Chủ nhật, 06 Tháng năm 2001, 09:32 GMT+7

Theo dấu bò biển Côn Đảo

Bò biển ở Côn đảo.

"Loài cá cúi không lạ với người dân Côn Đảo, nhưng khi nó chính thức mang tên khoa học Dugong thì gần như cái gì cũng quá mới mẻ. Trước khi Vườn quốc gia Côn Đảo được thành lập (1993), dugong thường bị đánh bắt và giết thịt bằng lưới lỗ to".

Kỹ sư Trần Công Bình, phụ trách đề tài khảo sát dugong Côn Đảo năm 2000-2001, cho biết. Anh nói: "Một số người đã thưởng thức thịt dugong kể rằng thịt này ngon như thịt bò, heo. Răng, xương và một số bộ phận khác dùng để làm thuốc. Năm 1997, một ngư dân tình cờ kéo lưới bắt được một dugong con còn sống. Con vật được nuôi ở nhà ông cựu chủ tịch huyện. Sau khi được Sở KHCNMT tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu tư vấn, thuyết phục, dugong con đã được trả về biển khơi đúng ngay chỗ nó bị bắt. Bất ngờ dugong mẹ xuất hiện và đưa con đi khiến ai chứng kiến cũng không khỏi xúc động".

Ở Côn Đảo, chỉ có một quần thể nhỏ dugong (còn được gọi là lợn biển, hay bò biển) với số lượng khoảng 10-15 con. Ước tính, hiện trên thế giới có khoảng 100.000 cá thể, trong đó Australia đóng góp khoảng 85.000 con và ở đây người ta theo dõi nghiên cứu chúng bằng vệ tinh. Theo thống kê, Australia, Papua New Guinea, là những nơi có mật độ cá thể đông nhất, kế đến là Philippines và ở một số nơi khác.

Nhóm khảo sát còn có thêm anh chàng yêu biển Nick Cox, cố vấn các dự án môi trường đến từ Anh và Quỳnh Diễm, phiên dịch viên. Ba người cho biết, có 30/40 ngư dân của Côn Đảo trả lời đã nhìn thấy dugong, thường là ở khu vực từ mũi Chim Chim đến Đá Trắng". Những ngày biển lặng, Bình và Nick lại vác dụng cụ xuống biển để khảo sát thức ăn, vết ăn, lấy mẫu cỏ.

Những mẫu cỏ, trầm tích được gửi về Viện Hải dương học Nha Trang phân tích. Đến nay, ở Côn Đảo đã tìm được chín loài cỏ biển, phân bổ chủ yếu ở khu vực Lò Vôi, một số thảm cỏ nhỏ ở Đá Trắng, Họng Đầm, Đầm Quốc. Trong đó dugong khoái khẩu nhất là cỏ lá xoan cọng dài, kế đến là cỏ xoan nhỏ. Trong bản thảo báo cáo của Nick viết: "Cơn bão Linda 1997 đã tàn phá hàng loạt các hệ sinh thái của vườn, mật độ che phủ của cỏ biển đã suy giảm hơn 30%. Cuộc khảo sát vào giữa năm 2000 cho thấy toàn bộ độ che phủ của thảm cỏ biển vẫn chưa được phục hồi như trước cơn bão".

Mới đây nhất, Bình bức xúc nói: "Nguy rồi, trong mẫu trầm tích đã có dầu từ chất thải của ghe tàu đấy. Bằng mọi cách chúng tôi phải cứu lấy thảm cỏ biển thì dugong mới ở lại Côn Đảo!".

"Bò" biển

Vì là loài thú biển duy nhất ăn cỏ nên dugong còn được gọi là bò biển (Dugong dugon). Được xếp vào hàng "bé bự" của biển khơi, vừa mới chào đời dugong con đã dài khoảng 1,1 m, đến lúc trưởng thành sẽ dài từ 2,4-2,7 m và có thể nặng đến 400 kg. Là loài rất phàm ăn, trung bình một con dugong ngốn hết 25 kg cỏ biển/ngày.

