vietbao

Tại sao chúng ta lại mệt?

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Mệt mỏi là phản ứng tự nhiên của cơ thể khi cần được nạp thêm năng lượng và phục hồi chức năng. Nhưng khi sáng ra mà bạn vẫn không thể nào "lại sức", hoặc bạn bị "hụt hơi" khi mới được nửa ngày, hoặc lúc nào cũng cảm thấy rã rời, đấy là khi "cơ chế mệt mỏi" trong bạn "có vấn đề"!

Mệt ơi là mệt!

Tai sao chung ta lai met

Vận động mạnh vào buổi chiều sẽ giúp cơ thể dễ ngủ hơn.

Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, hiện tượng mệt mỏi đang có dấu hiệu tăng lên nhanh chóng, mặc dù chưa có con số thống kê chính thức nào về số người phải chịu đựng những cơn mệt mỏi dai dẳng, vô cớ. Nhưng theo bác sĩ đa khoa Alf Liebhold thuộc Bệnh viện Sydney, đây là một xu hướng hết sức phổ biến.

Trước tình hình đó, sự gia tăng của các sản phẩm tăng lực là điều dễ hiểu. Năm ngoái, doanh số đồ uống tăng lực - đồ uống nhẹ có chứa caffeine và đường - trên toàn thế giới đã tăng 23%. Mỗi năm, nhà sản xuất vitamin Blackmores thu được 22 triệu USD từ việc bán các loại dược phẩm bổ sung. Và cách đây khoảng bốn năm, guarana - một loại chất kích thích có nguồn gốc thảo dược - đã được tung ra thị trường. Giờ đây, guarana đã xuất hiện trong hầu khắp các sản phẩm, từ thỏi sô-cô-la cho tới túi trà. Rõ ràng, nhu cầu "tăng lực" của chúng ta không phải là nhỏ.

Vậy đâu là thủ phạm khiến chúng ta mệt mỏi? Theo Liebhold, chính cuộc sống bon chen đã tước đi sinh lực của chúng ta. Ông nói: "Tôi nghĩ rằng xã hội hiện đại đòi hỏi ở con người nhiều hơn so với trước đây. Rất nhiều người phải làm những công việc buồn tẻ. Tôi biết có nhiều người không hề đi nghỉ một lần nào trong suốt ba năm liền, thậm chí còn không dám nghỉ một ngày nào khi bị ốm. Họ sợ bị mất việc. Áp lực liên tục đồng nghĩa với việc chúng ta không được thư giãn đầy đủ, giống hệt như tình trạng sử dụng thiết bị điện tử với một thỏi pin xạc nửa vời. Và kết quả là chúng ta lại càng trở nên quá mệt mỏi nên không thể thực hiện việc phục hồi năng lượng, chẳng hạn như nghỉ ngơi, thư giãn, giải trí."

Học... ngủ

Tai sao chung ta lai met

Ai mà chẳng phải ngủ?

Nếu cảm thấy mệt mỏi, bạn nên trả lời câu hỏi sau: Bạn đã ngủ đủ chưa? Mặc dù chúng ta vẫn có thể làm việc bình thường ngay cả khi chưa ngủ "đẫy mắt", nhưng rõ ràng là thiếu ngủ liên tục sẽ dẫn tới hiện tượng mệt mỏi kinh niên.

