Thứ tư, 04 Tháng tư 2007, 07:01 GMT+7

Đồng chí Lê Duẩn - anh Ba của một thời lửa đạn

Kỷ niệm 100 năm ngày sinh cố Tổng bí thư Lê Duẩn (7-4-1907 – 7-4-2007)

>> Đồng chí Lê Duẩn - nhà lãnh đạo kiệt xuất

Anh Ba là tên gọi thân thương mà đồng bào và đồng chí cả nước dành cho Tổng bí thư Lê Duẩn - một trong những học trò tiêu biểu, xuất sắc nhất của Chủ tịch Hồ Chí Minh, là một nhà lãnh đạo lỗi lạc, một nhà chiến lược sáng tạo, một trí tuệ lớn của cách mạng VN trong thế kỷ 20.

Nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh của cố Tổng bí thư Lê Duẩn, TS trích đăng những dòng hồi ức của các nhà lãnh đạo, đồng chí, người thân... từng kề vai sát cánh với cố tổng bí thư trong những năm tháng khó khăn nhất của đất nước khi trải qua chiến tranh và những năm đầu tiên sau hòa bình.

Kỳ 1: Nhà lãnh đạo xuất sắc

Dong chi Le Duan anh Ba cua mot thoi lua dan
Đồng chí Lê Duẩn thời kỳ làm thư ký cho Công ty hỏa xa Bắc Kỳ - Hà Nội năm 1927 - Ảnh tư liệu
Cuối năm 1949, tôi được cử đi dự hội nghị Xứ ủy Nam bộ mở rộng, tổ chức tại Đồng Tháp Mười. Đây là lần đầu tiên tôi tiếp xúc với anh Ba. Tôi có ấn tượng mạnh về anh - một con người hoạt động đầy sức sống và tính nguyên tắc. Anh như một nguồn năng lượng lớn luôn bừng tỏa.

Dồn hết tâm lực cho đất nước

Năm 1952, anh Ba được Trung ương gọi ra Bắc. Năm 1954, sau khi Hiệp định Geneva được ký kết, anh Ba từ Quảng Ngãi trở lại chiến trường Nam bộ. Lần đó, một hội nghị cán bộ chủ chốt mở rộng đủ quân, dân, chính, đảng ở Nam bộ được tổ chức để nghe anh thông báo tình hình. Hội nghị đón anh với tất cả sự hồ hởi và cả những băn khoăn về hiệp định chờ được anh giải đáp. Suốt mấy ngày, hàng trăm vấn đề được đặt ra: cơ sở nào để lấy vĩ tuyến 17 làm ranh giới tạm thời? Tại sao theo hiệp định chỉ hai năm sau là tổng tuyển cử mà phải tập kết triệt để cả quân đội và vũ khí? Liệu có chắc địch sẽ thi hành hiệp định không? Nếu địch phá hiệp định thì ta xử lý thế nào?... Chưa bao giờ tôi thấy anh Ba phải vất vả đến như vậy mới giải thích hết được những thắc mắc của mọi người.

Mấy năm gắn bó sống chết với chiến trường Nam bộ sau Hiệp nghị Geneva đã giúp anh Ba tổng kết những kinh nghiệm thực tiễn xương máu, làm tiền đề hình thành đường lối đấu tranh của cách mạng miền Nam mà anh thể hiện trong dự thảo “Đường lối cách mạng VN ở miền Nam”. Trước khi ra Bắc, anh Ba đã đưa những nội dung của tài liệu đó ra bàn bạc, thảo luận cả tháng trời trong lãnh đạo Xứ ủy mở rộng. Sau này, tài liệu đó được quen gọi là Đề cương cách mạng miền Nam và tư tưởng của nó được thể hiện đầy đủ trong nghị quyết 15 của Trung ương Đảng khóa II.

Mấy năm sau hiệp định cũng là thời kỳ đầy thách thức, nguy hiểm đối với anh Ba. Tình hình hết sức căng thẳng, phức tạp. Lúc đầu anh Ba ở Cà Mau. Tới cuối năm 1955, anh chuyển qua Bến Tre để tiện làm việc với các anh ở thường vụ Xứ ủy. Giữa năm 1956, anh quyết định lên Sài Gòn để có thể trực tiếp nắm tình hình ở đó. Bố trí nơi ăn ở, làm việc và đảm bảo an toàn tuyệt đối cho anh Ba là việc lớn. Chúng tôi rất lo bởi sự sống, cái chết lúc bấy giờ chỉ cách nhau gang tấc. Khi anh an toàn ra Hà Nội (vào giữa năm 1957) tất cả chúng tôi mới thật sự thấy nhẹ nhõm, mặc dù biết vắng anh công việc sẽ nặng nề hơn. Điều lý thú, mỗi khi nhớ lại, là cả bộ máy CIA của Mỹ và mạng lưới mật vụ dày đặc của chính quyền Sài Gòn đều không thể ngờ người sau này trở thành lãnh đạo cao nhất của Đảng ta vẫn ở lại miền Nam, có lúc lại ở ngay trung tâm đầu não của họ, và tại đó bản Đề cương cách mạng miền Nam nổi tiếng được soạn thảo.

Giữa năm 1957, anh Ba trở ra Bắc, được Trung ương Đảng giao trách nhiệm quyền tổng bí thư, và tại Đại hội III được bầu làm bí thư thứ nhất Ban Chấp hành trung ương. Sau khi Bác Hồ qua đời, anh trở thành người lãnh đạo cao nhất của Đảng ta. Tuy ở xa trung ương, nhưng chúng tôi vẫn như thấy anh Ba rất gần và anh luôn dồn hết tâm lực vào lãnh đạo Đảng, chỉ đạo Quân ủy trung ương với một quyết tâm sắt đá. Từ những cán bộ cao cấp của Đảng cho đến anh em các cấp mà tôi có dịp tiếp xúc, ai ai cũng tin tưởng, khâm phục anh Ba và đều khẳng định công lao đặc biệt to lớn của anh đối với sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Tôi cho rằng những đánh giá đó là hoàn toàn công bằng, chính xác.

“Vui sao nước mắt lại trào”

Dong chi Le Duan anh Ba cua mot thoi lua dan
Đồng chí Lê Duẩn đứng trên mảnh đất Vĩnh Linh nhìn sang bên kia bờ sông Bến Hải ngày 2-2-1973 (30 Tết Quí Sửu) - Ảnh tư liệu

Cách một vài hôm sau ngày Sài Gòn giải phóng, anh Ba đi chuyến bay đầu tiên cùng đoàn lãnh đạo Đảng, Nhà nước từ thủ đô vào thành phố mang tên Bác. Lần đón anh Ba - người thật sự kế tục Bác Hồ trở thành vị chỉ huy tối cao của cuộc kháng chiến chống Mỹ thần thánh của dân tộc - trở lại miền Nam, trở lại Sài Gòn thật xúc động. Bao kỷ niệm sâu sắc trỗi dậy. Mọi người ôm chầm lấy nhau, “vui sao nước mắt lại trào”.

Tôi còn nhớ mãi câu nói đầu tiên của anh Ba khi vừa bước xuống cầu thang máy bay: “Thắng lợi này là thắng lợi của cả dân tộc VN chứ không của riêng ai”. Tôi nhận thức được ý tứ sâu sắc của anh Ba trong câu nói ấy. Anh không chỉ muốn khẳng định truyền thống, niềm tự hào của cả dân tộc ta mà còn có ý ngăn ngừa những suy nghĩ so bì về công lao sau chiến thắng. Lời căn dặn hoàn toàn chính xác trong giờ phút huy hoàng đó càng cho thấy tầm nhìn xa trông rộng của anh Ba.

Ngay sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, tôi đã được nghe anh Ba phát biểu về một số vấn đề kinh tế rất gần so với những chính sách trong đổi mới. Anh nói tới sự cần thiết phải duy trì nhiều thành phần kinh tế ở miền Nam, không thực hiện hợp tác hóa nông nghiệp như miền Bắc, coi trọng vai trò của trung nông... Thời kỳ thực hiện cải tạo công thương nghiệp miền Nam, tôi cũng không thấy anh thúc giục mà rất quan tâm đến đời sống của những người làm ăn, buôn bán nhỏ. Một lần, vừa vào tới thành phố, anh Ba gọi tôi lại bảo: Nghe nói thành phố cải tạo công thương nghiệp, dẹp cả buôn gánh bán bưng có đúng không?

Thực tế khi đó, một số anh em bên dưới có làm quá mức nhưng Thành ủy đã chấn chỉnh. Vừa may hôm trước, tôi tới khu chợ ở Thị Nghè, nghe kể về một chị bốn con nhỏ đang tính phải về quê Bến Tre dù biết rằng về đó không làm gì cho đủ ăn. Tôi đề nghị anh em phường, quận nói với chị cứ ở lại tiếp tục buôn bán nuôi con, lo đời sống gia đình. Tôi cũng nhắc nhở anh em nên tạo điều kiện cho những người bỏ sức lao động của mình ra buôn bán kiếm sống. Tôi đem chuyện đó kể lại với anh Ba.

Dường như còn chưa tin hẳn, vài hôm sau, trên đường ra sân bay về Hà Nội, anh Ba gọi anh Trần Tấn, phó chủ tịch UBND thành phố phụ trách thương nghiệp, lên xe đi cùng. Anh Ba cho xe chạy mấy vòng quanh khu chợ Sài Gòn, An Đông. Khi ra tới máy bay, anh mới bảo anh Tấn: “Anh về nói lại với Sáu Dân là tôi tin sự chỉ đạo của Thành ủy”.

Anh Ba rất khuyến khích TP.HCM tìm tòi, thí điểm tháo gỡ khó khăn. Sau giải phóng mấy năm, TP.HCM kề ngay vựa lúa, vựa cá lớn nhất mà phải chạy ăn từng bữa. Đó là điều lạ lùng chưa từng có. Một số đồng chí ủy viên trung ương ở TP.HCM và mấy tỉnh miền Đông, miền Tây đề nghị tôi báo cáo anh Ba xin trung ương khoán cho mấy tỉnh chúng tôi các chỉ tiêu kế hoạch hằng năm, cho thí điểm một số cơ chế cụ thể trong lưu thông, xuất khẩu và cho thực hiện khoán và làm “kế hoạch 2, 3” trong công nghiệp. Anh Ba tỏ thái độ đồng tình cho thí điểm và bảo chúng tôi báo cáo một số đồng chí lãnh đạo chủ chốt khác. Rất tiếc là đề xuất của chúng tôi không được chấp thuận. Nay nghĩ lại, tôi hiểu rằng với những nhận thức chung lúc bấy giờ thì những đề xuất đó không được chấp thuận cũng là bình thường, không có gì khó hiểu.

VÕ VĂN KIỆT

(Trích từ Lê Duẩn - một nhà lãnh đạo lỗi lạc, một tư duy sáng tạo lớn của cách mạng VN, NXB Chính Trị Quốc Gia 2002)

Mỗi lần vào thăm TP.HCM, anh Ba đều dành nhiều thời gian đi tìm hiểu thực tế. Anh rất quan tâm tới các cơ sở quốc doanh cũng như ngoài quốc doanh làm ăn tốt. Có lần tới thăm một cơ sở ở Tân Bình chuyên làm hàng cơ khí tiêu dùng (như dao, kéo...), anh Ba rất khen cách tổ chức sản xuất của bà con. Năm sau, một số anh em khác lại dẫn anh Ba tới đó. Thấy không có gì mới so với lần thăm trước, anh không hài lòng và phê bình: đi thực tế là để phát hiện cái mới chứ không phải để tuyên truyền.

Kỳ tới:Căn nhà đặc biệt giữa Sài Gòn 1956

Việt Báo

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Khi Tây làm trai bao, lừa tình, gạt tiền thiếu nữ Việt

Lâu nay khi nhắc tới người Tây, người dân Việt Nam thường nghĩ tới sự văn minh, lịch sự, nghiêm túc chấp hành pháp luật và sự giàu có về tài chính. Tuy nhiên, thời gian vừa qua, báo chí và phương tiện truyền thông liên tục đăng tải nhiều thông tin đáng chê trách về một số người ngoại quốc ở Việt Nam.

Nhận xét tin Đồng chí Lê Duẩn - anh Ba của một thời lửa đạn

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Đồng chí Lê Duẩn - anh Ba của một thời lửa đạn bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Dong chi Le Duan anh Ba cua mot thoi lua dan ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Đồng chí Lê Duẩn - anh Ba của một thời lửa đạn ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Bài Báo Hay của chuyên mục Phóng Sự.

Comrade Le Duan - he's a fire three rounds
Le Duan, Saigon, Ba Anh, Hanoi, President Ho Chi Minh, general secretary, leader, strategist, Mr., Southern, revolution, national, agreements, some, as

He called Third dear compatriots and comrades that country for General Secretary Le Duan - one of the typical student, the most brilliant of President Ho Chi Minh, was a prominent leader, a creative strategist, a great intellectual of ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2310 Nu tai xe dam 10 nguoi nhap vien
    Thời sự 24h(23/10): Nữ tài xế đâm 10 người nhập viện

    Tách huyện Phú Quốc, Kiên Giang bầu Phó chủ tịch; Sở Y tế báo cáo khẩn vụ bé gái tử vong ở Quốc Oai; Khoảnh khắc hiếm thấy của các BTV nổi tiếng VTV; Nữ tài xế đâm 10 người nhận đạp nhầm chân ga

  • Thoi su 24h2110 Ong Ba Thanh vang mat tai ky hop QH
    Thời sự 24h(21/10): Ông Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Dư luận trái chiều về cái chết của TTGT nhảy lầu; Trưởng phòng y tế huyện bị chém vỡ sọ...

  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.