Thứ bảy, 03 Tháng bảy 2004, 15:30 GMT+7

Bảo vệ nữa chăng, đại bàng trắng và gấu xám?

Cách đây hơn 30 năm, đại bàng trắng - biểu tượng quốc gia về sức mạnh và tự do của nước Mỹ - đã gần như biến mất khỏi bầu trời. Vào thời điểm đó, các nhà sinh học tin rằng còn chưa tới 500 cặp trong độ tuổi sinh sản đang sống tại 48 bang. Ngày nay, điều này đã thay đổi.

Từ đại bàng trắng...

Bao ve nua chang dai bang trang va gau xam
Đại bàng trắng.

Sự bảo vệ của liên bang và lệnh cấm sử dụng thuốc trừ sâu DDT đã góp phần làm tăng số lượng đại bàng trắng lên hơn 7.600 cặp. Hiện chính phủ Mỹ đang lên kế hoạch loại chúng khỏi danh sách các loài có nguy cơ tuyệt chủng tại Mỹ, có lẽ là trong năm tới.

Gấu xám Bắc Mỹ, được coi là bị đe doạ kể từ năm 1975, cũng chịu số phận tương tự. Luật các loài có nguy cơ tuyệt chủng của Mỹ (ESA) được coi là luật bảo tồn thiên nhiên hiệu quả và mạnh nhất trên Trái đất. Hiện có 1.843 loài được bảo vệ theo luật này.

Theo Luật ESA, động - thực vật có nguy cơ tuyệt chủng được gọi là ""bị nguy hiểm"" hoặc ""bị đe doạ"". ""Bị nguy hiểm"" nghĩa là một loài có nguy cơ tuyệt chủng toàn bộ hoặc một phần lớn. ""Bị đe doạ"" có nghĩa một loài có thể lâm nguy trong tương lai gần. Nhờ sự bảo vệ của liên bang, các loài đứng trên bờ vực tuyệt chủng có cơ hội phục hồi. Ngay khi phục hồi, loài đó bị loại khỏi danh sách các loài có nguy cơ tuyệt chủng.

Nhà sinh học Tim Male thuộc Nhóm Bảo vệ Môi trường ở New York cho biết sự phục hồi của đại bàng trắng là một câu chuyện thành công. Đã đến lúc kỷ niệm điều đó bằng cách loại chúng khỏi danh sách bảo vệ. Ông nói: ""Còn nhiều loài cần sự bảo vệ của chúng ta"".

Tổ chức này đang kêu gọi chính phủ Mỹ đưa đại bàng trắng ra khỏi danh sách các loài có nguy cơ tuyệt chủng. Đề nghị được đưa ra dưới thời ông Clinton còn là tổng thống năm 1999. Thường thì tiến trình trên phải mất một năm. Cindy Hoffman, người phát ngôn của Cục Động vật Hoang dã và Cá của Mỹ cho biết tiến trình chậm chạp là bởi đại bàng trắng phân bố rộng khắp trên toàn Bắc Mỹ. Bà nói: ""Chúng tôi phải chắc chắn rằng bất kỳ điều gì chúng tôi làm cho đại bàng trắng đều có ý nghĩa đối với chúng"". Cục Động vật Hoang dã và Cá hiện đang soạn thảo văn bản hướng dẫn quản lý loài chim săn mồi này theo Luật Bảo vệ Đại bàng trắng.

Luật bảo vệ đó được thông qua vào năm 1990, ngăn cấm giết hoặc bán đại bàng. Việc thăm dò ý kiến của công chúng (kéo dài 60 ngày) về văn bản hướng dẫn cũng như kế hoạch loại đại bàng trắng khỏi danh sách các loài có nguy cơ tuyệt chủng sẽ được tổ chức trong tương lai gần. Ngay khi ý kiến của công chúng được thu thập và phân tích, quyết định cuối cùng sẽ được đưa ra trong vòng một năm.

... Tới gấu xám

Khi Lewis và Clark thám hiểm miền Tây nước Mỹ vào đầu những năm 1800, có tới 100.000 con gấu xám lang thang khắp vùng đất hoang dã và rộng lớn này. Ngày nay, với hàng triệu người đang sinh sống trong khu vực, chỉ còn lại vài vùng nơi gấu xám có thể sống và phát triển. Các nhà khoa học tin rằng còn khoảng 1.000 cá thể gấu độc thân hiện cư trú tại một số vùng ít thực vật ở miền Tây nước Mỹ. Cộng đồng gấu xám lớn nhất, với chừng 550 con, tập trung trong hệ sinh thái Yellowstone rộng 36.000km2 tại bang Idaho, Montana và Wyoming.

Bao ve nua chang dai bang trang va gau xam
Gấu xám bắt cá.

Đề nghị chính thức loại cá thể gấu ở Yellowstone khỏi danh sách các loài có nguy cơ tuyệt chủng sẽ được đưa ra vào năm 2005. Theo Chris Servheen, điều phối viên phục hồi gấu xám tại Cục Động vật Hoang dã và Cá, gấu xám sống ở bốn hệ sinh thái khác - Northern Continental Divide, Cabinet-Yaak, North Cascades, và Selkirk - sẽ vẫn được coi là bị đe doạ. Nguyên nhân là các cộng đồng gấu tại đó có số lượng nhỏ và nguy cơ cao. Trên thực tế, các cá thể gấu tại ba trong bốn hệ sinh thái trên chắc chắn sẽ được liệt vào danh sách có nguy cơ tuyệt chủng trong tương lai.

Nếu không còn được liên bang bảo vệ, công việc quản lý gấu ở Yellowstone sẽ được giao cho bang Idaho, Montana và Wyoming. Mỗi năm Mỹ 3,4 triệu USD từ ngân sách liên bang và bang sẽ được chi để giám sát và quản lý gấu. Nỗ lực cứu gấu ở Yellowstone đã diễn ra trong hơn 2 thập kỷ và chủ yếu tập trung vào việc làm cho công chúng chấp nhận chúng. Servheen nói: ""Về cơ bản cách mọi người sống, làm việc và giải trí trong khu vực này khác hơn so với cách đây hơn 20 năm. Tất cả những bước đi này đã góp phần làm số lượng gấu tăng nhanh với tốc độ 4% mỗi năm"". Môi trường sống của chúng cũng đang mở rộng.

Để tránh quyết định vội vàng...

Mặc dầu vậy, không phải tất cả mọi người đều ủng hộ loại gấu xám ra khỏi danh sách các loài có nguy cơ tuyệt chủng. Nhiều nhóm môi trường phản đối đề nghị đó, bao gồm Liên minh Bảo tồn Yellowstone ở Bozeman, Montana. Tim Stevens cho biết bãi bỏ sự bảo vệ của liên bang là quá sớm bởi các nguồn thức ăn của gấu như hạt thông và cá hồi đang giảm mạnh. Nếu một cuộc khủng hoảng lương thực xảy ra, gấu xám có thể đi ra ngoài khu vực được bảo vệ để tìm kiếm thức ăn, làm tăng nguy cơ chạm trán với con người và tử vong.

Bao ve nua chang dai bang trang va gau xam
Mẹ con nhà gấu xám.

Stevens nói: ""Cho tới khi có sự đảm bảo rằng cả nguồn thức ăn và môi trường sống được bảo vệ đầy đủ, không nên loại gấu xám khỏi danh sách các loài có nguy cơ tuyệt chủng"". Chuyên gia gấu xám Louisa Willcox thuộc Hội đồng Bảo vệ Tài nguyên Thiên nhiên ở Montana cũng cho rằng kế hoạch của chính phủ Mỹ là quá vội vàng. Theo bà, để gấu tồn tại lâu dài, môi trường sống của chúng cần được bảo vệ. Loài động vật này cực kỳ nhạy cảm với sự phát triển và cần các khu vực lớn, bị cô lập, để hoạt động. Lãnh thổ của gấu đực ở vào khoảng 2.300km2 trong khi gấu cái cần khoảng 50% con số đó.

Chừng 30% gấu xám tại Yellowstone hiện sống ngoài vùng bảo vệ và vùng đất này đang bị đe doạ bởi sự mở rộng của nông nghiệp cũng như phát triển dầu khí. Nếu không bảo vệ nhu cầu môi trường hiện tại, tương lai của gấu xám cũng sẽ bị ảnh hưởng bởi sự đa dạng di truyền. Nếu sự bảo vệ của liên bang bị dỡ bỏ, số gấu ở Yellowstone sẽ bị kẹt trên một hòn đảo, bị cô lập với đồng loại ở xa hơn về phía Bắc. Ngoài ra, các bang Idaho, Montana và Wyoming có thể cho phép săn gấu xám sau khi sự bảo vệ của liên bang bị bãi bỏ.

Servheen thuộc Cục Động vật Hoang dã và Cá cho biết sự phục hồi và loại một loài động vật khỏi danh sách các loài có nguy cơ tuyệt chủng không có nghĩa là mọi người có thể làm mọi điều họ muốn chống lại gấu xám.

  • Minh Sơn (Theo National Geographic)
Việt Báo

TIN Khoa Học NỔI BẬT

Những dự án Việt Nam hiếm hoi đầu tư sang Trung Quốc

Trong khi Trung Quốc có 1.082 dự án đầu tư còn hiệu lực tại Việt Nam, với tổng vốn đăng ký 7,94 tỷ USD, thì Việt Nam chỉ có 13 dự án đầu tư sang Trung Quốc, với tổng vốn đăng ký 15,93 triệu USD - tương đương vốn bình quân hai dự án của Trung Quốc tại Việt Nam cộng lại.

Nhận xét tin Bảo vệ nữa chăng, đại bàng trắng và gấu xám?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Bảo vệ nữa chăng, đại bàng trắng và gấu xám? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Bao ve nua chang dai bang trang va gau xam ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Bảo vệ nữa chăng, đại bàng trắng và gấu xám? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Xu Hướng của chuyên mục Khoa Học.

Protect more affordable, white eagles and grizzly bears?
The Department, in danger of extinction, animals wildlife, protection, protection, biologists, is given, the eagle, list, federal, recovery, America, may, bears, gray

more than 30 years ago, white eagle - national symbol of strength and freedom of America - has almost disappeared from the sky. At that time, biologists also believe that less than 500 pairs of reproductive age living in 48 states . Today ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Khoa Học


  • Thoi su tuan qua 3 vu tai nan kinh hoang
    Thời sự tuần qua: 3 vụ tai nạn kinh hoàng

    Ông Trần Văn Truyền trả đất; Y án 30 năm với bầu Kiên; Xét xử Huyền Như; Sập hầm thủy điện, 12 công nhân mắc kẹt; Tai nạn thảm khốc tại Quảng Ninh, 6 người chết; Sa Pa lạnh 0 độ; 1.000 xe TQ muốn vào du lịch...

  • Thoi su 24h2012 Chong nhan tam giet vo moi cuoi
    Thời sự 24h(20/12): Chồng nhẫn tâm giết vợ mới cưới

    Các diễn biến quanh vụ sập hầm thủy điện Đạ Dâng; Phong hàm Thượng tướng cho 4 sĩ quan quân đội; Miền Bắc lại đón không khí lạnh; Hà Nội: Chồng 9X nhẫn tâm đánh chết vợ;... là những thông tin thời sự đáng chú ý ngày 20/12.  

  • Thoi su 24h1812 Thang 72015 to chuc thi quoc gia
    Thời sự 24h(18/12): Tháng 7/2015 tổ chức thi quốc gia

    Tháng 7/2015 tổ chức thi THPT quốc gia; Đào cùng lúc 2 đường hầm cứu nạn; Lý giải máy bay Vietnam Airlines gặp sự cố; Sa Pa lạnh 0 độ, phủ trắng sương muối; Xe điên náo loạn là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 18/12...

  • Thoi su 24h1712 Xe o to roi vuc sau 5 quan nhan tu vong
    Thời sự 24h(17/12): Xe ô tô rơi vực sâu, 5 quân nhân tử vong

    Khoan hầm giải cứu 12 công nhân mắc kẹt; Xe ô tô rơi vực sâu, 5 quân nhân tử vong; Mở hộp đen tìm nguyên nhân máy bay hạ cánh khẩn cấp;Sa Pa rét 2 độ, có thể xuất hiện băng giá; Kho tiền 6 tấn của tay chơi Bắc Ninh... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 17/12.

  • Thoi su 24h1612 Tai nan kinh hoang o Quang Ninh
    Thời sự 24h(16/12): Tai nạn kinh hoàng ở Quảng Ninh

    Sập hầm thủy điện, 11 người mắc kẹt; Tai nạn kinh hoàng ở Móng Cái, 6 người chết; Phó chủ tịch bị tố đánh dân giữa chợ; Đắm thuyền ở Thái Bình, 6 người chết; Bán sắt vụn chiếc máy bay bỏ quên 7 năm ở Nội Bài... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 16/12.

  • Sap ham thuy dien Da Dang
    Sập hầm thủy điện Đạ Dâng

    Sau bao nỗ lực, bất chấp nguy hiểm của gần 1.000 người tham gia cứu hộ suốt 4 ngày qua, 12 nạn nhân mắc kẹt trong vụ sập hầm thủy điện đã được đưa ra ngoài an toàn.

  • EVN sap tang gia dien
    EVN sắp tăng giá điện?

    Đề xuất tăng giá điện của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khi năm hết Tết đến đang nhận được những ý kiến trái chiều. Trong khi nhiều người tỏ ra lo lắng, vẫn có ý kiến cho rằng, tăng giá điện vào thời điểm này là hợp lý.

  • Chuong trinh Guong mat than quen nhi 2014
    Chương trình Gương mặt thân quen nhí 2014

    Cặp đôi ngoại quốc Kyo York và Uyên Nhi đã xuất sắc trở thành Quán quân mùa đầu tiên của "Gương mặt thân quen nhí".

  • Nhung chuyen hy huu o chon phap dinh
    Những chuyện hy hữu ở chốn pháp đình

    Trả giá sau 2 thập kỷ vì ép thiếu nữ cởi áo; rắn tấn công bị cáo khiến phiên xử náo loạn; chị dâu xin ly hôn em chồng... là những cảnh diễn ra ở chốn pháp đình năm 2014.

  • Facebook nam 2014 The gioi hai mat cam bay
    Facebook năm 2014: Thế giới hai mặt cạm bẫy

    Việt Nam đang là một trong những nước có số lượng người truy cập Facebook thuộc hàng 'khủng' trên thế giới.

  • Toan canh kinh te tuan 1412 20122014
    Toàn cảnh kinh tế tuần (14/12 - 20/12/2014)

    Giá xăng thế giới giảm mạnh, vậy mà PVoil vẫn than lỗ và đề nghị tăng thuế nhập khẩu xăng dầu, để cần tiền trả nợ EVN có thể tăng giá điện thêm 9,5%, lên mức 1.652,19 đồng/kWh, tới đây NHNN sẽ siết cho vay ngoại tệ nhằm hạn chế tình trạng đô la hóa, TTCK tuần qua đã có những phiên chọc thủng đáy, cùng với đó là những thông tin thị trường tiêu dùng là những t

  • Tin Bong daThe thao noi bat tuan qua 14122012
    Tin Bóng đá-Thể thao nổi bật tuần qua (14/12-20/12)

    Diễn biến mới nhất vụ thủ môn Bửu Ngọc kiện CLB Đồng Tháp; ĐT Việt Nam hậu AFF Cup: Khủng hoảng niềm tin, cầu thủ chán lên tuyển; Chung kết lượt đi AFF Cup: Thái Lan chạm tay vào cúp vô địch; Kết quả bốc thăm vòng 1/8 Champions League; Tổng hợp bóng đá cuối tuần...là những tin tức Bóng đá-Thể thao nổi bật trong tuần.

  • Toan canh Showbiz tuan 1412 2012
    Toàn cảnh Showbiz tuần (14/12 – 20/12)

    Nguyễn Thị Loan lọt top 25 Miss World 2014, Người đẹp Nam Phi đăng quang Hoa hậu Thế giới 2014, Đám cưới ngọt ngào của Huyền Lizzie, Nhật Kim Anh, Sơn Tùng M-Tp là mỹ nam của năm, Hollywood lại chấn động vì bị tin tặc tấn công, Jennifer Lawrence được tìm nhiều nhất trên Google năm 2014,...

  • Ban tin suc khoe tuan tu 142012
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 14-20/12)

    Vụ sản phụ băng huyết tử vong: Gia đình yêu cầu bệnh viện bồi thường 1,5 tỷ đồng; 7 nguyên nhân hàng đầu gây bệnh ung thư năm 2014; Những loại vắc-xin cần tiêm cho trẻ sơ sinh; Ấn tượng những xu hướng bầu bí hot nhất năm 2014;10 điều tiếp tục diễn ra trên cơ thể người chết; Tôm khô cao su được sản xuất thế nào?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1412 2012
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (14/12 - 20/12)

    Những chuyện hy hữu ở chốn pháp đình; Đằng sau những vụ án chồng giết vợ; 5 vụ án hình sự nhiều người quan tâm năm 2014; Những lời cuối cùng nổi tiếng của tử tù trước giờ trả án; Lĩnh án 30 năm tù - vĩ thanh buồn cho “bầu” Kiên; Nhìn lại 4 vụ án oan 'tốn giấy mực' trong năm 2014;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.