vietbao

Làng lư đồng giữa Sài Gòn

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Lang lu dong giua Sai Gon
Mài bóng lư đồng sau khi đúc (Ảnh: T.T.B)

Ít ai ngờ rằng giữa Sài Gòn phồn hoa vẫn tồn tại một làng nghề chuyên đúc lư đồng. Mỗi dịp xuân về, thương buôn từ miệt châu thổ sông Cửu Long lại lên đây đóng hàng. Hàng trăm bộ lư đồng từ đây về với bàn thờ gia tiên nhiều gia đình, để trong đêm giao thừa nghi ngút khói nhang, người người nghiêng mình tỏ tấm lòng thành trước tiên linh.

Hồi nhỏ, cứ mỗi dịp cận Tết, cha tôi lại sai tôi đem bộ lư đồng (ngoài Trung gọi là bộ tam sự) ra đánh bóng. Mỗi lúc như vậy, tôi phải bỏ ra ít nhất hai ngày để kỳ cọ cho đến lúc bộ lư đồng sáng bóng mới thôi. Cha tôi thường bảo: "Tinh túy của trầm, mùi hương của nhang thắp lên mỗi dịp giao thừa chính là để dâng lên ông bà những gì thành tâm nhất của con cháu. Vì vậy, bộ lư đồng phải được chăm sóc kỹ mỗi dịp xuân về, Tết đến". Qua bao năm chiến tranh tao loạn, bộ lư đồng vẫn được cha tôi gìn giữ cẩn thận. Nhiều gia đình cũng xem bộ lư đồng là cái hồn cần giữ của mỗi nếp nhà, là thứ mà qua đó, tổ tiên ông bà sẽ về đoàn tụ với cháu con trong ba ngày Tết. Không phải ngẫu nhiên mà nó đã hiện diện rất trang trọng và được xem như là báu vật trong thiên truyện Chiếc lư đồng mắt cua nổi tiếng của nhà văn Nguyễn Tuân.

Lang lu dong giua Sai Gon

Lư đồng sau khi đúc chuẩn bị làm nguội (Ảnh: T.T.B)

Trong một dịp tình cờ, tôi đã có cơ hội gặp những nghệ nhân sản xuất ra những bộ lư đồng tại phường 12, quận Gò Vấp. Giữa Sài Gòn náo nhiệt, họ vẫn ngày đêm âm thầm chăm chút, tạo dáng và kỳ công nung, đúc lên những bộ lư đồng tinh xảo. Được các nghệ nhân ở đây thực hiện thủ công với vốn liếng là truyền thống gần 100 năm trong nghề, những bộ lư nơi đây khác biệt với những bộ lư được sản xuất hàng loạt bằng máy móc. Ông Trần Văn Nghiệm - một chủ lò đúc đồng có gần 40 năm trong nghề - cho biết: "Thợ làm lư đồng thủ công không nhiều và không phải ai cũng làm được. Những vui buồn trong đời sống thường nhật đều được họ truyền bằng linh hồn của mình qua mỗi sản phẩm. Vì vậy, không có bộ lư nào giống bộ lư nào. Đó chính là giá trị ở mỗi bộ lư". Anh Trần Quốc Thái - thợ làm nghề ở lò của ông Hai Thắng thì cho rằng, công đoạn trau chuốt cho sản phẩm (trong nghề gọi là làm nguội, gồm tạo dáng, mài giũa và đánh bóng) có thể làm cho mỗi bộ lư có mỗi sắc thái khác nhau. Sự chăm chút của người thợ khiến cho mỗi bộ lư đồng có bóng dáng của sự bay bổng, lãng mạn hay trầm tư. Nhưng dù với sắc thái nào đi nữa thì cũng lưu giữ dấu ấn của làng nghề nơi đây, mà người dân quanh vùng thường gọi với cái tên thân thuộc là xóm Lò Lư Gò Vấp.

