Thứ hai, 20 Tháng ba 2006, 15:43 GMT+7

Thư viện trường học: Chuẩn thấp - Thực tế thấp hơn

Thu vien truong hoc Chuan thap Thuc te thap hon
Học sinh Trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai (Q.3, TP.HCM) vào thư viện đọc sách trong giờ ra chơi. Sách là nhu cầu lớn nhưng nhiều trường chưa đáp ứng được nhu cầu của học sinh - Ảnh: Kim Liên

Tháng 11-2004, lần đầu tiên Sở GD-ĐT TP.HCM tổ chức kiểm tra công nhận thư viện trường THCS, THPT đạt chuẩn. Kết quả "vui cả làng" khi đa số thư viện đều đạt từ mức chuẩn trở lên.

Nhưng thực tế với nhiều HS, thư viện trường học chưa phải là nơi đến quen thuộc...

Có lạm phát thư viện chuẩn?

Thống kê của Sở GD-ĐT trên 60 trường THPT, chỉ vỏn vẹn chỉ 8 trường THPT có thư viện không đạt chuẩn sau đợt kiểm tra nói trên, còn lại 23 trường tiên tiến, 16 trường xuất sắc và thấp nhất là đạt chuẩn cũng 13 trường. Riêng khối THCS trong 161 trường thuộc 21 quận huyện đuợc thống kê có 77 trường đạt chuẩn, 64 trường tiên tiến, và 20 trường xuất sắc.

Có thật hệ thống thư viện các trường ở TP.HCM đã quá tốt, hay đã có một sự lạm phát như ý kiến của một số nhân viên thư viện thâm niên?

Một nhân viên thư viện cho chúng tôi xem bảng tiêu chuẩn đánh giá thư viện đạt chuẩn. Có tất cả 5 tiêu chuẩn (với 30 yêu cầu) được Sở GD-ĐT sắp xếp lại từ chuẩn của Bộ GD-ĐT như: “có giá đựng sách báo, có tủ hoặc mục lục, sổ mục lục, bảng giới thiệu sách...” (chẳng lẽ thư viện mà không có đến thứ này?).

Một số ít tiêu chuẩn được định lượng cụ thể: “Chỉ cần tối thiểu 50m2 để làm phòng đọc và kho sách là thư viện có đủ điều kiện để hoạt động”. Nhưng thực tế diện tích như vậy là quá nhỏ để có thể đáp ứng nhu cầu đọc và mượn sách của HS.

“Tối thiểu có 20 chỗ ngồi đọc cho GV và 25 chỗ cho HS”, trong khi trung bình một trường THPT hiện nay cũng đã trên 2.000 HS (nhiều trường có đến 3.000-4.000 HS). Một nhân viên có tâm huyết lâu năm với nghề tiết lộ: “Trong nghề với nhau chúng tôi biết có thư viện mà phòng đọc và kho sách chỉ nhỏ như cái lớp học tức là chỉ tương đương 48m2 thì làm sao đảm bảo cho HS có điều kiện đọc sách thoải mái?”.

Trong khi những yếu tố quan trọng khác như số lượng đầu sách, chủng loại sách mới hay cũ, cung cách quản lí của nhân viên thư viện... hoạt động của thư viện chỉ có rất ít hoặc không thấy đề cập đến. Một cán bộ quản lý cho rằng “do tiêu chí đánh giá dựa trên mặt bằng chung của cả nước nên đối với TP.HCM có vẻ dễ hơn (?)”. Những tiêu chuẩn đã dễ lại được tổ chức kiểm tra “chéo” (đối với khối THPT) theo kiểu... từng cặp trường kiểm tra lẫn nhau khiến “nhà nhà đều đạt chuẩn” là điều dễ hiểu

Cuối tháng 10, chúng tôi tìm đến một số thư viện trường THPT được xếp vào lọai tiên tiến, xuất sắc để “mục sở thị” tác động của thư viện đối với HS thế nào. Ở Trường THPT bán công D. (quận 10), chúng tôi hỏi thăm một tốp khoảng 10 học sinh nhưng chỉ duy nhất một HS biết chính xác thư viện trường nằm ở vị trí nào (?). Đây là thư viện đạt danh hiệu xuất sắc nhưng phòng đọc chỉ có 9 bàn mỗi bàn 4 ghế. Bên cạnh đó lại có đến 14 ghế không có bàn cho HS ngồi đọc.

