Hợp tác xã: hành chính hay doanh nghiệp?

Xét về thực tế phát triển kinh tế nói chung và hợp tác xã (HTX) nói riêng trong mấy năm qua chứng tỏ Luật HTX cùng các chính sách phát triển kinh tế hợp tác đã chưa phát huy được tác dụng như mong muốn.

Cũng như loại hình kinh doanh khác, HTX có những điểm lợi và bất lợi riêng của nó. Bản chất của HTX nhấn mạnh đến “sự bình đẳng” của từng xã viên không phân biệt đóng góp thực tế của họ; không chú trọng nhiều đến mối quan hệ thuận giữa đóng góp, năng lực và lợi ích được hưởng.

Vì vậy, HTX chưa phải là mô hình phù hợp khuyến khích lợi ích cá nhân, lấy lợi ích cá nhân làm động lực chính để phát triển. HTX có thể phù hợp với các hoạt động kinh tế đã “chuẩn hóa”, độ rủi ro thấp và không cần nhiều đến nghiên cứu, sáng tạo để phát triển. Mức độ phát triển kinh tế hiện nay chưa tạo ra nhu cầu xã hội đủ để HTX hình thành và hoạt động đúng với nguyên tắc của nó.

Trong khi số lượng HTX, nhất là HTX dịch vụ nông nghiệp, giảm thì số lượng và qui mô (về vốn, lao động) của trang trại tăng lên rất nhanh trên nhiều vùng cả nước, và trong thời kỳ 1991-1999 số lượng doanh nghiệp tư nhân mới được thành lập hằng năm gấp gần 10 lần số HTX mới thành lập.

(Hiện nay số doanh nghiệp mới thành lập gấp 30-40 lần so với số HTX; qui mô vốn bình quân của doanh nghiệp mới thành lập lớn gấp 3-4 lần so với HTX).

Trong hơn 17 năm qua, HTX đã và đang chuyển đổi cùng với sự chuyển đổi chung sang cơ chế thị trường của cả nền kinh tế. Để định hướng cho tiếp tục chuyển đổi, cần xem xét và tính đến một số điểm sau đây.

Trước hết, HTX phải được khẳng định là một trong nhiều loại hình doanh nghiệp, một trong nhiều hình thức tổ chức kinh doanh của kinh tế thị trường với những đặc điểm, lợi và bất lợi của nó. Xét về sở hữu thì HTX thuộc sở hữu tư nhân, của những thành viên.

Vì vậy, HTX cũng như loại hình doanh nghiệp khác tồn tại độc lập, tách biệt không chỉ với các pháp nhân khác mà còn tách biệt cả với các cấp chính quyền.

Trong xây dựng và thực thi luật pháp, chính sách HTX cũng phải được đối xử bình đẳng; có nghĩa là không dành ưu đãi khác (nhiều hơn hoặc ít hơn trên tất cả các mặt: chính trị, tinh thần, kinh tế và xã hội) và riêng biệt cho HTX, xã viên và những người làm việc trong HTX, đồng thời HTX cũng như loại hình doanh nghiệp khác không bị các cấp chính quyền “công cụ hóa” thành bộ phận và thực hiện các chức năng của các cấp chính quyền. Trường hợp có yêu cầu trợ giúp HTX thì đặt nó trong chương trình trợ giúp doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Tóm lại, HTX cần được đối xử công bằng, bình đẳng, phải cạnh tranh để tồn tại và phát triển trong cơ chế thị trường. Dù có khác nhau về nguyên tắc tổ chức, nhưng hiệu quả và năng lực cạnh tranh vẫn là yếu tố quyết định thành - bại của HTX.

Cuối cùng, trong xây dựng luật về HTX, cần phải đa dạng hóa loại hình HTX; đồng thời áp dụng linh hoạt và có chọn lọc các nguyên tắc cơ bản của HTX cho phù hợp với điều kiện cụ thể về kinh tế, chính trị, xã hội, lịch sử và xã hội của nước ta.

Cũng như hầu hết các nước khác, không phải những nguyên tắc cơ bản của HTX đều phải được áp dụng nguyên vẹn và không thay đổi.

“Dân chủ” trong quản lý HTX không nhất thiết phải là “mỗi xã viên, một phiếu bầu” không tính đến đóng góp cổ phần của xã viên; “công bằng” không nhất thiết là phải có giới hạn tối đa số vốn góp của từng xã viên và phân chia lợi ích đồng đều giữa các xã viên mà không tính đến mức độ góp vốn cổ phần và đóng góp khác của họ; như loại hình doanh nghiệp khác, HTX không nhất thiết phải bó hẹp trong địa bàn dân cư và vùng lãnh thổ...

Kinh nghiệm ở các nước khác cho thấy áp dụng linh hoạt (không cứng nhắc như hiện nay ta đang theo đuổi) sẽ làm đa đạng hóa loại hình HTX, tạo thêm dư địa và động lực cho HTX phát triển, cạnh tranh được với các loại hình doanh nghiệp khác. Trên thực tế nguyên tắc tổ chức, hoạt động và quản lý của không ít HTX ở nước ta hiện nay đã có thay đổi và tách biệt nhất định với nguyên tắc truyền thống của HTX.

NGYỄN ĐÌNH CUNG

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

Top 10 người giàu nhất thế giới trong năm qua
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Kinh Tế NỔI BẬT

Bia Tết loạn giá

Trong khi nhiều mặt hàng tiêu dùng khác giữ giá, các sản phẩm nước giải khát, đặc biệt là bia, vẫn ghi nhận chênh lệch lớn khi thị trường bước vào đợt cao điểm.

Nhận xét tin Hợp tác xã: hành chính hay doanh nghiệp?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Hợp tác xã: hành chính hay doanh nghiệp? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Hop tac xa hanh chinh hay doanh nghiep ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Hợp tác xã: hành chính hay doanh nghiệp? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Kinh Tế.

Cooperatives: administration or business?
Cooperative Law, economic development, not necessarily, cooperatives, businesses, types, members, rules, administrative, practical, into, of, say, to, work

terms of actual general economic development and cooperatives (cooperatives) in particular in recent years proved Cooperative Law and other economic policies for development cooperation was not to promote the desired effect ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Kinh Tế


  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.