Mặt trái WTO và việc tìm lộ trình cho Việt Nam

Mat trai WTO va viec tim lo trinh cho Viet Nam
Theo OXFAM, cần dân chủ hóa WTO để các nước nghèo có tiếng nói mạnh hơn

Đã có nhiều tài liệu nói về mặt trái của thương mại toàn cầu nhưng có lẽ báo cáo dày 276 trang Luật lệ gian lận và chuẩn mực nước đôi mà OXFAM vừa đưa ra là gây tiếng vang lớn nhất. Đối với Việt Nam, vấn đề là ở chỗ chọn lộ trình hội nhập nào để hạn chế mặt trái đó.

OXFAM cho rằng, luật lệ thương mại toàn cầu mà Tổ chức thương mại thế giới cổ xúy đang tạo ra một nền ngoại thương bất công, vì 97% doanh thu có lợi cho các nước giàu và nước trung lưu, chỉ 3% có lợi cho các nước nghèo mặc dù hơn 40% dân số thế giới sống ở các nước có thu nhập thấp. OXFAM công bố báo cáo này vào giữa tháng trước để chuẩn bị cho một chiến dịch kéo dài ba năm nhằm giúp nước nghèo tiếp cận được thị trường nước giàu, chấm dứt các loại luật lệ của WTO, Tổ chức tiền tệ quốc tế (IMF) và Ngân hàng thế giới (WB) cứ đòi nước nghèo mở toang cửa thị trường.

Theo tính toán của OXFAM, nếu các nước ở châu Phi, Mỹ Latin và Á chỉ cần tăng lượng giao dịch thương mại của họ lên 1% thôi cũng đã giúp chừng 130 triệu dân ở các nước này thoát khỏi đói nghèo.

Chính phủ các nước giàu sử dụng chính sách thương mại để tiến hành cái mà OXFAM gọi là cuộc đánh cắp các nước nghèo - khi các nước đang phát triển xuất khẩu sang các nước giàu, họ phải chịu thuế suất cao gấp bốn lần. Trong khi các nước giàu tìm mọi cách để đóng cửa thị trường, các nước nghèo chịu nhiều áp lực phải mở cửa thị trường từ hàng hóa đến dịch vụ.

Trên nền cách biệt này, các công ty xuyên quốc gia có toàn quyền lựa chọn luật chơi, hoặc theo luật nước giàu nếu chúng có lợi cho họ hoặc đòi áp dụng luật nước nghèo nơi họ đóng cơ sở để tận dụng những lợi thế ít ỏi dành cho các nước phát triển.

OXFAM cho biết, chiến dịch của họ là nhằm thuyết phục WB và IMF chấm dứt việc áp đặt các điều kiện khắc nghiệt lên các nước trước khi nhận hỗ trợ tài chính. Áp lực của các tổ chức này đòi phải mở cửa thị trường với tốc độ chóng mặt đã hoàn toàn không tính toán gì đến hậu quả xã hội. Giám đốc OXFAM tại Hong Kong Chong Chan-yau nói rằng, các nước giàu khi viện trợ 1 USD thì liền sau đó thu về 2 USD nhờ lối buôn bán không sòng phẳng, gây thiệt hại chung cho người nghèo toàn cầu đến 100 tỷ USD mỗi năm.

Trò nước đôi của các nước giàu

OXFAM cũng lớn tiếng phê phán những luật lệ về quyền sở hữu trí tuệ, đầu tư và dịch vụ mà họ cho rằng đang bảo vệ các nước giàu và các công ty xuyên quốc gia trong khi áp đặt những gánh nặng về chi phí to lớn lên các nước đang phát triển. Bảo hộ bản quyền trong sản xuất tân dược làm giá thuốc cao gấp đôi mức bình thường. Điều tra của OXFAM cho thấy, các nước giàu đang chơi trò nước đôi, đang im lặng trợ cấp cho nông dân nước họ cả tỷ đôla mỗi ngày. Chẳng lạ gì các nước giàu đang có tình trạng dư thừa, làm giá giảm và nông dân nước nghèo làm sao cạnh tranh nổi. Hàng nông sản từ các nước này đang được xuất với giá chỉ bằng 2/3 giá thành. Giá nông sản giảm làm lợi cho các công ty xuyên quốc gia, ví dụ như Nestlé, khi giá nguyên liệu đầu vào giảm mạnh mà giá bán vẫn giữ nguyên.

