Chủ nhật, 23 Tháng một 2005, 01:07 GMT+7

Bão mặt trời đang ảnh hưởng tới trái đất

Trong tuần này, mặt trời đã phun ra một lượng bức xạ khổng lồ, tạo ra các cực quang rực rỡ và gây gián đoạn tín hiệu radio của vệ tinh. Kể từ ngày 14/1, Mặt trời đã phun ra ít nhất 17 ngọn lửa trung bình và 5 ngọn lửa lớn (bão mặt trời) từ một nhóm điểm đen trên bề mặt. Cơ quan khí quyển và đại dương Mỹ (NOAA) dự báo hoạt động này sẽ còn kéo dài tới ngày 23/1.

Bao mat troi dang anh huong toi trai dat
Vụ phun trào trên Mặt trời.

Theo Bernhard Fleck thuộc Dự án vệ tinh quan sát Mặt trời, các tia X do lửa mặt trời tạo ra không mạnh như các cơn bão mặt trời hồi tháng 10 và 11/2003 . Tuy nhiên, về mặt proton năng lượng cao, đây là cơn bão bức xạ lớn nhất kể từ tháng 10/1989. Lửa mặt trời xuất hiện khi năng lượng tích tụ trong các từ trường bên trên điểm đen được giải phóng đột ngột. Khi đó điểm đen giãn rộng thành một vùng có đường kính gấp 8 lần sao Mộc trong khoảng 5 ngày.

Hoạt động của mặt trời thường diễn ra theo chu kỳ 11 năm. Các nhà khoa học ước tính đỉnh của chu kỳ hiện nay xảy ra vào năm 2000. Thường thì các vụ phun trào lớn nhất xảy ra sau đó nên vụ phun trào hiện nay không có gì đáng ngạc nhiên. Bão mặt trời đã gây ra các cực quang trên bầu trời châu Âu và Bắc Mỹ vào ngày 18 và 19/1. NOAA cũng nhận được các bản báo cáo về gián đoạn thông tin radio.

Hai hãng hàng không lớn của Mỹ đã phải thay đổi lộ trình để các máy bay tránh xa vùng cực. Các dụng cụ trên hai vệ tinh của NOAA cũng bị gián đoạn nhiều giờ do ảnh hưởng của bức xạ. Cũng có một số thông báo chưa được khẳng định về trục trặc trên các vệ tinh khác. Vụ phun trào từ mặt trời cũng ảnh hưởng tới Trạm vũ trụ quốc tế (ISS). Hai nhà du hành Leroy Chiao và Salizhan Sharipov đã phải ẩn nấp khi ISS đi qua cơn bão. Mức bức xạ cao có thể làm tổn hại sức khoẻ của họ, chẳng hạn đục thuỷ tinh thể trong cuộc sống sau này.

Hai nhà du hành dự định thực hiện chuyến đi bộ kéo dài 5,5 giờ ra ngoài ISS vào ngày 26/1. Họ sẽ lắp một bệ làm việc mới cũng như một số thiết bị khoa học khác. Các quan chức ở NOAA cho biết vùng điểm đen gây ra các cơn bão mặt trời nói trên sẽ không còn hướng về trái đất nên các nhà du hành sẽ không phơi nhiễm với mức bức xạ cao. Các cơn bão trên được xếp ở cấp X. Nó đã làm gián đoạn tín hiệu radio của các trạm quan sát tại Trung Quốc, cắt đứt liên lạc của nhóm thám hiểm Trung Quốc tại Nam Cực với thế giới bên ngoài trong 2 ngày qua.

Bao mat troi dang anh huong toi trai dat
Cực quang do bão Mặt trời gây ra trên trái đất.

Trong các đợt phun trào lớn từ mặt trời, hàng tỷ tấn khí siêu nóng (hàng triệu độ) chứa các hạt nhiễm điệm (electron và proton) được giải phóng vào không gian, kèm theo bức xạ. Các vụ phun trào được xếp loại theo độ sáng ở bước sóng tia X: C (cấp nhỏ nhất và có ít tác động dễ thấy đối với trái đất), M (cấp trung bình, gây nhiễu radio ở vùng cực) và X (cấp mạnh nhất có thể gián đoạn radio và hỏng lưới điện trên trái đất). Khi đám mây khí và hạt nhiễm điện phun trào từ bề mặt mặt trời, di chuyển với tốc độ cực nhanh, tương tác với quyển từ trái đất, nó tạo ra bão địa từ.

Nếu hướng của từ trường trong đám mây khí và hạt nhiễm điện hướng về phía Bắc, giống như hướng của từ trường trái đất, bão địa từ sẽ ""lướt qua"" hành tinh của chúng ta. Ngược lại, nếu từ trường hướng về phía nam, ngược với hướng từ trường bảo vệ của trái đất, các cơn bão địa từ mạnh sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới trái đất. Mặc dù khí quyển trái đất chặn được loại vật chất mạnh này (các dòng hạt năng lượng cao - electron và proton) song nó làm xáo trộn từ trường của hành tinh, cụ thể là quyển từ. Hậu quả là điện thế trong các hệ thống dây điện trên mặt đất tăng vọt, gây hỏng máy biến thế, ảnh hưởng tới các vệ tinh và làm gián đoạn thông tin radio cũng như hệ thống định vị. Ngoài ra, nó còn thay đổi dòng trong các ống dẫn.

  • Minh Sơn (Theo NewScientist)

TIN Khoa Học NỔI BẬT

Nóng: Sẽ có 1 triệu liều vắcxin Ebola vào cuối năm 2015

Trong bối cảnh virus Ebola đang khiến cả thế giới lo ngại, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) vừa đưa ra thông báo đáng chú ý là sẽ có 1 triệu liều vắcxin Ebola được sản xuất vào cuối năm 2015.

Nhận xét tin Bão mặt trời đang ảnh hưởng tới trái đất

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Bão mặt trời đang ảnh hưởng tới trái đất bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Bao mat troi dang anh huong toi trai dat ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Bão mặt trời đang ảnh hưởng tới trái đất ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Vấn Đề của chuyên mục Khoa Học.

Hurricane sun affects the earth
solar storms, affect, this week, on the surface, the earth, interruption, eruptions, magnetic fields, black spots, spray on, cause, particularly, radio, large

This week, the sun was erupted huge amounts of radiation, creating colorful auroras and disruption of the satellite radio signal. From 14/1, the sun was erupted at least 17 medium and 5 fire big fire (solar storms) from a group ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2310 Nu tai xe dam 10 nguoi nhap vien
    Thời sự 24h(23/10): Nữ tài xế đâm 10 người nhập viện

    Tách huyện Phú Quốc, Kiên Giang bầu Phó chủ tịch; Sở Y tế báo cáo khẩn vụ bé gái tử vong ở Quốc Oai; Khoảnh khắc hiếm thấy của các BTV nổi tiếng VTV; Nữ tài xế đâm 10 người nhận đạp nhầm chân ga

  • Thoi su 24h2110 Ong Ba Thanh vang mat tai ky hop QH
    Thời sự 24h(21/10): Ông Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Dư luận trái chiều về cái chết của TTGT nhảy lầu; Trưởng phòng y tế huyện bị chém vỡ sọ...

  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1910 2510
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/10 - 25/10)

    Khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13; Bé gái chết bất thường ở bệnh viện; Nội Bài, Tân Sơn Nhất bị xếp hạng sân bay tệ nhất châu Á; Gửi iPhone qua bưu điện, nhận... 2 cục đá; Bác sĩ từ chối cấp cứu, bệnh nhân tử vong ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1910 2510
    Toàn cảnh Showbiz tuần (19/10 – 25/10)

    Đại sứ bảo vệ động vật hoang dã Thu Minh dùng mật gấu tươi, Vương miện Hoa hậu Việt Nam 2014 trị giá 2,5 tỷ đồng, Vợ cũ tố Lam Trường là người cha thiếu trách nhiệm, Yanbi miệt thị người đồng tính, Hồ Ngọc Hà bị loại tại MTV EMA 2014, Giang Hồng Ngọc đăng quang X - Factor - Nhân tố bí ẩn 2014, Loki Bảo Long bị tố bỏ thi vì yêu lăng nhăng, Nhạc phim do Sơn Tùng M-TP sáng tác lại bị tố đạo nhạc Hàn, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Orlando Bloom đang bí mật hẹn hò với Selena Gomez,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1910 2510
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/10 - 25/10)

    Xót lòng những vụ giết con rồi tự tử; Vụ Thẩm mỹ viện Cát Tường và những điều bất ngờ; Tử tù hiếp dâm tự tử 3 lần vì sợ tiêm thuốc độc; Chân tướng quân sư số một của ông trùm ma túy; “Siêu trộm” kim cương xuyên lục địa bị bắt giữ; Chuyện chưa kể về phiên toà xử “ông trùm” Khánh trắng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin The gioi noi bat tuan qua tu 19102510
    Tin Thế giới nổi bật tuần qua (từ 19/10-25/10)

    Vụ xả súng kinh hoàng tại tòa nhà quốc hội Canada; Hải quân Thụy Điển đã phát động một cuộc săn tìm tàu lạ trên biển; Giải mã một loạt diễn biến bí ẩn ở Triều Tiên; Bình luận xung quanh việc Trung Quốc mở rộng bãi Đá Chữ Thập ở Trường sa; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.