Người cất công đi học nghề đúc lư đồng để về truyền lại cho gia tộc trong xóm Lò Lư là ông Trần Văn Kỉnh. Thuở xưa, Gò Vấp có nghề trồng hoa nổi tiếng nhưng dòng họ Trần thì lại không có người theo nghề này. Vậy là để kiếm kế sinh nhai, ông Kỉnh ra mấy lò đúc đồng ở Chợ Quán học nghề. Đó là vào những năm đầu của thế kỷ 20, tính đến nay cũng đã gần trăm năm. Ban đầu, ông Kỉnh chỉ nhận người và truyền nghề cho con cháu trong dòng họ. Nhưng sau đó, một trong những học trò xuất sắc của ông là Hai Thắng (Trần Văn Thắng) muốn phát triển hơn nữa nghề này nên truyền dạy cho con em trong vùng. Ông Hai Thắng - năm nay đã 60 tuổi - nhớ lại: "Tôi theo học nghề bác Kỉnh từ năm 14 tuổi và suốt từ đó đến nay, tôi vẫn theo đuổi nghề đúc lư đồng. Dẫu qua bao năm chiến tranh rồi lại đến thời điểm khan hiếm nguyên liệu vào những năm cuối thập kỷ 80, tôi vẫn giữ nghề và lưu truyền cho đến ngày nay". Trong 6 anh em trai theo nghề đúc lư đồng của ông Hai Thắng, đã có một nửa giải nghệ theo nghề khác vì nghề làm lư đồng rất vất vả, chỉ "lấy công làm lời". "Nhưng gia đình tôi vẫn còn 3 anh em theo nghề và vẫn sống được với nghề mà cha ông truyền lại. Đó là điều làm tôi rất vui" - ông Hai Thắng không giấu vẻ tự hào.

Lang lu dong giua Sai Gon

Thợ xóm Lò Lư đang hoàn thiện sản phẩm lư đồng (Ảnh: T.T.B)

Nghề làm lư đồng vốn rất vất vả bởi phải trải qua nhiều công đoạn. Bắt đầu là làm khuôn ruột bằng đất sét (đặt mua từ Tân Vạn, Thuận An, Bình Dương) và tro trấu giã nhuyễn. Sau đó, các nghệ nhân phải đúc khuôn sáp (bằng vật liệu sáp ong trộn với sáp đèn cầy). Công đoạn đúc khuôn sáp đòi hỏi thợ phải có tay nghề rất cao vì mỗi bộ lư đồng sau khi nung sẽ có hình dạng đúng y như khuôn sáp đã được tạo dáng. Công đoạn thứ ba là phải bao bọc 2 lớp đất sét giã nhuyễn bên ngoài, loại đất này phải được rây mịn để sản phẩm sau khi đúc không bị rỗ mặt. Tiếp theo là đổ đồng đã nóng chảy vào khuôn, công đoạn này đòi hỏi người thợ canh chừng rất kỹ và phối hợp nhịp nhàng giữa người thợ móc khuôn từ hầm nung và người thợ múc đồng từ chảo đổ vào khuôn. Cuối cùng là đập bỏ khuôn đất để chuyển sang khâu làm nguội (mài giũa, chạm trổ hoa văn, đánh bóng). Tính ra, quy trình từ khi đúc khuôn đất đến lúc có thể làm nguội sản phẩm phải mất ít nhất 2 ngày cho một mẻ sản phẩm. Hiện nay, mỗi bộ lư đồng tùy theo kích cỡ, được các lò đúc ở xóm Lò Lư bán từ 500 ngàn đồng đến 2 triệu đồng/bộ.

Theo anh Trần Văn Nghiệm, nghề làm lư đồng ngày xưa thu hút rất nhiều người ở xóm Lò Lư tham gia. Còn bây giờ? Anh Nghiệm trầm giọng: "Tôi chỉ lo nghề này bị mai một vì lớp trẻ bây giờ không làm nghề với niềm đam mê như chúng tôi ngày trước". Còn với ông Hai Thắng: "Giá trị của mỗi bộ lư đồng là ở sự trau chuốt của người thợ làm ra nó. Khi đến với mỗi gia đình, bộ lư trở thành một món đồ rất đáng giá về mặt tinh thần, được ngự trị nơi trang trọng nhất trong mỗi nhà".

