Độc đáo tục cúng thần đá ở Hà Giang

Tục cúng thần Đá ở đây là di sản văn hoá phi vật thể độc đáo cần được bảo tồn, duy trì và phát huy vừa phục vụ nhu cầu sinh hoạt, hưởng thụ văn hoá cho nhân dân địa phương, mặt khác góp phần bảo tồn những giá trị văn hoá truyền thống, quảng bá và thu hút khách du lịch biết và đến với bãi đá cổ Xín Mần.
56.jpg
Người Nùng theo tín ngưỡng đa thần, họ coi vạn vật hữu linh (mọi vật đều có linh hồn). Người Nùng quan niệm vũ trụ chia làm ba mường: Mường trời là thế giới thần tiên, mường người là mặt đất, mường âm là mường của những người sống trong lòng đất chỉ nhỏ bằng chiếc bình vôi. Vì vậy họ thờ nhiều đối tượng như: thờ cúng tổ tiên, cúng thổ công, cúng thần Rừng, thần Suối. Đặc biệt, Nấm Dẩn là xã nội địa, nằm ở phía Tây Nam của huyện Xín Mần, tỉnh Hà Giang, là xã duy nhất trong vùng có tục cúng thần Đá – ngay tại nơi Bãi đá cổ Xín Mần.
Thần Đá - tiếng Nùng gọi là ‘‘Đản guy”. Trước năm 1966, khi đó xã Nấm Dẩn chưa vào hợp tác xã nông nghiệp, các hộ gia đình còn làm ăn cá thể, khi đó lễ cúng thần Đá do một mình dòng họ Ly đứng ra tổ chức mỗi năm một lần vào ngày mùng 1 tháng 6 âm lịch. Đến năm 1966, xã Nấm Dẩn vào hợp tác xã nông nghiệp, làm ăn tập thể, lúc này lễ cúng thần Đá trở thành lễ cúng chung của cả xã và ấn định vào ngày 2 tháng 6 âm lịch (do ngày 1/6 trùng với lễ cúng thần Suối).
Lễ cúng thần Đá có ý nghĩa và giá trị độc đáo đối với đời sống tâm linh, tín ngưỡng của người Nùng tại đây nên hàng năm chính quyền xã và toàn thể nhân dân rất quan tâm đến công tác tổ chức hoạt động và duy trì lễ cúng này. Nhằm bảo tồn, gìn giữ và phát huy giá trị của lễ cúng thần Đá độc đáo này.
Để chuẩn bị cho lễ cúng thần Đá người dân ở đây chuẩn bị các lễ vật gồm có: một con lợn 50 – 60kg, một con gà trống, một chai rượu, một thếp giấy bản, một gói cơm nắm, chén, bát, đũa.
Vào ngày 2/6 âm lịch người ta chọn nơi nào có những vách đá cao sừng sững nhất trong vùng để dựng bàn thờ ngay dưới chân vách đá đó. Trước năm 1966, khi dòng họ Ly cúng thần Đá, địa điểm cúng ở gần khu vực di tích cự thạch; đến nay họ chuyển địa điểm cúng lên khu vực có vách đá cao, gần đỉnh núi – cách phiến đá A1 hơn 500m (là phiến đá có những hình khắc cổ độc đáo nhất trong khu vực bãi đá cổ Xín Mần được nhà nước xếp hạng di tích cấp Quốc gia năm 2008). Sáng sớm ngày 2/6 âm lịch những thanh niên trai tráng theo thầy cúng dựng lên một ‘‘đàn cúng’’ bằng các thanh gỗ cao 1,2m, dài 1,5m, rộng 1m sao cho đủ diện tích để bày đặt các lễ vật cúng.
Đàn cúng dựng xong, thầy cúng đặt mâm lên đàn cúng rồi để lên 01 bát nước lã, thả đồng tiền xu vào đó, 01 bát muối, 05 chiếc chén rồi thắp hương gọi thần Đá về. Thầy cúng làm thủ tục trình báo thần xong, người ta tiến hành cắt tiết lợn, gà ngay tại đó, mọi người đến dự mỗi người một việc, người thì mổ lợn, người thì nấu cơm, những người khéo tay lấy những tập giấy bản gấp đủ 12 quân giấy bạc - tượng trưng cho 12 tháng trong năm, các quân giấy bạc này trông giống như những con thuyền, để thay cho những đồng tiền trước đây.
Sau khi chuẩn bị xong đồ lễ cúng, thầy cúng tiến hành làm lễ từ khoảng 11 giờ trưa đến 13 giờ chiều cùng ngày. Thầy cúng thắp 5 nén hương mời các vị thần linh về dự. Nội dung bài cúng đại thể: ‘‘Hôm nay, ngày lành tháng tốt dân làng mời thần Đá trời, thần vách đá cao nhất, thần vách đá hoa, thần giữ đất, giữ đá đến ăn cỗ. Cầu mong các thần phù hộ cho bà con xã Nấm Dẩn mọi người khỏe mạnh không bị ốm đau bệnh tật, mưa thuận gió hòa, lúa ngô không có sâu bệnh phá hoại, vật nuôi trong nhà sinh sôi nảy nở, mùa màng tươi tốt…”.

Sau khi hết một tuần hương, thầy cúng làm thủ tục cúng hoá tiền vàng cho các thần Đá trở về nơi ở cũ. Lễ cúng kết thúc tại đây. Tiếp đó người ta tổ chức nấu thắng cố ngay tại nơi cúng để thầy cúng cùng nhân dân thụ lộc.

Vietbao (Theo: quehuongonline.vn)


Video nổi bật

Những hành động khiến cả thế giới phải chắp tay bái phục tại chỗ
00:00 / --:--

TIN Khám Phá Việt Nam NỔI BẬT

Cách phạt con gây tranh cãi của ông bố đầu bếp nổi tiếng nhất nước Anh

Gần đây, đầu bếp nổi tiếng ở Anh, được nhiều người yêu mến Jamie Oliver tiết lộ trên một chương trình tivi, anh đã phạt con gái Poppy 12 tuổi bằng cách cho ớt scotch bonnet (một loại ớt cực cay) vào quả táo của cô bé.

Video quay cảnh Airbus 320 sắp đâm vào núi

Theo báo "Bild" của Đức ngày 31/3, phóng viên của báo này và tạp chí Pháp "Paris Match" đã được xem một đoạn video do một người trên chuyến bay 4U 9525 của hãng hàng không Đức Germanwings quay được cảnh khi máy bay chuẩn bị đâm vào núi. Đây là một bằng chứng quan trọng cho các nhà điều tra.

Tứ kết Champions League: Cuộc chiến của 2 trường phái

Tấn công và phòng ngự là 2 trường phái đã có cuộc chiến rất căng thẳng trong nhiều mùa giải vừa qua. Và năm nay, cuộc đấu ấy lại có cơ hội nảy sinh ngay ở vòng tứ kết…

Nhận xét tin Độc đáo tục cúng thần đá ở Hà Giang

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Độc đáo tục cúng thần đá ở Hà Giang bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Doc dao tuc cung than da o Ha Giang ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Độc đáo tục cúng thần đá ở Hà Giang ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Phong Tục Tập Quán của chuyên mục Khám Phá Việt Nam.

Uniquely continuous sacrificial stone in Ha Giang
Ha Giang, Xin Man, mushroom farmers, intangible, daily needs, cultural heritage, tourism, sacrificial, unique, protected exist, shaman, cliffs, values, people, holiday

custom sacrificial stone is that intangible cultural heritage can be preserved nicely, maintaining and promoting and serving the daily needs, enjoy cultural acceptance for local people, on the other hand contribute to the conservation of traditional cultural values, promote and ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h313 Xe khach doi dau 5 nguoi chet
    Thời sự 24h(31/3): Xe khách đối đầu, 5 người chết

    Đề xuất bắt buộc ghi âm, ghi hình khi hỏi cung; Bờ kè 1.000 tỷ đổ sụp: Trảm hàng loạt nhà thầu, tư vấn; Sập giàn giáo: Cấm xuất cảnh 44 người Hàn Quốc; Hà Nội: Xe khách đối đầu kinh hoàng, 5 người chết; Khánh Thi nhập viện khẩn cấp; Cán bộ kho bạc Nhà nước đánh vợ tử vong...là những tin bài nổi bật trong ngày 30/3.

  • Thoi su tuan qua 13 nguoi chet trong vu sap gian giao
    Thời sự tuần qua: 13 người chết trong vụ sập giàn giáo

    Tạm ngừng thi công lấn sông Đồng Nai; Công an HN không can thiệp phát ngôn của ĐH Lâm nghiệp; Khánh Thi bức xúc về tin đồn "yêu người kém 12 tuổi"; Vụ ly hôn 1.500 lượng vàng của đại gia Miền Tây; Sập giàn giáo ở Formosa: Kết thúc cứu nạn, 13 người chết; Máy bay rơi và gãy đôi ở Bình Thuận...là những tin tức thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su trong ngay May bay roi o Binh Thuan
    Thời sự trong ngày: Máy bay rơi ở Bình Thuận

    Thứ trưởng Bộ Tài nguyên lên tiếng vụ Đồng Nai lấp sông; Sập giàn giáo ở Formosa: Kết thúc cứu nạn, 13 người chết; Máy bay rơi và gãy đôi ở Bình Thuận;Thực hư ca phẫu thuật toàn đỉa tại BV Bạch Mai; Thanh niên làm 'chuyện người lớn' với 2 nữ sinh lớp 8...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 26/3.

  • Thoi su tuan qua Dinh chi can bo vu chat cay xanh
    Thời sự tuần qua: Đình chỉ cán bộ vụ chặt cây xanh

    Lại lùi luật Biểu tình sang 2016; Vụ chặt cây: Đình chỉ hàng loạt cán bộ Sở Xây dựng; Học sinh Trà Vinh đánh bạn: Đình chỉ cả hiệu trưởng, hiệu phó; Công bố 10 gương mặt trẻ tiêu biểu 2014; Vớ được clip sex trong máy tính cũ, đòi chuộc 5 tỷ; Bắt tạm giam hoa hậu người Việt tại Nga...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su 24h213 Ha Noi trong nham cay vang tam
    Thời sự 24h(21/3): Hà Nội trồng nhầm cây vàng tâm?

    Vụ bất thường dự án triệu đô: Công an vào cuộc; Hàng cây mới vừa được thay thế trên phố Hà Nội; Đại gia bị hoa hậu lừa 16 tỷ đồng là ai?; Thủy quái Mekong trong nồi lẩu trăm triệu đại gia Sài Gòn; Vũ Hoàng Điệp: Kinh tởm với mối tình đầu dài 2 năm!; Bất ngờ gục chết khi CSGT kiểm tra giấy tờ...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/3.

  • Hang loat nu sinh hoc sinh mat tich bi an
    Hàng loạt nữ sinh, học sinh mất tích bí ẩn

    Chỉ trong vòng 10 ngày đã có 3 nữ sinh viên (SV) mất tích, trong đó một nữ sinhđã tử vong. Chiều 26/3, Ths Trịnh Hữu Chung, Trưởng phòng Công tác học sinh sinh viên (HSSV) Trường ĐH quốc tế Hồng Bàng cho biết: Riêng SV Ng. Tr...

  • Sap gian giao o Formosa
    Sập giàn giáo ở Formosa

    Vào lúc 10h ngày 27/3/2015, tại hội trường Tỉnh uỷ Hà Tĩnh diễn ra cuộc họp báo về vụ sập giàn giáo ở Hà Tĩnh gây thương vong hàng chục người tại công trường Formosa.

  • Viet Nam tieu thu gan 70 tan vang
    Việt Nam tiêu thụ gần 70 tấn vàng?

    Chúng ta phải hiểu rằng việc nhập vàng vào Việt Nam không phải chỉ để tăng dự trữ tiền tệ mà còn có nhiều mục đích khác nữa.

  • Coi do Thao bo luon nhan cach
    Cởi đồ - Tháo bỏ luôn nhân cách

    Chỉ trong vòng 4 ngày (12/3 - 15/3) dân mạng được một phen "choáng váng" khi chứng kiến 2 màn "tự nguyện" cởi đồ giữa chốn đông người của 2 cô gái trẻ.

  • Ha noi chat ha 6700 cay xanh
    Hà nội chặt hạ 6.700 cây xanh

    Chứng kiến những hàng cây bị đốn hạ nhóm Trắng đã chế lại lời ca khúc Một “rừng” người – một đời cây gây xúc động. ------------ Xem thêm: Hà nội chặt hạ 6.700 cây xanh, http://vietbao.vn/tp/Ha-noi-chat-ha-6700-cay-xanh/8770793/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 223 283
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/3 - 28/3)

    Israel do thám các cuộc hội đàm chương trình hạt nhân Iran; Người cha sáng lập nước Singapore, ông Lý Quang Diệu qua đời ở tuổi 91; Tai nạn máy bay Airbus 320 mang số hiệu 4U9525 rơi ở Pháp khiến 150 người bỏ mạng... là những tin chính trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Sự kiện quốc tế nổi bật (22/3 - 28/3), http://vietbao.vn/The-gioi/Su-kien-quoc-te-noi-bat-223-283/2147548631/433/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh Showbiz tuan 2203 2803
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/03 – 28/03)

    Vũ Ngọc Đãng làm phim 18 tỷ của Ngọc Trinh, Tin đồn Phương Nga vướng vòng lao lý vì...'ngải quật', Bằng Kiều bị chỉ trích vì ‘rũ bỏ’ 13 năm công sức của vợ cũ, Nhiều bằng chứng cho thấy Khánh Thi - Phan Hiển yêu nhau, Đám cưới Bebe Phạm và Dustin Nguyễn, Lee Min Ho và Suzy (MissA) đang hẹn hò, Zayn Malik chính thức rời One Direction sau 5 năm gắn bó, Miley Cyrus và bạn trai tình cảm, bác bỏ tin đồn chia tay, Angelina Jolie truyền can đảm cho phụ nữ ung thư, ... là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh Showbiz tuần (22/03 – 28/03), http://vietbao.vn/The-gioi-giai-tri/Toan-canh-Showbiz-tuan-2203-2803/2147548589/49/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Luot nhanh nhieu tin suc khoe quan trong tuan qua 23293
    Lướt nhanh nhiều tin sức khỏe quan trọng tuần qua (23-29/3)

    Vụ việc "Bác sĩ từ chối mổ vì biết bệnh nhân là người viết báo" thu hút sự chú ý của dư luận, công tác y tế cứu nạn nhanh chóng cho sự cố sập giàn giáo ở Vũng Áng, nhiều cảnh báo các bệnh mùa hè bắt đầu "vào mùa", thêm những lời khuyên bổ ích bảo vệ sức khỏe lúc giao mùa... là những thông tin sức khỏe quan trọng tuần qua. ------------ Xem thêm: Lướt nhanh nhiều tin sức khỏe quan trọng tuần qua (23-29/3), http://vietbao.vn/Suc-khoe/Luot-nhanh-nhieu-tin-suc-khoe-quan-trong-tuan-qua-23293/2147548577/248/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2203 2803
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/03 - 28/03)

    Hàng loạt nữ sinh, học sinh mất tích bí ẩn; “Mượn danh” lãnh đạo cấp cao để lừa đảo; Đằng sau câu chuyện Hoa hậu Trương Hồ Phương Nga bị bắt; Trùm ma túy thời Youtube; Tử tù Hồ Duy Hải: Có đủ 4 căn cứ để kháng nghị; Lời xin lỗi muộn của nhóm côn đồ tại phiên tòa;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/03 - 28/03), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2203-2803/2147548553/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nghin le chuyen tuan qua 2203 2803
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/03 - 28/03)

    Toàn cảnh sập giàn giáo công trường Formosa - Hà Tĩnh; Trực thăng rơi ở đảo Phú Quý- Bình Thuận; Toàn văn 21 câu trả lời vụ chặt hạ cây xanh của Hà Nội; Bác sĩ từ chối mổ cho người viết báo; Học sinh bắt buộc đội mũ bảo hiểm khi đi xe đạp điện... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/03 - 28/03), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-2203-2803/2147548574/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn