Thứ năm, 09 Tháng tám 2012, 11:54 GMT+7

Tập đoàn nhà nước: Sức mạnh của kinh tế châu Á

Tap doan nha nuoc: Suc manh cua kinh te chau A
Các tập đoàn Nhật Bản đã tạo nên sức mạnh vũ bão cho nền kinh tế Nhật.

- Các tập đoàn châu Á với sự hỗ trợ của nhà nước đang là một đối thủ lớn đối với các doanh nghiệp châu Âu và Mỹ. Tuy nhiên, thay vì cố gắng ngăn cản hay phủ nhận sự lớn mạnh của họ, các công ty và chính phủ Âu Mỹ tốt hơn là nên học hỏi từ họ.

Một trường hợp điển hình là vào những năm 1980, khi các tập đoàn Nhật Bản được nhà nước hỗ trợ trong một thời gian ngắn đã hầu như xâm chiếm toàn thế giới. Vào lúc đó, sự phát triển vũ bão của ngành công nghệ Nhật Bản với chế độ bảo hộ và sự xâm nhập được tính toán kỹ lưỡng vào các thị trường nước ngoài dường như đã khẳng định tính ưu việt của tư bản nhà nước.

Thành công hiển nhiên của Trung Quốc và Brazil với những phiên bản tư bản nhà nước của riêng mình giờ đang gây mối lo ngại mới cho người Bắc Mỹ. Điều hiện nay khiến người ta bối rối nhất là câu hỏi về tính hiệu quả: Chẳng hạn, tư bản nhà nước có sáng tạo hơn hay cạnh tranh hơn các công ty thị trường ?

Cuộc chiến thuốc phiện

Chính phương Tây đã bày ra luật chơi này với các nước châu Á. Viết cho các giám đốc của Công ty liên hiệp Đông Ấn vào đầu thế kỷ 17, Jan Pieterszoon Coen, một nhà thực dân khai phá vùng Đông Á đã nói trắng trợn rằng :”Chúng ta không thể làm thương mại mà không có chiến tranh, hay chiến tranh mà không có thương mại”.

Mải đấu tranh với các đối thủ thực dân châu Âu cũng như đảo Java, Coen không có thời gian để nghĩ về khái niệm “bàn tay vô hình”. Trong khi đó, các đối thủ cạnh tranh của ông tại Công ty Đông Ấn Anh Quốc liên tục tìm kiếm sự hỗ trợ về ngoại giao và quân sự tại châu Á.

Mối quan hệ giữa chính phủ và doanh nhân đã đạt đến đỉnh cao trong thời kỳ Cuộc chiến thuốc phiện thế kỷ 19, khi các nhà buôn Anh quốc thèm khát xâm nhập vùng thị trường mới ở sâu bên trong Trung Quốc đại lục. Họ đã liên tục vận động hành lanh với các nhà chính trị Anh để tiến hành các cuộc tấn công vào Trung Quốc.

Phát triển ngành công nghiệp nội địa với các chính sách bảo hộ chặt chẽ, các nhà lãnh đạo Mỹ cũng đã tiếp thu bài học từ châu Âu cổ kính vào cuối thế kỷ 19. Woodrow Wilson cũng như Theodore Roosevelt đã hiểu rằng hàng hoá Mỹ và vốn Mỹ phải nhanh chóng tìm thấy thị trường ở ngoài biên giới. Năm 1907, Wilson khẳng định :”Bởi vì thương mại không cần đến đường biên giới và các nhà sản xuất cần có thị trường là cả thế giới, lá cờ của quốc gia sẽ phải hướng về họ, và cánh cửa đóng của bất cứ quốc gia nào sẽ bị bắn hạ”.

Wilson cho thấy rằng ông muốn cả thế giới là của hàng hoá Mỹ và vốn Mỹ hơn là nền dân chủ. Nhà kinh tế đầy ảnh hưởng người Mỹ gốc Đức Friedrich List đã phủ nhận học thuyết thương mại tự do của Adam Smith là không phù hợp với tình hình của thế kỷ 19, với sự cạnh tranh và mất công bằng giữa các quốc gia.

Đi sau nên đi tắt ?

Rõ ràng, các nước châu Á đã có rất ít lựa chọn khi bước vào cuộc đua kinh tế và công nghệ một cách muộn màng. Đến thăm nước Mỹ vào năm 1903, Lương Khải Siêu, một nhà trí thức hiện đại nổi tiếng của Trung Quốc, đã rất kinh ngạc trước hệ thống công nghiệp của nước này. Ông mô tả đó nó có sức mạnh hơn cả những gì Alexander Đại đế và Thành Cát Tư Hãn có thể tưởng tượng, và sẽ sớm vượt Thái Bình Dương xâm chiếm Trung Quốc già yếu.

Để chống lại sự thống trị của Mỹ về kinh tế và giữ vững vai trò của mình trên thế giới, ông Lương cho rằng xã hội nông nghiệp Trung Quốc có thể không cần chủ nghĩa xã hội mà cần sản xuất công nghiệp theo phương pháp tư bản với sự kiểm soát chặt chẽ của nhà nước. Ông thấy rằng nước láng giềng Nhật Bản cũng đã bắt tay vào kế hoạch tham vọng tương tự với mô hình đổi mới theo sự kiểm soát của nhà nước để bắt kịp phương Tây.

Hai thế hệ người Nhật đã tiếp thu hoàn toàn chủ nghĩa dân tộc kinh tế của List. Quốc gia này nhờ thế đã vượt qua được sự tàn phá của Chiến tranh thế giới thứ 2 .

Bài học của Nhật Bản đã được Hàn Quốc, Singapore và Đài Loan học tập. Tất cả các nước theo chủ nghĩa tư bản nhà nước lại nhận được rất nhiều sự hỗ trợ của Mỹ khi nước này theo đuổi những lợi ích địa chính trị.

Vào những năm cuối thập kỷ 70, Trung Quốc sau một thời gian dài với nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung, đã bắt đầu tiếp thu những bài học từ các nước châu Á. Sự mô phỏng một cách thận trọng có cải tiến đã đem lại những thành công lớn cho nền kinh tế Trung Quốc, cùng với sự hỗ trợ của chính phủ Trung Quốc cho các doanh nghiệp nhà nước và kiểm soát các ngành công nghiệp chiến lược.

Hơn thế nữa, chủ nghĩa kinh tế yêu nước càng thể hiện trong các chính sách thương mại và đầu tư. Đặng Tiểu Bình đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thúc đẩy phát triển kinh tế, đưa Trung Quốc bắt kịp các nước phương Tây. Ông từng nói :”Đất nước phải phát triển, nếu chúng ta không phát triển, chúng ta sẽ bị chèn ép. Phát triển là chân lý duy nhất”.

Xâm chiếm thế giới

Lương Khải Siêu cũng như Đặng Tiểu Bình nếu còn sống chắc hẳn rất hài lòng khi Tập đoàn dầu khí Hải Dương Trung Quốc (CNOOC) tháng trước tiến hành mua lại tập đoàn dầu mỏ lớn hàng đầu của Canada Nexen với giá 15,1 tỷ USD. Thương vụ này sẽ mang lại những công nghệ mới cho CNOOC và đưa tập đoàn này trở thành đối thủ của Exxon Mobil. Chính sách ưu tiên phát triển kinh tế của ông Lương là một trong những yếu tố giúp Trung Quốc tạo sức cạnh tranh ở nước ngoài.

Thỏa thuận thu mua Nexen là thương vụ đầu tư vào Canada thứ ba của CNOOC. Năm 2005, hãng này đã chi tới 120 triệu USD để thu mua 16,7% cổ phần tại Công ty dầu mỏ MEG Energy. Tháng 11 năm ngoái, CNOOC cũng đã tiến hành thâu tóm hãng dầu mỏ Opti Canada với giá 2,1 tỷ USD.

Tuy nhiên, Mỹ đã không để thương vụ này diễn ra suôn sẻ. Mỹ đã ra lệnh đóng băng tài khoản của các công ty bị cáo buộc sử dụng thông tin giao dịch nội gián để trục lợi xung quanh thương vụ này.

Cùng lúc đó, Thượng nghị sĩ Charles Schumer đã gửi thư cho Bộ trưởng Bộ Tài chính Mỹ Timothy Geithner đề nghị ngăn cản thương vụ M&A này. Ông đề nghị cơ quan trên chỉ ủng hộ, nếu Trung Quốc nới lỏng rào cản đầu tư nước ngoài và tuân thủ luật bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ.

Còn tại Canada, Giáo sư Paul Evans, Giám đốc Viện Nghiên cứu châu Á (Canada), nhận định thương vụ Nexen sẽ châm ngòi tranh cãi về quan hệ Canada - Trung Quốc. Ông cho biết, nhiều ý kiến ở Canada đang lo ngại cách thức kinh doanh của doanh nghiệp Trung Quốc.

Trên thực tế, trên thế giới đã có nhiều mô hình kinh tế thị trường khác nhau, được hình thành do hoàn cảnh lịch sử và các biến động chính trị đặc thù. Mỗi quốc gia nếu lựa chọn đúng mô hình phù hợp cho từng giai đoạn sẽ gặt hái được những thành công vượt trội và ngược lại.


Hoàng Yến - (tổng hợp)

Việt Báo

TIN Kinh Tế NỔI BẬT

Cần giải pháp đủ mạnh để hạn chế nợ công

Các đại biểu Quốc hội cho rằng, nếu không có những biện pháp quyết liệt hơn trong thời gian tới, tỷ lệ nợ phải trả từ NSNN chắc chắn sẽ không dừng ở mức...

Nhận xét tin Tập đoàn nhà nước: Sức mạnh của kinh tế châu Á

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tập đoàn nhà nước: Sức mạnh của kinh tế châu Á bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tap doan nha nuoc Suc manh cua kinh te chau A ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tập đoàn nhà nước: Sức mạnh của kinh tế châu Á ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Kinh Tế của chuyên mục Kinh Tế.

Group State : The strength of Asian economies
China , Japan , Super Khai Luong , Deng Xiaoping, Exxon Mobil , Nexen Canada , state capitalism , the World War 2 , intellectual property rights , economic planning , economic development , Asian economy , industrial production , the support , the government, corporations, Canadian

the Asian groups with support state is a major player on the European and American enterprises . However, instead of trying to prevent or deny their growth , the European companies and U.S. government is better to learn from them . A ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Thoi su 24h1510 Bat pho chanh thanh tra GTVT
    Thời sự 24h(15/10): Bắt phó chánh thanh tra GTVT

    Chấn động làng quê vụ nữ sinh giết cán bộ huyện; Jennifer Phạm sẽ là thảm họa của Cặp đôi hoàn hảo 2014?; Cá quả Tàu tiêm thuốc mê đổ về chợ; Truy sát từ nhà đến bệnh viện vì can thiệp đụng độ trên đường

  • Thoi su 24h1410 Su co hy huu tren duong sat VN
    Thời sự 24h(14/10): Sự cố hy hữu trên đường sắt VN

    Xử lý xe quá tải "giết" đường: Không có vùng cấm!; Sự cố hy hữu trên đường sắt Việt Nam; Tài xế trong clip "ngược chiều khó tin" ở HN trình diện; Truy sát kinh hoàng từ nhà đến bệnh viện;Việt Nam sắp nhận máy bay hiện đại nhất thế giới; Công an cử người canh rắn "khủng" cực độc... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 13/10.

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.