Bài học đắt giá cho các làng nghề

Bai hoc dat gia cho cac lang nghe
Viên ngói sản xuất cách đây hàng trăm năm (trái) cũng có hoa văn giống sản phẩm (SP) của DNTN Sơn Vũ (giữa). SP của Sơn Vũ và SP của cơ sở Tám Tha (phải) có hoa văn cơ bản giống nhau

Từ một vụ kiện tranh chấp mẫu mã hàng hoá, hơn 500 cơ sở sản xuất gạch ngói ở Phú Phong (Tây Sơn, Bình Định) bị đẩy tới bờ vực phá sản, gần 10.000 lao động có nguy cơ mất việc. Điều bất thường là nhãn hiệu hàng hóa của DNTN Sơn Vũ (nguyên đơn vụ kiện) được bảo hộ lại chính là hoa văn truyền thống đã có từ 200 năm trước - yếu tố làm rạng danh "thương hiệu" gạch ngói Phú Phong, cũng là nguồn sống của cư dân Tây Sơn.

Cả làng thua kiện

Ngày 28/4, DNTN Sơn Vũ khởi kiện cơ sở gạch ngói Tám Tha xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp (SHCN) về các chi tiết hoa văn (các đường thẳng song song, hình cổng chùa) trên sản phẩm ngói lợp. Giám đốc Sơn Vũ Ngô Văn Diệu yêu cầu cơ sở Tám Tha phải đình chỉ việc sử dụng các hoa văn này, đồng thời bồi thường thiệt hại 128,3 triệu đồng.

Một phần yêu cầu đó được TAND tỉnh Bình Định chấp nhận vì các lý do sau: Một là DNTN Sơn Vũ đã được Cục sở hữu trí tuệ (SHTT) cấp giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu hàng hóa độc quyền (quyết định A2530/QĐ - ĐK ngày 21/5/2004).

Hai là Sở Khoa học - Công nghệ Bình Định, UBND huyện Tây Sơn và Cục SHTT cũng kết luận sản phẩm ngói lợp Tám Tha có hoa văn giống với phần hình tương ứng trên nhãn hiệu hàng hóa của Sơn Vũ đã được nhà nước bảo hộ".

Nhận định Tám Tha vi phạm quyền SHCN đối với nhãn hiệu hàng hóa của Sơn Vũ, toà tuyên buộc Tám Tha phải đình chỉ việc sử dụng các chi tiết hoa văn nói trên và chịu các khoản phí giám định.

Trong phiên xử phúc thẩm ngày 17.8, TANDTC tại Đà Nẵng tuyên buộc Tám Tha ngoài việc chấm dứt "hành vi xâm phạm quyền SHCN", còn phải bồi thường 87,3 triệu đồng vì đã "gây thiệt hại" cho DNTN Sơn Vũ.

Thừa thắng, DNTN Sơn Vũ tiếp tục chuẩn bị các bước khởi kiện 2 Hợp tác xã gạch ngói lớn nhất Tây Sơn là Phú Phong và Đồng Tiến. Ngày 10/10, chính quyền huyện Tây Sơn yêu cầu các hợp tác xã này không được sản xuất gạch ngói có hoa văn giống sản phẩm của Sơn Vũ. Ngoài ra, Sơn Vũ còn ra thông báo yêu cầu các DN và cơ sở khác phải chấm dứt ngay việc sản xuất mặt hàng này. Hàng loạt DN, cơ sở gạch ngói Tây Sơn lập tức bị đẩy tới bờ vực phá sản, gần 1 vạn lao động có nguy cơ mất việc.

Cần trả lại di sản cho làng nghề

Ngay sau khi các bản án được tuyên, hơn 500 DN và cơ sở sản xuất gạch ngói tại Tây Sơn đã có đơn gửi Cục SHTT khẩn thiết đề nghị xem xét lại việc cấp giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu hàng hóa độc quyền cho DNTN Sơn Vũ.

Theo những người am tường gạch ngói thì từ đầu thế kỷ XIX đã có loại ngói Phú Phong như ngày nay rồi, nó thay thế ngói vảy và ngói âm dương. Ngói Phú Phong có 2 quy cách là loại 22 viên/m2 và loại 24 viên/m2; hoa văn trên bề mặt viên ngói cũng chỉ có 2 loại là hình ca rô chéo góc (còn gọi là mặt võng) và hình cổng chùa. Những quy cách và hoa văn này được các thế hệ người làm ngói Tây Sơn kế thừa, sử dụng rộng rãi từ 200 năm qua.

Nó là yếu tố làm nên "thương hiệu" gạch ngói Phú Phong nổi tiếng, cũng là nguồn sống chính của cư dân Tây Sơn từ hàng trăm năm nay. Do quan niệm hoa văn trên gạch ngói Phú Phong là trí tuệ của tiền nhân để lại, nên trước nay không cá nhân nào đi đăng ký quyền sở hữu công nghiệp cho riêng mình.

Mặt khác, chỉ cần xét về thời gian đăng ký nhãn hiệu hàng hóa của DNTN Sơn Vũ cũng đã thấy bất ổn. Cơ sở Tám Tha bắt đầu sản xuất gạch ngói từ năm 1991, trong khi DNTN Sơn Vũ chỉ mới hoạt động từ năm 2004 nên không thể nói hoa văn trên ngói Phú Phong là do Sơn Vũ sáng tạo. Vì vậy, cần thiết phải xem xét lại việc Cục SHTT cấp giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu hàng hoá độc quyền cho DNTN Sơn Vũ.

Cũng cần thấy rằng, hoa văn trên gạch ngói Phú Phong không chỉ đơn thuần là "kiểu dáng công nghiệp" mà còn là giá trị văn hóa độc đáo của dân tộc. Vì thế nó cần được giữ gìn và phát huy như một thứ tài sản chung, chứ không thể cứ ai "nhanh chân" là được sở hữu độc quyền rồi kiện các DN khác phá sản.

Vụ việc trên cũng cảnh báo các làng nghề trong việc đăng ký bảo hộ mẫu mã, nhãn hiệu cho các sản phẩm chung trước thềm hội nhập.

Ông Nguyễn Anh Dũng - Trưởng phòng Quản lý khoa học và Sở hữu trí tuệ, sở Khoa học - Công nghệ Bình Định: Những đường nét hoa văn trên viên ngói Phú Phong là sản phẩm trí tuệ của dân gian từ xưa để lại, mọi người trong làng nghề đều được thụ hưởng chứ không phải riêng DNTN Sơn Vũ. Việc Sơn Vũ lấy chi tiết hoa văn của làng nghề đăng ký độc quyền cho sản phẩm riêng là sai. Tôi ủng hộ việc đăng ký mẫu mã, nhãn hiệu hàng hóa chung cho cả làng nghề gạch ngói Phú Phong, vì những gì họ đang sử dụng là trí tuệ chung của tiền nhân để lại chứ không phải sáng tạo riêng của một cá nhân nào.

(theo Lao động)

Việt Báo

Video nổi bật

Kỹ năng bắt Rắn Biển bằng tay không...
00:00 / --:--

TIN Kinh Tế NỔI BẬT

Lỗ hơn 1.000 tỷ đồng, Petrolimex lý giải do “khách quan”

Đại diện Petrolimex cho biết nguyên nhân lỗ của tập đoàn là do giá xăng dầu thế giới giảm liên tục, công thức tính giá cơ sở của Nghị định 83; chênh lệch tỷ giá phát sinh trong kỳ và trích lập dự phòng đầu tư vào các công ty con, công ty liên kết theo quy định hiện hành.

Bức tranh kinh tế 2015 sáng lên rất nhiều

Tình hình kinh tế năm 2015 rõ rệt hơn nhiều so với cách đây 1 năm. Năm 2013 mà dự đoán cho năm 2014 mù mờ lắm, nhưng bây giờ ngồi đây nghĩ năm 2015 nó sáng lên rất nhiều.

Nhận xét tin Bài học đắt giá cho các làng nghề

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Bài học đắt giá cho các làng nghề bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Bai hoc dat gia cho cac lang nghe ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Bài học đắt giá cho các làng nghề ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Kinh Tế của chuyên mục Kinh Tế.

expensive lesson for the village
Private Son Vu, Son Tay, Phu Phong, parole, Son Vu, Department of Intellectual Property, certificates of registration of industrial property rights, trademarks, grant certification, production facilities, the use of cooperatives, the registration, Binh Dinh Province, brick, day

From a design dispute over goods and over 500 brick and tile production base in Phu Phong (Tay Son Binh Dinh) were pushed to the brink of bankruptcy, nearly 10,000 workers at risk of losing their jobs. It is unusual trademark of PTE Son Vu (plaintiff for ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Kinh Tế


  • Su kien quoc te noi bat 222 282
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/2 - 28/2)

    Lãnh đạo Đảng đối lập Nga bị ám sát ngay tại Moscow; kết quả vòng đám phán thứ 2 giữa Mỹ và Cuba; Mỹ xác nhận thông tin Trung Quốc đang tiến hành xây dựng các cảng hải quân và sân bay trên các đảo trên Biển Đông... là những tin chính trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2202 2802
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/02 - 28/02)

    Hàng loạt tai nạn thảm khốc trong 9 ngày nghỉ Tết; Mùng 6 Tết, dân làng Ném Thượng vẫn chém lợn ở sân đình; Hỗn chiến tại Lễ hội Đền Gióng; Tiền lẻ, chen lấn: Nét đặc trưng “mới” của lễ hội Việt? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------

  • Toan canh Showbiz tuan 2202 2802
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/02 – 28/02)

    ó nên chỉ trích hình ảnh GS Vũ Khiêu 'thơm' má hoa hậu Kỳ Duyên?,Vợ Baggio tiết lộ sảy thai 2 lần, bị 'cắm vài ba chục cái sừng', Các ngôi sao tranh cãi về “Chiếc váy màu gì?”, Kim Hyun Joong sắp có con với bạn gái bị hành hung, “Thiên thần” Karlie Kloss bỏ Victoria’s Secret,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2202 2802
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02)

    Ly kỳ chuyện đời các tướng cướp; Bị cáo về nhà ăn tết với… người bị hại; Vụ án khó điều tra bậc nhất lịch sử phá án Công an Hải Phòng; Những lá thư xin lỗi nức nở từ trại giam; 200 bánh heroin và những người đón Tết muộn; Các tổ 141 bắt nhiều vụ vận chuyển ma túy trong dịp Tết;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2202-2802/2147540033/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tong hop Doi song tuan qua 232 292
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2)

    Dư âm của Tết Nguyên Đán vẫn còn đọng lại trong những câu chuyện gia đình, không khí lễ hội khắp mọi nơi. Những phong tục thờ cúng, giải hạn đầu năm trong dân gian; Những câu chuyện về ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2; Nhiều tấm gương sáng trong đời sống... và những tin tức an toàn thực phẩm bẩn là những thông tin nổi bật tuần vừa qua... ------------ Xem thêm: Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2), http://vietbao.vn/Doi-song-Gia-dinh/Tong-hop-Doi-song-tuan-qua-232-292/2147540036/111/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn