vietbao

Ứng xử trong môi trường giáo dục

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Sự xuất hiện liên tiếp hay ngắt quãng những vụ việc nữ sinh đánh nhau thời gian gần đây đã khiến không ít người trăn trở. Và mới đây nhất là đoạn băng bị học sinh ghi âm cô giáo T.N khiến cho mọi người hoài nghi về sự xuống cấp của đạo đức học đường; văn hóa giao tiếp, ửng xử trong môi trường giáo dục đã và đang đứng trước những nguy cơ bị vỡ vụn.

Đối với những vụ nữ sinh đánh nhau, ban đầu dư luận tỏ ra bất ngờ và mong muốn biết tường tận nguyên nhân như thế nào. Thêm vài ba vụ, và sau đó là hàng loạt vụ ẩu đả, tổ chức đánh hội đồng, thì dư luận xã hội lo lắng và hoài nghi. Từ vụ học sinh lớp 8 và lớp 9 của trường THCS Vân Hồ, Hà Nội đánh nhau tại tòa nhà Vincom trên phố Bà Triệu; clip hai nữ sinh viên đánh nhau tại cổng trường Đại học Hà Tĩnh; mâu thuẫn nhỏ mà một học sinh lớp 10 trường THPT Hồng Bàng, huyện Xuân Lộc, tỉnh Đồng Nai bị bạn đâm; việc học sinh lớp 10 trường THPT Hà Huy Tập, thành phố Vinh, Nghệ An bị đánh hội đồng, v.v... đến vụ việc cô giáo dùng những lời lẽ không hay “giáo huấn” học trò đã làm dư luận bất bình.

Ung xu trong moi truong giao duc

"Tiên học lễ - hậu học văn" là phương châm cho cả giáo viên và học sinh

Hầu hết những trường học đều có dòng chữ “Tiên học lễ, hậu học văn” được viết rõ ràng, để cho mọi giáo viên, học sinh đều thấy. Vô hình chung đó là “phương châm” để hướng cả giáo viên và học sinh về sự tồn tại trước và sau giữa Lễ và Văn. Bất kỳ ai cũng có thể đọc trơn tru “Tiên học lễ, hậu học văn” cả, nhưng có mấy ai chú ý đến sự tồn tại đầy ý nghĩa của câu nói trên tại hầu hết các trường học.

Không phải tự nhiên mà sự nghiệp giáo dục được xem là sự nghiệp trồng người và nghề “gõ đầu trẻ” từ xưa đến nay là một nghề luôn được tôn trọng. Những vòng tay khoanh, nhưng cái gật đầu chào đã hình thành trong nếp nghĩ của mỗi học trò khi nghĩ về hình ảnh những thầy cô của mình.

Ung xu trong moi truong giao duc

Những môn học có sự tương tác giữa thầy và trò (ảnh minh họa)

Tuy nhiên, với sự xuất hiện ngày càng dày đặc các phương tiện truyền thông, thì học trò có thể thu nhận kiến thức từ rất nhiều nguồn khác nhau. Nhờ đó mà trong một số trường học và môn học có sự tương tác qua lại giữa thầy và trò, tạo nên sinh động cho tiết học. Nhưng cũng chính vì điều này tạo nên những tác dụng khác: giáo viên không còn là “điểm nói” duy nhất của lớp học và học trò không còn nhất nhất xem những gì được học từ thầy cô là điều hoàn toàn quý giá. Trong đoạn băng ghi âm của cô giáo T.N có đoạn cô bảo phải tự hỏi tại sao cô lại đứng trên này (trên bục giảng) và các học trò lại là người ngồi bên dưới? Tức ở đây, cô T.N đã có sự phân biệt rạch ròi ranh giới giữa giáo viên và học sinh, tạo cho học sinh tâm thế: mình là người hưởng thụ kiến thức và là người thụ động thụ hưởng, vì cô giáo đã có quá trình rèn luyện để được “đứng trên này”.

