Nhiều đơn vị khoa học chưa sẵn sàng tự lập

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Nhieu don vi khoa hoc chua san sang tu lap
Chính sách tự chủ trong khoa học được xem như một dạng "khoán 10". Ảnh: M.T.

Gần 1 năm sau ngày Nghị định 115 ra đời, yêu cầu các đơn vị khoa học Nhà nước phải chuyển sang tự túc, đến nay đã có thông tư hướng dẫn thực hiện, song nhiều đơn vị vẫn chưa biết mình có thuộc diện phải chuyển đổi hoặc thậm chí vẫn muốn níu kéo chế độ bao cấp.

Nghị định 115, được xem là "khoán 10" trong khoa học công nghệ, đã trao quyền tự chủ cao nhất cho các tổ chức nghiên cứu công lập, từ việc xác định nhiệm vụ, đến tổ chức bộ máy và quan trọng nhất là tài chính. Theo đó, các đơn vị phải chuyển đổi thành 1 trong 3 diện sau:

Thứ nhất là các tổ chức nghiên cứu cơ bản, nghiên cứu chiến lược chính sách phục vụ quản lý nhà nước, vẫn được nhà nước "bao cấp", song chỉ được cấp kinh phí theo nhiệm vụ, chứ không phải theo biên chế như trước đây.

Thứ hai là những tổ chức nghiên cứu, phát triển, dịch vụ khoa học công nghệ hoạt động theo hình thức Tổ chức tự trang trải kinh phí. (có nghĩa vẫn là các tổ chức sự nghiệp, ở dạng các viện hay trung tâm, nhưng được quyền sản xuất kinh doanh như doanh nghiệp).

Thứ ba là những tổ chức thực sự có năng lực sản xuất kinh doanh có thể chuyển đổi thành doanh nghiệp khoa học công nghệ (phải hoạt động theo luật doanh nghiệp).

Ông Nguyễn Quân, Vụ trưởng Tổ chức cán bộ, Bộ Khoa học công nghệ, thành viên ban soạn thảo nghị định, cho biết hiện cả nước có khoảng 560 tổ chức khoa học công nghệ công lập, trong đó chỉ có 10% sẽ được nhà nước bao cấp hoàn toàn, khoảng 70% phải chuyển sang hình thức tự trang trải kinh phí, 10% sẽ chuyển đổi sang doanh nghiệp KHCN.

"Chúng tôi cũng tiên lượng khoảng 10% còn lại sẽ phải sáp nhập, giải thể", ông Quân nói.

Các đơn vị có thể chuyển đổi ngay lập tức, hoặc dần dần, song bắt buộc phải trước tháng 12/2009. Sau thời hạn đó, đơn vị không chuyển đổi được sẽ phải giải thể hoặc sáp nhập.

Tuy đã được chuẩn bị tinh thần cả gần 1 năm, song nhiều đơn vị đến nay vẫn không biết mình có thuộc diện chuyển đổi hay không, mà lý do chính là hiện trạng quản lý chồng chéo và các tiêu chí phân loại chưa rõ ràng.

Thông tư hướng dẫn của liên Bộ Khoa học Công nghệ - Tài Chính - Nội Vụ ban hành ngày 5/6 nêu rõ: các tổ chức nghiên cứu khoa học công nghệ thuộc diện chuyển đổi là những viện, trung tâm... do Chính phủ, Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương thành lập, hoặc các viện thuộc trường đại học nhưng do Chính phủ hay Bộ quyết định thành lập. Đơn vị con do những tổ chức nói trên thành lập thì không thuộc diện chuyển đổi.

Mặc dù vậy, nhiều đơn vị vẫn không biết nên xếp mình vào đâu. Ông Nguyễn Đại Lai, Phó vụ trưởng Vụ chiến lược phát triển ngân hàng, cho biết, đơn vị của ông thuộc hàng Vụ, nghĩa là cơ quan quản lý nhà nước, song lại có một phần nhiệm vụ nghiên cứu khoa học, chuyển từ Học viện Ngân hàng sang. "Đến bây giờ chúng tôi vẫn không biết mình là ai", ông Lai nói. Cũng trong tình trạng như vậy là Viện Khoa học kỹ thuật bưu điện do Chính phủ thành lập, nhưng hiện lại thuộc Học viện Bưu chính Viễn thông. Hay Viện Khoa học thuỷ lợi thuộc Bộ NN&PTNT.

Còn ông Nguyễn Hoàng Huyến, Viện trưởng Viện Khoa học công nghệ giao thông vận tải (thuộc Bộ Giao thông vận tải) lại lo ngại rằng mốc chuyển đổi vào năm 2009 là quá "đột ngột". Ông đề nghị nên xây dựng lộ trình theo hình thức giảm dần kinh phí hỗ trợ hàng năm của Nhà nước, để từ năm 2010 trở đi, Nhà nước không còn bao cấp cho đơn vị phải chuyển đổi nữa. Không nên để đến hết năm 2009 mới ngừng cấp kinh phí đột ngột, có thể sẽ làm cho đơn vị lúng túng. Ông Huyến cũng cho rằng chính sách như hiện nay chưa đủ để khuyến khích các đơn vị chuyển đổi sớm.

Trong khi một số đơn vị vẫn còn lúng túng trước việc phải "tự đứng trên đôi chân của mình", một số đơn vị không thuộc diện bắt buộc chuyển đổi lại rất mong muốn hoặc chủ động chuyển một phần sang cơ chế tự chủ, bởi nhận thức được tính tích cực của chính sách này.

"Trong khoa học công nghệ, động lực cho các nhà nghiên cứu và hiệu quả của nghiên cứu là hai vấn đề quan trọng nhất. Tôi nghĩ chỉ có tự chủ mới phát huy được hiệu quả đó", ông Đặng Kim Sơn, Viện trưởng Viện Chính sách và chiến lược nông nghiệp phát triển nông thôn, thuộc Bộ NN &PTNT, nhận định. Ông cũng cho rằng khó khăn lớn nhất trong quá trình chuyển đổi là kinh phí để sắp xếp lại cán bộ, bởi "một đơn vị nghiên cứu thường có khoảng 20-30% cán bộ không bố trí được công việc, nếu tiếp tục lôi cái gánh đó, công việc sẽ không hiệu quả".

Ông Nguyễn Chu Hồi, Viện trưởng Viện Kinh tế và quy hoạch thuỷ sản (Bộ Thủy sản), đơn vị không bắt buộc chuyển đổi, lại cho rằng "đây là một cơ chế mở, sẽ giúp giải toả năng lực nội sinh của một cơ quan nghiên cứu khoa học". Theo ông, chính nhờ chính sách mới này thì sự yếu kém hiện nay, kể cả chất lượng nguồn nhân lực, sẽ thay đổi nhanh chóng vì đơn vị có quyền chủ động rất lớn. "Chứ như trước kia, có thể "quân" yếu, đơn vị rất muốn thay đổi, nhưng các chỉ tiêu đào tạo lại hạn chế rất nhiều. Vì thế muốn thay đổi mang tính cách mạng là không dễ dàng".

Ông Hồi cũng cho biết mặc dù không thuộc diện phải tự chủ, song Viện của ông đã bước đầu áp dụng cơ chế tự chủ một phần: nghĩa là một nửa hoàn toàn làm nghiên cứu cơ bản (dùng ngân sách Nhà nước), nửa còn lại tổ chức dưới dạng các trung tâm để đưa kết quả nghiên cứu trực tiếp vào đời sống, tự trang trải kinh phí.

Một lo lắng khác của nhiều đơn vị là thời hạn chuyển đổi. Thông tư nêu rõ các đơn vị phải trình cơ quan chủ quản Đề án chuyển đổi trước ngày 30/9. Tuy nhiên, ông Hà Huy Ngọ, đại diện Viện khoa học và Công nghệ Việt Nam, cho rằng khoảng thời gian này là "quá ngắn", nhất là với những đơn vị có nhiều tổ chức trực thuộc như viện ông (tới 31 viện, trung tâm con).

Trước những băn khoăn của các đơn vị, ông Nguyễn Quân cho biết sắp tới Bộ KHCN sẽ làm việc với các bộ để hướng dẫn làm thí điểm, khơi thông vướng mắc.

Thông tư hướng dẫn thực hiện Nghị định 115 nêu rõ những chính sách ưu đãi mà các đơn vị được hưởng nếu sớm chuyển đổi thành đơn vị tự chủ. Cụ thể, nếu trong quá trình truyển đổi có mức nộp ngân sách tăng trưởng từ 10% trở lên trong 3 năm liên tục thì sẽ được hỗ trợ đầu tư phát triển, miễn giảm thuế... Đơn vị nào chuyển đổi sớm trước thời hạn (năm 2009) thì sẽ được hỗ trợ kinh phí một lần, bằng 50-100% tổng kinh phí hoạt động thường xuyên của các năm còn lại.

Thuận An

Việt Báo
Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Video được xem nhiều nhất

Sờ tay đoán vợ - chú rể hồn nhiên nhất năm
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Khoa Học NỔI BẬT

Steve Jobs nhìn thấy iPhone trong bức hoạ 350 năm tuổi

Tim Cook cho rằng không chắc Steve Jobs sáng tạo ra iPhone, mà có thể lấy cảm hứng đâu đó, giống như cách Cook thường nhìn thấy iPhone khi xem bức tranh 350 tuổi.

Đại gia U50 đặt cọc cả nửa tỷ để "đẻ thuê" con trai bằng mọi giá

Ông H. là chủ của một doanh nghiệp khai thác và sản xuất gỗ rất lớn ở miền Bắc, bản thân ông đã có vợ và hai cô con gái xinh xắn, nhưng ông luôn bị ám ảnh bởi định kiến "phải có con trai bằng mọi giá".

Nhận xét tin Nhiều đơn vị khoa học chưa sẵn sàng tự lập

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Nhiều đơn vị khoa học chưa sẵn sàng tự lập bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Nhieu don vi khoa hoc chua san sang tu lap ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Nhiều đơn vị khoa học chưa sẵn sàng tự lập ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Khoa Học.

Many units are not ready to scientific independence
research organization, different units, themselves, their institutions, science, switch, technology, government, funding, autonomy, the institutes, ministries, services, area

Nearly a year after the birth Decree 115, requires the State Science unit to switch to self-sufficiency, and now has a circular guiding the implementation, but many applications You know you are not subject to conversion or even still want to hold institutions ...

Xem tiếp: Khoa Học


  • Thoi su 24h2705 Tu choi loi moi di choi bi danh rot rang
    Thời sự 24h(27/05): Từ chối lời mời đi chơi bị đánh rớt răng

    Cả gia đình nhập viện vì quá kích động sau khi ăn rau lạ; "Ngọc ếch" đến "cát lợn": Thực hư những vật thể lạ giá hàng tỉ đồng; Phụ huynh bức xúc con bị thâm tím người khi từ trường mầm non về; Công bố kết quả điều tra vụ xe khách cháy 13 người chết; Mại dâm Đồ Sơn và luật ngầm nhốt chân dài sống trong lầm lũi

  • Thoi su 24h2605 Nhung an mang rung ron trong con mong du
    Thời sự 24h(26/05): Những án mạng rùng rợn trong cơn mộng du

    Cháu gái ngã xuống hồ đang xả nước, ông tử nạn khi lao theo cứu cháu; Uẩn khúc khám bệnh nhận quà khuyến mãi ở phòng khám tư nhân; Mảnh giấy sót lộ tẩy chiêu đóng giả người thân đoạt tiền người già; Giảm hóa đơn nước tiền triệu cho dân: Tình thương ngành nước

  • Thoi su 24h2505 Cong tu cuong buc nhieu co gai tren oto
    Thời sự 24h(25/05): Công tử cưỡng bức nhiều cô gái trên ôtô

    Bị "tố" từ chối cấp cứu bệnh nhân, bác sĩ trạm y tế nói gì?; Hà Nội ngập nặng, dân leo lên xe ủi, chèo xuồng "lướt" phố; Vợ tố bị chồng đánh đến mức phải nhập viện, sảy thai 3 tháng; Vụ tai nạn thảm khốc ở Bình Thuận: Đã có 13 nạn nhân tử vong; Đã giải cứu thành công cá voi nặng 15 tấn mắc cạn

  • Thoi su 24h2405 Loi khai cua hung thu sat hai be gai 11T
    Thời sự 24h(24/05): Lời khai của hung thủ sát hại bé gái 11T

    Chết cháy vì không có búa thoát hiểm: Nhà xe kêu khách lấy trộm; Những lần ông Obama tháo nhẫn để bắt tay gây tranh cãi; Hà Nội tiếp tục kiểm tra hoạt động bán hàng đa cấp; Cứu sống bệnh nhân bị gần 20 viên đạn găm khắp người; Cần xử lý thông tin bịa đặt, vu khống trên mạng xã hội

  • Thoi su 24h2305 Tai nan tham khoc o Binh Thuan 12 nguoi chet
    Thời sự 24h(23/05): Tai nạn thảm khốc ở Bình Thuận 12 người chết

    Chuyện những "dân chơi" đặt mua đồ nhưng thản nhiên... quên trả tiền; Vụ tai nạn thảm khốc 12 người chết: Tang thương quê nghèo; Truy sát kinh hoàng ở Cà Mau, nạn nhân bị chém khâu gần 30 mũi; Bê tông hầm chui như "kẹo lạc không đường": Nhiều giả thiết;

  • Tai nan kinh hoang o Binh Thuan
    Tai nạn kinh hoàng ở Bình Thuận

    Những vụ tai nạn liên quan đến xe khách thường gây ra thương vong lên đến hàng chục người khiến nhiều người thấy bất an, ám ảnh đối với loại phương tiện này.

  • Chuyen tham Viet Nam cua Tong thong Obama
    Chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Obama

    Nhà Trắng công bố lịch trình chuyến thăm chính thức tới Việt Nam và Nhật Bản của Tổng thống Barack Obama, chuyến thăm thứ 10 của ông tới châu Á.

  • Phong chong xam hai tinh duc tre em
    Phòng chống xâm hại tình dục trẻ em

    Từ đầu năm đến nay, hàng loạt vụ học sinh bị xâm hại tình dục khiến nhiều phụ huynh, học sinh hoang mang, lo sợ

  • Toan canh vu Dong phuc bien hieu
    Toàn cảnh vụ 'Đồng phục biển hiệu'

    Việc đồng bộ bảng, biển quảng cáo đã mang lại diện mạo khác hẳn với vẻ nhếch nhác của nhiều tuyến phố ở Hà Nội hay các đô thị lớn. Tuy nhiên, có không ít ý kiến không đồng tình với việc làm này.

  • Nu sinh tat ban 52 cai chay mau mui
    Nữ sinh tát bạn 52 cái, chảy máu mũi

    Một vụ bạo lực học đường nghiêm trọng đã xảy ra tại trường THCS 15/10 (Mộc Châu, Sơn La), trong đó một nữ sinh đã thẳng tay tát bạn 52 cái, hộc máu mũi đang thu hút sự quan tâm của dư luận.

  • Su kien quoc te noi bat 225285
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/5-28/5)

    Những hoạt động cũng như các tuyên bố của Tổng thống Obama tại Việt Nam là thông tin nổi bật nhất trên các mặt báo trong tuần vừa qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2205 28052016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 22/05 - 28/05/2016

    Tai nạn giao thông kinh hoàng ở Bình Thuận; Hà Nội mưa lớn, nhiều tuyến phố biến thành sông; Phụ huynh bức xúc con bị thâm tím người khi từ trường mầm non về; Hình ảnh ấn tượng tại lễ đón chính thức Tổng thống Mỹ ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2205 2805
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/05 - 28/05)

    Giết người vì tưởng hiếp dâm; Vụ cướp bánh mỳ bị truy tố; Gia đình Minh Béo không phải trả tiền bảo lãnh 100.000 USD; Vụ trộm ô tô vàng chấn động Hà Nội; Dã tâm 'chiều chồng' lúc nửa đêm của người đàn bà ngoại tình; Giả hotgirl khoe thân qua mạng, lừa tiền người háo sắc;....là những tin đáng chú ý.

  • Toan canh kinh te tuan 2205 28052016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (22/05- 28/05/2016)

    Chuyến thăm của Tổng thống Mỹ mang lại hiệu ứng lâu dài cho DN Việt; CPI tháng 5 tăng 0,54%, cao nhất trong 5 năm qua; Chính thức mở lại cho vay ngoại tệ từ 1/6; dự án sống lay lắt vì nhà thầu Trung Quốc chậm tiến độ;Tổng số tiền nợ thuế cả nước đã lên ngưỡng 76.000 tỷ đồng... Cùng với đó là những thông tin tài chính- ngân hàng,

  • Nghin le chuyen tuan qua 1505 21052016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 15/05 - 21/05/2016

    Bố vợ chém chết con rể rồi chở xác đến Công an đầu thú; Ông Tây dọn cống thối ở Nguyễn Khang, Hà Nội; Choáng với hóa đơn tiền nước khủng ở Hà Nội; Cá chết ngửa bụng trên kênh Nhiêu Lộc ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.