Chủ nhật, 20 Tháng năm 2007, 14:34 GMT+7

Người "làm mới" cam sành Hà Giang

Trái cam sành Hà Giang có thể giữ tươi trong vòng 30 ngày mà không cần hóa chất bảo quản bởi cây cam ở đây được trồng theo hướng dẫn của bà Praphin Sirisawat Lan, Việt kiều Thái Lan.

Nguoi lam moi cam sanh Ha Giang
Bà Praphin Sirisawat Lan
Đậu tương Hà Tây, rau sạch Sơn La, lạc Nghệ An cũng đã cho năng suất cao nhờ vào phương pháp này. Những người trồng cà phê, cao su ở Buôn Mê Thuật cũng đã mời bà tới tư vấn. Điều ít ai biết là bà nội Praphin Sirisawat Lan đã từng chăm nuôi Bác Hồ trong nhà mình.

Trái cam “xóa đói, giảm nghèo”

Khi tới thăm các khu vườn cam tại Hà Giang, bà Lan (tên thân mật mà bà con gọi Praphin Sirisawat Lan) thấy những gốc cam to đang bị sâu bệnh và không ra quả.

Người chủ vườn đang định chặt bỏ cây cũ để trồng cây mới. Qua tìm hiểu, bà Lan biết cứ 5 năm người dân nơi đây lại phải chặt bỏ cây cũ để trồng cây mới. Đây quả là một lãng phí lớn vì phải mất hai năm nuôi trồng, cây mới có thể ra hoa trái.

Bà đã khuyên mọi người không nên chặt, mà áp dụng công nghệ sinh học vào việc nuôi trồng. Ngày ngày bà tới tận nơi hướng dẫn bà con cách chăm sóc cây và sử dụng phân vi sinh bioplant và proplant.

Chỉ trong vòng vài tháng áp dụng phương pháp này, cây cam được phục hồi và cho năng suất cao. Đặc biệt, quả từ cây cam này có thể tươi hàng tháng trời nếu được bảo quản ở nơi khô, thoáng.

Bà Lan cho biết: “Thông thường cây ăn quả nếu chăm sóc không tốt thì chỉ đến năm thứ năm, sáu là không ra quả. Ở Thái cũng gặp tình trạng tương tự, nhưng họ đã sử dụng phân vi sinh để khắc phục”.

Nhiều vườn cam ở Hà Giang đã được “cứu” theo phương pháp của bà Lan. Sau khi làm thí điểm ở vài nơi, giờ đây phương pháp này đã được mở rộng ra hàng trăm héc-ta trồng cam ở Hà Giang. Bà con nông dân ở Hà Giang đã gọi đó là “cam bà Lan”.

Trước khi đem áp dụng loại phân bón này tại Việt Nam, bà Lan đã đi khắp các đồng ruộng Thái Lan để thử nghiệm trước, sau đó chọn loại phù hợp nhất trong số muôn vàn loại phân bón để giới thiệu cho Việt Nam.

“Sở dĩ tôi phải dùng thử nghiệm ở Thái Lan trước vì nếu phân bón không tốt, việc giới thiệu phân bón sẽ chỉ làm giàu cho các nhà sản xuất phân bón Thái Lan và làm nghèo nông dân Việt Nam” – Bà Lan nói.

Ưu điểm lớn nhất của phân vi sinh bioplant là không độc hại cho người, vật nuôi và môi trường, tăng dinh dưỡng, cải tạo đất trồng, năng suất tăng 40%, tăng sức đề kháng và giảm sâu bệnh, tránh tổn thất.

Đài truyền hình Sơn La cũng đã có phóng sự giới thiệu nông dân tiêu biểu Hoàng Văn Bổn (phường Chiềng Lề, Sơn La) - người đầu tiên sử dụng phân vi sinh bioplant và proplant vào sản xuất rau xanh và đã nhanh chóng trở thành triệu phú với doanh thu hàng trăm triệu đồng/năm. Có lẽ, sự giàu có của người nông dân là niềm vui và thành tích lớn nhất của bà Lan.

Có lần, bà Praphin Lan đã mời Chủ tịch T.Ư Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam Phạm Thế Duyệt nếm trái cam sành Hà Giang mới được phục tráng. Ông Phạm Thế Duyệt bóc trái cam tươi nếm thử, khen ngon và gọi đây là trái cam “xóa đói, giảm nghèo”.

Cháu quan làm bạn nhà nông

Sinh ra trong gia đình mấy đời làm quan tại Thái Lan, nhưng Praphin Sirisawat Lan lại say mê với công việc trồng trọt. Đam mê này xuất phát từ chuyến trở về Việt Nam đầu tiên năm 1993.

Khi ấy, bà được một Cty chuyên khai thác đá đỏ của Thái mời làm tư vấn cho một dự án tại Việt Nam. Trong thời gian tư vấn khai thác đá đỏ, bà đã được đi tới nhiều vùng đất của Việt Nam.

Càng đi vào vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, bà Lan càng thấy người nông dân mình vất vả quá. Bà tự hỏi: “Tại sao người nông dân Thái làm việc không hề vất vả mà lại giàu có, trong khi người nông dân Việt Nam làm việc quần quật mà vẫn nghèo?”.

Hết hợp đồng với Cty khai thác đá đỏ năm 1994, bà trở lại Thái Lan và quyết tìm ra câu trả lời. Bà đăng ký theo học lớp dự án của Hoàng gia Thái về nông nghiệp.

Qua lớp học đó, bà được đi thực tiễn tới khắp các vùng quê của Thái Lan để học hỏi kinh nghiệm nuôi trồng của các nông dân từ chăm sóc cây tới việc chọn phân bón.

Sau khi đã học được những bí quyết của nhà nông và thử nghiệm được một loại phân bón tốt phù hợp với nông nghiệp Việt Nam, bà đã trở lại Việt Nam để giới thiệu cho bà con những kinh nghiệm mà mình đã học được.

Praphin Lan là người phụ nữ không gia đình nhưng lại có nhiều gia đình. Đi tới đâu bà cũng được mọi người yêu thương đùm bọc. Nhiều gia đình chỉ cho bà biết chỗ cất giữ chìa khóa nhà để khi nào trở lại cứ việc vào nhà. Bà Lan cũng tự hào khoe: “Về Việt Nam tôi cũng chẳng lo đói, tôi đi khắp từ Bắc chí Nam đều có người cho ăn”.

Với mong ước làm giàu cho người nông dân Việt Nam, bà hy vọng có thể mở một trường dạy cho nông dân Việt Nam đi lên thành nhà nông tiến bộ giống như các dự án của Hoàng gia Thái Lan.

Duyên nợ Việt Nam

Praphin Sirisawat Lan là thế hệ Việt kiều thứ tư sinh ra và lớn lên tại tỉnh Nakhonphanong, Thái Lan. Dẫu vậy, sau nhiều chuyến tìm kiếm, bà vẫn chưa tìm được bà con thân thích tại Việt Nam.

Hầu hết những người trong gia đình không ai biết tiếng Việt, nhưng mọi nếp sống, văn hóa Việt vẫn được giữ nguyên. Ngay cả cụ cố của bà làm quan to dưới triều Thái, nhưng khi cha mẹ mất vẫn về chít khăn trắng, đội mũ rơm chịu tang.

Bà Lan là người duy nhất trong ba anh chị em được học tiếng Việt. Dường như số phận đã gắn kết Praphin Lan với Việt Nam từ khi đó. Praphin Sirisawat Lan theo bộ đội Việt Nam hoạt động cách mạng.

Năm 1975, khi miền Nam được hoàn toàn giải phóng, cô cũng đã định vượt sông cùng các anh bộ đội trở về Việt Nam nhưng không thành. Praphin Lan có lẽ là người duy nhất trong gia đình tiếp nối truyền thống cách mạng.

Ngay từ năm 1929 - 1930, gia đình bà đã từng là cơ sở cách mạng. Bà nội của Praphin Lan đã chăm nuôi Bác Hồ trong nhà mình. Ngôi nhà này đã được hiến tặng để xây dựng Nhà hữu nghị Việt – Thái tại Nakhonphanong, nơi lưu giữ những kỷ niệm thời kỳ Bác Hồ hoạt động cách mạng tại Thái Lan.

Niềm mơ ước được trở về Việt Nam của Praphin Lan được thực hiện vào năm 1993 khi bà sắp bước sang tuổi ngũ thập. Với vốn tiếng Việt thành thạo, bà trở thành chuyên gia tư vấn cho nhiều Cty của Thái Lan muốn đầu tư tại Việt Nam.

Năm 2007, khi Việt Nam gia nhập WTO, bà Lan hy vọng sẽ mở một Cty tại Việt Nam để xúc tiến đầu tư thương mại giữa các doanh nhân Việt Nam và Thái Lan.

Lan Anh

Việt Báo

TIN Khoa Học NỔI BẬT

Nóng: Sẽ có 1 triệu liều vắcxin Ebola vào cuối năm 2015

Trong bối cảnh virus Ebola đang khiến cả thế giới lo ngại, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) vừa đưa ra thông báo đáng chú ý là sẽ có 1 triệu liều vắcxin Ebola được sản xuất vào cuối năm 2015.

Nhận xét tin Người "làm mới" cam sành Hà Giang

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Người "làm mới" cam sành Hà Giang bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Nguoi lam moi cam sanh Ha Giang ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Người "làm mới" cam sành Hà Giang ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Khoa Học của chuyên mục Khoa Học.

The "refresh" Ha Giang oranges
Thailand, Ha Giang, Praphin Sirisawat Lan, Praphin Finland, Poland, Son La, the farmers, composting, quarrying, can hold, Vietnam, oranges, family, oranges, fertilizers, planting

Left Ha Giang oranges can be kept fresh for 30 days but without preservatives by orange trees here are planted under the guidance of her Praphin Sirisawat Lan, overseas Vietnamese in Thailand ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2310 Nu tai xe dam 10 nguoi nhap vien
    Thời sự 24h(23/10): Nữ tài xế đâm 10 người nhập viện

    Tách huyện Phú Quốc, Kiên Giang bầu Phó chủ tịch; Sở Y tế báo cáo khẩn vụ bé gái tử vong ở Quốc Oai; Khoảnh khắc hiếm thấy của các BTV nổi tiếng VTV; Nữ tài xế đâm 10 người nhận đạp nhầm chân ga

  • Thoi su 24h2110 Ong Ba Thanh vang mat tai ky hop QH
    Thời sự 24h(21/10): Ông Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Dư luận trái chiều về cái chết của TTGT nhảy lầu; Trưởng phòng y tế huyện bị chém vỡ sọ...

  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1910 2510
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/10 - 25/10)

    Khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13; Bé gái chết bất thường ở bệnh viện; Nội Bài, Tân Sơn Nhất bị xếp hạng sân bay tệ nhất châu Á; Gửi iPhone qua bưu điện, nhận... 2 cục đá; Bác sĩ từ chối cấp cứu, bệnh nhân tử vong ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1910 2510
    Toàn cảnh Showbiz tuần (19/10 – 25/10)

    Đại sứ bảo vệ động vật hoang dã Thu Minh dùng mật gấu tươi, Vương miện Hoa hậu Việt Nam 2014 trị giá 2,5 tỷ đồng, Vợ cũ tố Lam Trường là người cha thiếu trách nhiệm, Yanbi miệt thị người đồng tính, Hồ Ngọc Hà bị loại tại MTV EMA 2014, Giang Hồng Ngọc đăng quang X - Factor - Nhân tố bí ẩn 2014, Loki Bảo Long bị tố bỏ thi vì yêu lăng nhăng, Nhạc phim do Sơn Tùng M-TP sáng tác lại bị tố đạo nhạc Hàn, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Orlando Bloom đang bí mật hẹn hò với Selena Gomez,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1910 2510
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/10 - 25/10)

    Xót lòng những vụ giết con rồi tự tử; Vụ Thẩm mỹ viện Cát Tường và những điều bất ngờ; Tử tù hiếp dâm tự tử 3 lần vì sợ tiêm thuốc độc; Chân tướng quân sư số một của ông trùm ma túy; “Siêu trộm” kim cương xuyên lục địa bị bắt giữ; Chuyện chưa kể về phiên toà xử “ông trùm” Khánh trắng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin The gioi noi bat tuan qua tu 19102510
    Tin Thế giới nổi bật tuần qua (từ 19/10-25/10)

    Vụ xả súng kinh hoàng tại tòa nhà quốc hội Canada; Hải quân Thụy Điển đã phát động một cuộc săn tìm tàu lạ trên biển; Giải mã một loạt diễn biến bí ẩn ở Triều Tiên; Bình luận xung quanh việc Trung Quốc mở rộng bãi Đá Chữ Thập ở Trường sa; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.