Thiết bị giáo dục cho năm học mới: Lại chậm, lỗi tại ai?

Đoàn kiểm tra tiến độ thiết bị của Bộ GD và ĐT đang giúp địa phương nhận diện bộ thiết bị nào chất lượng kém Anh : Quý Hiên

Kiểm tra đâu, chậm đấy

Vừa qua, Bộ GD&ĐT đã thành lập đoàn kiểm tra về tiến độ mua sắm thiết bị phục vụ năm học mới ở 4 tỉnh/ thành phía Bắc. Điều đáng tiếc là đến nơi nào cũng vậy, đoàn kiểm tra không gặp vấn đề này cũng gặp vấn đề khác.

Như Hưng Yên chẳng hạn. Có thể nói đây là địa phương có tiến độ mua sắm thiết bị khẩn trương nhất nước nhưng đến ngày 31/8 – thời điểm đoàn kiểm tra của Bộ GD&ĐT về Hưng Yên – thì vẫn còn những thiết bị chưa về được đến các trường, vào năm học mới, HS lớp 4, lớp 9 của Hưng Yên vẫn phải học chay. Lý do: GV chưa được tập huấn sử dụng thiết bị. Theo kế hoạch của Sở GD&ĐT Hưng Yên thì việc tập huấn sẽ diễn ra trong tháng 9.

3 địa phương còn lại (Hà Nội, Vĩnh Phúc, Thái Nguyên), thời điểm triển khai thủ tục mua sắm muộn hơn rất nhiều. Việc mua sắm thiết bị của địa phương nào cũng phải kéo dài sau khai giảng nhiều ngày.

Theo một lãnh đạo Vụ Kế hoạch tài chính (Bộ GD&ĐT), tình trạng trên không chỉ riêng của những tỉnh đã được kiểm tra. Qua báo cáo nhanh về tiến độ của các địa phương, rất ít nơi tiến độ mua sắm nhanh được như của Hưng Yên. Thậm chí, khoảng hơn một nửa số tỉnh/ thành trên cả nước, tiến độ tương tự như Thái Nguyên.

Vẫn nặng tư tưởng “xin – cho”

Thiết bị về trường chậm rõ ràng ảnh hưởng lớn tới hiệu quả dạy học chương trình mới (nhiều tiết học, nhiều môn bắt buộc phải có thiết bị). Nhưng còn một vấn đề quan trọng khác khiến các cơ quan chức năng lo ngại: chất lượng thiết bị. Tiến độ mua bán chậm chạp khiến cho việc giao nhận cập rập.

Có nơi như ở Hà Nội, việc mua bán là do các trường trực tiếp đảm nhiệm (trường nhận tiền từ thành phố rồi trực tiếp ký hợp đồng với các nhà cung ứng) chứ không thông qua Sở GD&ĐT như phần lớn các địa phương khác.

Vì thế, việc giao nhận thiết bị dĩ nhiên hoàn toàn phó mặc cho trường (dù các trường không có bộ mẫu). Việc đánh giá chất lượng cuối cùng chỉ căn cứ vào trí nhớ của bên nhận (qua một vài lần đi xem triển lãm), qua catalogue. Trong khi đó, để nhận diện đúng thiết bị là việc cực kỳ khó vì phần lớn bên nhận đều không có chuyên môn về thiết bị, mặt khác thiết bị lại đều là mặt hàng mới có.

Theo chỉ đạo của Bộ GD&ĐT về phân cấp quản lý, hiệu trưởng các trường học là người trực tiếp chịu trách nhiệm về chất lượng thiết bị được mua sắm của trường mình. Nếu thiết bị không đảm bảo chất lượng, nhà trường có quyền không nhận.

Trong các cuộc họp với lãnh đạo các phòng GD&ĐT cũng như trong các văn bản chỉ đạo, nhìn chung các Sở GD&ĐT cũng đều quán triệt được chủ trương này. Vậy mà ở một số địa phương, một số hiệu trưởng đã không sử dụng quyền đó.

Mặc dù ở địa phương nào cũng vậy, hiệu trưởng là một trong những bên bắt buộc phải ký trong biên bản giao nhận hàng. Tại trường Tiểu học Hiến Nam (thị xã Hưng Yên), hiệu trưởng trường này thản nhiên nói với Ban kiểm tra: “Trường là người được cho chứ đâu phải là người được mua hàng! Các anh ở trên cho thế nào thì chúng tôi nhận thế ấy”(!?).

Số tiền Nhà nước đầu tư cho thiết bị không hề nhỏ. Làm sao để giáo viên và học sinh được sử dụng và sử dụng có hiệu quả thiết bị thì cần phải bắt đầu từ nhận thức của những người có trách nhiệm liên quan.

Quý Hiên