Do vậy, về phía giáo viên, một khi họ vẫn xem mình là tâm điểm của tiết học, thì khoảng cách giữa thầy và trò càng trở nên xa hơn, chỉ có mình là đúng sẽ vô tình đóng khung những kiến thức của chính mình. Về phía học trò, với những kiến thức chúng học được từ bên ngoài, nếu không có cơ hội được chia sẻ, bày tỏ sẽ tạo tâm lý gò bó, lệ thuộc. Hoặc nghiêm trọng hơn, học trò có sự so sánh ngầm giữa bài giảng của thầy cô và những gì chúng biết từ những nguồn khác. Nếu như có sự khác biệt, hoặc giáo viên có sai sót gì sẽ là cái cớ để học trò bàn tán, không tránh khỏi trường hợp học trò quá ngạo mạn về những gì mình biết được, dẫn đến xem nhẹ thầy cô. Và lối ứng xử của học trò với thầy cô không còn tôn trọng và ngây thơ nữa, trật tự thầy trò cũng vì đó có phần chao đảo.

Bên cạnh đó, giáo viên quá đặt nặng chữ “Văn” và xem nhẹ chữ “Lễ”. Nếu cô giáo trong trường hợp trên có một cách ửng xử khác hơn khi học trò phản ứng lại với những gì cô dạy mà chúng cho là không chính xác; nếu học trò không có chút cao ngạo tự tin về vốn kiến thức của một “học sinh giỏi” của một trường chuyên, thì có lẽ sẽ chẳng còn gì để bàn về cách ửng xử thầy - trò nói riêng và cái văn hóa ứng xử trong môi trường giáo dục nói chung.

Lỗi tại ai?

Nên đỗ lỗi cho ai về những cách ửng xử thầy với trò, giữa học trò với nhau?

Theo ông Phùng Khắc Bình - Nguyên Vụ trưởng Vụ công tác HS-SV (Bộ GD-ĐT), những vụ việc trên là hậu quả của việc nặng dạy chữ, nhẹ dạy người. Phải chăng các thầy cô không được đào tạo về việc dạy người trong quá trình học sư phạm? Hay do chính giáo viên cũng phải vùi đầu vào bài vở, giáo án hàng ngày để đạt chuẩn kiến thức? Hoặc phải chăng nhà trường, ngành giáo dục đưa quá nhiều cuộc vận động vô tình gây áp lực cho các trường đạt được thành tích trên giấy? Còn thành tích quan trọng mà thường bị lãng quên là việc dạy làm sao, học thế nào để học trò vừa biết về “chữ”, vừa có những kỹ năng cơ bản để làm “người”?

Tuy nhiên, việc ứng xử với nhau không thể đổ lỗi hết cho nhà trường. Những bài học vỡ lòng của con trẻ lúc nào cũng bắt đầu từ gia đình. Trong thời buổi kinh tế thị trường hiện nay, chúng ta những bậc làm cha làm mẹ có muôn vàn lý do để thoái thác trách nhiệm dạy những bài học vỡ lòng cho con em mình và giao phó hoàn toàn trách nhiệm đó cho nhà trường. Đối với những gia đình khó khăn thì “vứt” con vào trường học để lo cho cuộc sống mưu sinh; những gia đình khá giả thì chạy theo sức hút của đồng tiền, và họ “ném” tiền vào nhà trường để con cái được giáo dục; những gia đình có nề nếp thường bị cái truyền thống thỏa hiệp rằng: con cái họ đời nào hư hỏng...

Sự đùn đẩy qua lại giữa nhà trường và gia đình vô tình đẩy các em vào đầy rẫy những cám dỗ của xã hội, hoặc đẩy các em vào thế giới khép kín của chính mình. Và bất kì chuyện gì cũng có thể xảy ra nếu trong các em có một chút tổn thương, một thế giới riêng bị xâm phạm, hay chỉ là một chút bốc đồng, nỗi loạn để gây chú ý cho “người lớn”, trong đó bao gồm cả việc đánh nhau, vô lễ với thầy cô...

Giải pháp 3 bên và vùng tự do của con trẻ

Giải pháp 3 bên giúp học sinh hoàn thiện nhân cách được đưa ra: nhà trường, gia đình và xã hội. Nhưng chúng ta làm thế nào có sự phối hợp nhịp nhàng, ăn ý giữa 3 môi trường này khi cả 3 không hiểu một chút gì về chủ thể - là các em học sinh? Trẻ em có những vùng tự do nhất định.

Có bao nhiêu giáo viên, phụ huynh học sinh tự hỏi độ tuổi này các em đang nghĩ gì? Các em có những vướng mắc nào về tâm lý mà không thể chia sẻ? Chúng ta hiểu được bao nhiêu về các em? Có thể biết được em đó học chăm ngoan lắm, hiền lắm... nhưng đó không phải điều duy nhất tồn tại trong thế giới của các em. Nếu ai hiểu được điều này, thì có thể chạm vào và khám phá thế giới riêng đó, đồng thời có những định hướng giúp các em giải tỏa những khúc mắc và dần hồn thiện mình. Ngược lại, nếu không hiểu thì thế giới đó sẽ luôn là vùng cấm mà không ai có thể xâm phạm được.

Do đó, bên cạnh việc dạy những kiến thức về khoa học tự nhiên, lịch sử địa lý, thì việc dạy cho các em về giá trị sống, cách yêu thương và tôn trọng người khác là rất cần thiết. Chỉ đơn giản thôi, bằng những bài học kỹ năng, bằng những tình huống sống thực tế, nhẹ nhàng nhưng dễ đi vào lòng các em, không bằng những lý thuyết khô cằn và những bài học mà thầy cô không dạy thì sách giáo khoa cũng dạy.

Bên cạnh đó là sự quan tâm thực sự của bậc cha mẹ. Một chút thời gian thôi, một vài câu hỏi thăm chuyện học hành, chuyện bạn bè làm các em cảm thấy mình được quan tâm nên sẽ sẵn sàng chia sẽ. Khi đó, các em bước vào đời với đầy đủ những sự bao dung nhưng cũng đầy trong trẻo của lứa tuổi mình. Và từ đó, những cám dỗ, lầy lội ngồi xã hội cũng khó có thể xâm nhập vào những tâm hồn như vậy.

Như theo TS. Huỳnh Văn Sơn, trường ĐH Sư Phạm Thành phố HCM thì “căn cớ vẫn phải bắt đầu bằng việc xây dựng một văn hóa học đường đúng nghĩa. Học sinh cần được chia sẻ, được quan tâm, động viên khi cần thiết, cần được trang bị kiến thức hay những bài học về làm người, những kỹ năng sống để bước vào môi trường học đường sống đúng nghĩa và có thể chuẩn bị ra xã hội một cách đường hoàng. Điều này đòi hỏi gia đình phải cùng tham gia để trở thành những gia đình văn hóa đúng nghĩa mà không phải chỉ là danh hiệu”.

Còn giáo viên, có phải áp lực dạy chữ quá lớn mà có thể tự do dùng những lời lẽ “phi sư phạm” để mắng chửi học trò? Do đó, nhà trường, bên cạnh việc phối hợp với gia đình và xã hội giúp cho các học sinh biết về lễ nghĩa, tôn trọng thầy cô, thì việc giáo dục tư tưởng cho giáo viên cũng khá cần thiết. Nếu giáo viên học sinh hiểu nhau trong môi trường giáo dục bình đẳng và cởi mở, thì có lẽ, những vết đen về cách ứng xử thầy trò, giữa học trò với nhau sẽ dần được xóa nhòa. Nên chăng nền giáo dục cần xem lại một “lỗ hỏng” khá lớn: trước nay chỉ quen việc “dạy” mà quên “dỗ”, chỉ biết nói mà không biết lắng nghe.

 Việt Báo (Theo Người Hà Nội)

Rùng mình với cô gái khóc ra máu khi đang ngủ
Comment :Ứng xử trong môi trường giáo dục
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Ứng xử trong môi trường giáo dục bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Ung xu trong moi truong giao duc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Ứng xử trong môi trường giáo dục ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Giáo Dục
Environmental Conduct in Education
Environmental Education, recently, the appearance, ethics, the degradation, First learn the ceremony, students, pupils, teachers can, teachers, behave, people, children, teaching
Emergence consecutive or intermittent cases of girls fighting recently has caused many people concern. And most recently was the tape recorder teacher student TN makes people skeptical about the degradation of ethics ...
Thí sinh nên chọn trường nào khi biết điểm THPT QG?

Sau khi Bộ GD&ĐT công bố điểm thi THPT quốc gia, thí sinh cần lưu ý việc xét tuyển vào các trường đại học.

Đề thi - Đáp án môn Địa lý kỳ thi Quốc gia

Sáng 3/7, các sĩ tử làm bài thi Địa lý, thời gian 180 phút - môn có số lượng thí sinh đứng thứ ba trong số năm môn tự chọn.

Bát nháo tư vấn du học
Bát nháo tư vấn du học

Tại TP Hồ Chí Minh, theo báo cáo của cơ quan chức năng, toàn thành phố hiện có khoảng 1.000 đơn vị tư vấn du học nhưng chỉ có 64 đơn vị được cấp phép.

  • Thoi su 24h258 Hanh ha con roi chup hinh gui cho vo
    Thời sự 24h(25/8): Hành hạ con rồi chụp hình gửi cho vợ

    Đi tìm lời giải cho cây chuối lạ cao 15 cm ra 6 bắp ở Huế; Những vụ tự sát thương mình và người thân để trục lợi bảo hiểm nổi tiếng; Quan Formosa xin rút kinh nghiệm, người Việt hào phóng bao dung; Hà Nội: Một tuần xử lý gần 200 ‘ma men’, người vi phạm bất ngờ; Xử phạt nồng độ cồn, nhân viên quán bia "mật báo" cho khách

  • Thoi su 24h248 Chat xac nguoi tinh bo bao tai o Sai Gon
    Thời sự 24h(24/8): Chặt xác người tình bỏ bao tải ở Sài Gòn

    Cứu một cụ bà trong đám cháy, thiếu úy CSGT nhập viện cùng nạn nhân; Cắt điện, nước của quán cà phê Xin Chào là sai quy định; Nhiều phi công xác nhận bị chiếu đèn laser khi hạ cánh xuống Tân Sơn Nhất; Sập hầm vàng ở Lào Cai: công bố danh tính 7 công nhân bị chết; Ẩn tình vụ vợ U60 thuê người đánh sảy thai cô giúp việc 19 tuổi

  • Thoi su 24h238 Gai tre thue chat chan tay truc loi
    Thời sự 24h(23/8): Gái trẻ thuê chặt chân tay trục lợi

    Xé áo, cắt tóc nhân tình ở phố: Nhân tình là "osin" của kẻ chủ mưu; Giám định ADN để nhận dạng 150 ngôi mộ bị xâm phạm; Vụ "tháp nghiêng" chờ sập: 3/4 hộ dân đã di dời; Dân không có quyền kiểm tra CSGT': Giám sát khác kiểm tra; Bạn gái trễ giờ lên máy bay, nam thanh niên xông vào đánh nhân viên hàng không

  • Nhung thong tin dang doc nhat trong tuan tu 2182782016
    Những thông tin đáng đọc nhất trong tuần (từ 21/8-27/8/2016)

    Vụ rơi máy bay quân sự làm một học viên phi công tử vong, tự thuê người chặt chân, tay mình để trục lợi bảo hiểm, đau đáu lòng ngư dân miền Trung câu hỏi bao giờ cá biển ăn được, hay vụ sập mỏ vàng ở Lào Cai đoạt mạng 7 người,... là những tin nóng được quan tâm nhất tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 2108 27082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (21/08 - 27/08/2016)

    Tiền ở một loạt các ngân hàng lại "bốc hơi", vấn nạn thực phẩm bẩn bủa vây người Việt, áp lực thu ngân sách khiến giá xăng dầu tăng, những băn khoăn về việc mua điện từ Lào, CPI tháng 8 tăng 0,1% so tháng trướ ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142082016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/8/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t