TS Darren Mansfield là một chuyên gia nghiên cứu rối loạn giấc ngủ thuộc Trung tâm Giấc ngủ Epworth tại Melbourne (Australia). Ông cho biết, hiện tượng mất ngủ thường xuất hiện khi mọi người vừa trải qua một thời kỳ căng thẳng, trầm cảm hoặc lo lắng. Ngay cả khi thời kỳ này đã qua đi, chứng mất ngủ vẫn còn lại vì đã bắt rễ sâu trong chu kỳ ngủ của chúng ta rồi. Theo lời Mansfield, mọi người hầu như đã quên là mình phải đi ngủ như thế nào, vì vậy họ cần phải được "huấn luyện" lại. Ông dạy cho mọi người kỹ thuật thư giãn trước khi đi ngủ và khuyên rằng, nếu đến 3 giờ sáng mà mắt vẫn cứ "mở chong chong" thì tốt nhất là đừng có cố gắng đi ngủ nữa. Thay vào đấy, chúng ta nên dậy và đọc một cuốn tiểu thuyết loại "vớ vẩn" (đừng nên đọc những cuốn hấp dẫn) để đầu óc trở lại với trạng thái mệt mỏi tự nhiên, sau đó lại tiếp tục đi ngủ.

Ngoài ra, Mansfield còn khuyên mỗi người nên duy trì nhịp độ đồng hồ sinh học của cơ thể bằng cách đi ngủ và dậy vào một giờ cố định trong ngày, đồng thời hạn chế sử dụng caffeine. Ông nói: "Mọi người sẽ bị rơi vào cái vòng luẩn quẩn: Caffeine làm hỏng giấc ngủ, và vì thiếu ngủ nên họ cảm thấy mệt mỏi, và càng mệt mỏi lại càng muốn dùng caffeine".

Tập nặng vào cuối giờ chiều và tắm nước ấm trước khi đi ngủ sẽ giúp chúng ta dễ ngủ hơn. Thân nhiệt giảm xuống chút ít sau khi thực hiện các hoạt động "làm nóng" có thể khiến cho cơ thể chóng buồn ngủ. Và đừng quên uống một cốc sữa nóng trước khi lên giườngsữa chứa acid amin tryptophan, có tác dụng "ru ngủ".

Vậy tại sao lại phải ngủ?

Câu trả lời rất đơn giản, nhưng không phải ai cũng biết: Giấc ngủ giúp cơ thể hồi phục và tái tạo năng lượng. Theo Darren Mansfield, cách dễ nhất để tìm ra câu trả lời là hãy xem những gì xảy ra cho cơ thể khi chúng ta... không ngủ. Các cuộc thử nghiệm về mất ngủ đã cho thấy rằng, sau 14 ngày không ngủ, chuột kiệt sức và chết. Đối với con người, ba ngày không chợp mắt sẽ khiến cho chúng ta trở nên "lẩm cẩm", đãng trí và bắt đầu xuất hiện ảo giác. Bất kể tác dụng của giấc ngủ là gì thì nó cũng vẫn đóng một vai trò hết sức quan trọng. Mansfield cho biết: "Tất cả mọi động vật đều phải ngủ. Mọi chiến lược sinh tồn của động vật đều được điều chỉnh xung quanh nhu cầu về ngủ, chứ không phải là giấc ngủ được điều chỉnh để sinh tồn."

Trị mất ngủ

Tai sao chung ta lai met

Châm cứu là một trong những cách chữa mệt mỏi hiệu quả.

Đôi khi, mệt mỏi là kết quả của những căn bệnh như nghẹt thở khi ngủ cơ khí quản của bệnh nhân bị chùng quá mức và xẹp xuống. Khi bệnh nhân tỉnh dậy, cơ khí quản lại căng trở lại nên có thể tiếp tục thở bình thường. Vấn đề nằm ở chỗ: Những khoảng thời gian thức giấc ngắn ngủi nhưng thường xuyên kia không cho phép bệnh nhân đạt tới giai đoạn ngủ sâu, nghỉ ngơi hoàn toàn. Và do bệnh nhân thường xuyên rơi vào trạng thái gà gật nên họ không thể nào nhớ được điều gì xảy ra với mình, vì vậy họ cũng chẳng giải thích được tại sao lại cảm thấy kiệt sức vào buổi sáng.

Tuy nhiên, nếu đêm đêm bạn ngủ sâu, thẳng giấc mà vẫn cảm thấy cơ thể "như đi mượn", có thể cần phải xem xét lại nguyên nhân gây mệt mỏi. "Thủ phạm" có thể là một hoặc nhiều trong những cái tên sau: căng thẳng, phòng làm việc thiếu oxy, bữa ăn thiếu chất, có vấn đề về tuyến giáp, nhiễm khuẩn, có ký sinh trùng, thay đổi hormon, dị ứng, kém điều chỉnh cột sống, thiếu máu, buồn chán, tăng cân, trầm cảm, lo lắng, bệnh van tim, chất độc môi trường, v.v... Vấn đề nằm ở chỗ: Mệt mỏi là triệu chứng của bất cứ căn bệnh nào - ngay cả một trận cảm thông thường cũng có thể khiến cho bệnh nhân cảm thấy kiệt sức. Khi không xác định rõ "thủ phạm", vấn đề chữa trị sẽ trở nên khó khăn hơn nhiều.

Trong trường hợp mệt mỏi kéo dài, bạn nên đi khám để tìm xem có phải mình bị triệu chứng lao lực mạn tính không? Cứ 100 người thì lại có một người là nạn nhân của căn bệnh này, và nó thường tạo điều kiện cho những bệnh truyền nhiễm khác như viêm tuyến bạch cầu, kèm theo nhiều triệu chứng như đau cơ, đau khớp, khó tập trung, khó nhớ, hay cáu bẳn. Nhưng tệ nhất vẫn là khi bác sĩ không xác định được nguyên nhân cụ thể nào cả. Theo GS Andrew Lloyd, chuyên gia thuộc ĐH New South Wales (Australia), căn bệnh gây ra do chức năng não, chứ không phải do dị tật cơ thể, và hầu hết bệnh nhân đều tự hồi phục trong vòng sáu tháng kể từ ngày phát hiện bệnh. Đối với những người không tự hồi phục được, các kỹ thuật quản lý và nhóm hỗ trợ sẽ giúp họ bớt bệnh.

Chế độ ăn uống

Tai sao chung ta lai met

Mệt mỏi khiến chúng ta có thể ngủ "quên trời quên đất" ngay cả khi đang làm việc.

TS Liebhold cho biết: Khi có người than phiền về chứng mệt mỏi, ông luôn tìm kiếm trước hết những nguyên nhân rõ ràng nhất. Ông nói: "Có những biểu hiện rất rõ ràng. Chẳng hạn, một người đang ở tuổi mãn kinh, có kinh nguyệt không đều mà lại còn ăn kiêng nữa thì chắc chắn là họ đang bị một dạng thiếu máu dinh dưỡng đơn giản (thiếu sắt)."

Theo Leonie McMahon, nhà thiên nhiên liệu pháp ở Sydney, châm cứu là một trong những phương pháp hữu hiệu để chữa trị tình trạng "phong toả năng lượng". Bà tin rằng ăn sáng không đủ cũng là một nguyên nhân khá phổ biến gây mệt mỏi; và để tạo thêm năng lượng, tốt nhất là bạn nên tăng lượng protein cho bữa sáng.

Nhìn chung, xét trên quan điểm dinh dưỡng, để cho cơ thể được đầy đủ năng lượng, chúng ta nên ăn thịt đỏ, lá rau xanh và ngũ cốc. Loại thức ăn này sẽ giúp hồng cầu phát huy tối đa vai trò chuyển oxy tới cơ bắp. Ngoài ra, mất nước cũng là một yếu tố quan trọng. Nếu cơ thể bị mất nước, lượng máu trong cơ thể sẽ giảm xuống, buộc tim phải hoạt động mạnh hơn để bơm đủ máu đi khắp cơ thể. Tương tự, béo phì sẽ khiến cho tim phải chịu nhiều sức ép nên rất chóng mệt.

Mệt mỏi là căn bệnh cực kỳ khó chịu, không chỉ vì bản chất khó xác định nguyên nhân gây bệnh của nó. Và để tránh mệt mỏi, hãy tự hỏi bản thân xem bạn đã sống một cách khoa học chưa. Dù hoàn hảo đến đâu, cơ thể vẫn là một cỗ máy cần được nghỉ ngơi hợp lý.

Khánh Hà (Tổng hợp)

Việt Báo
Cận cảnh “thiên đường tội ác” trong nhà nghỉ, quán bar
Comment :Tại sao chúng ta lại mệt?
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tại sao chúng ta lại mệt? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tai sao chung ta lai met ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tại sao chúng ta lại mệt? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Khoa Học
Why are we tired?
Rehabilitation, always, tired, our body, feeling, why, energy, your, out, day, effort, up
Fatigue is a natural response of the body when needed be more specifically and rehabilitation. But when the light out and you still can not "re-power", or you were "short of breath" when it was half a day, or always feel exhausted, that is the "mechanism ...
  • Thoi su 24h258 Hanh ha con roi chup hinh gui cho vo
    Thời sự 24h(25/8): Hành hạ con rồi chụp hình gửi cho vợ

    Đi tìm lời giải cho cây chuối lạ cao 15 cm ra 6 bắp ở Huế; Những vụ tự sát thương mình và người thân để trục lợi bảo hiểm nổi tiếng; Quan Formosa xin rút kinh nghiệm, người Việt hào phóng bao dung; Hà Nội: Một tuần xử lý gần 200 ‘ma men’, người vi phạm bất ngờ; Xử phạt nồng độ cồn, nhân viên quán bia "mật báo" cho khách

  • Thoi su 24h248 Chat xac nguoi tinh bo bao tai o Sai Gon
    Thời sự 24h(24/8): Chặt xác người tình bỏ bao tải ở Sài Gòn

    Cứu một cụ bà trong đám cháy, thiếu úy CSGT nhập viện cùng nạn nhân; Cắt điện, nước của quán cà phê Xin Chào là sai quy định; Nhiều phi công xác nhận bị chiếu đèn laser khi hạ cánh xuống Tân Sơn Nhất; Sập hầm vàng ở Lào Cai: công bố danh tính 7 công nhân bị chết; Ẩn tình vụ vợ U60 thuê người đánh sảy thai cô giúp việc 19 tuổi

  • Thoi su 24h238 Gai tre thue chat chan tay truc loi
    Thời sự 24h(23/8): Gái trẻ thuê chặt chân tay trục lợi

    Xé áo, cắt tóc nhân tình ở phố: Nhân tình là "osin" của kẻ chủ mưu; Giám định ADN để nhận dạng 150 ngôi mộ bị xâm phạm; Vụ "tháp nghiêng" chờ sập: 3/4 hộ dân đã di dời; Dân không có quyền kiểm tra CSGT': Giám sát khác kiểm tra; Bạn gái trễ giờ lên máy bay, nam thanh niên xông vào đánh nhân viên hàng không

  • Nhung thong tin dang doc nhat trong tuan tu 2182782016
    Những thông tin đáng đọc nhất trong tuần (từ 21/8-27/8/2016)

    Vụ rơi máy bay quân sự làm một học viên phi công tử vong, tự thuê người chặt chân, tay mình để trục lợi bảo hiểm, đau đáu lòng ngư dân miền Trung câu hỏi bao giờ cá biển ăn được, hay vụ sập mỏ vàng ở Lào Cai đoạt mạng 7 người,... là những tin nóng được quan tâm nhất tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 2108 27082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (21/08 - 27/08/2016)

    Tiền ở một loạt các ngân hàng lại "bốc hơi", vấn nạn thực phẩm bẩn bủa vây người Việt, áp lực thu ngân sách khiến giá xăng dầu tăng, những băn khoăn về việc mua điện từ Lào, CPI tháng 8 tăng 0,1% so tháng trướ ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142082016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/8/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t