100 triệu đồng đầu tiên tôi kiếm được lập tức bị quy đổi ra chiếc xe máy phân khối lớn. Thế nhưng, nếu cứ ưu tiên cho những thú vui xa xỉ thì tôi đã không thể làm giàu.
Vốn là người mê các loại xe môtô phân khối lớn và cũng là cách thể hiện bản thân của người chưa từng trải, nên trước đây tiền kiếm kiếm được sau khi trừ đi phần chi phí sinh hoạt tối thiểu, tôi đều dùng để thỏa mãn niềm đam mê này. Vì thế, khi kiếm được 100 triệu đồng đầu tiên, tôi lập tức dùng hết số tiền đó để mua một chiếc xe máy phân khối lớn.
Ngồi trên con xe mới, tôi thấy mình rất... oai. Cái “tôi” của bản thân được thỏa mãn, nhưng tiền lại rỗng túi. Cái thú chơi này vốn đắt đỏ và không bao giờ có điểm dừng. Nó cứ cuốn tôi đi hết đến nơi này đến nơi khác, chiếc xe này chưa thỏa mãn, tôi lại tia đến con ngựa sắt khác...
Đến một ngày, tự bản thân tôi bắt đầu cảm thấy bất ổn. Tôi đã làm cật lực để có tiền và vẫn tiếp tục phải "cày" như thế nếu không biết để dành tiền cho những khoản đầu tư thông minh.
 |
| Ông Dũng vẫn giữ sở thích với xe máy phân khối lớn nhưng đã giảm tỷ lệ chi tiêu cho nó trên tổng thu nhập. Ảnh do nhân vật cung cấp |
Bẩm sinh con người đều thích tiêu xài, vì thế số tiền dành cho đầu tư lúc nào cũng xấp xỉ bằng không, thậm chí nhiều trường hợp còn âm. Trong khi đó mấu chốt vấn đề nằm ở chỗ, bạn phải giữ cho số tiền này càng lớn càng tốt.
Tiền giống như một dòng chảy. Nếu tiền vào túi mà bạn không biết khơi dòng (đầu tư) để cho nó chảy tiếp qua mình, mà cắt luôn dòng chảy (tiêu mất), thì tiền sẽ sinh lợi cho người khác.
Bản chất con người rất thích... sướng và tiền là công cụ rất tốt để đạt được điều đó. Chi phí là mối quan tâm lớn nhất vì nó đem lại sự sung sướng cho bản thân. Thực tế có, để thỏa mãn việc chi tiêu, ngoài các khoản thu nhập một số người còn đi vay mượn thêm.
Tôi nhận thấy, mình phải định vị lại tâm thức, hướng sự chú ý của mình đến các khoản đầu tư trước rồi mới đến các khoản chi tiêu. Tôi đưa ra công thức: Thu nhập - Đầu tư = Chi phí. Tất nhiên, chúng ta cũng không thể cứng nhắc quá, trước khi nghĩ đến đầu tư, cũng phải dành ra khoản chi tiêu tối thiểu để duy trì cuộc sống.
Quyết tâm thay đổi, tôi in công thức trên ra giấy để trước mặt bàn làm việc. Thậm chí chữ "Đầu tư" còn được tôi dùng font đậm và khổ to hơn 2 chữ còn lại. Khi đọc sách về vấn đề này thì thấy điều tôi đang trải nghiệm không mới. Từ lâu, đã có người đúc kết công thức, phân chia thu nhập như thế nào cho hợp lý nhất. Ví dụ:
- 10% thu nhập dành cho đầu tư
- 10% dành cho đào tạo
- 10% dành cho việc tiết kiệm dài hạn cho tiêu dùng
- 55% cho nhu cầu thiết yếu
- 10% để hưởng thụ
- 5% để làm từ thiện
Tuy nhiên, tôi nghĩ, đối với mỗi người khác nhau, kế hoạch này cần thay đổi để phù hợp với thực tế. Sau một thời gian cân đối, xin chia sẻ với các bạn, kế hoạch chi tiêu hiện nay của tôi như sau: Chi phí tối thiểu chiếm 15-20% thu nhập; 65% dành cho 3 kênh đầu tư: dài hạn, trung hạn và ngắn hạn.
Dài hạn, thời gian khoảng 10-15 năm hoặc lâu hơn, là những khoản đầu tư có thể đem lại lãi suất cao như đầu tư vào bất động sản hoặc đầu tư vào công ty và "sống chết" cùng nó. Khoản đầu tư này còn như chiếc phao cứu sinh, có thể dùng khi xảy ra các trường hợp bất trắc hoặc dành cho con cái sau này.
- Trung hạn, thời gian khoảng 2-5 năm, sau 2 năm phải xem xét và quyết định có nên đầu tư tiếp hay thu hồi vốn về. Đây là những khoản đầu tư đem lại lãi suất kỳ vọng ít nhất 50% mỗi năm. Khoản này tôi thường dùng để mua cổ phần của các dự án có tính đột phá ngay từ khi nó mới ra đời. Hoặc đầu tư vào bất động sản cũng là một lựa chọn tốt.
- Ngắn hạn, lợi nhuận cao nhưng rủi do cũng cao. Để đảm bảo an toàn tài chính, phần này không được quá 20% thu nhập. Trong năm 2008, tôi cũng đã từng thua lỗ khá nhiều trong cơn bão suy giảm của thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, do đã chuẩn bị trước về mặt tâm lý, tôi đã "khoanh vùng" số tài sản chấp nhận thua lỗ nên về tổng quan, tôi không bị ảnh hưởng nhiều.
Bây giờ, khoản chi phí tiêu sản bao gồm: mua sắm, du lịch (và cả thú vui chơi xe môtô phân khối lớn) của tôi chỉ giới hạn ở mức 15-20% thu nhập. Thậm chí, tôi còn cắt luôn cả khoản này, nếu có nhiều cơ hội đầu tư tốt xuất hiện.
Đây chỉ là sự phân bố thu nhập của riêng tôi. Mỗi người hãy tìm ra cho mình công thức thích hợp nhất, nhưng hãy lưu ý bạn tập trung vào việc gì, việc đó sẽ phát triển. Sự giàu có sẽ đến với bạn nhanh hơn, bền vững hơn nếu như bạn ưu tiên dành phần thu nhập của mình để đầu tư thay vì nghĩ đến "tiêu sản" như nhiều người vẫn thường làm.
Lê Dũng, Phó chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty IDT International
Bài cùng tác giả:
> Trở thành doanh nhân từ những ngông cuồng, dại dột
Viết phản hồi