Đồng chí Lê Duẩn - anh Ba của một thời lửa đạn

Kỷ niệm 100 năm ngày sinh cố Tổng bí thư Lê Duẩn (7-4-1907 – 7-4-2007)

>> Đồng chí Lê Duẩn - nhà lãnh đạo kiệt xuất

Anh Ba là tên gọi thân thương mà đồng bào và đồng chí cả nước dành cho Tổng bí thư Lê Duẩn - một trong những học trò tiêu biểu, xuất sắc nhất của Chủ tịch Hồ Chí Minh, là một nhà lãnh đạo lỗi lạc, một nhà chiến lược sáng tạo, một trí tuệ lớn của cách mạng VN trong thế kỷ 20.

Nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh của cố Tổng bí thư Lê Duẩn, TS trích đăng những dòng hồi ức của các nhà lãnh đạo, đồng chí, người thân... từng kề vai sát cánh với cố tổng bí thư trong những năm tháng khó khăn nhất của đất nước khi trải qua chiến tranh và những năm đầu tiên sau hòa bình.

Kỳ 1: Nhà lãnh đạo xuất sắc

Dong chi Le Duan anh Ba cua mot thoi lua dan
Đồng chí Lê Duẩn thời kỳ làm thư ký cho Công ty hỏa xa Bắc Kỳ - Hà Nội năm 1927 - Ảnh tư liệu
Cuối năm 1949, tôi được cử đi dự hội nghị Xứ ủy Nam bộ mở rộng, tổ chức tại Đồng Tháp Mười. Đây là lần đầu tiên tôi tiếp xúc với anh Ba. Tôi có ấn tượng mạnh về anh - một con người hoạt động đầy sức sống và tính nguyên tắc. Anh như một nguồn năng lượng lớn luôn bừng tỏa.

Dồn hết tâm lực cho đất nước

Năm 1952, anh Ba được Trung ương gọi ra Bắc. Năm 1954, sau khi Hiệp định Geneva được ký kết, anh Ba từ Quảng Ngãi trở lại chiến trường Nam bộ. Lần đó, một hội nghị cán bộ chủ chốt mở rộng đủ quân, dân, chính, đảng ở Nam bộ được tổ chức để nghe anh thông báo tình hình. Hội nghị đón anh với tất cả sự hồ hởi và cả những băn khoăn về hiệp định chờ được anh giải đáp. Suốt mấy ngày, hàng trăm vấn đề được đặt ra: cơ sở nào để lấy vĩ tuyến 17 làm ranh giới tạm thời? Tại sao theo hiệp định chỉ hai năm sau là tổng tuyển cử mà phải tập kết triệt để cả quân đội và vũ khí? Liệu có chắc địch sẽ thi hành hiệp định không? Nếu địch phá hiệp định thì ta xử lý thế nào?... Chưa bao giờ tôi thấy anh Ba phải vất vả đến như vậy mới giải thích hết được những thắc mắc của mọi người.

Mấy năm gắn bó sống chết với chiến trường Nam bộ sau Hiệp nghị Geneva đã giúp anh Ba tổng kết những kinh nghiệm thực tiễn xương máu, làm tiền đề hình thành đường lối đấu tranh của cách mạng miền Nam mà anh thể hiện trong dự thảo “Đường lối cách mạng VN ở miền Nam”. Trước khi ra Bắc, anh Ba đã đưa những nội dung của tài liệu đó ra bàn bạc, thảo luận cả tháng trời trong lãnh đạo Xứ ủy mở rộng. Sau này, tài liệu đó được quen gọi là Đề cương cách mạng miền Nam và tư tưởng của nó được thể hiện đầy đủ trong nghị quyết 15 của Trung ương Đảng khóa II.

Mấy năm sau hiệp định cũng là thời kỳ đầy thách thức, nguy hiểm đối với anh Ba. Tình hình hết sức căng thẳng, phức tạp. Lúc đầu anh Ba ở Cà Mau. Tới cuối năm 1955, anh chuyển qua Bến Tre để tiện làm việc với các anh ở thường vụ Xứ ủy. Giữa năm 1956, anh quyết định lên Sài Gòn để có thể trực tiếp nắm tình hình ở đó. Bố trí nơi ăn ở, làm việc và đảm bảo an toàn tuyệt đối cho anh Ba là việc lớn. Chúng tôi rất lo bởi sự sống, cái chết lúc bấy giờ chỉ cách nhau gang tấc. Khi anh an toàn ra Hà Nội (vào giữa năm 1957) tất cả chúng tôi mới thật sự thấy nhẹ nhõm, mặc dù biết vắng anh công việc sẽ nặng nề hơn. Điều lý thú, mỗi khi nhớ lại, là cả bộ máy CIA của Mỹ và mạng lưới mật vụ dày đặc của chính quyền Sài Gòn đều không thể ngờ người sau này trở thành lãnh đạo cao nhất của Đảng ta vẫn ở lại miền Nam, có lúc lại ở ngay trung tâm đầu não của họ, và tại đó bản Đề cương cách mạng miền Nam nổi tiếng được soạn thảo.

Giữa năm 1957, anh Ba trở ra Bắc, được Trung ương Đảng giao trách nhiệm quyền tổng bí thư, và tại Đại hội III được bầu làm bí thư thứ nhất Ban Chấp hành trung ương. Sau khi Bác Hồ qua đời, anh trở thành người lãnh đạo cao nhất của Đảng ta. Tuy ở xa trung ương, nhưng chúng tôi vẫn như thấy anh Ba rất gần và anh luôn dồn hết tâm lực vào lãnh đạo Đảng, chỉ đạo Quân ủy trung ương với một quyết tâm sắt đá. Từ những cán bộ cao cấp của Đảng cho đến anh em các cấp mà tôi có dịp tiếp xúc, ai ai cũng tin tưởng, khâm phục anh Ba và đều khẳng định công lao đặc biệt to lớn của anh đối với sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Tôi cho rằng những đánh giá đó là hoàn toàn công bằng, chính xác.

“Vui sao nước mắt lại trào”

Dong chi Le Duan anh Ba cua mot thoi lua dan
Đồng chí Lê Duẩn đứng trên mảnh đất Vĩnh Linh nhìn sang bên kia bờ sông Bến Hải ngày 2-2-1973 (30 Tết Quí Sửu) - Ảnh tư liệu

Cách một vài hôm sau ngày Sài Gòn giải phóng, anh Ba đi chuyến bay đầu tiên cùng đoàn lãnh đạo Đảng, Nhà nước từ thủ đô vào thành phố mang tên Bác. Lần đón anh Ba - người thật sự kế tục Bác Hồ trở thành vị chỉ huy tối cao của cuộc kháng chiến chống Mỹ thần thánh của dân tộc - trở lại miền Nam, trở lại Sài Gòn thật xúc động. Bao kỷ niệm sâu sắc trỗi dậy. Mọi người ôm chầm lấy nhau, “vui sao nước mắt lại trào”.

Tôi còn nhớ mãi câu nói đầu tiên của anh Ba khi vừa bước xuống cầu thang máy bay: “Thắng lợi này là thắng lợi của cả dân tộc VN chứ không của riêng ai”. Tôi nhận thức được ý tứ sâu sắc của anh Ba trong câu nói ấy. Anh không chỉ muốn khẳng định truyền thống, niềm tự hào của cả dân tộc ta mà còn có ý ngăn ngừa những suy nghĩ so bì về công lao sau chiến thắng. Lời căn dặn hoàn toàn chính xác trong giờ phút huy hoàng đó càng cho thấy tầm nhìn xa trông rộng của anh Ba.

Ngay sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, tôi đã được nghe anh Ba phát biểu về một số vấn đề kinh tế rất gần so với những chính sách trong đổi mới. Anh nói tới sự cần thiết phải duy trì nhiều thành phần kinh tế ở miền Nam, không thực hiện hợp tác hóa nông nghiệp như miền Bắc, coi trọng vai trò của trung nông... Thời kỳ thực hiện cải tạo công thương nghiệp miền Nam, tôi cũng không thấy anh thúc giục mà rất quan tâm đến đời sống của những người làm ăn, buôn bán nhỏ. Một lần, vừa vào tới thành phố, anh Ba gọi tôi lại bảo: Nghe nói thành phố cải tạo công thương nghiệp, dẹp cả buôn gánh bán bưng có đúng không?

