Rêu đá – món ăn lạ, ngon, bổ, rẻ

reu.jpgKhi ở dưới nước, rêu đá như mái tóc của con gái mới gội xong, nó mượt mà bởi được dòng nước trong chải hết buị bặm và cây cỏ. Không biết rêu đá (hay còn gọi là quẹ) có từ bao giờ, rêu mọc bốn mùa dưới nước, trên những tảng đá to, nhỏ, xung quanh những phiến đá. Đá nhỏ, đá đang lớn cũng đã có rêu bám vào.

Đứng trên bờ nhìn xuống, một suối rêu xanh mướt trải dài theo dòng nước không bao giờ hết. Người Mường Chang gọi rêu đá là quẹ.

Mùa quẹ, ngày nào cũng có người ở bản xa đến suối bản mình, người nào cũng mang theo hai cái xoỏng* và cái đòn gánh để ở trên bờ. Họ chia nhau ra từng tốp, xuống các đoạn suối cách nhau đến hơn mười khóm tre.

Mỗi khi nhặt được nắm quẹ to, họ dùng hai tay vắt thật chặt rồi cẩn thận đặt nắm quẹ sạch lên hòn đá nhô khỏi mặt nước. Họ cúi suốt buổi nhặt quẹ, bỏ lại rất xa những nắm quẹ nhặt được.

Những nắm quẹ đặt trên các hòn đá nhô lên khỏi mặt nước trông như qủa sổi rụng, được nước đưa lên, đặt trên các tảng đá, hay những nắm cơm nếp, được gói bằng lá dong xanh đặt không theo hàng lối, rải ra khắp mặt suối. Đến trưa, họ lên bờ tụm nhau thành ba, năm người mang cơm nắm ra ăn, nghỉ một lúc lại tiếp tục xuống suối nhặt. Khi mặt trời chếch núi Khau Vìn, các tốp lần lượt thu quẹ cho vào các xoỏng, xoỏng nào cũng đầy chặt. Đoàn người nhặt quẹ lại gánh những gánh quẹ rời khỏi bản.

Trời gần tối, tiếng đập quẹ vang lên giòn giã ở các khúc suối. Quẹ bản ta phải ngon hơn quẹ bản khác thì các nơi mới về đây nhặt quẹ.

Quẹ ở vùng này, xã nào, bản nào cũng có nhưng chỉ có quẹ mọc ở bản ta, suối ta mới ngon thôi. Vì suối bản ta nước trong, đá bản ta đá cuội, đá cứng. Cả hai thứ đó đều do nước từ Thác Và ở bản Then và nước từ Thác Bó ún ở Thống Lay đưa ra. Hai thác đó đều bắt nguồn từ Thượng giới chảy về. Thác nào cũng cao sừng sững, cách xa hàng chục dặm cũng nhìn thấy nước tung bọt trắng xóa như một chiếc chiếu, trải dài từ trên cao xuống. Nên ngày nào, mùa nào cũng có người đến nhặt quẹ ở bản ta là thế.

Làm quẹ không khó nhưng cũng không dễ chút nào. Ngay từ khi vớt quẹ ở suối đã phải biết. Người ta chỉ vớt chỗ quẹ mọc ở khúc suối trong, nước chảy đều vừa phải, không chảy nhanh hoặc chậm quá. Chỗ nước chảy nhanh, làm quẹ rách nát, sợi quẹ cứng và thô, cái ngon bị nước đưa đi hết. Ngược lại, chỗ nước chảy chậm hay đọng lại, sợi quẹ bị bùn, cây cỏ bám, không thở được, nó úa vàng và mủn. Sợi rất mịn, xanh mướt đưa tay xuống vớt ta cảm thấy mát rượi và không có bẩn bám, đấy mới là quẹ ngon. Có hai loại: Một loại sợi to, thô gọi là quẹ nháo, loại này không nên ăn. Nếu lấy về thì lúc còn sống nó to bằng con trâu, khi chín chỉ bằng con gà, ăn nhớt lắm mà không có vị gì cả. Một loại sợi nhỏ, mịn, xanh mát gọi là quẹ húc. Loại này mới chính là quẹ ngon.

Người ta thường đập và rửa quẹ ở suối. Dùng hai tay vục nước lên rửa tảng đá to, mịn và phẳng ở bờ suối. Cẩn thận dùng chày gỗ đập lên quẹ từ trái sang phải, lại từ phải sang trái. Tiếng thác không to cũng không nhỏ nghe đều đều. Khi đập phải đủ ba đợt, sau mỗi đợt lại rửa thật sạch. Nên nhớ, mỗi đợt chỉ đập nhẹ đủ cho bụi và bẩn ra khỏi quẹ. Nếu đập quá mạnh, đứt hết các sợi quẹ, mất ngon.

Sau mỗi đợt đập, xẻ quẹ ra làm hai phần bằng nhau, lần lượt cầm từng nhóm cho vào xoỏng, kẹp xoỏng vào giữa hai đầu gối cho vừa đủ nước vào trong xoỏng, không để xoỏng nghiêng hoặc trôi đi. Sau đó, dùng hai tay rũ quẹ cho tung ra. Bụi và nước bẩn lọt qua các khe xoỏng chảy ra ngoài thành một màu xanh đục. Khi rửa quẹ phải chú ý nếu sót lại các cọng cỏ nhặt ra ngay, không nhặt đưa lên đập tiếp, cỏ sẽ gẫy vụn bám vào quẹ càng bẩn thêm.

Đến công đoạn này càng cần phải kỹ thuật, xé thật nhỏ đều quẹ ra, thái nhỏ củ sả, lá răm, hẹ, húng* và đập thêm một, hai hạt dổi khô đã nướng sẵn thơm phức. Tất cả, làm cho thật nhỏ, mịn rồi rắc lên quẹ. Nhẹ nhàng dùng tay đảo đều. Cuối cùng nêm muối, vén gọn quẹ lại rồi dùng đầu ngón tay đặt lên đầu lưỡi xem đã vừa chưa. Gói quẹ thành một gói vuông vức. Rồi dùng cái híp* được làm bằng tre già để sẵn kẹp gói quẹ lại, dùng lạt giang buộc chặt đầu gắp quẹ, gác ngay ngắn bên cây củi gộc cạnh bếp. Chuẩn bị nướng quẹ phải chờ bếp có than.

Bếp đã rực than, cời than đỏ lừ, kê củi hai bên rồi đặt gắp quẹ sát cạnh đám than. Kinh nghiệm nướng quẹ được người già truyền lại rằng: "Quẹ chí áp, táp chí hơ". Có nghĩa là :Nướng quẹ phải đặt áp vào than, nước ngọt và thơm của nó chưa kịp rớt xuống thì quẹ đã chín. Còn nướng thịt, cá phải để xa hơn, chỉ hơ cạnh than, ở bên trong kịp chín, mới ngon. Khi nướng, không phải xoay nhiều lần mà nướng chín một bên, sau đó nướng tiếp bên còn lại. Khi dùng hai ngón tay bấm thấy mềm là quẹ đã chín.

Vào mùa cốm, người ta lấy quẹ về làm nhân bánh moọc *ngon lắm. Ngày thường, mổ gà hay vịt băm nhỏ trộn lẫn quẹ đồ như đồ xôi ăn rất ngon. Ngày vào nhà mới hay đám cưới có xôi quẹ lẫn thịt gà băm thì quá tốt. Nhưng gì thì gì, quẹ nướng vẫn ngon hơn cả.

Chú thích:

· Lá hứng: Một thứ lá cây ở rừng dùng để làm gia vị khi chế biến rêu suối.

· Híp: Tiếng gọi cái cặp dùng để gắp gói rêu nướng.

· Bánh moọc: Là bánh được làm bằng gạo nếp non, già hơn cốm. Dùng rêu đá trộn với thịt vịt băm nhỏ làm nhân.

Trịnh Thanh Yến

Video nổi bật

Hãi Hùng Leo Núi Vấp Phải Xác Ướp Đông Lạnh
00:00 / --:--

TIN Khám Phá Việt Nam NỔI BẬT

Cấm thi tuyển vào lớp 6: Nhấp nhổm chờ hướng dẫn

Sau Chỉ thị hồi đầu năm học về việc nghiêm cấm tổ chức thi tuyển vào lớp 6, ngày 17-3, Bộ GD-ĐT lại có văn bản nhắc nhở các Sở GD-ĐT yêu cầu nghiêm túc thực hiện quy định này, không có ngoại lệ cho bất kỳ đơn vị nào.

Nhận xét tin Rêu đá – món ăn lạ, ngon, bổ, rẻ

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Rêu đá – món ăn lạ, ngon, bổ, rẻ bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Reu da mon an la ngon bo re ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Rêu đá – món ăn lạ, ngon, bổ, rẻ ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Ẩm Thực Việt Nam của chuyên mục Khám Phá Việt Nam.

moss rock - strange dishes, delicious, complementary, cheap
in the water, always, rocks, food, called, trees, water, moss, delicious, small streams and used

When in the water, moss rock as new daughter's hair washing is done, it smoother by water from the brush off dirt and plants. Do not know moss rock (also known as cinnamon) ever since, moss growing seasons under water, over big rocks, small, around ...

Bài viết mới



  • Thoi su trong ngay May bay roi o Binh Thuan
    Thời sự trong ngày: Máy bay rơi ở Bình Thuận

    Thứ trưởng Bộ Tài nguyên lên tiếng vụ Đồng Nai lấp sông; Sập giàn giáo ở Formosa: Kết thúc cứu nạn, 13 người chết; Máy bay rơi và gãy đôi ở Bình Thuận;Thực hư ca phẫu thuật toàn đỉa tại BV Bạch Mai; Thanh niên làm 'chuyện người lớn' với 2 nữ sinh lớp 8...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 26/3.

  • Thoi su 24h243 Chat mot cay xa cu chi gan 36 trieu
    Thời sự 24h(24/3): Chặt một cây xà cừ,chi gần 36 triệu

    Bộ Chính trị bổ nhiệm 3 Phó Ban Kinh tế TƯ; Sắp tinh giản biên chế 6 năm, không 'đánh trống bỏ dùi'; Năm 2016 sẽ chạy thử tuyến đường sắt trên cao Hà Nội; Diễm My 9x hoảng loạn vì bị cướp trong xe ô tô; Chặt một cây xà cừ, Hà Nội chi gần 36 triệu; Mê phim sex, ‘yêu râu xanh’ làm hại bé gái...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 23/3.

  • Thoi su tuan qua Dinh chi can bo vu chat cay xanh
    Thời sự tuần qua: Đình chỉ cán bộ vụ chặt cây xanh

    Lại lùi luật Biểu tình sang 2016; Vụ chặt cây: Đình chỉ hàng loạt cán bộ Sở Xây dựng; Học sinh Trà Vinh đánh bạn: Đình chỉ cả hiệu trưởng, hiệu phó; Công bố 10 gương mặt trẻ tiêu biểu 2014; Vớ được clip sex trong máy tính cũ, đòi chuộc 5 tỷ; Bắt tạm giam hoa hậu người Việt tại Nga...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su 24h213 Ha Noi trong nham cay vang tam
    Thời sự 24h(21/3): Hà Nội trồng nhầm cây vàng tâm?

    Vụ bất thường dự án triệu đô: Công an vào cuộc; Hàng cây mới vừa được thay thế trên phố Hà Nội; Đại gia bị hoa hậu lừa 16 tỷ đồng là ai?; Thủy quái Mekong trong nồi lẩu trăm triệu đại gia Sài Gòn; Vũ Hoàng Điệp: Kinh tởm với mối tình đầu dài 2 năm!; Bất ngờ gục chết khi CSGT kiểm tra giấy tờ...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/3.

  • Thoi su 24h203 Bat tam giam mot hoa hau
    Thời sự 24h(20/3): Bắt tạm giam một hoa hậu

    Chi tiết dự kiến lịch thi THPT quốc gia; Chủ tịch HN: Không có chuyện “kiếm chác” từ việc chặt 6.700 cây; Gần 150 xe tiền tỷ của đại gia Dũng "mặt sắt" phủ bụi; Bầu Hiển đề nghị mua sân bay Phú Quốc...

  • Nghin le chuyen tuan qua 1503 2103
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (15/03 - 21/03)

    Hà nội chặt hạ 6.700 cây xanh; Bé trai bị diều cuốn tử vong; Ngất xỉu hàng loạt tại Big C; Bệnh viện K lên tiếng về video Bác sĩ vòi tiền; Mòn mỏi chờ vaccine dịch vụ “5 trong 1” ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (15/03 - 21/03), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-1503-2103/2147546861/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nhieu thong tin suc khoe quan trong tuan qua 16223
    Nhiều thông tin sức khỏe quan trọng tuần qua (16-22/3)

    Bước đầu thực hiện "mang thai hộ", xôn xao clip điều dưỡng bệnh viện K Trung ương "vòi tiền" bệnh nhân, thêm nhiều lời khuyên bổ ích về phòng chống bệnh lúc giao mùa, nhiều cảnh báo giật mình về an toàn thực phẩm và thói quen sinh hoạt gây hại... là những thông tin sức khỏe đáng chú ý trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nhiều thông tin sức khỏe quan trọng tuần qua (16-22/3), http://vietbao.vn/Suc-khoe/Nhin-lai-nhung-thong-tin-suc-khoe-quan-trong-tuan-qua-16223/2147546867/248/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1503 2103
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (15/03 - 21/03)

    'Nóng' chuyện va chạm giao thông rồi xử nhau; Chuyện về những người lính trinh sát; Những hoa hậu bị rơi vào vòng lao lý; Giết người vì cuồng ghen, bị 20 năm tù; Kết thúc điều tra vụ mua bán trẻ em tại chùa Bồ Đề; Giật mình bị phạt “nóng” vi phạm qua camera;......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Toan canh Showbiz tuan 1503 2103
    Toàn cảnh Showbiz tuần (15/03 – 21/03)

    Hoa hậu Trương Hồ Phương Nga bị bắt khẩn cấp vì lừa đảo, Sơn Tùng M-TP khiến Song Hye Kyo 'phát cuồng'?, Cậu bé gốc Việt hát ca khúc “Let It Go” gây sốt, Đám cưới viên mãn của Thanh Thanh Hiền - Chế Phong, VietNam Idol có khả năng bị tạm ngưng sản xuất?, Kang Tae Oh giữa vòng vây người hâm mộ, MC Trung Quốc bị bạn trai giết hại ngay trước cửa nhà,...

  • Tong hop Doi song tuan qua 153 223
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (15/3 - 22/3)

    Những đứa trẻ rình rác kiếm sống, hay mồ côi cha ở khu du lịch tình dục, cách dạy con hay là các bài viết bổ ích về trẻ em; Nhiều câu chuyện cảm động về cuộc sống, về tình yêu; Những tấm gương nghị lực vươn lên trong khó khăn; nhiều bài viết hay chia sẻ quan điểm, cách nhìn nhận về các vấn đề trong đời sống, và nhiều tin tức thực phẩm nổi bật tuần vừa qua...