Phần mõm được cấu tạo khá đặc biệt và linh động giúp nó đào tận rễ thảm cỏ biển (dưới nền cát), phần đệm ở răng của dugong được coi là bộ phận quan trọng nhất trong khi gặm cỏ biển và chuyển tải thức ăn vào bên trong miệng. Còn bộ máy tiêu hóa của dugong có thể so sánh với phần ruột phía sau của những loài động vật ăn cỏ (voi, ngựa, bò...), riêng ruột già có thể dài đến 30 m, gấp đôi chiều dài ruột non. Hai chiếc tay bơi dày có tác dụng như một giá đỡ khi kiếm ăn, thân hình bồ tượng có thể bơi lướt qua một cách chậm rãi rồi để lại sau lưng những vết gặm như đường mòn dài 10-15 m, khi thì thẳng đuột, lúc cong hình ziczac.

Dugong không thể lặn lâu trong nước mà thường xuyên cứ 1-2 phút là phải ngoi lên mặt nước để thở vài giây. Dugong chuyển động chậm chạp, với vận tốc 5 km/giờ dù chúng cũng có thể đạt tốc độ cao nhất 20 km/giờ. Chúng thường xuyên nghỉ ngơi ở tầng nước 2-10 m, chuyển động hàng ngày của dugong bị ảnh hưởng bởi thủy triều, thời tiết, thức ăn và các vật quấy nhiễu bên ngoài.

Tuổi thọ của bò ở biển cao hơn bò trên cạn rất nhiều, chúng có thể sống hơn 70 tuổi. Có thể phân biệt con đực và con cái dễ dàng nhờ vào vị trí khe hở của cơ quan sinh dục. Vùng xương chậu của con đực được tìm thấy bên trong khe hở của bộ phận sinh dục đặt chính giữa hậu môn và rốn. Tinh hoàn đặt bên trong bụng. Cuống sinh dục chỉ nhô ra khi con đực hưng phấn. Trái lại khe sinh dục của con cái nằm gần hậu môn. Cả con đực và cái đều trưởng thành về giới tính khoảng từ 7-19 năm, khi đó chúng dài ít nhất khoảng 2,5 m. Quá trình thai nghén sẽ kéo dài từ 12-13 tháng và chỉ sinh một con. Quá trình sinh sản thường diễn ra vào lúc cỏ biển và rong biển phát triển dồi dào nhất, lượng dinh dưỡng có sẵn trong rong biển tươi sẽ là món khoái khẩu cho các bê con. Chúng sẽ bắt đầu gặm cỏ ngay sau một vài tuần và khoảng 18 tháng mới dứt bú sữa mẹ. Con cái chỉ sinh con rạ từ sau 3-7 năm. Tỷ lệ sinh sản chậm là điều đã khiến các nhà khoa học kết luận bò biển rất dễ bị tuyệt chủng.

(Theo Nhân Dân, 6/5)


Nhận xét tin Theo dấu bò biển Côn Đảo

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Theo dấu bò biển Côn Đảo bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Theo dau bo bien Con Dao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Theo dấu bò biển Côn Đảo ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Khoa Học của chuyên mục Khoa Học.

Con Dao sea cows Tracking
Con Dao National Park, scientific name, something also, sea cows, can, under seal, grass, sex, survey, Dugong, one, long, eating , to

"Fish are not familiar to people bent Con Dao, but when it's officially called Dugong science is almost something new too. Before the Con Dao National Park was established (1993), dugong often caught and killed by net losses to "..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2310 Nu tai xe dam 10 nguoi nhap vien
    Thời sự 24h(23/10): Nữ tài xế đâm 10 người nhập viện

    Tách huyện Phú Quốc, Kiên Giang bầu Phó chủ tịch; Sở Y tế báo cáo khẩn vụ bé gái tử vong ở Quốc Oai; Khoảnh khắc hiếm thấy của các BTV nổi tiếng VTV; Nữ tài xế đâm 10 người nhận đạp nhầm chân ga

  • Thoi su 24h2110 Ong Ba Thanh vang mat tai ky hop QH
    Thời sự 24h(21/10): Ông Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Dư luận trái chiều về cái chết của TTGT nhảy lầu; Trưởng phòng y tế huyện bị chém vỡ sọ...

  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.