Thực tế khi đó, một số anh em bên dưới có làm quá mức nhưng Thành ủy đã chấn chỉnh. Vừa may hôm trước, tôi tới khu chợ ở Thị Nghè, nghe kể về một chị bốn con nhỏ đang tính phải về quê Bến Tre dù biết rằng về đó không làm gì cho đủ ăn. Tôi đề nghị anh em phường, quận nói với chị cứ ở lại tiếp tục buôn bán nuôi con, lo đời sống gia đình. Tôi cũng nhắc nhở anh em nên tạo điều kiện cho những người bỏ sức lao động của mình ra buôn bán kiếm sống. Tôi đem chuyện đó kể lại với anh Ba.

Dường như còn chưa tin hẳn, vài hôm sau, trên đường ra sân bay về Hà Nội, anh Ba gọi anh Trần Tấn, phó chủ tịch UBND thành phố phụ trách thương nghiệp, lên xe đi cùng. Anh Ba cho xe chạy mấy vòng quanh khu chợ Sài Gòn, An Đông. Khi ra tới máy bay, anh mới bảo anh Tấn: “Anh về nói lại với Sáu Dân là tôi tin sự chỉ đạo của Thành ủy”.

Anh Ba rất khuyến khích TP.HCM tìm tòi, thí điểm tháo gỡ khó khăn. Sau giải phóng mấy năm, TP.HCM kề ngay vựa lúa, vựa cá lớn nhất mà phải chạy ăn từng bữa. Đó là điều lạ lùng chưa từng có. Một số đồng chí ủy viên trung ương ở TP.HCM và mấy tỉnh miền Đông, miền Tây đề nghị tôi báo cáo anh Ba xin trung ương khoán cho mấy tỉnh chúng tôi các chỉ tiêu kế hoạch hằng năm, cho thí điểm một số cơ chế cụ thể trong lưu thông, xuất khẩu và cho thực hiện khoán và làm “kế hoạch 2, 3” trong công nghiệp. Anh Ba tỏ thái độ đồng tình cho thí điểm và bảo chúng tôi báo cáo một số đồng chí lãnh đạo chủ chốt khác. Rất tiếc là đề xuất của chúng tôi không được chấp thuận. Nay nghĩ lại, tôi hiểu rằng với những nhận thức chung lúc bấy giờ thì những đề xuất đó không được chấp thuận cũng là bình thường, không có gì khó hiểu.

VÕ VĂN KIỆT

(Trích từ Lê Duẩn - một nhà lãnh đạo lỗi lạc, một tư duy sáng tạo lớn của cách mạng VN, NXB Chính Trị Quốc Gia 2002)

Mỗi lần vào thăm TP.HCM, anh Ba đều dành nhiều thời gian đi tìm hiểu thực tế. Anh rất quan tâm tới các cơ sở quốc doanh cũng như ngoài quốc doanh làm ăn tốt. Có lần tới thăm một cơ sở ở Tân Bình chuyên làm hàng cơ khí tiêu dùng (như dao, kéo...), anh Ba rất khen cách tổ chức sản xuất của bà con. Năm sau, một số anh em khác lại dẫn anh Ba tới đó. Thấy không có gì mới so với lần thăm trước, anh không hài lòng và phê bình: đi thực tế là để phát hiện cái mới chứ không phải để tuyên truyền.

Kỳ tới:Căn nhà đặc biệt giữa Sài Gòn 1956

Việt Báo

Video nổi bật

Việt Nam đối phó với dịch MERS như thế nào?
00:00 / --:--

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Làm sao để bảo vệ IC xe máy trước "đạo chích"?

IC xe Lead 110cc trở thành “miếng mồi” ngon của các đối tượng trộm cắp thời gian qua bởi giá trị cao, nhỏ gọn, lại dễ lấy. Hiện nay để tìm mua bộ IC xe Lead 110cc mới chính hãng rất khó và nếu có thì giá rất cao.

Rùng mình cách tiêm thuốc an thần vào heo trước khi giết mổ

Nhiều cơ sở giết mổ chui sẵn sàng tiêm thuốc an thần trước khi giết mổ heo. Nghiên cứu chỉ ra rằng, lượng tồn dư của thuốc này gây ảnh hưởng nghiêm trọng sức khỏe người tiêu dùng, đặc biệt có khả năng dẫn đến ung thư.

Đêm của gay tại bar đồng tính và tận cùng bi kịch

Họ lén lút yêu, lén lút gặp gỡ bạn tình để thỏa mãn cảm xúc. Thế nhưng, chính vào lúc họ được sống đúng nghĩa với con người thật cũng là lúc họ rơi vào bi kịch.