OXFAM đặt ra cái gọi là chỉ số nước đôi để đo lường các rào cản nhiều nước giàu đặt ra qua thuế hay hạn ngạch với nước nghèo và tổ chức này cho biết EU và Mỹ đứng dầu danh sách này. Báo cáo này cũng nêu chuyện cá basa của Việt Nam không được vào thị trường Mỹ dưới tên catfish như một điển hình về tính nước đôi trắng trợn.

Mặc dù trong thập niên qua, thương mại toàn cầu đã đem lại những lợi nhuận khổng lồ nhưng ngày nay vẫn còn 1,1 tỷ người sống chật vật với thu nhập dưới 1 USD/ngày, không giảm bao nhiêu so với thập niên 80. Trong thập niên 90, các nước giàu tăng doanh thu xuất khẩu tính trên đầu người đến gần 2.000 USD so với 51 USD ở nước nghèo và 98 USD ở nước có mức trung bình. OXFAM cho rằng, từ mở cửa đang bị lạm dụng và hiểu lầm

Tổ chức này đã nghiên cứu và nhận xét rằng, các nước hội nhập thị trường thế giới tốt như Trung Quốc, Thái Lan, và Việt Nam không phải là những nước mở cửa nhanh cho hàng nhập khẩu. Ngược lại, những nước mở cửa thị trường theo đúng bài bản của WB và IMF lại không hội nhập tốt và không làm được gì trong nỗ lực xóa đói giảm nghèo. OXFAM không phản đối thương mại toàn cầu, nhưng cho rằng, bản thân thương mại sẽ không giúp người dân thoát đói nghèo, nhất là khi luật lệ thương mại bênh nước giàu, ép nước nghèo.

Lộ trình của Việt Nam

Có thể nói ngắn gọn, cuộc chơi WTO còn nhiều khiếm khuyết nhưng đây là một câu lạc bộ thu tóm đến 144 nước thành viên, chiếm trên 90% ngoại thương toàn cầu. Việt Nam không còn lựa chọn nào khác là phải tham gia.

Đối với Việt Nam, mặt trái của việc tham gia toàn cầu hóa cụ thể hơn nhiều và cũng phức tạp hơn nhiều so với lập luận trong báo cáo của OXFAM

Chẳng hạn để phát triển ngành bò sữa nhằm giúp nông dân xóa đói giảm nghèo, Việt Nam phải duy trì thuế nhập khẩu sản phẩm sữa ở mức cao. Muốn gia nhập WTO, Việt Nam phải có lộ trình giảm mức thuế này mà theo yêu cầu của các nước thành viên phải xuống đến mức 0%. Trong thương thảo, các nhà đàm phán không chỉ chịu hai áp lực một bên là chính sách hỗ trợ nông dân, bên kia là các nước xuất khẩu sữa. Đó còn là sức cạnh tranh của các doanh nghiệp vì các doanh nghiệp cũng muốn giảm thuế nguyên liệu sữa để tăng lợi nhuận. Đó còn là nhu cầu tiếp cận nguồn dinh dưỡng giá rẻ cho người dân nếu thuế hạ.

Một ví dụ khác, ngành dệt may rất muốn thấy Việt Nam gia nhập WTO trước năm 2005 vì sau đó các nước thành viên WTO sẽ không còn áp dụng chế độ hạn ngạch cho sản phẩm dệt may. Nếu còn đứng ở ngoài, Việt Nam sẽ thấy hàng Trung Quốc thoải mái vào châu Âu còn mình vẫn phải chịu nhiều ràng buộc. Thế nhưng vào WTO rồi liệu doanh nghiệp Việt Nam có cạnh tranh nổi ngay trên thị trường nội địa khi thuế nhập khẩu sản phẩm may mặc chỉ còn 5-10%?

Những hiệu ứng tiêu cực có thể lường trước sau khi gia nhập WTO cũng đã được nói đến nhiều, nhất là từ bài học nóng hổi của Trung Quốc. Nhưng với Việt Nam, quan trọng nhất là việc Chính phủ sẽ thấy khó khi thiết kế các chương trình hỗ trợ nông dân, trợ giá nông dân, dành ưu tiên cho khu vực quốc doanh để thực hiện định hướng của riêng mình. Vì vậy, xây dựng một lộ trình thích hợp không phải là chuyện nói theo thời thượng. Doanh nghiệp thật ra không phải không quan tâm đến chuyện hội nhập như nhiều người vẫn thường than. Vấn đề là làm sao họ có thể thiết kế chương trình cho riêng mình khi chương trình tổng thể không rõ ràng.

Một ví dụ dễ thấy nhất là vấn đề cải tổ khu vực kinh tế quốc doanh. Gia nhập WTO, doanh nghiệp quốc doanh sẽ mất nhiều đặc quyền, kể cả chuyện độc quyền. Nếu tận dụng áp lực này để thúc đẩy việc cải cách sẽ cùng lúc làm được cả hai chuyện. Người tiêu dùng trong nước dù không quan tâm gì đến những đòi hỏi của WTO về chuyện mở cửa thị trường dịch vụ cũng đã than phiền quá nhiều tệ độc quyền, giá cao. Một lộ trình thích hợp là lộ trình kết hợp lợi ích của người dân trong nước và các cam kết trong tương lai của chúng ta.

Chúng ta thường thúc đẩy doanh nghiệp nâng cao tính cạnh tranh nhưng có những yếu tố nằm ngoài tầm kiểm soát của họ. Một lộ trình thiết kế sao cho tính minh bạch của môi trường kinh doanh ngày càng cao, tức là gián tiếp giúp doanh nghiệp giảm các loại chi phí "bôi trơn bộ máy hành chính".

Trên tất cả, lộ trình nào cũng phải tính toán thiệt hơn cho các ngành nghề, các thành phần trong xã hội. Chính ở đây, việc thiết kế lộ trình thích hợp cũng là thiết kế chính sách xã hội tốt, đem lại thịnh vượng chung cho mọi người dân chứ không thể để ngay trong một nước cũng xảy ra tình trạng chuẩn mực nước đôi như trong báo cáo của OXFAM.

(Theo Tuổi Trẻ Chủ Nhật)

Video nổi bật

Nhan sắc xinh đẹp của nữ Bộ trưởng Crimea gây 'bão' mạng
00:00 / --:--
Xem tiếp chủ đề: Việt Nam và WTO

TIN Kinh Tế NỔI BẬT

M&A ngân hàng: Lộ thêm nhiều thương vụ

Ngoài hai thương vụ mua bán, sáp nhập (M&A) vừa được thông qua, hàng loạt dự định sáp nhập ngân hàng khác cũng sẽ được làm rõ khi “mùa” đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) các ngân hàng đã chính thức bắt đầu.

NHNN: Việt Nam chưa cần tăng tỷ giá như một số nước

Trước diễn biến tỷ giá bắt đầu có xu hướng tăng ở cả thị trường chính thức và thị trường tự do từ ngày 9/3, chiều hôm qua, NHNN đã chính thức lên tiếng xung quanh vấn đề này.

Bloomberg: Việt Nam sẽ trở thành "con hổ" về kinh tế tại Châu Á

Nền kinh tế Việt Nam lại một lần nữa hồi sinh sau nhiều năm trì trệ. Quốc gia Đông Nam Á này có vị trí địa lý thuận lợi khi nằm dọc các tuyến đường biển quan trọng nhất thế giới. Bên cạnh đó là một nền dân số trẻ và đang phát triển.

Nhận xét tin Mặt trái WTO và việc tìm lộ trình cho Việt Nam

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Mặt trái WTO và việc tìm lộ trình cho Việt Nam bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Mat trai WTO va viec tim lo trinh cho Viet Nam ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Mặt trái WTO và việc tìm lộ trình cho Việt Nam ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Kinh Tế của chuyên mục Kinh Tế.

