Thứ tư, 22 Tháng tư 2009, 16:53 GMT+7

Mùa con ruốc

Con ruốc là loài giáp xác 10 chân, dạng như con tôm nhỏ, chỉ lớn 1-4cm. Người trong Nam gọi “tép” nhỏ, người Hà Tĩnh gọi “moi”, người miền Trung gọi “khuyết”.
anh9.jpg
phơi ruốc
Hơn 15 năm về trước, ngư dân vùng biển Gành Hào, Bạc Liêu gọi là “ruốc vịt” bởi nó rẻ như bèo và nhiều vô kể, chẳng ai chế biến, sản xuất gì với con ruốc vịt này. Lúc đó các chủ đáy hàng khơi tức lắm vì con ruốc tí xíu đó cứ túa vào đầy lưới mà họ thì mong tôm cá. Chỉ lưu dân các tỉnh khác đến cửa biển Gành Hào dùng những phương tiện đơn giản bắt con ruốc về làm nước mắm. Nay mắm ruốc “vịt” đã xuất khẩu sang Hàn Quốc, phơi khô đóng hộp... chế biến được nhiều món ngon.
 
“Ruốc tháng sáu là máu rồng”
 
Ông Ngọc Thanh, ngư dân hiện ở Phan Rí, từng theo ghe ra tận Hà Tĩnh đánh bắt hải sản là con nuôi trong gia đình tôi, kể mùa hè là dịp người dân quê đi xúc moi.
 
Thường buổi trưa moi nổi lềnh mặt biển thành một vùng rộng lớn màu hồng trôi dần vào bờ. Người dân réo nhau “moi về, moi về!”, họ lũ lượt mang vợt, lưới, rổ ra xúc. Khuấy động chừng nửa tiếng thì “moi đi”, biển xanh lại như ngàn năm cũ. Ngoài việc muối làm nước mắm, mắm ruốc..., dân địa phương thường luộc moi tươi mới vớt với lá bưởi, lá chanh, ăn cuốn bánh đa nướng nhúng nước, kèm ít rau mùi nghe thật thơm và ngọt thanh tao mà không phải chấm thứ gì vì đã đủ vị mặn nguyên thủy của biển.
 
Quê nội - ngoại tôi ở Đồng Hới, vùng cửa biển Nhật Lệ có câu rằng “ruốc tháng sáu là máu rồng” cho con ruốc ngon nhất mùa trong năm. Sự ví von này như tuyệt đỉnh vì tiết heo đã ngon huống chi tiết... rồng. Bên thềm hè nhà nội - ngoại tôi luôn có vài cái vịm phơi mắm ruốc, mắm nêm gần như quanh năm; những vùng khác thì gọi chum hay vại.
 
Tới mùa, cứ 1 tô muối, 5 - 7 tô ruốc tươi hay nhiều hơn nữa tùy chế biến mặn - lạt, ướp chừng một ngày rồi đem vắt thật xiết con ruốc cho ra nước đem phơi - gọi là mắm tròn. Lấy xác ruốc phơi khô, quết mịn bỏ vào vịm mắm tròn, khuấy đều, phơi nắng. Đến khi đảo, dậy mùi thơm là có thể dùng được. Đâm tỏi, ớt, đường, chanh pha mắm ruốc vào ăn với cơm trắng cũng... cạn tô; chưa kể chấm cá, rau, thịt luộc hay bún, bánh đúc... đều khỏi chỗ chê.
 
Món ngon từ ruốc

Những năm tháng đi lao động ở nông trường, mẹ tôi thường bới cho lon gô (hộp nhôm sữa Guigoz) ruốc sả dành ăn cả tháng vẫn không hư mốc. Món này dễ làm, dễ ăn và dễ bảo quản; xào sả băm nhuyễn như hạt tấm với một ít dầu mỡ cho sả chín, vàng sậm. Sau đó múc mắm ruốc đặc vào với một lượng tương đương sả, xào tiếp cho đến khi hỗn hợp rời, khô ráo.
 
Muốn cay, thêm tiêu, ớt bột; để thật nguội rồi đưa vào lon gô khô sạch đậy kín. Hôm nào có lương hay phòng cung tiêu nông trường xẻ thịt, có bò, có heo thì xắt hột lựu, thịt càng nhỏ càng thấm; cho vào xào chung với ruốc sả. Thích chí hơn thì đưa thêm mè hay đậu phộng tươi đập giập vào, thêm thơm bùi. Chẳng cao lương gì nhưng đã từng ăn thật khó quên, đến giờ vẫn bày làm như món ăn khoái khẩu.
 
Con ruốc tươi luộc, nấu canh rau, canh khoai tía, khoai môn nhiều lúc ngon ngọt hơn tép. Còn con ruốc khô như một loại thực phẩm “cứu sinh” người dân nghèo miền Trung. Khi mùa giông bão tới cũng là lúc ruốc khô đã yên vị từng bao trên dàn bếp, chợ búa khó khăn, xúc con ruốc khô ra nấu với mồng tơi, đọt khoai sau hè nhà. Bào vài trái dưa leo, đâm nước mắm tỏi ớt, rang sơ con ruốc khô với ít mỡ; tất cả bóp chung lại thành món gỏi mát miệng, mặn mòi mà ngon lạ.
 
Những lần làm món gì có con ruốc, mắm ruốc, mẹ tôi thường nói: “Ông mệ ngoại sống trên trăm tuổi cả cũng nhờ con ruốc ni đây!”. Chắc không phải vậy, nhưng rõ một điều là con ruốc ngon bằng nhiều cách.
 
Việt Báo(Theo Sài Gòn Tiếp Thị)

Nhận xét tin Mùa con ruốc

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Mùa con ruốc bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Mua con ruoc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Mùa con ruốc ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Ẩm Thực Việt Nam của chuyên mục Khám Phá Việt Nam.

Season the shrimp paste
Ha Tinh, crustaceans, shrimp paste sauce, central, children, people, call, seasonal, moi

The crustacean shrimp paste is 10 feet, such as small shrimp, only large 1 - 4cm. People in the South called "shrimp" small, the Ha Tinh called "moi", the central called "defects" ..





  • Thoi su 24h297 22h say mem thi cam bia ruou kieu gi
    Thời sự 24h(29/7): 22h say mèm thì cấm bia rượu kiểu gì?

    Hành khách bất tỉnh, máy bay VNA hạ cánh khẩn cấp; Cháy lớn tại Buôn Ma Thuột, thiệt hại hàng trăm tỷ; Cướp súng trong trụ sở rồi chĩa thẳng vào công an bóp cò; 22h đã say mèm thì cấm bia rượu kiểu gì?...

  • Thoi su 24h267 Vlogger Toan Shinoda dot ngot qua doi
    Thời sự 24h(26/7): Vlogger Toàn Shinoda đột ngột qua đời

    Miền Bắc đón mưa rào và dông 2 ngày cuối tuần; Tiết lộ về cuộc sống của Phương Thảo Ngọc Lễ ở Mỹ; Vlogger nổi tiếng Toàn Shinoda đột ngột qua đời; Vụ máy bay VN suýt đâm nhau: Xử phạt hàng loạt

  • Thoi su 24h257 Ruoc dau binh di bang xe ngua
    Thời sự 24h(25/7): Rước dâu bình dị bằng xe ngựa

    Kết luận vụ đại gia tố chủ tịch tỉnh Bình Dương; Nhà 'đại gia' buôn gỗ Lào bị niêm phong vì vỡ nợ; Trước giờ thi hành án, Nguyễn Đức Nghĩa viết gì?; Lập ‘chiến lũy’, ngăn xe quá tải phá nát đê trăm tỷ

  • Thoi su 24h247 Tai nan may bay tham khoc o Dai Loan
    Thời sự 24h(24/7): Tai nạn máy bay thảm khốc ở Đài Loan

    Đã có điểm thi, dự kiến điểm chuẩn 48 trường đại học; Thi hành án đối với tử tù Nguyễn Đức Nghĩa; Hàng trăm người dân vây xe biển 80A; Chân gà 'độn' nước, dân nhậu phát kinh; TP.HCM: Lãnh đạo CSGT nói gì về vụ bẻ tay nam sinh?

  • Thoi su 24h237 Ly ky vu mat 65 luong vang
    Thời sự 24h(23/7): Ly kỳ vụ mất 65 lượng vàng

    27 người chết vì mưa lũ; Ly kỳ 65 lượng vàng mất trộm trong nhà Giám đốc Sở; Đường dây buôn lậu 200 siêu xe, trốn thuế 1.000 tỷ; Chụp ảnh khỏa thân tiểu thư nhà giàu tống tiền...

  • Su kien quoc te noi bat Tu 207 den 267
    Sự kiện quốc tế nổi bật (Từ 20/7 đến 26/7)

    Liên tiếp các vụ máy bay rơi, bê bối các nhà máy chế biến và cung ứng thịt của Trung Quốc bán thịt quá hạn cho McDonald và KFC, Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN – EU lần thứ 20 nhấn mạnh đảm bảo hòa bình trên Biển Đông là những tin tức được nhắc đến nhiều nhất trong tuần qua

  • Ban tin suc khoe tuan tu 20267
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 20-26/7)

    BV Bạch Mai: Người nhà 'cướp' bệnh nhân, hành hung bác sĩ; Nhân viên viện dưỡng lão cắt trộm tinh hoàn 4 "làm thuốc"; Điểm mặt đồ ăn, thức uống tưởng lành hóa độc hại; Những sự thật 'kinh hoàng' về bàn chải đánh răng của bạn; Phương pháp tránh thai "kỳ lạ" nhất thời hiện đại; Thủ dâm thế nào để không hại sức khỏe?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 2007 2607
    Toàn cảnh Showbiz tuần (20/07 – 26/07)

    Showbiz Việt tuần qua khá "sôi nổi" với sự xuất hiện dồn dập của những scandal: Cựu siêu mẫu Dương Yến Ngọc tố ca sĩ Pha Lê cướp chồng, Tăng Thanh Hà bị ném đá khi làm giám khảo Master Chef, "Chàng trai hiền lành nhất showbiz" YaSuy bị tố phụ tình và có con rơi, Sự ra đi đột ngột của hot vlogger Toàn Shinoda, Nghi án các mỹ nhân Diễm Hương, Maya, Lương Bích Hữu đang mang bầu. Ngoài ra thông tin về các sao ngoại như: Á hậu Hồng Kông, mỹ nam phim Bao Thanh Thiên, Ca sĩ Adam Levine cũng được khán giả rất quan tâm.

  • Nghin le chuyen tuan qua 207 267
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (20/7 - 26/7)

    Nước cờ sau giàn khoan TQ: Việt Nam cần làm gì?; CSGT Hàng Xanh và những vụ "tai tiếng" nhất Sài Gòn; hay trà xanh C2 và những cú phốt khiến người tiêu dùng phát hãi .... là những tin tức thời sự nổi bật trong tuần qua (20/7 - 26/7).

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2007 2607
    Tin An ninh – Pháp luật tuần qua (20/07 – 26/07)

    Lời khai chấn động của vợ Bí thư xã đốt xác phi tang; Mẹ nhẫn tâm sát hại con trai 8 tuổi để trả thù chồng?........là những tin đáng chú ý trong tuần.