Thuế thu nhập cá nhân và chi phí giáo dục

Chất lượng giáo dục hiện nay ở nước ta thấp. Nâng cao chất lượng giáo dục là bức thiết. Có nhiều vấn đề phải giải quyết, ở đây xin chỉ bàn về một vấn đề: chi phí mà xã hội phải dành cho giáo dục.

Theo đánh giá chung, so với trình độ phát triển kinh tế của một nước còn nghèo, mức chi phí cho giáo dục như hiện nay đã là cố gắng. Song so với yêu cầu của một nền giáo dục cần phát triển nhanh về số lượng và chất lượng thì vẫn còn rất thấp, thậm chí chưa đạt tới mức tối thiểu cần thiết.

Chi phí giáo dục dựa vào hai nguồn chủ yếu: 1) Ngân sách nhà nước và 2) Đóng góp của phụ huynh học sinh. Thời bao cấp, hầu như toàn bộ chi phí giáo dục do Nhà nước đảm nhiệm.

Ngày nay, nếu kể cả chi phí đầu tư cơ bản và chỉ tính chi phí trực tiếp của các trường, phần chi phí từ ngân sách vẫn còn khá lớn. Tuy nhiên, phần đóng góp của phụ huynh học sinh cũng không nhỏ và dường như có xu hướng tăng dần, không chỉ bao gồm học phí, các khoản đóng góp chính thức và không chính thức nộp trực tiếp cho trường, mà còn phải tính cả các khoản chi ngoài trường như học thêm, lễ Tết thầy cô...

Không rõ có phải do chịu ảnh hưởng của xu thế biến đổi nguồn chi phí như trên hay không, mà các nhà hoạch định chính sách giáo dục hình như thiên về biện pháp tăng chi phí giáo dục theo hướng tăng phần đóng góp của phụ huynh học sinh. Ngoài các hình thức trường lớp điểm, chọn, chuyên, tăng cường... với mức học phí và đóng góp cao hơn hẳn mức thông thường, gần đây đã hình thành cả một chủ trương tăng học phí trường công.

Chủ trương tăng học phí trường công tuy mới xuất hiện lẻ tẻ ở một vài địa phương, chưa thành chủ trương của ngành, nhưng công luận đã không đồng tình. Hội đồng Nhân dân TPHCM trong kỳ họp vừa rồi đã không thông qua đề án tăng học phí. Vậy là biện pháp tăng chi phí giáo dục qua con đường tăng phần đóng góp của phụ huynh học sinh xem ra khó trở thành hiện thực. Thái độ của xã hội như trên không có nghĩa là xã hội không đồng ý tăng chi phí giáo dục. Vấn đề là ở hướng đi: tăng chủ yếu từ nguồn nào?

Trước hết cần thấy rằng chi phí giáo dục trong mức tối thiểu cần thiết là một chi phí mà xã hội nhất thiết phải dành cho nó. Nhưng cách làm thì lại có thể khác nhau. Chủ yếu dựa vào Nhà nước (trường công miễn phí) là một cách. Chủ yếu dựa vào đóng góp của phụ huynh (trường tư) cũng là một cách. Kết hợp cả hai theo những tỷ lệ khác nhau lại là một cách khác. Lựa chọn cách nào tùy thuộc vào chính sách của Nhà nước.

Ở nước ta hiện nay, giáo dục được coi là quốc sách hàng đầu. Chính sách này phù hợp với thực tế nước ta, vì nó bảo đảm nhịp độ tăng trưởng cao và bền vững trong điều kiện ta phải tăng tốc để theo cho kịp khu vực và thế giới. Đó cũng là xu thế thời đại. Quốc sách hàng đầu này trước hết biểu hiện trong chính sách phổ cập giáo dục từ tiểu học tiến lên trung học và còn phải tiến lên nữa. Và để thực thi chính sách như vậy, trường công phải giữ vai trò chủ lực và chi phí giáo dục phải dựa chủ yếu vào ngân sách. Đây không phải là tư duy bao cấp, mà là điều kiện bảo đảm chính sách phổ cập giáo dục. Đó chính là lý do xã hội không đồng tình tăng học phí trường công.

Tăng học phí tức là tăng đồng đều mức đóng góp của phụ huynh học sinh, không phân biệt giàu nghèo. Trong khi người giàu có khả năng đóng học phí cao hơn, thậm chí vì muốn có chất lượng cao hơn, họ còn có thể cho con em học ở các trường quốc tế với học phí rất cao, thì những gia đình nghèo khó kham nổi mức học phí tăng gấp 2-3 lần mức hiện nay. Và do không gánh nổi học phí, con em nhà nghèo sẽ bỏ học hàng loạt, không những không thể phổ cập giáo dục như mong muốn, lại xuất hiện bất công xã hội từ tuổi thơ.

Xã hội hầu như nhất trí cho rằng, Nhà nước phải xây dựng một hệ thống trường công miễn phí, bảo đảm được nhu cầu học tập của tất cả trẻ em thuộc diện phổ cập. Vấn đề đặt ra là làm sao có đủ kinh phí. Nếu thật sự coi giáo dục là quốc sách hàng đầu thì chi ngân sách cho giáo dục cũng phải được ưu tiên hàng đầu. Nếu đặt vấn đề như vậy, chắc chắn ngân sách không thiếu tiền để chi cho giáo dục. Chỉ riêng việc ngăn chặn, loại trừ lãng phí, tham nhũng, ngân sách có thể dành thêm hàng ngàn tỉ đồng cho giáo dục.

Theo thông tin báo chí, người ta đã tính chỉ riêng điều chỉnh lại trợ cấp xe buýt ở TPHCM cho hợp lý, hàng năm cũng tiết kiệm được cả trăm tỉ đồng. Hoặc như xóa bỏ chế độ xe công đưa đón cán bộ đi làm và đưa hết vào lương, hàng năm ngân sách cũng có thể giảm chi cả ngàn tỉ. Rồi còn các biện pháp cắt giảm các khoản chi ưu tiên loại 2, loại 3, để tập trung cho ưu tiên hàng đầu.

Các biện pháp trên thực chất là điều chỉnh cơ cấu chi ngân sách nhằm hướng tăng chi cho giáo dục. Cần thấy rằng điều chỉnh cơ cấu chi hiện hành cũng có không ít khó khăn vì đó là cơ cấu hình thành từ những điều kiện lịch sử cụ thể, mà muốn thay đổi cần phải thay đổi những điều kiện sản sinh ra nó. Cho nên đây tuy là việc phải làm tích cực, nhưng cũng phải có thời gian.

Một hướng khác hình như chưa được đề cập: điều chỉnh cơ cấu thu ngân sách, tìm cách tăng thu ngân sách qua thuế để tăng chi giáo dục, trong đó thời sự hơn cả là qua thuế thu nhập cá nhân (đang trong quá trình trưng cầu ý kiến). Cần thấy rằng học phí hay thuế đều là những công cụ tái phân phối thu nhập giữa Nhà nước với nhân dân, thực chất là giữa các tầng lớp dân cư, nhằm bảo đảm có đủ chi phí cần cho giáo dục.

Song mỗi nguồn lại có những đặc điểm riêng. Đặc điểm của học phí là không có sự phân biệt người giàu với người nghèo. Do đó nó bị giới hạn bởi khả năng đóng góp của các gia đình nghèo. Nếu tăng học phí, con em nhà nghèo có nguy cơ thất học. Đặc điểm của thuế thu nhập cá nhân là thu từ những người được coi là giàu trở xuống, không thu vào người nghèo.

Cho nên nếu tăng thuế thu nhập cá nhân để tăng chi cho giáo dục đồng nghĩa với việc huy động thêm sự đóng góp của người giàu và khá giả cho sự nghiệp trồng người. Nếu thống nhất được hướng như vậy, vấn đề còn lại chỉ là việc tính toán để tìm ra những thông số áp dụng trong thuế này, công việc của các chuyên gia giáo dục và thuế.

Cần nói thêm rằng cho đến nay, mục tiêu tài chính của thuế thu nhập cá nhân chưa được công bố rõ, trong khi theo lệ thường, mục tiêu này luôn cần xác định trước để định hướng cho các quy định cụ thể mỗi khi soạn thảo và thông qua các dự luật thuế. Chính vì thế mà việc đóng góp ý kiến về nhiều vấn đề cụ thể như diện thu, mức khởi điểm chịu thuế, thuế suất, mức giảm trừ gia cảnh... còn mang nặng cảm tính, thiếu cơ sở thuyết phục.

Theo Lê Văn Tứ

Thời báo Kinh tế Sài Gòn

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

Những chuyện bá đạo của tuổi học trò
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Tăng tự chủ sẽ giảm bất cập?

Quyền tự chủ đại học, nhất là tự chủ trong tuyển sinh của các trường lại được nhiều người nhắc đến khi phân tích những điểm yếu của đợt xét tuyển ĐH, CĐ vừa qua, theo hướng nếu như Bộ GD-ĐT để cho các trường được tự chủ, thay vì "vươn tay" quá dài, thì những bất cập sẽ giảm tối đa.

Trường học phải đưa nội dung chủ quyền biển đảo vào sinh hoạt

Các trường học phải đưa các nội dung về chủ quyền biển, đảo và chiến lược biển của Việt Nam, Tuần lễ Biển và hải đảo, ngày Đại dương thế giới; hình thức và phương pháp đấu tranh giữ vững chủ quyền biển, đảo Việt Nam vào tuần sinh hoạt công dân.

Không chỉ... rút kinh nghiệm

17h ngày 20-8, các trường đại học đã ngừng nhận hồ sơ xét tuyển đợt 1 trực tiếp tại trường, kết thúc 20 ngày dài ngóng trông, lo âu, thậm chí như "cuộc chiến cân não" đối với rất nhiều thí sinh và gia đình họ.

Chưa vào năm học phụ huynh đã đau đầu vì tiền, điểm

Còn nửa tháng nữa mới khai giảng năm học mới, nhưng thời điểm này trên một số diễn đàn phụ huynh truyền nhau sự ấm ức vì "bị" gợi ý cho con đi học hè. Thậm chí đã có phụ huynh bức xúc vì nộp nhiều khoản.

Nhận xét tin Thuế thu nhập cá nhân và chi phí giáo dục

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Thuế thu nhập cá nhân và chi phí giáo dục bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Thue thu nhap ca nhan va chi phi giao duc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Thuế thu nhập cá nhân và chi phí giáo dục ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Giáo Dục.

personal income tax and the cost of education
tax personal income, the cost of education, structural adjustment, improve quality, contribution, fees, budgets, social, problem subject, at present, increased spending, and, who, poor directions

current quality of education in our country is low. Improving the quality of education is needed urgently. There are many issues to be tackled here please just talk about a problem: the cost to society for education ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Giáo Dục


  • Xe may vo chu chua 1 6 ty dong
    Xe máy 'vô chủ' chứa 1,6 tỷ đồng

    Công an huyện Hương Sơn cho biết, mặc dù đã xác định được chủ đăng ký của chiếc xe máy có 1,6 tỉ đồng bỏ lại bên đường là ai. Tuy nhiên chủ chiếc xe cho biết đã chuyển chiếc xe lại cho chồng, người chồng đang thụ án tù về tội..

  • Be gai bi me tuoi xang thieu song
    Bé gái bị mẹ tưới xăng thiêu sống

    Chỉ vì bán không hết vé số, bé Nguyễn Thị Kim L. ( 13 tuổi ) bị mẹ ruột tưới xăng. Trong lúc bị phỏng nặng, cháu bé đã lao tới ôm lấy mẹ để cầu cứu.

  • Nghi van ban trai bi mat cua HH Ky Duyen
    Nghi vấn "bạn trai bí mật" của HH Kỳ Duyên

    Kỳ Duyên đã lên tiếng khi thông tin "bạn trai bí mật" bất ngờ được hé lộ.

  • Nhung vu canh sat giao thong bat cuop
    Những vụ cảnh sát giao thông bắt cướp

    Đã có rất nhiều trường hợp vận chuyển ma túy, đối tượng truy nã bị bắt giữ ngay trên đường di chuyển và dĩ nhiên ở góc độ này, Cảnh sát giao thông chính là những người đấu tranh trực tiếp với những kẻ phạm tội

  • Bangkok rung chuyen vi danh bom
    Bangkok rung chuyển vì đánh bom

    19 giờ tối 17/8, một quả bom được cài ngay bên trong khuôn viên ngôi đền Hindu giáo ở trung tâm thủ đô Bangkok của Thái Lan đã phát nổ, gây ra một cảnh tượng tang hoang, hỗn loạn. Chưa có tổ chức nào nhận trách nhiệm gây ra vụ..

  • Nghin le chuyen tuan qua 2308 2908
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (23/08 - 29/08)

    Lịch cấm đường tại Hà Nội để phục vụ Quốc Khánh 2/9; Bữa ăn 5.000 đồng của bệnh nhân tâm thần; Taxi điên gây náo loạn phố Hà Nội; Bé gái bị mẹ tưới xăng thiêu sống; Chuyện lạ về 40 chiếc ví rơi ở Đà Nẵng, Hội An; Người Việt đang đầu độc cả trí óc con trẻ...là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (23/08 - 29/08), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-2308-2908/2147593370/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 2308 29082015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 23/08 - 29/08/2015

    Theo Cục Điều tiết điện lực, giá mua điện của EVN hiện là 1087,3 đ/kWh nhưng giá điện mà EVN bán ra thị trường tới 1.622,05 đồng/kW/h và từ năm 2016 thị trường bán buôn cạnh tranh sẽ chính thức vận hành nhưng mới chỉ là vận hành trên giấy; ngày 24/8 NHNN phát đi thông điệp khẳng định sẽ không tiến hành điều chỉnh tỉ giá nữa và sẽ áp dụng các biện pháp để ổn định tỉ giá cuối năm 2015 và đầu 2016; ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 23/08 - 29/08/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-2308-29082015/2147593361/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2308 2908
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (23/08 - 29/08)

    Xe máy 'vô chủ' chứa 1,6 tỷ đồng; Rùng mình với những quái chiêu đòi nợ 'vô tiền khoáng hậu'; Trộm cắp tài sản dịp nghỉ Lễ: Giúp bạn đề phòng; Đại gia mua dâm trẻ em ở miền Tây được tại ngoại; Phạm nhân hồi hộp chờ ngày đặc xá; Số phận đau thương của bé gái bị mẹ dùng xăng đốt;.....là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (23/08 - 29/08), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2308-2908/2147593334/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Diem lai tin Suc khoe quan trong tuan qua 2208 2908
    Điểm lại tin Sức khỏe quan trọng tuần qua (22/08 - 29/08)

    Việt Nam là điểm nóng của các bệnh truyền nhiễm mới nổi; Bé sơ sinh bị đâm xuyên sọ đã xuất viện; Thực hư thông tin xem điện thoại trong đêm bị ung thư mắt; Tiếp tục cảnh báo mối nguy về bệnh sốt xuất huyết; Những lưu ý không thể bỏ qua khi ăn bánh Trung thu; Cảnh báo lỗi của bố mẹ khiến con dậy thì sớm;... là những tin Sức khỏe quan trọng tuần qua. ------------ Xem thêm: Điểm lại tin Sức khỏe quan trọng tuần qua (22/08 - 29/08), http://vietbao.vn/Suc-khoe/Diem-lai-tin-Suc-khoe-quan-trong-tuan-qua-2208-2908/2147593388/248/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 238298
    Sự kiện quốc tế nổi bật (23/8-29-8)

    Hai miền Triều Tiên đạt thỏa thuận 6 điểm nhằm giảm căng thẳng; Mỹ điều 3 máy bay ném bom tàng hình hỗ trợ Hàn Quốc; MC truyền hình Mỹ bị bắn chết khi đang dẫn trực tiếp; Xả súng kinh hoàng ở miền Bắc nước Pháp làm 7 người thương vong... là những tin chính trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Sự kiện quốc tế nổi bật (23/8-29-8), http://vietbao.vn/The-gioi/Su-kien-quoc-te-noi-bat-238298/2147593385/433/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn