vietbao

Đêm "Roa lữ giàng ơi!"

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Dem Roa lu giang oi
Bên ché rượu cần
Đêm 16 tháng giêng hằng năm, từng đôi nam thanh nữ tú khắp các bản làng xa xôi không hẹn cứ đến bản Cà Roòng ở xã Thượng Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình dự lễ Đập trống, uống chung vòi rượu cần với đồng bào dân tộc Ma Coong.

Mọi người chuyền nhau từng chén rượu, thay nhau trổ tài đánh trống. Vừa đánh, họ vừa hô to "Roa lữ giàng ơi" (nghĩa là "Sướng quá trời ơi"). Và họ phải đánh cho mặt trống nứt vỡ trước khi trời sáng rồi dắt díu nhau đi tìm chỗ cho men tình.

Chiếc U-oát đã hơn 20 năm "vẫn chạy tốt" chở chúng tôi lầm lủi tiến trong màn sương giăng mờ, xuyên giữa rừng Phong Nha-Kẻ Bàng. Hơn 40km đến điểm diễn ra lễ hội, cứ gọi là vật lộn với đá mà đi. Quăng quật mãi đến 14h chúng tôi mới đến Trạm kiểm lâm Km 39 của Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng. Và vội miếng cơm, lên đường cho kịp buổi bịt trống...

Truyền thuyết ngày lễ

Người Ma Coong sống cư ngụ thành từng bản nhỏ, rải tác từ biên giới Việt - Lào về đến xã Tân Trạch. Theo truyền thuyết, lễ Đập trống có từ xa xưa, khi người Ma Coong chọn mảnh đất này để ở. Lúc ấy, người Ma Coong không có trống, nó thuộc bầy khỉ trên rừng. Chăm lo trồng trọt nhưng khi lúa chín thì khỉ lại lấy trống ra đánh, cứ thế, lúa về hết nhà lũ khỉ. Dân bản lo lắng nghĩ cách lấy cái trống đó rồi tổ chức lễ đập cho cả bản vào mùa xuân cầu lúa về hết nhà mình, cầu mưa thuận gió hòa cho mùa sau.

Đêm 16 tháng giêng, người Ma Coong từ khắp các bản gần xa như bản 61, Cồn Roàng, Cờ Đỏ, A Ky, Chăm Pu hay bạn bè tận nước Lào, mặc những bộ áo váy đẹp nhất tập trung về bản Cà Roòng dự lễ. Có cả một cô gái ở bản Trường Sơn (huyện Quảng Ninh) đi bộ hơn 2 ngày đường đến dự lễ. Và gần như cô là trung tâm của các câu chuyện bên lề. Mọi người quen gọi cô là Y Leng với vẻ đẹp rạng ngời sắc núi. Người cao ráo, nước da trắng ngần, ăn mặc không khác người miền xuôi là mấy... Tất cả họ được dân bản cho ở nhờ, được thết đãi cơm nếp, rược vò.

Chiếc trống lễ hội được chuẩn bị rất chu đáo. Tang trống làm bằng khúc cây Chi-cúp lớn bằng cái chum đựng nước. Xong một mùa lễ, nó được cất giữ cẩn thận để dùng cho năm sau, trừ trường hợp bị hư hỏng mới thay. Da bịt mặt trống chỉ dùng một lần, ngày trước không có trâu bò thì lấy da con nai, con mang. Để căng trống, người ta dùng dây mây rừng xâu vào hai mặt da, néo lại với nhau rồi lấy các đoản tre chêm vào, xoắn cho thật chặt. Trống được treo lên trước dàn tre dựng giữa bản để làm lễ, hai bên treo hai cái chiêng nhỏ.

Mọi thứ chuẩn bị xong, trời đã chập choạng tối, dân làng tập trung đông đủ quanh dàn tre chờ đến giờ hành lễ, lửa bập bùng cháy giữa sân bản. Trên sạp tre, 6 mâm cỗ được bày ra. Mỗi mâm gồm thịt gà, cá nướng, chồi mây non và chồi cây đoác luộc, rược hiêng và sáp ong. Phía trước có 4 chum rượu cần và một ang nước. Trong các dịp cúng lễ của người Ma Coong không thể thiếu rượu hiêng. Nó được làm từ nếp rẫy và men lá, thơm nức, có màu trắng sánh như sữa. Chủ lễ năm nay là ông Đinh Kơi - một người trong họ của ông Đinh Keo. 20h, lễ cúng bắt đầu.

Trong tiềm thức của người Ma Coong, làng có hai chủ đất: ông Đinh Keo và ông Ma Năng vì thế lễ cúng phải chia cúng cho hai con ma, hai ông cúng hai mâm. Các đồ dùng để làm lễ rất linh thiêng, phải giữ gìn và kiêng kỵ. Nếu để mất trống, hũ rượu, áo quần cúng phải mua về thay và tổ chức cúng gà. Không ai được bắt cá ở đoạn sông dùng bắt để cúng, nếu ai bắt phải nộp 2 vò rượu. Có một điều kiêng nữa là không được thay đổi địa điểm làm lễ nếu không có chuyện gì bất trắc.

Dem Roa lu giang oi

Bịt trống

Lời tự tình dưới ánh trăng

Khi mặt trời khuất sau rặng núi, chúng tôi hòa vào dòng người ở bản Cà Roòng lội qua suối đi lễ hội. Cả con đường ngây ngất hương, áo trinh nữ còn mùi vải mới quyện vào nước hoa lẫn phấn cây dẻ cây lan rừng. Lễ cúng kết thúc, tiếng chiêng trống thay nhau ngân lên, dồn dập dồn dập vang vào núi rừng, vọng vào vách núi. Mọi người truyền nhau từng chén rượu, từng ngụm rượu cần nồng ấm. Từng nhóm người cầm tay nhau nhảy múa quanh đống lửa, thay nhau trổ tài đánh trống. Dùi trống được làm từ những đoạn mây rừng. Vừa đánh, họ vừa hô to "Roa lữ giàng ơi" nghĩa là "Sướng quá trời ơi". Trống được nịt chặt nhưng phải đánh cho mặt trống nứt vỡ trước khi trời sáng. Vì người Ma Coong nghĩ rằng nếu trước khi trời sáng mà mặt trống không bị nứt vỡ, đó là điềm gở, mùa màng thất bát, dân làng đói khổ.

Đêm ấy, cả bản rực sáng ánh lửa. Chị Hằng Nga soi tỏ, minh chứng cái tình của buôn làng. Cả ngàn người đứng vòng tròn chăm chú tiếng nhạc trống, từng điệu nhảy của người đánh trống. Cứ một tiếng chiêng thì 3 tiếng trống. Có hơn 10 người cùng đánh một mặt trống nhưng không ai đụng vào tay ai và nhịp đều rắp. Hai nhún chân thì tay sẽ đánh trống, các động tác tay đánh và chân nhún thật nhuần nhuyễn từ người già đến em nhỏ. Người này mệt có người khác vào thay, tiếng chiêng trống không bao giờ dứt lặng.

Tôi cũng chăm chú không kém và phát hiện ra rằng, người nào nhảy đẹp và đánh hay sẽ được bạn xem chú ý, tán thưởng. Nó như là lời tỏ tình. Điều này rất có lợi cho việc chọn bạn tình, được bạn tình đồng ý hay từ chối. Ở khoảnh sân khác, 2 chàng ôm 2 cái cassette làm trung tâm để đám bạn nhảy theo tiếng nhạc. Được thế, 2 chàng hãnh diện lắm, nhưng thời gian cũng chỉ được 10 phút vì... hết pin.

Dem Roa lu giang oi

Đập trống

Nhìn đồng hồ: 1h30. Tiếng trống vẫn vang đều đặn. Sương nặng hạt, mù mịt dưới ánh trăng nhợt nhạt. Thật kinh ngạc, hàng trăm người vẫn say sưa đập trống. Trên sạp tre, các bô lão còn ngồi uống rượu cần. Y Keng hồ hởi: "Vui lắm. Đêm này mình vui nhất. Mọi người ngồi với nhau trọn đêm. Có chuyện gì ẩn khuất trong năm thì đêm nay đã được bày giải hết. Không ai trách ai...". Cần rượu lại được níu xuống cuộc vui.

Đêm ấy là đêm của tình yêu, của đàn ông và đàn bà. Lời tỏ tình bằng ánh mắt và đôi chân. Tiếng trống, điệu nhảy thúc giục người ta kiếm lấy cái dùi mà xông vào đánh cho được vài hồi trống, vai kề ngực mà cảm nhận được hơi ấm của nhau. Ai cũng muốn kéo dài giây phút đập trống, kéo dài thời gian tỏ tình. Lúc đập trống, người ta mới dám gào lên "Roa lữ giàng ơi" để người khác biết. Thỏa cho sự sung sướng tan vào không gian. Trống vỡ. Từng đôi nam nữ tay dắt tay đi như chạy vào rừng, xuống suối. Không hề có sự ghen tuông, oán trách, bắt vạ. Họ gần nhau cho đến khi con gà cuối cùng cất tiếng gáy trên nương. Mặt trời ló, ai về nhà nấy, mọi chuyện tan biến vào trời đêm, vào con nước chảy róc rách của dòng Cà Roòng.

K.G

Việt Báo
Rùng mình với cô gái khóc ra máu khi đang ngủ
Comment :Đêm "Roa lữ giàng ơi!"
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Đêm "Roa lữ giàng ơi!" bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Dem Roa lu giang oi ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Đêm "Roa lữ giàng ơi!" ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Phóng Sự
Night "Roa travel buyers purchase Oi!"
Ma Coong, Ca Roong, Thuong Trach, Bo Trach district, Quang Binh, wine, drum, drumming, couples, each couple , January, celebration, the night
night 16 January each year, male female pairs from around the remote villages without any appointment to the Supreme Ca Roong Trach commune, Bo Trach district, Quang Binh province ceremony Beating drums, drinking wine with the ethnic Coong Ma ..
Sự thật kinh hoàng về người phụ nữ thuê người chặt chân, tay lấy tiền bảo hiểm
Sự thật kinh hoàng về người phụ nữ thuê người chặt chân, tay lấy tiền bảo hiểm

Người thân, chính quyền địa phương cũng phải ngỡ ngàng trước việc làm của chị N. thuê người chặt chân, tay để lấy tiền bảo hiểm. Họ chỉ biết thông tin duy nhất về N. từng bị kết án về tội môi giới mại dâm.

  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • Thoi su 24h238 Gai tre thue chat chan tay truc loi
    Thời sự 24h(23/8): Gái trẻ thuê chặt chân tay trục lợi

    Xé áo, cắt tóc nhân tình ở phố: Nhân tình là "osin" của kẻ chủ mưu; Giám định ADN để nhận dạng 150 ngôi mộ bị xâm phạm; Vụ "tháp nghiêng" chờ sập: 3/4 hộ dân đã di dời; Dân không có quyền kiểm tra CSGT': Giám sát khác kiểm tra; Bạn gái trễ giờ lên máy bay, nam thanh niên xông vào đánh nhân viên hàng không

  • Thoi su 24h228 Nhung vu giet hai can bo tai tieng
    Thời sự 24h(22/8): Những vụ giết hại cán bộ tai tiếng

    TPHCM kiểm tra "lót tay" lấy sổ đỏ: Sẽ như Hà Nội?; Những vụ giết hại cán bộ bằng súng tai tiếng nhất từ trước tới nay; Hé lộ nguyên nhân ban đầu vụ nhóm côn đồ nổ súng truy sát 1 gia đình ở Thanh Hóa; Nước biển miền Trung 'đạt chuẩn' để tắm và nuôi thủy sản; Cán bộ điều tra đánh người nhưng vẫn có thư cảm ơn;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 22/8/2016.

  • Thoi su 24h178 Me nhan tam giet 3 con ruot roi bo tron
    Thời sự 24h(17/8): Mẹ nhẫn tâm giết 3 con ruột rồi bỏ trốn

    Hà Nội chi 53 tỷ đồng/năm cắt cỏ: Dừng là đúng; Rúng động thảm án mẹ sát hại 3 con, đốt nhà rồi trốn vào rừng; Sự thật đằng sau bức ảnh tố nhân viên y tế chơi điện thoại; Vợ công an đánh ghen kinh hoàng: Trên tình bạn một tí; Sân bay tắc nghẽn sao còn cắt đất làm sân golf?

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142072016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/7/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t

  • Toan canh kinh te tuan 1408 20082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (14/08- 20/08/2016)

    Những dự án lọc dầu lớn phải bù lỗ tới hàng nghìn tỷ đồng, Bộ Công thương phản hồi về bộ nhiệm tại Sabeco, bảo mật tại các NH lớn, giá xăng tăng trở lại...Cùng với đó là những thông tin bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuần qua.

  • Tong hop tin Doi song tuan qua 15218
    Tổng hợp tin Đời sống tuần qua (15-21/8)

    Mới đây, lời cảnh báo được một vị phụ huynh đưa ra cùng với hình ảnh được cắt ra từ camera của lớp học mẫu giáo cho thấy một bé trai đang cố làm chuyện người lớn với bé gái trong giờ nghỉ trưa khiến nhiều bậc cha mẹ phải suy ngẫm.