WTO and the left hand find routes to Vietnam
Vietnam, China, transnational companies, Member States, is conducive to, the water route, on the contrary, trade and marketing school, global, WTO, poor, rich, wealth

Much has been said about the material side of global trade but maybe 276 pages thick report fraud and rules of double standards that OXFAM has released a biggest buzz. For Vietnam, the problem is that the process of integration chosen to limit ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Kinh Tế


  • Thoi su tuan qua 13 nguoi chet trong vu sap gian giao
    Thời sự tuần qua: 13 người chết trong vụ sập giàn giáo

    Tạm ngừng thi công lấn sông Đồng Nai; Công an HN không can thiệp phát ngôn của ĐH Lâm nghiệp; Khánh Thi bức xúc về tin đồn "yêu người kém 12 tuổi"; Vụ ly hôn 1.500 lượng vàng của đại gia Miền Tây; Sập giàn giáo ở Formosa: Kết thúc cứu nạn, 13 người chết; Máy bay rơi và gãy đôi ở Bình Thuận...là những tin tức thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su trong ngay May bay roi o Binh Thuan
    Thời sự trong ngày: Máy bay rơi ở Bình Thuận

    Thứ trưởng Bộ Tài nguyên lên tiếng vụ Đồng Nai lấp sông; Sập giàn giáo ở Formosa: Kết thúc cứu nạn, 13 người chết; Máy bay rơi và gãy đôi ở Bình Thuận;Thực hư ca phẫu thuật toàn đỉa tại BV Bạch Mai; Thanh niên làm 'chuyện người lớn' với 2 nữ sinh lớp 8...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 26/3.

  • Thoi su tuan qua Dinh chi can bo vu chat cay xanh
    Thời sự tuần qua: Đình chỉ cán bộ vụ chặt cây xanh

    Lại lùi luật Biểu tình sang 2016; Vụ chặt cây: Đình chỉ hàng loạt cán bộ Sở Xây dựng; Học sinh Trà Vinh đánh bạn: Đình chỉ cả hiệu trưởng, hiệu phó; Công bố 10 gương mặt trẻ tiêu biểu 2014; Vớ được clip sex trong máy tính cũ, đòi chuộc 5 tỷ; Bắt tạm giam hoa hậu người Việt tại Nga...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su 24h213 Ha Noi trong nham cay vang tam
    Thời sự 24h(21/3): Hà Nội trồng nhầm cây vàng tâm?

    Vụ bất thường dự án triệu đô: Công an vào cuộc; Hàng cây mới vừa được thay thế trên phố Hà Nội; Đại gia bị hoa hậu lừa 16 tỷ đồng là ai?; Thủy quái Mekong trong nồi lẩu trăm triệu đại gia Sài Gòn; Vũ Hoàng Điệp: Kinh tởm với mối tình đầu dài 2 năm!; Bất ngờ gục chết khi CSGT kiểm tra giấy tờ...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/3.

  • Thoi su 24h203 Bat tam giam mot hoa hau
    Thời sự 24h(20/3): Bắt tạm giam một hoa hậu

    Chi tiết dự kiến lịch thi THPT quốc gia; Chủ tịch HN: Không có chuyện “kiếm chác” từ việc chặt 6.700 cây; Gần 150 xe tiền tỷ của đại gia Dũng "mặt sắt" phủ bụi; Bầu Hiển đề nghị mua sân bay Phú Quốc...

  • Hang loat nu sinh hoc sinh mat tich bi an
    Hàng loạt nữ sinh, học sinh mất tích bí ẩn

    Chỉ trong vòng 10 ngày đã có 3 nữ sinh viên (SV) mất tích, trong đó một nữ sinhđã tử vong. Chiều 26/3, Ths Trịnh Hữu Chung, Trưởng phòng Công tác học sinh sinh viên (HSSV) Trường ĐH quốc tế Hồng Bàng cho biết: Riêng SV Ng. Tr...

  • Sap gian giao o Formosa
    Sập giàn giáo ở Formosa

    Vào lúc 10h ngày 27/3/2015, tại hội trường Tỉnh uỷ Hà Tĩnh diễn ra cuộc họp báo về vụ sập giàn giáo ở Hà Tĩnh gây thương vong hàng chục người tại công trường Formosa.

  • Viet Nam tieu thu gan 70 tan vang
    Việt Nam tiêu thụ gần 70 tấn vàng?

    Chúng ta phải hiểu rằng việc nhập vàng vào Việt Nam không phải chỉ để tăng dự trữ tiền tệ mà còn có nhiều mục đích khác nữa.

  • Coi do Thao bo luon nhan cach
    Cởi đồ - Tháo bỏ luôn nhân cách

    Chỉ trong vòng 4 ngày (12/3 - 15/3) dân mạng được một phen "choáng váng" khi chứng kiến 2 màn "tự nguyện" cởi đồ giữa chốn đông người của 2 cô gái trẻ.

  • Ha noi chat ha 6700 cay xanh
    Hà nội chặt hạ 6.700 cây xanh

    Chứng kiến những hàng cây bị đốn hạ nhóm Trắng đã chế lại lời ca khúc Một “rừng” người – một đời cây gây xúc động. ------------ Xem thêm: Hà nội chặt hạ 6.700 cây xanh, http://vietbao.vn/tp/Ha-noi-chat-ha-6700-cay-xanh/8770793/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 223 283
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/3 - 28/3)

    Israel do thám các cuộc hội đàm chương trình hạt nhân Iran; Người cha sáng lập nước Singapore, ông Lý Quang Diệu qua đời ở tuổi 91; Tai nạn máy bay Airbus 320 mang số hiệu 4U9525 rơi ở Pháp khiến 150 người bỏ mạng... là những tin chính trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Sự kiện quốc tế nổi bật (22/3 - 28/3), http://vietbao.vn/The-gioi/Su-kien-quoc-te-noi-bat-223-283/2147548631/433/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh Showbiz tuan 2203 2803
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/03 – 28/03)

    Vũ Ngọc Đãng làm phim 18 tỷ của Ngọc Trinh, Tin đồn Phương Nga vướng vòng lao lý vì...'ngải quật', Bằng Kiều bị chỉ trích vì ‘rũ bỏ’ 13 năm công sức của vợ cũ, Nhiều bằng chứng cho thấy Khánh Thi - Phan Hiển yêu nhau, Đám cưới Bebe Phạm và Dustin Nguyễn, Lee Min Ho và Suzy (MissA) đang hẹn hò, Zayn Malik chính thức rời One Direction sau 5 năm gắn bó, Miley Cyrus và bạn trai tình cảm, bác bỏ tin đồn chia tay, Angelina Jolie truyền can đảm cho phụ nữ ung thư, ... là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh Showbiz tuần (22/03 – 28/03), http://vietbao.vn/The-gioi-giai-tri/Toan-canh-Showbiz-tuan-2203-2803/2147548589/49/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Luot nhanh nhieu tin suc khoe quan trong tuan qua 23293
    Lướt nhanh nhiều tin sức khỏe quan trọng tuần qua (23-29/3)

    Vụ việc "Bác sĩ từ chối mổ vì biết bệnh nhân là người viết báo" thu hút sự chú ý của dư luận, công tác y tế cứu nạn nhanh chóng cho sự cố sập giàn giáo ở Vũng Áng, nhiều cảnh báo các bệnh mùa hè bắt đầu "vào mùa", thêm những lời khuyên bổ ích bảo vệ sức khỏe lúc giao mùa... là những thông tin sức khỏe quan trọng tuần qua. ------------ Xem thêm: Lướt nhanh nhiều tin sức khỏe quan trọng tuần qua (23-29/3), http://vietbao.vn/Suc-khoe/Luot-nhanh-nhieu-tin-suc-khoe-quan-trong-tuan-qua-23293/2147548577/248/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2203 2803
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/03 - 28/03)

    Hàng loạt nữ sinh, học sinh mất tích bí ẩn; “Mượn danh” lãnh đạo cấp cao để lừa đảo; Đằng sau câu chuyện Hoa hậu Trương Hồ Phương Nga bị bắt; Trùm ma túy thời Youtube; Tử tù Hồ Duy Hải: Có đủ 4 căn cứ để kháng nghị; Lời xin lỗi muộn của nhóm côn đồ tại phiên tòa;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/03 - 28/03), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2203-2803/2147548553/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nghin le chuyen tuan qua 2203 2803
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/03 - 28/03)

    Toàn cảnh sập giàn giáo công trường Formosa - Hà Tĩnh; Trực thăng rơi ở đảo Phú Quý- Bình Thuận; Toàn văn 21 câu trả lời vụ chặt hạ cây xanh của Hà Nội; Bác sĩ từ chối mổ cho người viết báo; Học sinh bắt buộc đội mũ bảo hiểm khi đi xe đạp điện... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/03 - 28/03), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-2203-2803/2147548574/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn