Quốc Tử Giám – Trường Đại học đầu tiên của Việt Nam

Văn Miếu - Quốc Tử Giám từ lâu đã là một khu di tích lịch sử văn hoá lớn ở trung tâm Thủ đô Hà Nội. Đặc biệt, mỗi khi xuân về du khách thập phương đến thăm quan, hành hương rất đông. Sự kiện xây dựng Văn Miếu được sách “Đại Việt sử ký toàn thư” ghi như sau: “ Năm Canh Tuất niên hiệu Thần Vũ thứ 2 (1070) đời Lý Thánh Tông, mùa thu tháng Tám dựng Văn Miếu đắp tượng Khổng Tử-  người sáng lập ra nền nho giáo phương Đông và Tư nghiệp Quốc Tử Giám Chu Văn An, người thầy tiêu biểu đạo cao, đức trọng của nền giáo dục Việt Nam.

Với chủ trương chọn Nho Giáo là hệ tư tưởng chính trị của nhà nước, năm 1075, vua cho mở khoa thi đầu tiên để chọn nhân tài : Đến đời vua Lý Nhân Tông (1076) nhà vua cho xây dựng thêm nhà Quốc Tử Giám, đây được coi là là trường Đại học đầu tiên của nước ta. Đời nhà Trần, Quốc Tử Giám được gọi là Viện Quốc học. Trong Văn Miếu có Khuê Văn Các (Sao Khuê là sao chủ về văn học). Việc thi cử được tổ chức đầu tiên vào năm 1075 dưới thời vua Lý Nhân Tông tới khoa thi cuối vào đời Lê Chiêu Thống (1787).

Khi mới thành lập, nhà trường có tên là Quốc Tử Giám. Năm 1236 được đổi tên là Quốc Tử Viện rồi Quốc Học Viện. Đến thời Lê được gọi là Thái Học Viện. Dù mang tên gọi gì, Quốc Tử Giám vẫn là cấp học giáo dục cao nhất thời phong kiến, do triều đình trực tiếp tổ chức và điều hành.

Nhiệm vụ của Quốc Tử Giám là rèn tập sĩ tử, gây dựng nhân tài, bảo cử các giám sinh của nhà trường với triều đình để bổ dụng quan lại. Nhà vua thân hành chọn các con cháu quan lại và thường dân tuấn tú làm giám sinh. Việc bảo cử người làm quan có hai cách là lấy người có danh vọng (thi) lấy người tài đức hơn người mà không căn cứ vào danh phận (cử). Nhà sử học Phạm Huy Chú đã nhận xét: “ Bấy giờ việc làm ấy thận trọng mà trường pháp lại nghiêm cho nên không ai dám bảo cử thiên tư, các chức đều xứng đáng”. Bởi vậy, Quốc Tử Giám đã làm tròn trách nhiệm tuyển chọn nhân tài cho đất nước

.vanmieu.bmp

Ảnh: Khuê văn các

Các sách được dùng trong nhà trường là kinh sách Nho giáo, được chia làm hai phần. Các sách nhập môn là Tam tự kinh, Sõ học vấn tâm, Ấu học ngũ ngôn thi, Minh Đạo gia huấn. Các sách cơ bản là Tứ thưNgũ kinh trong đó Tứ thư bao gồm: Luận ngữ, Mạnh Tử, Đại Học, Trung Dung; Ngũ Kinh bao gồm 5 cuốn sách là: Kinh thi, Kinh thư, Kinh lễ, Kinh dịch và Kinh Xuân Thu. Ngoài ra, các giám sinh phải học cả các sách Nam sử và Bắc sử để thông hiểu lịch sử Việt Nam và Trung Hoa. Muốn có tên trên bảng vàng, người học thường phải trải qua “ mười năm đèn sách, rùi mài kinh sử”. Đây thật sự là một chặng đường đầy khó khăn, vất vả.

Những người được giảng dạy trong Quốc Tử Giám  đều là những vị quan giỏi do vua trực tiếp tuyển chọn, nhưng ở thời Lý, những người làm nhiệm vụ giảng dạy đó đều chưa có chức danh cụ thể. Đến thời Hồng Đức thế kỷ XV, vua Lê đã ban các chức danh là: Tế tửu: Phụng mệnh trông coi Văn Miêu - Quốc Tử Giám, rèn tập sĩ tử và kiêm luôn làm chủ tế của Văn Miếu; Tứ nghiệp: Là người trợ giúp cho Tế tửu trong việc giảng dạy và trông coi Quốc Tử Giám. Quốc Tử Giám đã ghi danh những danh nho nổi tiếng đã hoàn thành xuất sắc hai nhiệm vụ này là Chu Văn An, Nguyễn Phi Khanh, Ngô Sĩ Liên, Lê Quý Đôn…

Trên những tấm bia có khắc tên những nhà sử học, bác học, văn học nổi tiếng như Ngô Sĩ Liên, Lê Văn Hưu (Nhà sử học) Lê Quý Đôn (bác học), Lương Thế Vinh (Toán học), Lương Như Hộc (ông tổ nghề in), Ngô Thì Nhậm (Nhà văn học)...

Để chuẩn bị cho kỳ thi Hội, các giám sinh phải tập trung sức lực vào luyện tập lối “văn chương cử tử”. Nội dung kiến thức được trình bày trong các thể loại: Kinh nghĩa, Chiếu, Chế, Biểu, Thõ, Phú, Văn sách.

Như vậy, các quy tắc tổ chức, hoạt động của Quốc Tử Giám rất nghiêm ngặt, nội dung học tập cũng rất bài bản, quy củ. Vì vậy, trong suốt gần một thế kỷ (1076 - 1802), Quốc Tử Giám đã đào tạo được rất nhiều nhân tài, đáp ứng được nhu cầu về đội ngũ quan lại phụng sự cho đất nước. Bởi vây, Quốc Tử Giám là niềm tự hào của nhân dân ta bởi nó đã thể hiện truyền thống hiếu học của người Việt.

Quốc Tử Giám xứng danh là một công trình văn hoá lớn của dân tộc, niềm tự hào của nhân dân Việt Nam và người dân Hà Nội - Thủ đô anh hùng -Thành phố vì hoà bình.

Vũ Chiên

 

 

Video nổi bật

Bản Giốc lọt vào top những thác nước hùng vĩ nhất thế giới
00:00 / --:--

TIN Khám Phá Việt Nam NỔI BẬT

Mùa nước đổ trên những “nấc thang trời”

Khi những cơn mưa rào đầu tiên báo hiệu mùa hạ đang về trên khắp nẻo núi rừng huyện Mù Cang Chải, tỉnh Yên Bái, thì cũng là lúc báo hiệu cho một mùa no ấm trên những mảnh đất khô cằn lưng núi, mùa của những thửa ruộng bậc thang trở mình đón sức sống mới từ nguồn nước thiên nhiên để nuôi những mầm xanh cây lúa.

Biện pháp giáo dục học sinh cá biệt

GD&TĐ - Bằng nhiều biện pháp, kết hợp sự quan tâm sâu sát đến học sinh và tính kỷ luật, thầy giáo Lê Thế Thắng đã thành công trong giáo dục học sinh cá biệt tại Trường THPT Cẩm Thủy 2 (Thanh Hóa).

Năm Cam nhận án tử hình, đại gia đình run rẩy

Năm Cam - ông trùm du đãng Sài Gòn đứng trước vành móng ngựa nhận án tử, trả giá cho những tội ác một thời. Đây cũng là dấu chấm hết cho đế chế tội phạm được coi là tàn bạo nhất, dưới sự lãnh đạo của ông trùm cũng nổi danh ma mãnh, lọc lõi nhất chưa từng kẻ nào sánh được. Vụ án Năm Cam và đồng bọn cũng được coi là vụ án lớn nhất trong lịch sử ngành tư pháp V

Nhận xét tin Quốc Tử Giám – Trường Đại học đầu tiên của Việt Nam

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Quốc Tử Giám – Trường Đại học đầu tiên của Việt Nam bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Quoc Tu Giam Truong Dai hoc dau tien cua Viet Nam ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Quốc Tử Giám – Trường Đại học đầu tiên của Việt Nam ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Hà Nội - nghìn năm Thăng Long của chuyên mục Khám Phá Việt Nam.

Quoc Tu Giam - the first University of Vietnam
Vietnam Quoc Tu Giam Chu Van An, Confucius, Spirit Dance, Year of Canh Tuat, Ly Tong, Dai Vietnamese Su Ky Toan Thu, Van Mieu - Quoc Tu Giam, Hanoi, historic sites, universities, Chu Van An, founder, historian, first, business

Van Mieu - Quoc Tu Giam has long been a relic major historical and cultural center of Hanoi capital. In particular, when the spring tourists to visit the cross, a large pilgrimage. The event is to build the Temple of Literature book "Great Vietnamese history and Complete" ...



  • Thoi su 24h225 Thuc hu vu Hoc sinh HN len nui de sex
    Thời sự 24h(22/5): Thực hư vụ "Học sinh HN lên núi để sex"

     Phó Thủ tướng: ‘Tạo mọi điều kiện tốt nhất cho thí sinh’; Đại biểu xấu hổ, xin lỗi vì điều 60 luật BHXH; Đại gia “khóa môi” Hồ Ngọc Hà là tình cũ của Maya?; "Học sinh HN lên núi để... sex" được thêu dệt thế nào?; 

  • Thoi su 24h215 An mang chan dong trong quan bia
    Thời sự 24h(21/5): Án mạng chấn động trong quán bia

     Chính phủ đề xuất hưởng BHXH một lần; Án mạng chấn động Hưng Yên trong quán bia hơi; K +: Độc quyền vẫn lỗ ngàn tỷ; Thông tin ‘giật mình’ sau vụ chi 18 tỷ chăm cây xanh; Sự thật vụ "học sinh Hà Nội lên núi để... sex"?; 

  • Thoi su 24h205 Dam chet 2 me con di the duc
    Thời sự 24h(20/5): Đâm chết 2 mẹ con đi thể dục

    Giật mình với hình ảnh BTV Hoài Anh thời "hai lúa"; Đâm chết 2 mẹ con đi thể dục, tài xế phóng xe bỏ chạy; CSGT ra quân xử lý "hình ảnh lạ" trên cầu Nhật Tân; Xe đi xuyên Việt đâm xe tải, 9 người thương vong; Ngư dân chưa đồng ý bàn giao vật thể nghi là đuôi máy bay...là những thông tin thời sự nổi bật ngày 20/5.

  • Thoi su tuan qua Su that chiec truc thang tren noc nha dai gia
    Thời sự tuần qua: Sự thật chiếc trực thăng trên nóc nhà đại gia

     VN sẵn sàng ứng phó với tình huống xảy ra trên biển; Hà Nội: Sập cần cẩu dự án đường sắt đô thị; Sự thật về chiếc trực thăng trên nóc nhà của đại gia Hải Dương; Sơn Đoòng thực sự đẹp và quyến rũ như thế nào?; 

  • Thoi su 24h195 Cong bo ket luan thanh tra vu cay xanh
    Thời sự 24h(19/5): Công bố kết luận thanh tra vụ cây xanh

    HN công bố kết luận thanh tra vụ cây xanh; Phó Ban Tổ chức Quận ủy Cầu Giấy ra tòa về tội giết người; Công an sẽ giao trả 5 triệu yên cho chị ve chai!; Hương Tràm trần tình về ồn ào đại gia và siêu xe; Sự thật kinh hoàng trong hàng ngàn nhà nghỉ ở Hà Nội ...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 19/5.

  • Thuc hu chat luong ao chong nang tien trieu
    Thực hư chất lượng áo chống nắng tiền triệu

    cáo

  • Mong manh hang Viet
    Mong manh hàng Việt!

    Doanh nghiệp Việt cần năng động, sáng tạo hơn để đương đầu với những thách thức, để tiếp tục phát huy trên nền tảng đã gây dựng được

  • Con xem phim sex cha me lam gi
    Con xem phim sex, cha mẹ làm gì?

    Chúng ta cần trang bị kỹ năng, kiến thức về sex, có như vậy mới tạo được 'vắc-xin kháng sex' đủ mạnh cho các em. Chị Đào Lan, có con gái học lớp 5 tại Hà Nội đã thực sự sốc nặng khi cô con gái nhỏ đóng cửa xem phim sex một..

  • Cap doi khach Tay bi cuop gay xon xao
    Cặp đôi khách Tây bị cướp gây xôn xao

    Cặp đôi khách Tây bị cướp ở Hà Nội đang là câu chuyện được nhều bạn trẻ quan tâm. Mới đây, thông tin về cặp đôi khách Tây bị cướp đã có những tình tiết mới. ------------ Xem thêm: Cặp đôi khách Tây bị cướp gây xôn xao, http://vietbao.vn/tp/Cap-doi-khach-Tay-bi-cuop-gay-xon-xao/11384861/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Cho xe mo to vao duong cao toc
    Cho xe mô tô vào đường cao tốc

    Đa số lo ngại xoay quanh chuyện, nếu những tay đua "kiệt xuất" lái mô tô được “thả” vào môi trường phù hợp nhưng chưa đủ “chất” sẽ dễ gây họa.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1705 2305
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (17/05 - 23/05)

    Cô gái thừa nhận dựng chuyện nhận nuôi con tử tù; Vụ giấu vàng qua sân bay: Vĩnh viễn không được làm việc trong ngành hàng không; Bé 6 tháng tuổi tử vong bất thường: Mũi tiêm hạ sốt oan nghiệt?; Chỉ rõ những bất thường vụ chi 18 tỷ chăm cây xanh... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tong hop Doi song tuan qua 185 235
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (18/5 - 23/5)

    Con hẻm miễn phí ở Sài Gòn, những SV làm tình nguyện vùng cao, cậu bé mua đồ ăn cho người vô gia cư là những câu chuyện về tình người thật đẹp. Nhiều chủ đề giáo dục con, những chuyện tình cảm động, nhiều bài viết đáng suy ngẫm và các thông tin an toàn thực phẩm bẩn, mỹ phẩm giả...là những vấn đề nổi bật tuần vừa qua...

  • Diem lai tin suc khoe nong trong tuan 185 245
    Điểm lại tin sức khỏe nóng trong tuần (18/5 - 24/5)

    Bộ Y tế xác minh thông tin gạo giả ở Việt Nam, Phát hiện vịt nuôi bị nhiễm virus H5N1 ở Ninh Thuận, Trẻ mắc tay chân miệng nhập viện tăng đột biến, Đã có câu trả lời vụ khăn ướt nhiễm khuẩn, Giữ sức khỏe ngày nắng nóng cho bé yêu,.... là các thông tin sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 175 235
    Sự kiện quốc tế nổi bật (17/5 -23/5)

    Tình báo Đức cung cấp thông tin quyết định để Mỹ tiêu diệt Bin Laden; Chính phủ Mỹ khẳng định không thay đổi chiến lược tại Iraq; Cựu Thủ tướng Yingluck ra hầu tòa; Mỹ và Cuba kết thúc vòng đàm phán thứ 4... là những tin đáng chú ý trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Sự kiện quốc tế nổi bật (17/5 -23/5), http://vietbao.vn/The-gioi/Su-kien-quoc-te-noi-bat-175-235/2147562992/433/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1705 2305
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (17/05 - 23/05)

    Cặp đôi khách Tây bị cướp gây xôn xao; Người mẹ trẻ nhẫn tâm sát hại đứa con hai tuổi; Cả trăm người thân bị hại gây náo loạn tòa; Mua ma túy về "ăn mừng ra tù", gặp ngay 141; Kế hoạch tiêu 5 triệu yên của 'tỷ phú ve chai'; Trung tướng rởm và chiêu bài lừa đảo chiếm đoạt 12 tỷ đồng;......là những tin đáng chú ý trong tuần.