Thứ năm, 22 Tháng tư 2004, 19:48 GMT+7

Tấn công vào... não để cai nghiện ma tuý

Dựa trên nguyên tắc phong tỏa tín hiệu thèm cocaine trong não vừa thử nghiệm thành công trên chuột, giới y khoa hy vọng phương pháp mới này sẽ giúp cai nghiện ma túy thành công.

Từ cơ chế gây nghiện...

Vài phương pháp cai nghiện trên thế giới

Điều trị bằng thuốc đối kháng với ma túy: Sử dụng các loại thuốc như nalorphin, naloxon để tạo nên tác dụng dược lý đối kháng với tác dụng của ma túy, làm giảm hoặc mất hẳn tác dụng của các chất tác động hệ thần kinh gây nghiện, làm mất các triệu chứng giảm đau, sảng khoái, suy giảm hô hấp, táo bón, co thắt đường mật, co thắt đường tiết niệu, co đồng tử, giảm huyết áp. Tuy nhiên, hiện nay các loại thuốc này vấn có giá rất cao.

"Lấy độc trị độc": Cho người nghiện dùng các loại thuốc gây nghiện cùng nhóm nhưng có tác dụng kéo dài hơn và có độc tính thấp hơn, với liều giảm dần cho đến khi cắt cơn nghiện.

Dùng chất không gây nghiện để cắt cơn nghiện: Vì bị nhiễm độc ma tuý, người nghiện có thể có các biểu hiện phản ứng ở hệ tiêu hóa như nôn mửa, tiêu chảy, co thắt dạ dày... Do vậy, có thể dùng thuốc chuyên điều trị các phản ứng này, như atropin, scopolamin,... Người nghiện bị thao thức không ngủ được thì dùng furazepam. Ngoài ra, còn có thể dùng seduxen là loại thuốc an thần giúp người cai nghiện trấn tĩnh được. Gần đây, Cộng hoà Liên bang Đức đã sản xuất thuốc Colaidon dùng để chữa nghiện ma túy với kết quả tốt.

Cai "khan": Một số nước châu Á như Indonesia, Malaysia, Brunei đã sử dụng thành công phương pháp này. Người nghiện ma túy được đưa vào các trung tâm cai nghiện và bị buộc lao động nặng. Kỷ luật sắt của quân đội, lao động nặng và học tập lời răn của Hồi giáo trong thời gian hai - ba nǎm đã giúp người nghiện trở về trạng thái cơ thể bình thường, tái hòa nhập cộng đồng. Đây là phương pháp đạt hiệu quả cao hiện nay trên thế giới.

Sử dụng các bài thuốc Tây y, Đông y: Phương pháp này được áp dụng rộng rãi ở Singapore, Malaysia, Trung Quốc và cả ở Việt Nam.

Trị liệu cộng đồng: Sau khi đã tạm thời cắt cơn, giải độc, người nghiện sẽ được giáo dục trong một cộng đồng nhỏ như gia đình, lớp học, tổ, đội... Bản chất của phương pháp này là tổ chức những người nghiện ma túy thành các "gia đình" nhỏ, có người phụ trách và quản lý, kiểm tra chặt chẽ.

Phẫu thuật sọ não: Viện Hàn lâm Y học Nga đã công bố thành tựu nghiên cứu này do GS Natalia Bectereva thực hiện. Trong số 34 người nghiện đã phẫu thuật, có 27 người không trở lại với ma túy (đạt tỷ lệ 80%).

Chương trình tẩy độc tự nguyện:

1. Tập thể dục bằng cách chạy bộ để kích thích tuần hoàn máu, làm cho máu tưới sâu hơn vào bên trong các mô để tách bóc ra cặn độc bám lại trong đó.

2. Tắm hơi theo chỉ dẫn.

3. Dùng đầy đủ thức ǎn uống và chất khoáng để bù đắp lượng chất đã mất theo mồ hôi, giữ cân bằng nước và muối khoáng cho cơ thể.

4. Dùng đầy đủ các sinh tố để bù đắp lượng sinh tố dự trữ của cơ thể bị tiêu hao do tác hại của ma túy và các chất độc hóa sinh khác.

5. Chế độ ǎn bình thường, thêm nhiều rau tươi, thêm nhiều dầu ǎn để loại bỏ, thay thế các chất béo của cơ thể đã bị biến đổi do ảnh hưởng của ma tuý.

6. Thời gian biểu sinh hoạt cá nhân đúng đắn, có đủ thời gian ngủ và nghỉ ngơi bình thường.

Tan cong vao nao de cai nghien ma tuy

Rất khó từ bỏ được ma tuý, vậy đừng để bị "dính" vào!

Nghiện ma túy là hiện tượng sử dụng thường xuyên một hay nhiều chất gây nghiện, dẫn đến trạng thái nhiễm độc theo chu kỳ hay mạn tính, khiến cho tinh thần, thể chất và tâm lý hoàn toàn bị lệ thuộc vào chất đấy.

Có hai định nghĩa phổ biến nhất về cơ chế nghiện ma tuý:

Thứ nhất, cơ chế nghiện ma túy là sự hình thành phản xạ có điều kiện. Khi cơ thể hoạt động bình thường, dưới vỏ não sản xuất ra một chất điều hòa các hoạt động của cơ thể gọi là morphin nội sinh (hay còn gọi là endorphin). Chất này có tác dụng giảm bớt cảm giác đau đớn, mệt mỏi và phục hồi sức khỏe để cơ thể hoạt động bình thường. Ở người nghiện, ma túy thâm nhập vào từng tế bào thần kinh, làm giảm đau đớn, mệt mỏi, kích thích hoạt động nhanh nhạy của thần kinh làm cho người dùng ma túy có cảm giác "tỉnh táo", "sảng khoái", "lâng lâng, bay bổng" một cách giả tạo. Trong một - hai lần đầu, cơ thể người sử dụng ma tuý sẽ bị rối loạn hoạt động sản xuất morphin nội sinh. Nếu dùng nhiều lần, cơ thể sẽ ngừng sản xuất morphin nội sinh và trở nên hoàn toàn phụ thuộc vào ma túy. Vì vậy, khi không sử dụng ma túy nữa, người nghiện sẽ rơi vào trạng thái thiếu ma túy - vật vã, sùi bọt mép, đau nhức toàn thân, hay còn gọi là hội chứng cai nghiện.

Theo báo cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), quá trình nghiện thường diễn ra qua nǎm giai đoạn:

Giai đoạn 1: Trong vài lần đầu, người sử dụng ma tuý có cảm giác lâng lâng, đê mê và luôn nghĩ rằng không thể nghiện được. Giai đoạn này người sử dụng thấy dễ chịu, không có thì thấy "nhạt nhẽo", thèm muốn.

Giai đoạn 2: Ma túy đã trở thành nhu cầu, không có thì không chịu nổi nên bằng mọi cách tìm kiếm ma túy bằng được.

Giai đoạn 3: Dùng ma túy với liều lượng ngày càng tǎng.

Giai đoạn 4: Tự đấu tranh để cai ma túy, thất bại. Cai tiếp, lại thất bại. Chu kỳ này cứ thế diễn ra song song với sự khốn đốn về tinh thần, đau đớn về thể xác, và kiệt quệ về tài chính.

Giai đoạn 5: Nếu không thắng nổi sự cám dỗ của ma túy, người nghiện rất dễ rơi vào tình trạng khủng hoảng tinh thần trầm trọng, vừa tự hủy hoại mình, vừa gây hại cho gia đình, xã hội với những hành vi thiếu lý trí, nguy hiểm không lường hết được.

Thứ hai, có một chủng protein tên deltafos B nằm trong não, gây ra cơn khát thuốc cho nạn nhân. Protein này vốn không có trong não bộ trước khi người nghiện bắt đầu sử dụng chất gây nghiện mà chỉ xuất hiện sau một thời gian nhất định.

Khi được tạo ra, deltafos B sẽ kiểm soát các gien trong khu vực não đặc biệt, đảm nhiệm chức nǎng điều khiển hành động của con nghiện và tạo cảm giác thoải mái sau khi dùng chất gây nghiện. Ngoài ra, deltafos B còn tác động lên một số gien khác nhằm tạo ra glutamat - chất mang thông tin trong tế bào não, đặc biệt là tế bào nằm trong khu vực não đặc biệt, vô cùng nhạy cảm với chất kích thích. Như vậy, việc sử dụng chất kích thích đã bắt vỏ não sản sinh ra một hợp chất hóa học và protein mới để mã hóa thông tin và lưu trữ nó trong khu vực mới thành lập trong não.

Do đó, sự thèm khát chất kích thích của con nghiện có thể nói là rất ghê gớm và lâu dài. Cho dù người bệnh có thể được chạy chữa rất dày công và tốn kém, nhưng bản nǎng thèm thuốc lại có thể trỗi dậy ngay lập tức khi nhìn thấy thuốc vì thông tin đã mã hóa trong não chưa hề được xóa bỏ.

... đến phương pháp chữa trị mới

Theo Peter Kalivas, trưởng nhóm nghiên cứu thuộc ĐH Y khoa Nam Carolina (Charleston, Mỹ), phương pháp chữa trị của ông có thể giúp người nghiện chấm dứt các triệu chứng co giật thường gặp. Nhóm của Kalivas đã nghiên cứu não của lũ chuột nghiện cocaine được chữa trị để chấm dứt sử dụng ma tuý trong ba tuần liền. Họ nhận thấy não của chúng tiết ra rất nhiều chất AGS3 (chất này được sản sinh trong khu vực vỏ não trán, có liên quan chặt chẽ đến hệ tuần hoàn động cơ của não), quyết định đến việc người nghiện có thèm thuốc hay không.

Nhóm nghiên cứu cho rằng hợp chất này can thiệp vào các phân tử tín hiệu có tên là protein G, có chức năng giao tiếp với các vùng não khác liên quan đến ham muốn. Điều này hoàn toàn phù hợp với ý kiến cho rằng người cai nghiện thường có sở thích lệch lạc, chẳng hạn như thèm ma tuý hơn bất kỳ thứ gì khác, kể cả tình dục.

Để thử nghiệm thuyết này, nhóm nghiên cứu tiêm phần phân tử AGS3 kết nối với protein G vào não lũ chuột nghiện được huấn luyện cho đẩy đòn bẩy để lấy cocaine, sau đó được cho cai nghiện. Sau khi được cho thêm một liều nhỏ cocaine, lũ chuột được cai nghiện bắt đầu... đẩy đòn bẩy chăm chỉ hơn những con chưa được cai, mặc dù không hề có chút ma tuý nào ở chỗ cũ nữa, chứng tỏ chúng trở nên thèm muốn nhiều hơn trước.

Nhóm của Kalivas quyết định quan sát xem nếu giảm mức AGS3 xuống chứ không tăng lên nữa, những cơn "vã" thuốc có biến mất hay không. Họ tiêm vào não lũ chuột một loại phân tử được thiết kế nhằm kiềm chế quá trình sản sinh AGS3. Kết quả? Thời lượng chuột đẩy đòn bẩy giảm xuống rất nhiều!

Kalivas cho biết: Nếu AGS3 cũng phát huy được tính năng tương tự trong não người, phương pháp mới này có thể áp dụng để giảm cơn thèm thuốc ở người nghiện.

Theo John Marsden, nhà nghiên cứu về hiện tượng nghiện ma tuý thuộc Viện Tâm thần London (Anh), cho đến nay chưa có một loại thuốc cắt cơn nào có thể áp dụng cho nhiều người nghiện cả. Điều này một phần là do tác động của cơn thèm cocaine ở từng người là khác nhau, và có thể kéo dài hàng năm trời. Ông nói: "Nhiều người đã cố gắng tìm ra phương thuốc cắt cơn hữu hiệu, nhưng tất cả đều rơi vào ngõ cụt. Một khi hiểu rõ cơ chế nghiện ở người sử dụng ma tuý và tìm ra chất phong toả tế bào điều khiển sự thèm muốn, chắc chắn chúng ta sẽ có phương pháp chữa trị thích hợp để áp dụng rộng rãi cho nhiều người nghiện ma tuý."

  • Khánh Hà (Tổng hợp)
Việt Báo

Nhận xét tin Tấn công vào... não để cai nghiện ma tuý

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tấn công vào... não để cai nghiện ma tuý bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tan cong vao nao de cai nghien ma tuy ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tấn công vào... não để cai nghiện ma tuý ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Xu Hướng của chuyên mục Khoa Học.

Attack ... brain for drug addiction
drug addiction, drug addiction, in the region, users, addicts, the method can be, physically addictive stage, the brain, withdrawal, drug use, cravings

Based on the principle of signal blocking cocaine craving in the brain has successfully tested on mice, the medical community hope this new method will help drug rehabilitation success ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2310 Nu tai xe dam 10 nguoi nhap vien
    Thời sự 24h(23/10): Nữ tài xế đâm 10 người nhập viện

    Tách huyện Phú Quốc, Kiên Giang bầu Phó chủ tịch; Sở Y tế báo cáo khẩn vụ bé gái tử vong ở Quốc Oai; Khoảnh khắc hiếm thấy của các BTV nổi tiếng VTV; Nữ tài xế đâm 10 người nhận đạp nhầm chân ga

  • Thoi su 24h2110 Ong Ba Thanh vang mat tai ky hop QH
    Thời sự 24h(21/10): Ông Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Dư luận trái chiều về cái chết của TTGT nhảy lầu; Trưởng phòng y tế huyện bị chém vỡ sọ...

  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.