: Chuyện một thòi chưa kể
>>
"Đột nhập" ngôi biệt thự "độc" nhất Hà Nội
Biệt thự cổ: Giá 1m2 bằng căn hộ tập thể
Huy động nguồn lực bảo tồn phố cổ
Cơ hội cho người giàu mua biệt thự cổ ở Hà Nội

Hầu hết, những chủ nhân ngôi biệt thự đẹp Hà Nội xưa là bác sĩ, kỹ sư, luật sư, giáo sư, những chủ hiệu buôn, doanh nhân tiếng tăm... không giống chủ nhân mới bây giờ.

Giữa phố Phan Bội Châu nổi bật ngôi nhà hai tầng có bóng dáng như nhà vườn Huế cách điệu ẩn mình giữa vườn cây rộng. Những năm 1980, nhà ấy vẫn là phòng khám bệnh của một ông cụ bác sĩ tốt nghiệp từ thời Tây.

Nhà ấy đẹp. Tuy không phải là biệt thự đẹp nhất Hà Nội, nhưng mỗi lần đi qua đây tôi lại bị ám ảnh một câu hỏi: làm thế nào mà ông bác sĩ có thể tồn giữ được vị trí chủ nhân của nó, khi mà Hà Nội có bao nhiêu biến cố đổi thay: chiến tranh, loạn lạc, những hấp lực của tiền bạc, những thèm khát chiếm giữ tranh giành, cả trăm năm quay cuồng hợp/tan/tụ/tán.

Nhiều biệt thự vốn là của người Pháp. Năm 1923, Hà Nội chỉ có 4.000 người Pháp, nhưng họ ở một nửa thành phố, còn 120.000 người Việt chen chúc trong 45% diện tích, còn lại 5% là của người Hoa... Từ sau những năm 1940, khi người Nhật vào Đông Dương, nhiều người Pháp rời Hà Nội vào Nam hay về nước. Người Việt bắt đầu mua lại bất động sản của họ.

Cuối phố Hai Bà Trưng có ngôi biệt thự mặt tiền rộng hơn chục mét. Nhà gạch cao 3 tầng lùi sâu vào trong sau hai cây muỗm xum xuê. Cổng gỗ kín mít chỉ mở ra khi còi ô tô bim bim rồi lại khép vội như thể muốn tránh xa cái ồn ã phố phường... đấy nhà nhà ông Nghị Lam – ông là nghị viên dân biểu Bắc kỳ.

Những này đầu tiếp quản, Hà nội vắng hoe. Cuối phố Bà Triệu có cả dãy nhà không có người ở. Nhiều người vào Nam gửi lại nhà cho bà con trông hộ, người trông không xuể nên có ai đến hỏi thuê thì mừng lắm.

Sau 9 năm rong ruổi trên các nẻo đường kháng chiến, cha mẹ tôi về Hà Nội với một gia đình đông đúc, bố tôi có khoản lương tháng là 40 kg gạo, nhưng nhờ mẹ tôi vốn căn cơ tần tảo nên dành dụm được ít nhiều... Tuy vậy, trong cái biệt thự gần 10 phòng, cả nhà tôi gần chục người cũng chỉ dám thuê một buồng vài chục mét vuông mặt phố với giá 5 đồng/tháng. Chỉ ít lâu sau, ngôi biệt thự ấy là có 10 gia đình đến ở, tổng số hơn 30 người lớn bé già trẻ.

Tôi vẫn nhớ những năm 1964, trước khi Hà Nội bị bom Mỹ đánh phá, ngôi biệt thự chúng tôi ở rất rộng rãi, rất nhiều trẻ con và có vô số chỗ trốn tìm bí mật, tìm mãi không ra. Tôi cũng nhớ cái sân chung rộng của ngôi nhà ấy đã tổ chức một buổi liên hoan to lắm, tiễn một bác người miền Nam tập kết đến ở ít lâu, rồi bác lại tạm biệt cả số nhà quay vào Nam chiến đấu.

Trong số nhà có cái bếp chung mái bằng - sân phơi chung cho cả số nhà, là nơi trẻ con thích tụ tập buổi tối. Những đêm mất điện thì trăng vẫn sáng, gió thổi lồng lộng tứ phía... nhìn ra xa tít là thấp thoáng những chiếc lá dừa trong công viên Thống Nhất... Nhưng tôi không thể nhớ được là làm thế nào mà cả nhà có thể đủ không khí để thở những đêm hè ngột ngạt, chỉ với mỗi cái quạt 35 đồng.

Anh chị lớn đi học, ra công tác và có gia đình gần xa. Cha mẹ già rồi cũng khuất núi, hàng xóm cũng dần thay đổi. Có căn buồng một năm đổi mấy lần chủ nên nhiều lúc tôi cũng chẳng biết họ là ai. Ngay tầng trên nhà tôi ở là một ông dân tộc Tày ở Cao Bằng, đi bộ đội sang Lào chiến đấu, lúc về hưu mới lập gia đình có hai đứa con bé tí.

Ảnh minh họa

Chủ của những ngôi biệt thự thời xưa đa số là những trí thức - ảnh minh hoạ


Nhặt nhạnh quá khứ....

Đầu những năm 2000, có anh buôn xe máy Tầu phất nhanh, phóng tay mua cả số nhà bên cạnh rồi mua tràn sang cả số nhà tôi ở. Đúng là “nghèo thì lâu chứ giầu thì chả mấy”, tay buôn xe này mặc cả ầm ầm chỉ 1-2 hôm cả số nhà tôi bán hết. Hôm dọn nhà, nhà ông bộ đội về hưu lôi ra hai cái bu sắt to như cái chiếu, có 18 con gà, hai con lợn và ba con chó... Hóa ra ông ấy chăn nuôi trên gác xép, nấu cám bằng bếp điện, hèn nào nhà tôi thường ngửi thấy trong gió thoảng có mùi hôi. Hú vía, thế là ông ấy bán nhà đi nơi khác rồi.

Ông chủ mới nhận nhà, việc đầu tiên là thuê người phá tan tành cái sân thượng – nơi tụ tập thời thơ ấu của chúng tôi. Tiếng búa chát chúa đập vào bức tường ngôi biệt thự làm tôi nhói lên những kỷ niệm ngày nào và cũng là tiếng trống rộn ràng báo hiệu lịch sử ngôi nhà sang trang mới. Nhà tôi không bán, ở lại một góc miếng đất của ngôi biệt thự xưa. Tôi tiếc rẻ nhặt lại từng thanh gỗ, viên gạch để xây lại... Ngôi biệt thự cũ vẫn còn đấy với những tấm ván sàn gỗ lim đen nhánh tận dụng, những đá lát cũ được gọt vữa cẩn thận để xây lại căn buồng chúng tôi ở tới hôm nay.

Quay lại ngôi nhà của bà Nghị Lam, bà mất đã lâu. Mấy cậu ấm cô chiêu sống trong nhung lụa từ bé nên lớn lên chả biết làm gì, vô công rồi nghề. Ngôi biệt thự to lớn bị xé nhỏ bán từng mảnh. Hôm nay đi qua trông cảnh tiều tụy nhem nhuốc, không ai còn hình dung ra được cái biệt thự mặt tiền mười mét ngày xưa ra sao. Hai cây muỗm sân trước đã chặt để dựng lên một cửa hàng bán dép. Cánh cổng xưa uy nghi, nay bị cái chái bếp xây cạp ra quá nửa, giờ chỉ còn là cái ngõ bé tí, lại thêm cái quán nước chè chắn hết lối vào.... Đúng là vật đổi sao dời, “nhất điền vạn chủ “, Hà Nội của tôi ơi!

Trần Huy Ánh

Việt Báo

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Tục lệ phơi xác trong đám tang ở Hà Giang

Không chỉ mổ hơn chục con trâu, bò để làm đám, người Mông ở Hà Giang còn làm lễ treo xác người chết trong nhà nhiều ngày rồi mới mang ra phơi nắng và đem chôn cất.

Nhận xét tin Hoài niệm Hà Nội xưa trong những biệt thự cổ

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Hoài niệm Hà Nội xưa trong những biệt thự cổ bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Hoai niem Ha Noi xua trong nhung biet thu co ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Hoài niệm Hà Nội xưa trong những biệt thự cổ ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Phóng Sự Tổng Hợp của chuyên mục Phóng Sự.

Retro Hanoi ancient villa in the shares
Hanoi, Resolution Lam, Ba Trieu, Unified, Cao Bang, Hai Ba Trung, how, remarkable things change, wealth and career, Hue Garden Houses , two-story, single-family, clinic, villa, home, years

villas built before 1954 in Hanoi is not only a unique architectural style, luxurious form but also bring sense of sophistication, elegance, unlike the newly built mansion recent decades. French u003eu003e Villa: It's a ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2910 Ca xa di diet ran doc
    Thời sự 24h(29/10): Cả xã đi diệt rắn độc

    Formosa nói gì về yêu cầu tháo dỡ miếu thờ?; Sơ tán nhiều hộ dân vì ‘hố tử thần’ xuất hiện; 7 siêu xe sung công "ế" vì bán đấu giá quá cao; "Mổ xẻ" các phương án cầu mới cạnh cầu Long Biên...

  • Thoi su 24h2810 Tiem nham nuoc cat cho 60 tre
    Thời sự 24h(28/10): Tiêm nhầm nước cất cho 60 trẻ

    Nội Bài, Tân Sơn Nhất: Thừa nhận tồi tệ, quyết chấn chỉnh?; Tiêm nhầm nước cất thay vì vắcxin cho 60 trẻ; Giai thoại Thuyết "buôn vua": Mỗi ngày xài một tỷ; Nổ nồi hơi lò bánh tráng, mái nhà bay lả tả... 

  • Thoi su tuan qua thai nhi vang khoi bung me sau TNGT
    Thời sự tuần qua: thai nhi văng khỏi bụng mẹ sau TNGT

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Bắt tạm giam nguyên Chủ tịch HĐQT Ocean Bank; Mở lại phiên xử vụ TMV Cát Tường trong tháng 11; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn...

  • Thoi su 24h2610 Haivlcom bi rut giay phep vinh vien
    Thời sự 24h(26/10): Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn

    Tình hình chữa bệnh của ông Bá Thanh khả quan; Thực hư khối vàng 300 tỷ trấn yểm mộ nhà đại gia; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn"; Tai nạn giao thông, thai nhi văng khỏi bụng mẹ...

  • Thoi su 24h2510 Mien nhiem Chu tich Ocean Bank
    Thời sự 24h(25/10): Miễn nhiệm Chủ tịch Ocean Bank

    Nguyễn Văn Hải được xuất cảnh đi Mỹ vì lý do nhân đạo’; Ông Hà Văn Thắm mất chức chủ tịch Ocean Bank; Bất chấp lệnh cấm, Formosa vẫn tự ý xây miếu thờ; Rúng động mẫu nude Việt tố nhiếp ảnh gia sàm sỡ; Kẻ ném xác chị Huyền mơ thấy 2 con nạn nhân; Hà Nội: Xe chở tiền đâm chết người qua đường...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 24/10.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1910 2510
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/10 - 25/10)

    Khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13; Bé gái chết bất thường ở bệnh viện; Nội Bài, Tân Sơn Nhất bị xếp hạng sân bay tệ nhất châu Á; Gửi iPhone qua bưu điện, nhận... 2 cục đá; Bác sĩ từ chối cấp cứu, bệnh nhân tử vong ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1910 2510
    Toàn cảnh Showbiz tuần (19/10 – 25/10)

    Đại sứ bảo vệ động vật hoang dã Thu Minh dùng mật gấu tươi, Vương miện Hoa hậu Việt Nam 2014 trị giá 2,5 tỷ đồng, Vợ cũ tố Lam Trường là người cha thiếu trách nhiệm, Yanbi miệt thị người đồng tính, Hồ Ngọc Hà bị loại tại MTV EMA 2014, Giang Hồng Ngọc đăng quang X - Factor - Nhân tố bí ẩn 2014, Loki Bảo Long bị tố bỏ thi vì yêu lăng nhăng, Nhạc phim do Sơn Tùng M-TP sáng tác lại bị tố đạo nhạc Hàn, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Orlando Bloom đang bí mật hẹn hò với Selena Gomez,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1910 2510
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/10 - 25/10)

    Xót lòng những vụ giết con rồi tự tử; Vụ Thẩm mỹ viện Cát Tường và những điều bất ngờ; Tử tù hiếp dâm tự tử 3 lần vì sợ tiêm thuốc độc; Chân tướng quân sư số một của ông trùm ma túy; “Siêu trộm” kim cương xuyên lục địa bị bắt giữ; Chuyện chưa kể về phiên toà xử “ông trùm” Khánh trắng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin The gioi noi bat tuan qua tu 19102510
    Tin Thế giới nổi bật tuần qua (từ 19/10-25/10)

    Vụ xả súng kinh hoàng tại tòa nhà quốc hội Canada; Hải quân Thụy Điển đã phát động một cuộc săn tìm tàu lạ trên biển; Giải mã một loạt diễn biến bí ẩn ở Triều Tiên; Bình luận xung quanh việc Trung Quốc mở rộng bãi Đá Chữ Thập ở Trường sa; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.