Thứ sáu, 12 Tháng tám 2011, 09:55 GMT+7

Bộ trưởng Khoa học: "Cần tăng đầu tư gấp 5 lần"

Tiến sĩ Nguyễn Quân, tân Bộ trưởng Khoa học Công nghệ, cho rằng cần đầu tư nhiều gấp 4-5 lần so với hiện nay thì mới kỳ vọng có được các sản phẩm khoa học xứng với mong mỏi của xã hội.

Bộ trưởng Nguyễn Quân. Ảnh: Tiến Dũng.
Bộ trưởng Nguyễn Quân. Ảnh: Tiến Dũng.

- Thưa bộ trưởng, những nhiệm vụ nào được ông coi là quan trọng nhất trong nhiệm kỳ mới?

- Có 4 nhiệm vụ trọng tâm công việc mà tôi quan tâm trong thời gian trước mắt. Một là, tập trung thực hiện tốt các mục tiêu quốc gia như chương trình quốc gia phát triển công nghệ cao. Thứ hai, Bộ sẽ tập trung vào xây dựng đề án đổi mới cơ chế tài chính cho hoạt động Khoa học công nghệ.

Thứ ba, tiếp tục thực hiện cơ chế tự chịu trách nhiệm tiến tới giao quyền tự chủ triệt để cho các tổ chức công nghệ để sớm hình thành hệ thống các doanh nghiệp khoa học công nghệ. Thứ tư là thực hiện tốt đề án các chương trình Khoa học công nghệ trọng điểm cấp nhà nước để cho ra lò những sản phẩm hàm lượng công cao. Đây cũng là nhiệm vụ được Bộ Khoa học Công nghệ ưu tiên hàng đầu.

- Ông đánh giá khoa học Việt Nam đang ở vị trí nào so với các nước trên thế giới?

- Trong khu vực Đông Nam Á, trình độ Khoa học công nghệ Việt Nam đang nằm trong tốp trung bình, có thể ngang với Phillipines, Indonesia, thấp hơn một chút so với Malaysia và Thái Lan, thấp hơn chút nữa so với Singapore. Còn so với thế giới, Việt Nam vẫn ở vị trí khiêm tốn, mặc dù vừa qua chúng ta có nhiều tiến bộ trong chỉ số sáng tạo, xếp thứ hạng cao trong lĩnh vực thi Olympic, nhưng nhìn chung trình độ vẫn còn thấp.

- Nguyên nhân nào khiến khoa học công nghệ Việt Nam đang thấp hơn các nước láng giềng như ông vừa nói?

- Lý do chính là nguồn lực đầu tư cho khoa học còn thấp, mặc dù được nhà nước chi 2% tổng chi ngân sách quốc gia, tương đương các nước trên thế giới. Nhưng với các nước khác họ còn có nguồn đầu tư từ xã hội, tức là ngoài ngân sách nhà nước, cho khoa học công nghệ rất lớn. Thêm vào đó GDP của họ lớn nên chi ngân sách của họ cũng lớn về giá trị tuyệt đối. Nguồn lực cho khoa học công nghệ ít như vậy, nên khó đem lại sản phẩm tương xứng với mong mỏi của xã hội.

- Vậy theo ông, đầu tư cho khoa học công nghệ bao nhiêu thì đủ?

- Theo tôi, mức đầu tư phải gấp 4 đến 5 lần so với hiện nay. Hiện mức đầu tư cho khoa học huy động từ cả nguồn ngân sách nhà nước và các doanh nghiệp chỉ đạt 800 triệu đô la, trong khi đó nhu cầu hoạt động công nghệ theo tôi cần 3-4 tỷ đô la mới đáp ứng nhu cầu.

Để làm được điều đó cần sự đầu tư của cả xã hội, đặc biệt là cộng đồng doanh nghiệp. Trước đây, có đề xuất doanh nghiệp cần đầu tư cho phát triển Khoa học công nghệ với mức tối thiểu 10% lợi nhuận trước thuế, mức tối đa 20%.

Tuy nhiên, luật thuế thu nhập doanh nghiệp lại quy định doanh nghiệp có thể trích tối đa 10% lợi nhuận trước thuế, như vậy có thể không bắt buộc phải trích và không có chế tài bắt buộc. Vì vậy chúng ta chưa huy động được nguồn đầu tư của doanh nghiệp cho Khoa học công nghệ, trong khi các nước khác phần đầu tư của xã hội thường gấp 5-10 lần đầu tư từ ngân sách nhà nước.

Kinh phí đầu tư cho Khoa học công nghệ hiện nay lấy từ ngân sách nhà nước là chủ yếu. Số tiền đã ít lại phân bổ dàn trải. Một phần rất lớn trong ngân sách dành cho khoa học được dùng để chi lương, cho bộ máy và đội ngũ cán bộ làm việc tại các trường đại học, các viện nghiên cứu. Nếu không duy trì chi thường xuyên thì sẽ có hiện tượng chảy máu chất xám, sẽ làm yếu hoặc mất đi các viện nghiên cứu, trung tâm nghiên cứu, các tập thể khoa học.

- Ông nói nguồn đầu tư cho khoa học ít và dàn trải, nhưng trên thực tế nhiều đề tài nghiên cứu khoa học không sử dụng hết tiền được cho, phải mang trả lại nhà nước. Vì sao vậy thưa ông?

- Có tình trạng đó là do cơ chế tài chính. Theo các quy định hiện hành thì để lập kế hoạch khoa học và công nghệ hàng năm cần thời gian chuẩn bị để hoàn tất các thủ tục đến 1,5 năm trước năm tài chính. Trong khi đó Khoa học công nghệ thế giới phát triển như vũ bão. Vì thế có những đề tài, sau khi đã qua đủ các khâu phê duyệt và được cấp kinh phí, thì đã trở nên lỗi thời do thực tế không đòi hỏi nữa hoặc do đã có các nơi khác làm rồi. Khi tiền đến nơi thì không thể giải ngân được và cũng không cần giải ngân nữa.

- Làm thế nào để khắc phục tình trạng này?

- Chúng tôi đang thử nghiệm cơ chế khoán trong khoa học, tức là nhà nước đặt hàng, khi các đơn vị khoa học công nghệ bàn giao sản phẩm đúng yêu cầu đặt hàng, nhà nước sẽ cho quyết toán. Thủ tướng Chính phủ đã cho phép Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn thí điểm cơ chế này. Nếu thành công sẽ áp dụng đại trà.

- Nhiều nhà khoa học đang khó sống bằng nghề. Bộ trưởng sẽ làm gì để giúp họ yên tâm với nghiên cứu khoa học?

- Giới khoa học hiện tại phải chịu thiệt thòi nhất trong hệ thống những người làm công ăn lương. Nhà giáo có phụ cấp nghề, phụ cấp thâm niên, công chức nhà nước có phụ cấp công vụ… Còn nhà khoa học thì không có phụ cấp gì ngoài lương.

Để tạo môi trường tốt nhất cho nhà khoa học, Bộ đã đề xuất giao quyền tự chủ cho tổ chức Khoa học công nghệ, giúp nhà khoa học sống được bằng nghề. Khi được giao quyền tự chủ, các đơn vị khoa học ngoài nghiên cứu còn được phép hoạt động sản xuất kinh doanh, thực hiện các hợp đồng với các tổ chức, cá nhân và doanh nghiệp. Từ đó, họ sẽ có nguồn thu nhập thêm chính đáng.

- Trong nhiều vấn đề khó khăn, điều gì khiến ông trăn trở nhất?

- Điều tôi trăn trở nhất là chính sách đãi ngộ với giới khoa học và cơ chế tài chính. Tôi vẫn thường nói, Bộ Khoa học Công nghệ nợ giới khoa học hai vấn đến này.

- Ở cương vị Bộ trưởng, ông sẽ làm gì trước hết để có thể tiến đến kỳ vọng cho nền khoa học công nghệ Việt Nam?

- Chúng ta hoàn toàn có thể hy vọng đến năm 2020, khoa học xứng đáng là động lực để phát triển kinh tế xã hội. Điều trước hết mà Bộ sẽ làm là cố gắng tạo môi trường khoa học lành mạnh và thông thoáng nhất, phát huy tối đa sức sáng tạo của các nhà khoa học, ứng dụng vào sản xuất, tạo ra sản phẩm mang tầm quốc gia, tiến tới trình độ quốc tế.

Tiến sĩ Nguyễn Quân, 56 tuổi, vừa được bầu làm Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ sau một thời gian làm thứ trưởng thường trực. Ông từng là giảng viên, phó Hiệu trưởng thường trực trường Đại học Bách khoa Hà Nội. Ông lấy bằng Thạc sĩ ngành Năng lượng tại Viện Kỹ thuật châu Á (AIT) Thái Lan và bằng Tiến sĩ ngành Năng lượng tại Đại học Bách khoa Hà Nội.

Hương Thu

Việt Báo

TIN Khoa Học NỔI BẬT

"Sex tour" lên truyền hình thực tế

Ngôi sao phim khiêu dâm Rebecca More khiến người Anh giận dữ vì đang quay một chương trình truyền hình thực tế, trong đó cô đi vòng quanh nước Anh chọn người ngẫu nhiên để quan hệ với cô. 

Nhận xét tin Bộ trưởng Khoa học: "Cần tăng đầu tư gấp 5 lần"

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Bộ trưởng Khoa học: "Cần tăng đầu tư gấp 5 lần" bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Bo truong Khoa hoc Can tang dau tu gap 5 lan ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Bộ trưởng Khoa học: "Cần tăng đầu tư gấp 5 lần" ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Khoa Học của chuyên mục Khoa Học.

Science Minister: "Need to invest 5 times"
Nguyen Quan, Vietnam, Ministry of Science, the state budget, scientists, 5 times, the scientific community, products, technology, investment, minister, compared to, department heads, businesses, do

Dr. Nguyen Quan, new Minister of Science and Technology, said that an investment of more than 4-5 times compared to present the new expected to be of scientific value for the product of social expectations ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Thoi su 24h1510 Bat pho chanh thanh tra GTVT
    Thời sự 24h(15/10): Bắt phó chánh thanh tra GTVT

    Chấn động làng quê vụ nữ sinh giết cán bộ huyện; Jennifer Phạm sẽ là thảm họa của Cặp đôi hoàn hảo 2014?; Cá quả Tàu tiêm thuốc mê đổ về chợ; Truy sát từ nhà đến bệnh viện vì can thiệp đụng độ trên đường

  • Thoi su 24h1410 Su co hy huu tren duong sat VN
    Thời sự 24h(14/10): Sự cố hy hữu trên đường sắt VN

    Xử lý xe quá tải "giết" đường: Không có vùng cấm!; Sự cố hy hữu trên đường sắt Việt Nam; Tài xế trong clip "ngược chiều khó tin" ở HN trình diện; Truy sát kinh hoàng từ nhà đến bệnh viện;Việt Nam sắp nhận máy bay hiện đại nhất thế giới; Công an cử người canh rắn "khủng" cực độc... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 13/10.

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.