Nhận xét tin Đồng chí Lê Duẩn - anh Ba của một thời lửa đạn

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Đồng chí Lê Duẩn - anh Ba của một thời lửa đạn bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Dong chi Le Duan anh Ba cua mot thoi lua dan ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Đồng chí Lê Duẩn - anh Ba của một thời lửa đạn ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Bài Báo Hay của chuyên mục Phóng Sự.

Comrade Le Duan - he's a fire three rounds
Le Duan, Saigon, Ba Anh, Hanoi, President Ho Chi Minh, general secretary, leader, strategist, Mr., Southern, revolution, national, agreements, some, as

He called Third dear compatriots and comrades that country for General Secretary Le Duan - one of the typical student, the most brilliant of President Ho Chi Minh, was a prominent leader, a creative strategist, a great intellectual of ...

Xem tiếp: Phóng Sự


  • Thoi su tuan qua Dung thu phi duong bo voi xe may
    Thời sự tuần qua: Dừng thu phí đường bộ với xe máy

    Khách bị trói vì cố tình hút thuốc trên máy bay Vietnam Airlines; Thí sinh chật vật tra cứu điểm thi; Nữ đại gia bị thợ làm tóc lừa 288 tỷ đồng; Cán bộ Thanh tra Chính phủ bị bắt vì nghi vấn nhận 100 triệu đồng; Du khách Việt ăn cắp hàng hiệu ở Thụy Sĩ; Vụ giết 4 người ở Nghệ An: Bất ngờ về nghi phạm...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su 24h257 Dai tuong Phung Quang Thanh ve den Ha Noi
    Thời sự 24h(25/7): Đại tướng Phùng Quang Thanh về đến Hà Nội

    Đại tướng Phùng Quang Thanh về đến Hà Nội; Triệt phá đường dây cực lớn, thu 5,5 tấn ma túy; LS nói về những 'bất thường' sau phiên xử Lý Nguyễn Chung; gần 40.000 điểm liệt môn Toán: ‘Tôi thấy choáng!’; nhiều người chết và bị thương vì tai nạn giao thông;... là những thông tin thời sự đáng chú ý ngày 25/7.

  • Thoi su 24h247 Hanh khach bi troi tren may bay
    Thời sự 24h(24/7): Hành khách bị trói trên máy bay

     Khi lương chủ tịch tập đoàn nhà nước "bất ngờ" bị lộ; Giọng đọc huyền thoại của VTV giờ ra sao?; Khách bị trói vì cố tình hút thuốc trên máy bay Vietnam Airlines; Trẻ sơ sinh chết bất thường: Bộ Y tế vào cuộc

  • Thoi su 24h237 Mot can bo Thanh tra Chinh phu bi bat
    Thời sự 24h(23/7): Một cán bộ Thanh tra Chính phủ bị bắt

     Nhiều ĐH dự kiến điểm chuẩn nguyện vọng 1; Tuyên án Lý Nguyễn Chung, xác minh thêm lời khai nhân chứng; MC Quang Minh bị hôn mê sâu; Chính thức đề xuất dừng thu phí đường bộ xe máy

  • Thoi su 24h227 Tinh tiet moi trong phien xu Ly Nguyen Chung
    Thời sự 24h(22/7): Tình tiết mới trong phiên xử Lý Nguyễn Chung

    Thí sinh chật vật tra cứu điểm thi; Nhiều uẩn khúc, LS đề nghị điều tra lại vụ Lý Nguyễn Chung; Phá dỡ biệt phủ 100 tỷ xa hoa trên đèo Hải Vân; Tuấn Hưng xin lỗi khán giả về scandal "vạ miệng"; Giám đốc CA bác bỏ manh mối phá án từ vỏ chanh; Vì sao nguyên Chủ tịch PetroVietNam bị bắt?...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 22/7.

  • Du khach Viet an cap o Thuy Si
    Du khách Việt ăn cắp ở Thụy Sĩ

    Chưa tìm được cách ngăn ngừa người ra nước ngoài buôn lậu, trộm cắp hoặc vi phạm thuần phong mỹ tục nước sở tại nên chúng ta sẽ còn xấu mặt dài dài

  • Bat nguyen Chu tich Tap doan Dau khi VN
    Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN

    Cựu Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam (PetroVietnam - PVN) Nguyễn Xuân Sơn bị khởi tố để điều tra hành vi "thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng" - tội danh được quy định tại điều 285 Bộ luật Hình sự. Báo điểm.. ------------ Xem thêm: Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN, http://vietbao.vn/tp/Bat-nguyen-Chu-tich-Tap-doan-Dau-khi-VN/12123701/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tuan Hung vang bay dap tra My Linh
    Tuấn Hưng "văng bậy", “đáp trả” Mỹ Linh

    Nhiều người tỏ ra không hài lòng với cách ứng xử của Tuấn Hưng, trong đó có diva Mỹ Linh. ------------ Xem thêm: Tuấn Hưng "văng bậy", nổi nóng với Bài hát yêu thích1, http://vietbao.vn/The-gioi-giai-tri/Tuan-Hung-vang-bay-noi-nong-voi-Bai-hat-yeu-thich1/350613756/235/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Trung Quoc giup Lao xay duong sat cao toc
    Trung Quốc giúp Lào xây đường sắt cao tốc

    Dự án giúp Lào có vốn nhưng cũng giúp chính TQ nhằm đạt được 3 mục đích lớn: Xuất khẩu vốn; xuất khẩu công nghệ và xuất khẩu con người.

  • Nu tho dan nguc tran xon xao dan mang
    'Nữ thổ dân ngực trần' xôn xao dân mạng

    Hot girl thổ dân xinh đẹp ngực trần đang trở thành từ khóa hot được cư dân mạng tìm kiếm, thông tin về cô gái này cũng nhanh chóng được tìm thấy.

  • Su kien quoc te noi bat 197257
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/7-25/7)

    Thỏa thuận hạt nhân Iran gặp trở ngại tại Quốc hội Mỹ; Hải quân Trung Quốc tập trận lớn trên Biển Đông; Sách trắng Nhật tố cáo trực tiếp Trung Quốc gây hấn ở Biển Đông; Tin chấn động: NASA công bố tìm thấy Trái đất thứ 2 là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 207 267
    Toàn cảnh Showbiz tuần (20/7 - 26/7)

    Fan thu thập 2.000 bằng chứng nói xấu Taeyeon (SNSD), Vụ "Lệ Quyên cho con đi tiểu trên máy bay": hết "sốt" báo Mỹ, lại lên báo Anh, Sơn Tùng MTP bị nghi ngờ về giới tính, Sau tin đồn chia tay Kim Lý, Trương Ngọc Ánh tình tứ bên trai lạ, "Trò cưng Mỹ Tâm hát hit Sơn Tùng M-TP vượt trội bản gốc".... là những tin chính nổi bật trong tuần.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1907 2507
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/07 - 25/07)

    Vụ chặt cây xanh: Hàng loạt cán bộ bị giáng chức, chuyển công tác; Du khách Việt ăn cắp ở Thụy Sĩ; Tranh cãi về màu sơn mới Nhà hát lớn Hà Nội; Bức tường 1 tỉ đồng sẽ bị thu hồi? ....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/07 - 25/07), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-1907-2507/2147580278/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 1907 25072015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 19/07 - 25/07/2015

    Ông Nguyễn Xuân Sơn - nguyên Chủ tịch HĐTV Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam bị cho thôi chức và bắt tạm giam để điều tra về nguồn vốn 800 tỉ do PVN đầu tư vào Ocean Bank có nguy cơ bị mất trắng; giá xăng giảm "nhỏ giọt"260 đồng/lít, trong khi DN xăng dầu vẫn đang lãi 1.105 đồng/lít xăng còn người tiêu dùng thì vẫn mua xăng đắt và tiếp tục phải đóng vào quỹ Bình ổn giá; WB vừa công bố thông tin về nợ công khiến dư luận xã hội giật mình với con số nợ lên tới 110 tỷ USD, cao hơn nhiều so với các nguồn số liệu từng được công bố... Cùng với đó, những thông tin về BĐS, tài chinh- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 19/07 - 25/07/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-1907-25072015/2147580269/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1907 2507
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/07 - 25/07)

    Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN; Lý Nguyễn Chung bị tuyên án 12 năm tù; Cảnh báo tội phạm mới: ‘thôi miên, bỏ thuốc mê’ để gây án; Đánh sập đường dây mua bán, vận chuyển hơn 1.200 bánh heroin; Giáo viên cấu kết với người tình giết chồng; Nạn ném đá xe khách, vì sao dây dưa?;.....là những tin đáng chú ý trong tuần.