Lang lu dong giua Sai Gon

Anh Trần Văn Nghiệm bên mẻ lư đã được đúc khuôn sáp, chuẩn bị đổ đồng (Ảnh: T.T.B)

Riêng với tôi, hình ảnh của bộ lư đồng thuở nhỏ đã trở thành một kỷ niệm thiêng liêng, khi mỗi giao thừa, với áo dài khăn đóng truyền thống, cha tôi lại kính cẩn bái tạ tổ tiên trong mùi trầm hương thoang thoảng. Hình ảnh ấy, ai mà chẳng hơn một lần chứng kiến và lưu giữ mãi trong lòng!

Trần Thanh Bình - Hoàng An

Việt Báo
Comment :Làng lư đồng giữa Sài Gòn
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Làng lư đồng giữa Sài Gòn bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Lang lu dong giua Sai Gon ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Làng lư đồng giữa Sài Gòn ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Kinh Tế
Village Lu between Saigon
Saigon, two months, Lo Lu, Cuu Long River Delta, Eve, hearts, products, household, office ceiling, his second, processes, people workers, the, year
At least one expected between Saigon Traditional flowers remain a syn flood villages specialize molding. Each spring, contempt merchants from the Mekong Delta back to this packing. Hundreds of Lu from here on the altar of money for many families, for the night ...
Giá Vàng
Khu vực Mua Bán
Hà Nội36,47036,770
TP HCM36,47036,750
Đà Nẵng36,47036,770
Nha Trang36,46036,770
Bình Phước36,44036,780
Cà Mau36,47036,770
Giá vàng hôm nay
cập nhật lúc 00:00 - 31/07/2016
Tỷ giá ngoại tệ
Ngoại tệ VNĐ
USDĐô Mỹ22.330,00
EUREuro24.825,08
AUDĐô Úc16.824,07
CADĐô Canada17.046,15
CHFThụy Sĩ22.903,08
GBPBảng Anh29.535,64
JPYYên Nhật217,82
Tỷ giá hôm nay
cập nhật ngày 31/07/2016
  • VN
  • USA
  • EU
  • ASIA
  • VN-Index
    -0.75%
    -4.91
    652.23
  • HNX-Index
    0.23%
    0.20
    83.71
  • VS 100
    -0.91%
    -1.86
    201.89
  • VS-Large Cap
    -0.85%
    -2.45
    286.43
  • VS-Mid Cap
    -0.17%
    -0.14
    84.29
  • VS-Small Cap
    0.15%
    0.05
    33.84
  • VS-Micro Cap
    -0.44%
    -0.16
    36.42
  • UPCOM
    0.3%
    0.19
    56.54
  • VN30
    -0.8%
    -5.16
    639.17
  • VN50
    -1.3%
    -6.39
    495.01
Phiên giao dịch chiều 29/7:Đạp trụ cuối phiên

Thanh khoản trên thị trường phiên sáng nay duy trì ở mức tương đối thấp. Tổng giá trị giao dịch trên HOSE và HNX chỉ đạt 1.300 tỷ đồng, trong đó giao dịch thỏa thuận đạt khoảng 100 tỷ đồng.

  • Thoi su 24h287 Bao quet o Ha Noi Cay do la liet
    Thời sự 24h(28/7): Bão quét ở Hà Nội: Cây đổ la liệt

    Thắt tim cảnh người cha kiệt sức gục chết giữa cánh đồng; Bão quét tới Hà Nội: Cây đè ô tô, xe máy đổ cả loạt; Góc khuất nghề đẻ thuê: Nỗi ân hận tột cùng của người đàn bà dẫn gái về cho chồng; Sập giàn giáo cao ốc Dream Home Luxury, 3 người thương vong; Vụ Formosa: 9 dòng kiểm điểm và quyết tâm của Chính phủ

  • Thoi su 24h277 co gai tre tu vong duoi song To Lich
    Thời sự 24h(27/7): cô gái trẻ tử vong dưới sông Tô Lịch

    Formosa chôn chất thải: Nghi vấn bao che sai phạm cho cán bộ các cấp; Thương bé tròn một tuổi mà phẫu thuật chân 12 lần chưa khỏi; “Người mẹ ma” ở TP HCM: 'Ước gì tôi biết vì sao mình bị tạt axit'; Nỗi đau khôn cùng của người cha chôn 12 con trong cát trắng; Vợ chết, chồng bị thương: Nạn nhân nhắn gì cho bố mẹ trước lúc mất?

  • Thoi su 24h267 An mang dau long tu viec ly hon gia hoa that
    Thời sự 24h(26/7): Án mạng đau lòng từ việc ly hôn giả hóa thật

    Sự thật sốc về cô gái “hở bạo” tiếp thị Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam; Mẹ nạn nhân bị cưa chân phản bác kết luận của Sở Y tế; Vụ trao nhầm con: Nước mắt vẫn chưa ngừng rơi!; Người đàn ông bỏ xe bánh mỳ, nhảy sông Đà vì bị truy sát?; Bệnh nhân phải đóng trước 220 nghìn mới được đi vệ sinh ở bệnh viện

  • Thoi su 24h257 Can bo hon nguc nang Biang
    Thời sự 24h(25/7): Cán bộ hôn ngực nàng Biang

    Kẻ "gạ tình" người mẹ liên quan gì đến vụ cháu bé bị mất tích ở Long Biên?; Vụ xả thải: Bộ TNMT thông báo nóng với Formosa; Ông bố đập sữa trước cửa siêu thị: "Đã mua chịu lại còn kiếm chuyện"; Cán bộ hôn ngực nàng Biang: Xử lý đúng quy trình; Ngày con dâu bỏ đi, bố mẹ chồng khóc cạn nước mắt thương 5 cháu nhỏ

  • Thoi su 24h217 Cong ly nao cho nguoi vo mang noi dau tot cung
    Thời sự 24h(21/7): Công lý nào cho người vợ mang nỗi đau tột cùng

    Đình chỉ hay khen thưởng CSGT "giơ chân" cản người phạm luật?; Xót xa những vụ tự tử vì bệnh tật và tận cùng nghèo khó; "Rác thải Formosa tràn lan, trách nhiệm chính thuộc xã, phường"; Vụ cô gái bị chồng thiêu: Công lý nào cho người vợ đang mang nỗi đau tột cùng?; Mổ nhầm chân: chuyên môn yếu kém hay tắc trách?

  • Thoi su 24h197 Dung sung bat tre em cuop taxi
    Thời sự 24h(19/7): Dùng súng bắt trẻ em, cướp taxi

    Phía sau bản án tử của Vũ Văn Tiến: Con dại một lần, mẹ đau một đời; Hà Nội sẽ trồng cây phượng hoa màu tím, nở quanh năm; Mưa xô ngã cầu bêtông tiền tỷ: Quy trình trách nhiệm; Vụ chất thải Formosa: Doanh nghiệp nói khác Sở TNMT?; Chiếu laser Nội Bài: Phát hiện thủ phạm nhưng khó xử lý

  • Thoi su 24h187 Lo duong day gai goi chan dong showbiz
    Thời sự 24h(18/7): Lộ đường dây gái gọi chấn động showbiz

    Thực phẩm bẩn: Nghịch cảnh con người đang âm thầm giết hại nhau; Vụ chất thải Formosa: Thêm nhiều mâu thuẫn giật mình; Ân hận của người mẹ mỗi đứa con sinh ra của... một ông bố khác nhau; Bác sĩ ra chợ quyên tiền cứu bệnh nhi: Đời xấu xa sao cây táo nở hoa?; Cá hồ chết bốc mùi thối, cả khu phố bịt khẩu trang suốt ngày

  • Thoi su 24h147 Bi ban than cua bo hiep dam den mang thai
    Thời sự 24h(14/7): Bị bạn thân của bố hiếp dâm đến mang thai

    Formosa tự đổi công nghệ luyện cốc: Hành vi tội ác; Uất ức lời kể 5 ngư dân bị tàu TQ đâm chìm tàu ở Hoàng Sa; Nghi án mẹ ép con gái uống thuốc trừ sâu để cùng chết; Bàng hoàng phát hiện suốt 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km; Tiếp viên ở quán karaoke ăn mặc mát mẻ, ngồi trên đùi khách rót bia

  • Thoi su 24h137 Chong thieu song vo vi bi can nhan
    Thời sự 24h(13/7): Chồng thiêu sống vợ vì bị cằn nhằn

    Thực hư chuyện 'bố đi hát karaoke gặp đúng con gái làm dịch vụ'; "Bảo kê" xe cấp cứu: Bộ trưởng Y tế vào cuộc quá chậm?; Vụ chôn rác thải Formosa trong trang trại của Giám đốc: Có sai luật?; Tạm giữ nhóm "quái xế" cùng 20 chân dài mặc mát mẻ phục vụ karaoke; 10 năm, gần 60 ngàn tỷ đồng tham nhũng nhưng chỉ thu hồi được 4,6 ngàn tỷ

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 247307
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (24/7-30/7)

    Sản phụ từ chối điều trị ung thư để cứu con đã qua đời; Thực hư những cách chữa khỏi ung thư từ Đông y; 7 loại đồ ăn mà "chuyên gia ngộ độc" không bao giờ động đũa; 'Mẹ nhỏ, con to' nhờ ăn uống đúng cách khi mang bầu;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 240730072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (24/07-30/07/2016)

    Sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, câu chuyện tình mẫu tử thiêng liêng hay góc khuất gia đình làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 2407 30072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (24/07- 30/07/2016)

    Phi công, tiếp viên hàng không buôn lậu vàng, CPI tháng 7 tiếp tục tăng nhẹ, VASEP đề nghị đánh thuế thương lái TQ, tỷ giá tiếp tục tĩnh lặng đến bất ngờ, TP HCM công bố 77 dự án đang thế chấp ngân hàng, nông hải sản đứng đầu bảng về chứa chất cấm, kháng sinh... Cùng với đó là những thông tin bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu d

  • Nghin le chuyen tuan qua 1707 23072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 17/07 - 23/07/2016

    Đau chân trái bác sĩ mổ nhầm chân phải; CSGT giơ chân, người đi xe máy lao dải phân cách; Cán bộ giao thông trách mắng người dân vì tự ý vá đường; Bé gái 4 tuổi mất tích bất ngờ, gia đình kêu gọi giúp đỡ ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 177237
    Sự kiện quốc tế nổi bật (17/7-23/7)

    Khủng bố trung tâm mua sắm ở Munich làm 10 người thiệt mạng; Samsung xin lỗi vì những clip mua dâm của chủ tịch Lee; Trump chính thức nhận đề cử tổng thống; Trung Quốc ngang ngược tuyên bố tiếp tục cải tạo tại Biển Đông là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 177 237
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (17/7- 23/7)

    Bị thương chân trái, mổ nhầm chân phải: BV Việt Đức nói gì; Hai bé sơ sinh dính liền ở Hà Giang đã mất; Siêu âm thai bình thường, sinh con bị dị tật: Bài học nào cho bố mẹ; Vợ thờ ơ với 'chuyện ấy', lí do là ở chồng;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 170724072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (17/07-24/07/2016)

    Hàng loạt những sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, cùng những câu chuyện gia đình, vụ đánh ghen ầm ĩ làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1707 23072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (17/07 - 23/07/2016)

    'Đại án' 9000 tỷ đồng tại Ngân hàng Xây dựng, lương của các sếp tập đoàn gần nửa tỷ đồng, giá xăng điều chỉnh giảm mạnh, vấn nạn cà phể bẩn, tăng trưởng tín dụng tiếp tục có con số mới ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Nghin le chuyen tuan qua 1007 16072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 10/07 - 16/07/2016

    Formosa chôn 100 tấn chất thải tại Hà Tĩnh; Ngư dân bàng hoàng kể tàu TQ tông chìm tàu cá ở Hoàng Sa; Cô giáo Sài Gòn bị tố tán tỉnh nam sinh lớp 8; 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.