Thứ sáu, 24 Tháng tám 2007, 05:56 GMT+7

Thuế thu nhập cá nhân và chi phí giáo dục

Chất lượng giáo dục hiện nay ở nước ta thấp. Nâng cao chất lượng giáo dục là bức thiết. Có nhiều vấn đề phải giải quyết, ở đây xin chỉ bàn về một vấn đề: chi phí mà xã hội phải dành cho giáo dục.

Theo đánh giá chung, so với trình độ phát triển kinh tế của một nước còn nghèo, mức chi phí cho giáo dục như hiện nay đã là cố gắng. Song so với yêu cầu của một nền giáo dục cần phát triển nhanh về số lượng và chất lượng thì vẫn còn rất thấp, thậm chí chưa đạt tới mức tối thiểu cần thiết.

Chi phí giáo dục dựa vào hai nguồn chủ yếu: 1) Ngân sách nhà nước và 2) Đóng góp của phụ huynh học sinh. Thời bao cấp, hầu như toàn bộ chi phí giáo dục do Nhà nước đảm nhiệm.

Ngày nay, nếu kể cả chi phí đầu tư cơ bản và chỉ tính chi phí trực tiếp của các trường, phần chi phí từ ngân sách vẫn còn khá lớn. Tuy nhiên, phần đóng góp của phụ huynh học sinh cũng không nhỏ và dường như có xu hướng tăng dần, không chỉ bao gồm học phí, các khoản đóng góp chính thức và không chính thức nộp trực tiếp cho trường, mà còn phải tính cả các khoản chi ngoài trường như học thêm, lễ Tết thầy cô...

Không rõ có phải do chịu ảnh hưởng của xu thế biến đổi nguồn chi phí như trên hay không, mà các nhà hoạch định chính sách giáo dục hình như thiên về biện pháp tăng chi phí giáo dục theo hướng tăng phần đóng góp của phụ huynh học sinh. Ngoài các hình thức trường lớp điểm, chọn, chuyên, tăng cường... với mức học phí và đóng góp cao hơn hẳn mức thông thường, gần đây đã hình thành cả một chủ trương tăng học phí trường công.

Chủ trương tăng học phí trường công tuy mới xuất hiện lẻ tẻ ở một vài địa phương, chưa thành chủ trương của ngành, nhưng công luận đã không đồng tình. Hội đồng Nhân dân TPHCM trong kỳ họp vừa rồi đã không thông qua đề án tăng học phí. Vậy là biện pháp tăng chi phí giáo dục qua con đường tăng phần đóng góp của phụ huynh học sinh xem ra khó trở thành hiện thực. Thái độ của xã hội như trên không có nghĩa là xã hội không đồng ý tăng chi phí giáo dục. Vấn đề là ở hướng đi: tăng chủ yếu từ nguồn nào?

Trước hết cần thấy rằng chi phí giáo dục trong mức tối thiểu cần thiết là một chi phí mà xã hội nhất thiết phải dành cho nó. Nhưng cách làm thì lại có thể khác nhau. Chủ yếu dựa vào Nhà nước (trường công miễn phí) là một cách. Chủ yếu dựa vào đóng góp của phụ huynh (trường tư) cũng là một cách. Kết hợp cả hai theo những tỷ lệ khác nhau lại là một cách khác. Lựa chọn cách nào tùy thuộc vào chính sách của Nhà nước.

Ở nước ta hiện nay, giáo dục được coi là quốc sách hàng đầu. Chính sách này phù hợp với thực tế nước ta, vì nó bảo đảm nhịp độ tăng trưởng cao và bền vững trong điều kiện ta phải tăng tốc để theo cho kịp khu vực và thế giới. Đó cũng là xu thế thời đại. Quốc sách hàng đầu này trước hết biểu hiện trong chính sách phổ cập giáo dục từ tiểu học tiến lên trung học và còn phải tiến lên nữa. Và để thực thi chính sách như vậy, trường công phải giữ vai trò chủ lực và chi phí giáo dục phải dựa chủ yếu vào ngân sách. Đây không phải là tư duy bao cấp, mà là điều kiện bảo đảm chính sách phổ cập giáo dục. Đó chính là lý do xã hội không đồng tình tăng học phí trường công.

Tăng học phí tức là tăng đồng đều mức đóng góp của phụ huynh học sinh, không phân biệt giàu nghèo. Trong khi người giàu có khả năng đóng học phí cao hơn, thậm chí vì muốn có chất lượng cao hơn, họ còn có thể cho con em học ở các trường quốc tế với học phí rất cao, thì những gia đình nghèo khó kham nổi mức học phí tăng gấp 2-3 lần mức hiện nay. Và do không gánh nổi học phí, con em nhà nghèo sẽ bỏ học hàng loạt, không những không thể phổ cập giáo dục như mong muốn, lại xuất hiện bất công xã hội từ tuổi thơ.

Xã hội hầu như nhất trí cho rằng, Nhà nước phải xây dựng một hệ thống trường công miễn phí, bảo đảm được nhu cầu học tập của tất cả trẻ em thuộc diện phổ cập. Vấn đề đặt ra là làm sao có đủ kinh phí. Nếu thật sự coi giáo dục là quốc sách hàng đầu thì chi ngân sách cho giáo dục cũng phải được ưu tiên hàng đầu. Nếu đặt vấn đề như vậy, chắc chắn ngân sách không thiếu tiền để chi cho giáo dục. Chỉ riêng việc ngăn chặn, loại trừ lãng phí, tham nhũng, ngân sách có thể dành thêm hàng ngàn tỉ đồng cho giáo dục.

Theo thông tin báo chí, người ta đã tính chỉ riêng điều chỉnh lại trợ cấp xe buýt ở TPHCM cho hợp lý, hàng năm cũng tiết kiệm được cả trăm tỉ đồng. Hoặc như xóa bỏ chế độ xe công đưa đón cán bộ đi làm và đưa hết vào lương, hàng năm ngân sách cũng có thể giảm chi cả ngàn tỉ. Rồi còn các biện pháp cắt giảm các khoản chi ưu tiên loại 2, loại 3, để tập trung cho ưu tiên hàng đầu.

Các biện pháp trên thực chất là điều chỉnh cơ cấu chi ngân sách nhằm hướng tăng chi cho giáo dục. Cần thấy rằng điều chỉnh cơ cấu chi hiện hành cũng có không ít khó khăn vì đó là cơ cấu hình thành từ những điều kiện lịch sử cụ thể, mà muốn thay đổi cần phải thay đổi những điều kiện sản sinh ra nó. Cho nên đây tuy là việc phải làm tích cực, nhưng cũng phải có thời gian.

Một hướng khác hình như chưa được đề cập: điều chỉnh cơ cấu thu ngân sách, tìm cách tăng thu ngân sách qua thuế để tăng chi giáo dục, trong đó thời sự hơn cả là qua thuế thu nhập cá nhân (đang trong quá trình trưng cầu ý kiến). Cần thấy rằng học phí hay thuế đều là những công cụ tái phân phối thu nhập giữa Nhà nước với nhân dân, thực chất là giữa các tầng lớp dân cư, nhằm bảo đảm có đủ chi phí cần cho giáo dục.

Song mỗi nguồn lại có những đặc điểm riêng. Đặc điểm của học phí là không có sự phân biệt người giàu với người nghèo. Do đó nó bị giới hạn bởi khả năng đóng góp của các gia đình nghèo. Nếu tăng học phí, con em nhà nghèo có nguy cơ thất học. Đặc điểm của thuế thu nhập cá nhân là thu từ những người được coi là giàu trở xuống, không thu vào người nghèo.

Cho nên nếu tăng thuế thu nhập cá nhân để tăng chi cho giáo dục đồng nghĩa với việc huy động thêm sự đóng góp của người giàu và khá giả cho sự nghiệp trồng người. Nếu thống nhất được hướng như vậy, vấn đề còn lại chỉ là việc tính toán để tìm ra những thông số áp dụng trong thuế này, công việc của các chuyên gia giáo dục và thuế.

Cần nói thêm rằng cho đến nay, mục tiêu tài chính của thuế thu nhập cá nhân chưa được công bố rõ, trong khi theo lệ thường, mục tiêu này luôn cần xác định trước để định hướng cho các quy định cụ thể mỗi khi soạn thảo và thông qua các dự luật thuế. Chính vì thế mà việc đóng góp ý kiến về nhiều vấn đề cụ thể như diện thu, mức khởi điểm chịu thuế, thuế suất, mức giảm trừ gia cảnh... còn mang nặng cảm tính, thiếu cơ sở thuyết phục.

Theo Lê Văn Tứ

Thời báo Kinh tế Sài Gòn

Việt Báo

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Tuyển sinh ĐH, CĐ từ 2015: Dạng thức bài thi mới sẽ thế nào?

Ngay khi ĐH Quốc gia Hà Nội (ĐHQG HN) tung ra phương án 1 bài thi đánh giá năng lực xét tuyển vào đại học (ĐH) thực hiện từ năm 2015, dư luận cha mẹ học sinh và thí sinh rất nóng lòng muốn biết thông tin về bài thi này.

Nhận xét tin Thuế thu nhập cá nhân và chi phí giáo dục

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Thuế thu nhập cá nhân và chi phí giáo dục bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Thue thu nhap ca nhan va chi phi giao duc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Thuế thu nhập cá nhân và chi phí giáo dục ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Giáo Dục của chuyên mục Giáo Dục.

personal income tax and the cost of education
tax personal income, the cost of education, structural adjustment, improve quality, contribution, fees, budgets, social, problem subject, at present, increased spending, and, who, poor directions

current quality of education in our country is low. Improving the quality of education is needed urgently. There are many issues to be tackled here please just talk about a problem: the cost to society for education ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2310 Nu tai xe dam 10 nguoi nhap vien
    Thời sự 24h(23/10): Nữ tài xế đâm 10 người nhập viện

    Tách huyện Phú Quốc, Kiên Giang bầu Phó chủ tịch; Sở Y tế báo cáo khẩn vụ bé gái tử vong ở Quốc Oai; Khoảnh khắc hiếm thấy của các BTV nổi tiếng VTV; Nữ tài xế đâm 10 người nhận đạp nhầm chân ga

  • Thoi su 24h2110 Ong Ba Thanh vang mat tai ky hop QH
    Thời sự 24h(21/10): Ông Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Dư luận trái chiều về cái chết của TTGT nhảy lầu; Trưởng phòng y tế huyện bị chém vỡ sọ...

  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1910 2510
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/10 - 25/10)

    Khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13; Bé gái chết bất thường ở bệnh viện; Nội Bài, Tân Sơn Nhất bị xếp hạng sân bay tệ nhất châu Á; Gửi iPhone qua bưu điện, nhận... 2 cục đá; Bác sĩ từ chối cấp cứu, bệnh nhân tử vong ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1910 2510
    Toàn cảnh Showbiz tuần (19/10 – 25/10)

    Đại sứ bảo vệ động vật hoang dã Thu Minh dùng mật gấu tươi, Vương miện Hoa hậu Việt Nam 2014 trị giá 2,5 tỷ đồng, Vợ cũ tố Lam Trường là người cha thiếu trách nhiệm, Yanbi miệt thị người đồng tính, Hồ Ngọc Hà bị loại tại MTV EMA 2014, Giang Hồng Ngọc đăng quang X - Factor - Nhân tố bí ẩn 2014, Loki Bảo Long bị tố bỏ thi vì yêu lăng nhăng, Nhạc phim do Sơn Tùng M-TP sáng tác lại bị tố đạo nhạc Hàn, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Orlando Bloom đang bí mật hẹn hò với Selena Gomez,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1910 2510
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/10 - 25/10)

    Xót lòng những vụ giết con rồi tự tử; Vụ Thẩm mỹ viện Cát Tường và những điều bất ngờ; Tử tù hiếp dâm tự tử 3 lần vì sợ tiêm thuốc độc; Chân tướng quân sư số một của ông trùm ma túy; “Siêu trộm” kim cương xuyên lục địa bị bắt giữ; Chuyện chưa kể về phiên toà xử “ông trùm” Khánh trắng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin The gioi noi bat tuan qua tu 19102510
    Tin Thế giới nổi bật tuần qua (từ 19/10-25/10)

    Vụ xả súng kinh hoàng tại tòa nhà quốc hội Canada; Hải quân Thụy Điển đã phát động một cuộc săn tìm tàu lạ trên biển; Giải mã một loạt diễn biến bí ẩn ở Triều Tiên; Bình luận xung quanh việc Trung Quốc mở rộng bãi Đá Chữ Thập ở Trường sa; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.