Tăng lương cho giáo viên là khả thi

Bộ Trưởng bộ GD-ĐT Nguyễn Thiện Nhân:

Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân trả lời chất vấn các đại biểu QH - Ảnh: V.Dũng

Tăng lương nhưng từ từ

Đại biểu Nguyễn Hữu Nhơn (Đồng Tháp) cũng băn khoăn trước dự thảo tăng lương cho GV và đảm bảo đến năm 2010 GV có thể sống được bằng lương: “Mặt bằng lương là chung, liệu đề án này trình Chính phủ có được chấp nhận?”. Câu hỏi ấy cũng được Bộ trưởng Nhân lặp lại: “Khả thi không? Tháng năm bộ mới “nộp bài” cho Chính phủ nên chưa thể có ngay “đáp án” được”.

Tuy nhiên Bộ trưởng Nhân cũng “hé đáp án” khi đưa ra những số liệu so sánh nhằm chứng minh đề án tăng lương là khả thi: “Lương tăng cùng một lúc thì ngân sách sẽ không gánh nổi, sẽ tăng từ từ và từ cấp mầm non, tiểu học tăng trước đến cuối cùng là đại học. Nếu tính bình quân tăng chung đến năm 2010 sẽ tăng 1,77 lần.

Ví dụ như mầm non từ 1,4 triệu sẽ tăng đến 3,2 triệu, THPT từ 1,5 triệu sẽ tăng đến 4,3 triệu. Hiện nay tiền lương chi cho GV chiếm hơn 1/3 ngân sách giáo dục (khoảng 34%), nếu thực hiện tăng lương đến năm 2010 thì lúc đó tiền lương chi cho GV sẽ vào khoảng 41.000 tỉ, chiếm 36,8% ngân sách cho giáo dục. Như vậy mức tăng chi cho lương từ ngân sách cũng không lớn lắm. 20 năm đổi mới đất nước đã giàu lên, bốn năm nữa xã hội sẽ phát triển hơn nữa. Ai cũng muốn tăng lương để GV yên tâm giảng dạy, Quốc hội, Nhà nước luôn coi trọng giáo dục nên việc tăng lương là có cơ sở khả thi”.

Xây dựng mô hình giáo dục quốc gia

Đại biểu Trần Luân Kim (Phú Yên) đề nghị bộ trưởng cho biết nguyên tắc lựa chọn để xây dựng mô hình giáo dục quốc gia. Về vấn đề này, bộ trưởng cho biết để phát triển giáo dục ở một nước nghèo như nước ta đạt trình độ quốc tế vướng phải một mâu thuẫn là nếu không nâng cao trình độ thì không đủ năng lực cạnh tranh, nhưng tiền để đầu tư cho vấn đề này chúng ta luôn thấp hơn nước ngoài 20-50 lần.

Bộ trưởng cho biết: phấn đấu đầu năm 2008 sẽ xây dựng khung chiến lược phát triển giáo dục sau năm 2010; trong đó tập trung một số nội dung cơ bản: Thứ nhất là chuyển từ đào tạo theo khả năng sang đào tạo theo nhu cầu. Thứ hai là phải đầu tư, quan tâm tới đội ngũ GV bằng nhiều cách, trong đó lưu ý tới quá trình tự học, tự trang bị kiến thức. Thứ ba, nâng cao hiệu quả đào tạo hiện đại hóa với chi phí thấp. Đối với chủ trương này cần tập trung vào việc khuyến khích lòng ham học, ý thức tự học của học sinh. Bộ trưởng cho biết sẽ có hệ thống dữ liệu học tập qua mạng để giúp học sinh tự học, tự nâng cao trình độ của mình. Bộ trưởng đặc biệt nhấn mạnh vai trò của Hội Khuyến học trong việc thực hiện nội dung này.

Nâng cao chất lượng đào tạo

Đại biểu Nguyễn Thị Kim Thoa (Bình Dương) cho rằng đào tạo bậc đại học của nước ta chưa đạt yêu cầu để hội nhập quốc tế và chất vấn Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân về lộ trình của bộ khắc phục vấn đề này. Về lộ trình, ông Nhân nêu lên một số giải pháp.Thứ nhất, đổi mới qui định về mở trường đại học nước ngoài ở VN và trường VN liên kết nước ngoài.

Hai việc này vừa qua chúng ta làm rất lâu, mấy năm mới xong một qui trình nên cơ hội hợp tác với nước ngoài tuột mất. Bộ GD-ĐT đã đề nghị và Thủ tướng đã đồng ý nhập hai nghị định cũ thành một cái mới, giải trình trước 1-1-2007. Thứ hai, sẽ hình thành cơ chế học phí mới, trong đó xác định khả năng chi trả và phù hợp với điều kiện địa phương.Thứ ba, Bộ GD-ĐT sẽ cùng Bộ Tài chính bàn để xây dựng cơ chế mới, ví dụ: hiệu trưởng các trường đại học phải được quyết định trên 100 triệu đồng.

Ông Nhân cho biết dự kiến các hiệu trưởng có quyền quyết định như chủ tịch các quận, huyện; các trường như Đại học Thái Nguyên, Huế, Đà Nẵng thì có thể xấp xỉ như một tỉnh. Thứ tư là vấn đề tự chủ bằng cấp, tức là các trường đại học in bằng và phát bằng (sẽ làm từ năm học tới). Thứ năm là vấn đề chỉ tiêu tuyển sinh.

Bộ trưởng cho biết hè năm tới sẽ có hội nghị về chất lượng giáo dục đại học toàn quốc, trong đó sẽ bàn tiêu chí về tuyển sinh. Thứ sáu là vấn đề chỉ tổ chức một kỳ thi tốt nghiệp THPT trên cơ sở kết quả đó để xét vào đại học.

Dự kiến kế hoạch này thực hiện vào năm 2009, nhưng Bộ GD-ĐT đang phấn đấu làm trước năm 2009. Vấn đề thứ bảy, vấn đề các trường tự bổ nhiệm giáo sư, phó giáo sư theo nhu cầu thì hội đồng bổ nhiệm chức danh giáo sư vừa rồi đã chuẩn bị ý kiến này, sẽ có văn bản chính thức báo cáo Thủ tướng.

NGUYỄN PHAN - TTXVN