Một HS lớp 11 của trường cho biết: “Thỉnh thoảng, những lúc sắp có kiểm tra tụi em mới dám giành thời gian nhiều hơn để vào thư viện tìm tài liệu tham khảo. Nhưng... khó tìm được sách hay để đọc”. Một HS khác cho biết: “Hầu như chỉ có HS cấp 3 vào thư viện, HS cấp 2 ít thấy lắm!”.

Đến thư viện Trường THPT bán công H. ở Q.Phú Nhuận, một thư viện đạt tiên tiến, lại thấy... buồn hơn. Cả thư viện chỉ đúng 30 chỗ ngồi đọc sách báo cho cả GV và HS được xếp cạnh vài kệ sách. Thư viện cũng cũ kỹ ẩm thấp như nhiều phòng học khác ở ngôi trường đã xuống cấp này.

Hỏi một tốp HS lớp 10 đang học thể dục, chúng tôi nhận đựơc những cái lắc đầu: “Tụi em không biết thư viện trường có những sách gì đâu! Mượn như thế nào, trong bao lâu cũng không biết!”. Một nhóm ba HS lớp 11 khác có vẻ thường đến thư viện hơn thì kể: “Tụi em mượn sách không khó, nhà trường cũng không khắt khe việc mượn và trả muộn hay sớm nhưng sách thư viện không phong phú để lựa chọn".

Nhân viên thư viện: vừa làm vừa học

Thu vien truong hoc Chuan thap Thuc te thap hon
Các cán bộ thư viện thi cán bộ thư viện giỏi năm 2005 - Ảnh: Kim Liên

Sức sống của thư viện phụ thuộc rất nhiều vào trình độ nghiệp vụ, quản lý của người phụ trách thư viện. Thế nhưng đội ngũ này đa số không chuyên nghiệp và thiếu ổn định.

Theo thống kê chưa đầy đủ của công ty sách thiết bị trường học trên khỏang 50 trường THPT (chủ yếu là trường công lập bán công), trong số nhân viên chuyên trách thư viện có 11 người hoàn toàn không có nghiệp vụ, 22 người trình độ sơ cấp (đã qua khóa bồi dưỡng ngắn hạn), 13 người có trình độ trung cấp (qua trường lớp), 3 người CĐ và 9 người ĐH.

Còn khối quận huyện (các trường tiểu học, THCS) thì đa số chuyên trách có trình độ sơ cấp. Tuy nhiên cũng theo một cán bộ phụ trách ở đây, đa số trình độ sơ cấp của nhiều nhân viên này... vừa mới được công nhận qua khóa bồi dưỡng một tuần lễ theo kiểu “cầm tay chỉ việc” về kiến thức nghiệp vụ cơ bản do công ty sách thiết bị trường học phối hợp Trường CĐ Văn hóa Nghệ thuật tổ chức cách nay khoảng 3 tháng.

Trong khi đó, TP.HCM mỗi năm có khoảng 300 HS, SV tốt nghiệp chính quy ngành thư viện, chỉ riêng trường ĐH KHXH&NV, hằng năm số SV tốt nghiệp chuyên ngành Thư viện - Thông tin đều trên 100. Nhưng số SV này không theo chuyên môn mình đã học mà tìm cách trụ ở các văn phòng các đơn vị hành chính sự nghiệp, vào những thư viện của các trường ĐH, đi làm báo hoặc vào các công ty tư nhân làm nhiệm vụ văn thư, thư ký.

Có ai đó chịu về trường phổ thông thì cũng chỉ là phương cách tạm bợ trong khi chưa tìm được chỗ tốt hơn. Bởi một thực tế: lương của người làm công tác thư viện quá thấp - theo nhiều nhân viên thư viện - có khi là mức lương thấp nhất.

Thực tế đó khiến không ít nhân viên thư viện trở thành người đơn thuần làm công việc giữ sách, mở cửa theo giờ hành chính. Thêm vào đó, hầu như các thư viện THPT đều hoạt động theo phương cách quản lý cũ, vẫn dựa vào sổ sách cùng những phiếu đăng ký tay nên việc quản lý thư viện không mấy hiệu quả so với ở một số thư viện ở trường ĐH đã áp dụng phương pháp quản lý dữ liệu, thông tin bằng máy tính.

Bên cạnh đó, việc tuyển dụng cán bộ thư viện trực thuộc hoàn toàn vào Sở Văn hóa thông tin trong khi ngành giáo dục chỉ tuyển giáo viên. Các trường khi cần nhân viên thư viện thường tự tuyển theo diện hợp đồng và gởi hồ sơ về Sở (hoặc phòng GD). Vì vậy nhiều nơi xem bộ phận thư viện là nơi giải quyết GV dôi dư, GV không còn khả năng đứng lớp.

Đó là chưa nói đến cái hồn của thư viện là sách. Nhân viên thư viện một trường THPT ở quận 3 cho biết: “Trước đây chi phí mua sắm thiết bị chiếm khoảng 10% ngân sách cấp cho một đơn vị. Trong đó có 8% mua sắm thiết bị và 2% sách thư viện (với số lượng trên 2.500 HS khoảng hơn 30 triệu đồng/năm).

Tuy nhiên từ năm 2004 đến nay kinh phí này không còn, nên thư viện chỉ mua sách mới từ nguồn quỹ của trường, nguồn này chắc chắn ít hơn ngân sách. Mà chỉ cần 2 năm không bổ sung sách, thư viện sẽ "già" đi, những thông tin người đọc thu nhận được ở đây trở nên lạc hậu. Làm sao thu hút được người đọc, nhất là học sinh luôn ham thích cái mới... ”.

Vì vậy chúng tôi không lạ khi nghe HS của một trường THPT có tiếng của TP (có thư viện được đánh giá xuất sắc) than: “Ở thư viện trường em sách truyện và sách tham khảo nhiều nhưng tin học và ngoại ngữ không đa dạng. Nhiều cuốn sách thư viện thông báo là sách mới nhưng em xem qua lại thấy nội dung sách đã cũ so với thị trường sách bên ngoài. Vì vậy nên muốn tìm tài liệu tham khảo em vẫn phải đi nhà sách...”.

ĐỨC HIÊN - THANH ĐẰNG

Việt Báo

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Cảnh báo về bạo lực trong trường học

Theo khảo sát của Plan quốc tế tại Việt Nam đối với gần 3.000 học sinh ở 30 trường THCS và THPT ở Hà Nội, khoảng 80% học sinh báo cáo bị bạo lực giới trong trường học ít nhất một lần trong đời.

Nhận xét tin Thư viện trường học: Chuẩn thấp - Thực tế thấp hơn

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Thư viện trường học: Chuẩn thấp - Thực tế thấp hơn bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Thu vien truong hoc Chuan thap Thuc te thap hon ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Thư viện trường học: Chuẩn thấp - Thực tế thấp hơn ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Giáo Dục của chuyên mục Giáo Dục.

Library Schools: Preparing low - lower than reality
Department of Education, phone TP, check and book library, first, the employee, the fact, we, like most people, the level of management, schools, students, high school, achieving

May 11-2004, the first Department of Education City inspects accredited secondary school library, high school standards. report of "happy the whole village," when most libraries are reaching upwards from the norm ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2711 Xu phuc tham bau Kien
    Thời sự 24h(27/11): Xử phúc thẩm bầu Kiên

    Kiểm tra tài sản con trai ông Trần Văn Truyền; Dừng dự án của nhà đầu tư TQ ở đèo Hải Vân; Xét xử phúc thẩm vụ bầu Kiên; Nữ sinh chết trong nhà nghỉ vì cuộc tình tay ba?; Nổ súng trấn áp 2 kẻ cướp giật ở trung tâm Sài Gòn; Áp thấp nhiệt đới vào biển Đông... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 27/11.

  • Thoi su 24h2611 Bang cuop chat tay lay 50 cay vang
    Thời sự 24h(26/11): Băng cướp chặt tay lấy 50 cây vàng

    Dẹp xe quá tải: Hà Tĩnh đang ‘nợ’ một lời hứa; Băng nhóm chặt tay cướp 50 cây vàng gây chấn động; Nữ sinh lớp 10 chết bất thường trong nhà nghỉ; Nhiều tình tiết mới vụ mất điện hàng không hy hữu...

  • Thoi su 24h2511 Ung ho phuong an nghi Tet 9 ngay
    Thời sự 24h(25/11): Ủng hộ phương án nghỉ Tết 9 ngày

    Chi tiền triệu mua tin về tham nhũng; “Mất điện tại sân bay do UPS hỏng là nói sai!”; Ủng hộ phương án nghỉ Tết 9 ngày; Phó giám đốc bệnh viện E trung ương bị bắt tại nhà nghỉ; Bị dồn ép, cước taxi, vận tải giảm tới trên 30%; Cha ruột giết con gái đang mang thai... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 25/11.

  • Thoi su trong ngay Danh ghen tren may bay
    Thời sự trong ngày: Đánh ghen trên máy bay

    Bến Tre, TPHCM thu hồi đất, dỡ nhà ông Trần Văn Truyền; Bộ trưởng Thăng: Sự cố mất điện có phải phá hoại?; SGK tiếng Anh: "Làm ầm ĩ là...không biết gì"; "Hố tử thần" sụt lún trở lại; "2 bà, 1 ông" đánh nhau trên máy bay...

  • Thoi su 24h2111 Thu hoi nha dat cua ong Tran Van Truyen
    Thời sự 24h(21/11): Thu hồi nhà đất của ông Trần Văn Truyền

    Thu hồi nhà, đất của ông Trần Văn Truyền; Gói quà 20/11 phát nổ, 1 phụ nữ tử vong; VTV xin lỗi vụ phát sóng "Nhặt xương cho thầy"; Hà Hồ bật khóc, nêu lời giải cho quan hệ với Cường đô la; Từ 1/1/2015 tăng mức phạt xe quá tải... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/11.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 162211
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 16-22/11)

    Hà Tĩnh: Mổ đẻ, BS "quên" kim trong bụng bệnh nhân 9 năm; Bình Dương: Một phụ nữ chết tức tưởi sau khi chích thuốc tại phòng khám tư nhân; Trứng gà thật - giả, phân biệt thế nào?; 83% đàn ông "thả rông" trong lần quan hệ đầu tiên; Mẹo chăm sóc da cho trẻ vào mùa đông; Lý do không ngờ khiến mẹ chậm mang thai; Người hay lo lắng dễ bị mất trí nhớ; Cách giảm cân hiệu quả trong 1 tuần... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1611 2211
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/11 - 22/11)

    Nghị trường QH nóng chuyện chạy chức, chạy quyền; Ước vọng của Hai lúa được phong Đại tướng quân; Sách Luật in hình nghệ sỹ Công Lý: Luật pháp không phải trò hề; Làm khu nghỉ dưỡng trên núi Hải Vân: Quá nhạy cảm quốc phòng!; Phát phim phản cảm,VTV nên có lời với các thầy cô giáo ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1611 2211
    Toàn cảnh Showbiz tuần (16/11 – 22/11)

    Mỹ Tâm được vinh danh giải thưởng 'Huyền thoại âm nhạc', Hình nghệ sĩ Công Lý bị xuất hiện phản cảm trên bìa sách luật, Tranh cãi số lượng khán giả trong live concert Heartbeat của Mỹ Tâm,

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1611 2211
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/11 - 22/11)

    "Tội phạm axit" và câu chuyện về quản lý; Kết cục thảm của những mối tình đồng tính nữ lệch lạc; Điểm tựa hoàn lương của 9X sát hại người yêu; 14 năm tù cho cơn ghen tuông mù quáng; Vụ TMV Cát Tường: Tội danh của bị cáo Tường và Khánh sẽ thay đổi?; Cảnh giác với chiêu lừa đảo tinh vi qua điện thoại;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin Bong daThe thao noi bat tuan qua 16112211
    Tin Bóng đá-Thể thao nổi bật tuần qua (16/11-22/11)

    Tổng hợp diễn biến vụ nghi ngờ Công Phượng gian lận tuổi; Tổng hợp thông tin trước thềm AFF Cup của ĐT Việt Nam và các đội bóng cùng bảng; Tổng hợp các trận cầu hay cuối tuần... là những tin tức sẽ có trong bản tin Bóng đá cuối tuần của Việt Báo.

1