Quản lý đô thị bằng thiết kế

Nhà phố đang được xây dựng mới trên đại lộ Đông Tây, TP.HCM - Ảnh: H.Trang
Nghị định 08/2005_CP được ban hành để hướng dẫn thi hành Luật Xây dựng được Quốc hội thông qua ngày 26-11-2003. Tại mục 4, điều 30, 31 yêu cầu trong nội dung quy hoạch đô thị phải có khâu thiết kế đô thị (TKĐT). Toàn xã hội ồ lên: Thật mới mẻ và đột phá, hứa hẹn chấm dứt bức tranh lộn xộn đô thị thời mở cửa. Nhưng...

“TKĐT không phải là mới so với những việc mà các bậc tiền bối đã thực hiện bao đời nay để xây dựng được đô thị đẹp, giá trị sử dụng cao” - GS-TSKH Nguyễn Thế Bá (Chủ tịch Hội Quy hoạch VN ) đã tuyên bố trong diễn đàn nghiên cứu bàn về TKĐT mới đây tại Hà Nội. GS Kim Quảng Quân, tác giả cuốn sách TKĐT ở Trung Quốc, khẳng định: “Có xây đô thị thì có TKĐT”.

Chuyện xưa như trái đất

Cụm từ TKĐT (urban design) và cụm từ quy hoạch đô thị (QHĐT - urban planning) trong Luật Xây dựng hiện nay đang được gá thành cặp. TKĐT ra đời từ buổi bình minh của đô thị cổ đại. Nó làm nhiệm vụ nhạc trưởng tạo thành bản đại hợp xướng của nghệ thuật tổ chức đô thị, không gian, cảnh quan, phong cách kiến trúc, màu sắc, vật liệu... Các đô thị cổ đại xinh xắn, nhỏ bé lặng lẽ phát triển qua các thời đại chỉ với công cụ của TKĐT để hình thành cấu trúc đô thị độc đáo mà không một đô thị hiện đại nào sánh kịp.

Còn QHĐT ra đời muộn hơn rất nhiều. Năm 1909, kiến trúc sư E.He’brard công bố ở Rome đồ án đầu tiên có quan niệm về quy hoạch đô thị hiện đại, sau đó là ở Anh năm 1912 và ở Pháp năm 1913 với nguyên tắc mới “dựa vào phân vùng chức năng trong đô thị (zoning)”. Sau này QHĐT trở thành một khoa học tổng hợp về tổ chức môi trường không gian đô thị, hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội.

Năm 1974, trong cuốn Urban design, kiến trúc sư Christopher Alexander (Mỹ) đã chỉ ra rằng: QHĐT tuy phát triển mạnh, nhưng sản phẩm chỉ đẻ ra các thành phố tẻ nhạt, giống nhau từ Đông sang Tây. Ông chỉ rõ cách thức hồi sinh quan điểm TKĐT trong quy hoạch đô thị chính là đô thị phải được tính toán kỹ càng tới từng bến đỗ xe, thùng rác, lối vào các căn nhà... một cách nghệ thuật để làm thành phố sinh động lên và đặc biệt phải đẹp lên như... thời xưa.

Chưa định hình đã…bấm máy sản xuất

Nội dung TKĐT của VN được luật hóa đã 4 năm, thể chế hóa đã 3 năm nhưng vẫn chưa thể đi vào cuộc sống, bởi chưa có đồ án QHĐT nào ở VN thể hiện nội dung TKĐT, vậy mà hằng ngày nó vẫn được phê duyệt cả trăm cái. Xét về bản chất, cả nước ta đang làm QHĐT trái luật. Tại sao vậy?

Sản phẩm của TKĐT có 3 dạng:

1- Chính là các bản vẽ thể hiện nội dung TKĐT trong quy hoạch chi tiết.

2 - Nhưng các quy chế, quy định, hướng dẫn đi kèm với bản vẽ mới là sản phẩm chính để đưa các bản vẽ TKĐT vào bộ máy quản lý Nhà nước, vào các cơ quan chuyên môn và đến với người dân thông qua các khung pháp lý và quy phạm, biến ý đồ chuyên môn thành các quy định dễ hiểu thông dụng cho mọi người.

3 - Các thể chế và chế tài thực thi TKĐT để bắt buộc mọi người tuân thủ TKĐT trong xây dựng bất kể quy mô nào.

Nhưng cả 3 sản phẩm đều chưa được đề cập và làm rõ trong Nghị định 08, cho nên các cơ quan lập quy hoạch, người thiết kế và các cấp chính quyền chưa hình dung mình phải làm gì và sản phẩm TKĐT hình thù ra sao, Bộ Xây dựng đã bấm máy... sản xuất TKĐT trong toàn quốc.

Để TKĐT trở thành công cụ quản lý đô thị

Về bản thiết kế: Nghị định 08 chỉ đưa nội dung quy hoạch đô thị ở hai cấp độ: quy hoạch chung và quy hoạch chi tiết, chứ chưa quy định cụ thể về TKĐT phải làm riêng cho các khu vực đặc thù của thành phố (thí dụ khu phố cổ cần bảo tồn thì bản vẽ TKĐT chủ yếu là cải tạo, chỉnh trang xen cấy chứ không tự ý... sáng tác được. Mặt khác, cơ quan quản lý Nhà nước về QHĐT còn ban hành đơn giá quy hoạch, trong đó thể hiện “Sự đánh đồng về khối lượng thực hiện giữa các loại hình và khu vực đô thị, vì trong đơn giá quy hoạch nội dung TKĐT được trả chung cho mọi loại hình quy hoạch từ đơn giản đến phức tạp một mức chung là 28% là điều hết sức phi lý”.

Về các quy định, hướng dẫn kèm bản vẽ TKĐT cần phải có thì cũng chưa được đề cập trong Nghị định 08 một cách cụ thể. Lý do đơn giản là nghị định thiếu cơ sở khoa học về phân loại các loại hình và khu vực quy hoạch.

Về thể chế và chế tài thực hiện TKĐT: là nội dung bắt buộc hoặc khuyến khích các thành phần Nhà nước, tập thể, tư nhân tham gia xây dựng đô thị phải tuân thủ TKĐT trong quy hoạch. Nội dung này hầu như không có mặt trong Nghị định 08 và bất cứ văn bản hướng dẫn nào về TKĐT. Khâu này làm bế tắc công việc thực thi TKĐT, bởi nếu không có nó thì lấy gì bắt buộc đội ngũ quản lý và lãnh đạo địa phương ràng buộc với TKĐT.

(Theo TS Phạm Hùng Cường - Đại học Xây dựng Hà Nội)

Việt Báo

TIN Nhà Đất NỔI BẬT

Quy định mới nhất về bồi thường khi cải tạo chung cư cũ

Dự thảo Nghị định về cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư vừa được Chính phủ đưa ra lấy ý kiến người dân, trong đó đặc biệt đáng quan tâm là các điều khoản về bồi thường, bố trí tái định cư.

Bán nhà giá gốc, cuộc đấu với chính mình

Suất ngoại giao, tiền chênh, là những từ không mấy xa lạ với giới kinh doanh bất động sản. Sau mấy năm bị lãng quên cùng giấc ngủ đông của thị trường, các khái niệm này đã xuất hiện trở lại trong năm 2014.

Căn hộ hạng trung, đã thấy nắng Xuân

Liên tục được mở bán và số lượng giao dịch thành công cũng vào loại lớn nhất thị trường, căn hộ hạng trung đang cho thấy sự hấp dẫn và khả năng dẫn dắt thị trường.

Nhận xét tin Quản lý đô thị bằng thiết kế

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Quản lý đô thị bằng thiết kế bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Quan ly do thi bang thiet ke ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Quản lý đô thị bằng thiết kế ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Nhà Đất của chuyên mục Nhà Đất.

Urban Management by design
urban planning, urban design, building code, content, management, decrees, instructions, drawings, products, into, out, college, new, do

08/2005_CP Decree was issued to guide the implementation of Construction Law by the National Assembly on 26-11-2003. In Section 4, Articles 30, 31 in the content requirements of urban planning to urban design is stitching (TKDT). Society loudly: It's new and unexpected ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Nhà Đất


  • Su kien quoc te noi bat 222 282
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/2 - 28/2)

    Lãnh đạo Đảng đối lập Nga bị ám sát ngay tại Moscow; kết quả vòng đám phán thứ 2 giữa Mỹ và Cuba; Mỹ xác nhận thông tin Trung Quốc đang tiến hành xây dựng các cảng hải quân và sân bay trên các đảo trên Biển Đông... là những tin chính trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2202 2802
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/02 - 28/02)

    Hàng loạt tai nạn thảm khốc trong 9 ngày nghỉ Tết; Mùng 6 Tết, dân làng Ném Thượng vẫn chém lợn ở sân đình; Hỗn chiến tại Lễ hội Đền Gióng; Tiền lẻ, chen lấn: Nét đặc trưng “mới” của lễ hội Việt? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------

  • Toan canh Showbiz tuan 2202 2802
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/02 – 28/02)

    ó nên chỉ trích hình ảnh GS Vũ Khiêu 'thơm' má hoa hậu Kỳ Duyên?,Vợ Baggio tiết lộ sảy thai 2 lần, bị 'cắm vài ba chục cái sừng', Các ngôi sao tranh cãi về “Chiếc váy màu gì?”, Kim Hyun Joong sắp có con với bạn gái bị hành hung, “Thiên thần” Karlie Kloss bỏ Victoria’s Secret,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2202 2802
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02)

    Ly kỳ chuyện đời các tướng cướp; Bị cáo về nhà ăn tết với… người bị hại; Vụ án khó điều tra bậc nhất lịch sử phá án Công an Hải Phòng; Những lá thư xin lỗi nức nở từ trại giam; 200 bánh heroin và những người đón Tết muộn; Các tổ 141 bắt nhiều vụ vận chuyển ma túy trong dịp Tết;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2202-2802/2147540033/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tong hop Doi song tuan qua 232 292
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2)

    Dư âm của Tết Nguyên Đán vẫn còn đọng lại trong những câu chuyện gia đình, không khí lễ hội khắp mọi nơi. Những phong tục thờ cúng, giải hạn đầu năm trong dân gian; Những câu chuyện về ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2; Nhiều tấm gương sáng trong đời sống... và những tin tức an toàn thực phẩm bẩn là những thông tin nổi bật tuần vừa qua... ------------ Xem thêm: Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2), http://vietbao.vn/Doi-song-Gia-dinh/Tong-hop-Doi-song-tuan-qua-232-292/2147540036/111/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn