Cuộc hành quân nghìn dặm

Hà Nội có phố Giang Văn Minh. Mỗi năm đến ngày mùng 5 tháng Giêng có nhiều người Hà Nội đến đây lễ Phật và thắp hương tưởng niệm những nghĩa sỹ của vua Quang Trung đã hy sinh trong trận Đống Đa. Khác hẳn nơi gò Đống Đa có tổ chức lễ hội mừng chiến thắng ở đây sương khói bảng lảng với lòng người tưởng niệm trong không khí tịch mịch, u huyền.

Có lẽ vì nhiều người chưa biết và cũng chưa ai tổng kết được có bao nhiêu chàng trai khắp cả nước có mặt trong đoàn quân đi giải phóng quê hương dưới sự chỉ huy tài tình của vị vua áo vải cờ đào mà cuộc hành quân thần tốc và tập kích chớp nhoáng khiến quân thù trở tay không kịp.

Cuoc hanh quan nghin dam

Sau khi lên ngôi ở Huế, vua Quang Trung ra lệnh hành quân ra Bắc diệt quân thù xâm lược cứu đất nước thì đoàn quân của Người gồm những nghĩa sỹ của tỉnh nào? Đó là mùa xuân năm 1789 cả đất nước đang tưng bừng vào xuân không loại trừ có những vùng bị giặc chiếm đóng vì giặc vơ vét đến nỗi không có chiếc bánh chưng để ăn. Chúng ung dung ở Thăng Long rượu thịt ê hề, kê cao gối mà ngủ nào ngờ chỉ trong giây lát chúng không còn đường thoát.

Cũng năm này ở phía bên kia địa cầu nước Pháp đã vùng lên làm cách mạng lật đổ triều vua phong kiến phá tan ngục Bastille tượng trưng cho chế độ phong kiến dựng nên nền cộng hòa mở đầu cho cả thế giới đi vào cách mạng dân chủ. Thì năm 1789 này những người nông dân Việt Nam chân đất, áo nâu, chỉ với nửa lòng cơm nhạt cũng đã làm nên lịch sử kinh thiên động địa.

Từ khi dời bỏ đất Tây Sơn của Bình Định ra đến Huế thuận lòng người và ý trời, Bắc Bình Vương Nguyễn Huệ lên ngôi vua lấy niên hiệu là Quang Trung rồi ngay từ đàn tế trời này ông kéo quân thẳng ra Bắc với một tốc độ phi thường.

Qua Quảng Ngãi, Quảng Nam, qua Huế, qua Quảng Bình Quảng Trị, qua Hà Tĩnh, Nghệ An, qua Thanh Hóa những âm sắc còn đọng trong giọng nói miền Trung, khi đi qua Tam Điệp vào đất Bắc, mảnh đất mà gần đây thôi Ngô Thì Nhậm một danh sĩ đất Bắc Hà cho lui quân về để bảo toàn lực lượng khiến vua Quang Trung phải thốt lên:

Kế sách này phi Ngô Thì Nhậm thì không ai có thể nghĩ ra.

Đây đã là đất Bắc những Ninh Bình, Nam Định, Thái Bình… mùa đông đang cao điểm cái rét thấu xương chết cả đàn cá, những cây lộc vừng xen kẽ với hàng rào che vùng đồng chiêm cũng tơi bời những chiếc lá đỏ xuống những chiếc ao bèo ngập nước, người đồng chiêm nghe đoàn quân thần tốc đi qua cũng vứt bỏ cày cuốc để tòng quân đi đánh giặc dù chưa biết phải đi bao xa, có nhiều người chưa biết Thăng Long là đâu.

Có nhà nghiên cứu lịch sử cho rằng khi đoàn quân đến Hà Nam - Phủ Lý đã đông đến mấy chục vạn người, để cuộc hành quân được mau chóng, vua Quang Trung chia quân thành tổ 3 người, mỗi người nằm nghỉ trên võng hai người cáng cái võng đi cứ lần lượt như thế ai cũng được nghỉ trong khi hành quân và còn có thêm sáng kiến nữa, quân vừa đi vừa thổi cơm bằng cách buộc niêu cơm vào cái cần giống như cần câu mà sau này hội thổi cơm thi ở đồng bằng Bắc bộ đã bắt chước kiểu làm này.

Đoàn quân vượt qua hàng chục tỉnh binh lính là người của nhiều địa phương nhưng chủ yếu là nông dân và khi họ đến gần Thăng Long thì đã cuối tháng Chạp. Làng làng chuẩn bị ăn tết, mỗi nhà ăn đụng vài cân thịt gói vài chiếc bánh chưng. Mảnh vườn sau nhà vạt hoa cải vàng tươi, những cây cải củ hoa trắng không làm tươi nổi những căn nhà lụp xụp nghèo khó.

Tuy vậy đoàn quân đi đến đâu đều được nhân dân ủng hộ, nơi thì mang cơm, nơi thì mang cháo, nơi gánh bánh chưng. Ở Thanh Hóa có một vùng bên đường chỉ có cháo mang ra ủng hộ, ngày nay vẫn còn cái tên Đồng Giao Quán Cháo.

Trong đoàn quân ấy đường thì xa việc chăm sóc y tế đâu có chu đáo. Những người miền Nam chưa quen với cái rét miền Bắc, tránh sao khỏi bệnh tật ốm đau phải nằm lại dọc đường, xác chôn trong một nghĩa địa nào đó, lâu ngày không ai nhớ nữa chỉ biết rằng đó là nghĩa quân đi giải phóng Thăng Long. Khi vua Quang Trung dõng dạc nói trước ba quân rằng:

Chúng ta sẽ giải phóng Thăng Long trước ngày khai hạ.

Thì một nắm cơm cũng là bữa cỗ khải hoàn giữa kinh thành cổ kính.

Đoàn quân chia làm nhiều mũi cứ thẳng tiến ra hướng Bắc có khi bao vây một đồn giặc không cần đến hoả hổ mà không cho một tên lính nào chạy thoát. Như ở Ngọc Hồi ta tiêu diệt hoàn toàn khiến đồn này ở gần Thăng Long mà quân giặc ở Thăng Long không hề biết.

Dự kiến của Quang Trung là mùng 7 tháng Giêng sẽ giải phóng hoàn toàn Thăng Long nhưng ngày mùng 5 tháng Giêng áo bào của nhà vua còn sạm đen thuốc súng và thớt voi nhà vua cưỡi đã đi giữa kinh thành làm quân giặc cuống cuồng tìm đường chạy trốn chen chúc nhau qua cầu phao sông Nhị Hà khiến cầu phao nặng quá mà gẫy xuống sông. Triều đình của vua Lê Hiểu Tông cũng phải ngỡ ngàng trước đoàn quân sạm đen vì mưa nắng đường xa.

Trong cuộc hành quân nghìn dặm này chắc chắn có những nghĩa binh vì quá hăng hái, vì quá yêu nước, vì quá căm thù giặc nên xông lên đầu hàng quân, tránh sao khỏi mũi tên hòn đạn. Không ai biết và cũng không ai thống kê được trong khi một rừng người đang say mê với tiếng trống khải hoàn và cảnh vật tráng lệ của kinh thành miền Bắc.

Sau này trong một bài hát về Thăng Long nhạc sỹ Văn Cao có viết:

Lũ quân chàng Tôn sập cầu trôi đầy sông.

Biết đâu trong đoàn quân truy kích giặc ấy có người mải mê mà đành gửi mình vào dòng sông Nhị Hà cũng như địa điểm Quán Gánh ở trên đường số 1 cũng có người nằm lại hoặc cánh quân phía làng Nhân Mục cạnh một chiếc cầu ao hay bên luỹ tre, người nghĩa quân được dân làng thương tiếc chôn cất tử tế.

Xung quanh khu gò Đống Đa quân giặc chết ngổn ngang người dân phải thu gom xác chết phủ đất lên trên thành gò. Còn nghĩa binh đã có bao nhiêu người hy sinh và sau này những ai được đưa vào chùa Kim Sơn có bát hương có bài vị để người sau nhớ ơn thờ phụng.

Sau vua Quang Trung vào cung được vua Hiển Tông gả người con gái út mới 16 tuổi là nàng công chúa Ngọc Hân làm vợ.

Cuoc hanh quan nghin dam

Tuy là người miền núi chữ nghĩa thánh hiền không được là bao nhưng cũng đã nhiều năm sống ở kinh thành Huế và nhất là chỉ huy hàng vạn nghĩa binh nên vua Quang Trung đã biết đối nhân xử thế.

Nàng Ngọc Hân phải rời xa kinh thành Thăng Long có lẽ ngoài mối duyên tiền định còn có ý trả ơn người anh hùng áo vải đã vì Thăng Long mà hành quân đến đây. Chỉ tiếc mối tơ duyên này đang hạnh phúc thì Quang Trung mất sớm và dâu bể cuộc đời đã khiến Ngọc Hân chết trong âm thầm khi Gia Long lên ngôi.

Hà Nội còn một chùa Kim Sơn là dấu tích không phai mờ để lòng người nhớ ơn những ai đã vì Thăng Long mà không còn nữa cũng như trong trận chiến thắng Điện Biên Phủ trên không tháng 12-1972 những ai đã nằm lại ở Khâm Thiêm, Cổ Loa, An Dương… cùng là ngôi mộ tập thể ở phố Lý Thường Kiệt nơi chôn cất đồng bào và chiến sỹ tháng 12-1946.

Có một Hà Nội dương hôm nay chúng ta luôn nhớ ơn một Hà Nội âm kéo dài hàng nghìn năm trong lịch sử.

Viet Bao

Video được xem nhiều nhất

Vẻ đẹp mê hồn của "vua đèo" Tây Bắc
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Khám Phá Việt Nam NỔI BẬT

Tiền ảo - Hiện tượng hay ảo tưởng?

Bitcoin, Gemcoin, Onecoin, ILcoin là những đồng tiền ảo lần lượt xuất hiện gây bão trên thị trường tiền tệ. Điều đáng quan tâm là Bitcoin đang được đề cử trao giải Nobel kinh tế 2016.

So sánh Samsung Galaxy S6 và BPhone

Là siêu phẩm điện thoại vừa mới ra mắt cách đây ít lâu Galaxy S6 thực sự mang đến cho người dùng một trải nghiệm ấn tượng về thiết kế, màn hình, cấu hình hiệu năng và tính năng. Đặc biệt việc trang bị khung kim loại cứng cáp và độ mỏng ấn tượng giúp máy sang trọng và mạnh mẽ hơn.

Lộ chi tiết mới về xe tăng mới đáng gờm của TQ

Xe tăng tân tiến do Trung Quốc mới phát triển có radar theo dõi đường đi của đạn, phóng được tên lửa, sở hữu loại pháo xuyên giáp dày tới 500mm...

Nhận xét tin Cuộc hành quân nghìn dặm

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Cuộc hành quân nghìn dặm bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Cuoc hanh quan nghin dam ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Cuộc hành quân nghìn dặm ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Khám Phá Việt Nam.

The operation thousands of miles
Thang Long, Hanoi, Giang Van Minh, Emperor Quang Trung, a military operation, Go Da, Da Battle, Army, thousands of miles away, Memorial, hearts, many people , Jan. to

Hanoi Giang Van Minh City. Each year the 5th day of January, Hanoi and more people come here to burn incense and worship Buddha and commemorate the meaning of King Quang Trung Graduate sacrificed in Dong Da victory. Unlike Da mound where festivities organized war ...



  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.