“Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn

Việc ứng dụng CNTT, vận dụng công cụ, đồ dùng dạy học hay chọn lọc những thước phim tư liệu xưa và nay... có thể giúp chuyển thể nội dung bài học lịch sử từ sách giáo khoa thành những bài học sinh động, thú vị.


Hiện môn học lịch sử đã và đang được nhiều giáo viên (GV) sử dụng phương pháp “tái hiện” dựa trên các phương tiện nghe, nhìn (PTNN).

Mỗi bài học là một câu chuyện

Chỉ với vài miếng mút lau bảng, một miếng xốp lớn... sau hai ngày cô Nguyễn Thị Thanh Tuyền, GV Trường TH Bình Hòa (Q.Bình Thạnh) đã khéo léo “dàn binh bố trận” một mô hình trận địa sống động. Nào là đồi Him Lam, đồi C1, A1, Mường Thanh, đồi Độc Lập, bản Hồng Cúm... Ranh giới căn cứ giữa ta và địch được phân biệt bằng các lá cờ, mũi tên di chuyển và hướng tấn công. Để rõ hơn, một vài quân địch, máy bay trực thăng được sắp xếp đúng địa điểm... Tất cả trận địa chiến dịch Điện Biên Phủ đã được tái hiện trong một mô hình thu nhỏ.

Có thể nói, bằng mô hình này GV vừa giới thiệu khái quát trận địa, vừa kết hợp giảng dạy nội dung. Đặc biệt, để các “trận đánh” diễn ra như thật, cô Tuyền còn lồng ghép âm thanh bom đạn, máy bay, trực thăng gầm rú hay ánh lửa bom đạn nhấp nháy từ các ánh đèn... Cô chia sẻ: “Nội dung bài học nếu chỉ truyền tải, đưa thêm ít hình ảnh minh họa nghèo nàn trong sách giáo khoa thì rất khó để truyền đạt hết. Học sinh (HS) vẫn nắm, tiếp thu bài nhưng dễ đi vào quên lãng. Tuy nhiên dưới mô hình tái hiện trận địa, các em được nhìn tổng thể căn cứ địa, kết hợp theo dõi diễn biến các trận đánh… sẽ biết tường tận, hiểu rõ như chứng kiến một sự việc đang diễn ra mà khắc sâu hơn kiến thức”.

Ngược lại với cô Tuyền, thay vì tái hiện bằng mô hình, cô Phạm Thị Thùy, GV Trường TH Nguyễn Văn Kịp (Q.Tân Bình) lại dẫn dắt HS tìm hiểu quá trình xây dựng Kinh thành Huế bằng những thước phim tư liệu sống động. HS bước vào bài học như một buổi du lịch đầy hứng thú, trải nghiệm trước nét văn hóa, vẻ đẹp, sự đồ sộ của Kinh thành Huế qua lăng tẩm triều Nguyễn, Ngọ Môn, Điện Thái Hòa, Tử Cấm Thành, hay những món ăn truyền thống, giai điệu quê hương... Để bài giảng thêm phong phú, cô Thùy còn đưa thêm hình ảnh Thành nhà Hồ giúp các em HS có điều kiện so sánh, thấy được sự đa dạng của nét đẹp văn hóa qua diện mạo từng thời kỳ, từng triều đại.

Có thể nói sử dụng PTNN đã hỗ trợ rất nhiều trong việc nâng cao chất lượng dạy và học môn lịch sử. GV tổ chức được tiết học sinh động, nhanh chóng, hiệu quả, không tốn kém nhiều thời gian; xóa đi kiểu dạy học nhồi nhét một cách vô cảm về những sự kiện, con người, ngày tháng. Theo đó, HS tiếp thu kiến thức một cách hào hứng, vui tươi, phát triển kỹ năng ghi nhớ dễ dàng, hiệu quả. Ngoài ra, các em còn có cái nhìn toàn diện, có sự so sánh để cảm nhận sâu sắc, củng cố thêm tình cảm và niềm tin. Từ đó rút ra những bài học nhân văn, yêu nước, lòng tự hào dân tộc, chủ động tìm tòi, khám phá, phát hiện và yêu lịch sử nước nhà hơn.

Sử dụng PTNN: Không khó

Theo đánh giá của Phòng Giáo dục tiểu học (Sở GD-ĐT TP.HCM), lĩnh vực phim truyện ở Việt Nam còn hạn chế, đơn điệu, không phong phú, sức hấp dẫn chưa cao. Nhiều thể loại bị ảnh hưởng từ nước ngoài, không phù hợp với lứa tuổi thanh thiếu niên. Do đó, GV chưa có điều kiện nghiên cứu, sưu tầm được tài liệu chính xác, chưa vận dụng khai thác hết nguồn tư liệu nghe nhìn đưa vào giáo án dẫn đến hình thức dạy đơn điệu, thiếu sự thu hút, hấp dẫn để “tái tạo” lịch sử. Chính vì thế, mỗi GV phải xác định vai trò chủ đạo trong đổi mới phương pháp dạy học nhằm nâng cao chất lượng đào tạo.

Cô Dương Thái Thanh Nhàn, Chuyên viên Phòng GD-ĐT Q.Phú Nhuận, cho biết việc sử dụng PTNN vào tiết dạy không khó nếu như ban giám hiệu các trường có sự chỉ đạo, tập trung GV. Theo đó GV chủ động tìm tư liệu sống, các tư liệu hình ảnh xưa và nay, sáng tạo đồ dùng dạy học thì sẽ làm được.

Đơn cử mô hình chiến dịch Điện Biên Phủ, cô Tuyền chỉ cần bỏ ra hai ngày tìm tòi, mày mò là đã hoàn thành. Mút lau bảng được bỏ vào máy xay sinh tố xay nhuyễn, nhuộm màu xanh làm cây cối, đồi núi; máy bay, lính ngụy được mua từ đồ chơi dành cho trẻ nhỏ trong nhà sách... Kinh phí khoảng 2 triệu đồng, nhưng dùng lâu dài, hiệu quả. Hay tiết dạy Kinh thành Huế của cô Thùy cũng chỉ bỏ vài ngày tìm kiếm tư liệu sống, kết hợp lồng ghép nội dung bài học là thành công.

Theo cô Thùy, cái khó của dạy lịch sử không phải là giúp HS học thuộc mà phải giúp HS hiểu, cảm nhận, từ đó nảy sinh tình yêu đối với lịch sử. Vì thế, để các em cảm nhận được lịch sử, trong quá trình sử dụng PTNN, GV nên thể hiện cảm xúc tự hào về văn hóa lịch sử qua lời nói, giọng hát, cử chỉ, nét mặt, thái độ... Điều đó nuôi dưỡng lòng tự hào, trân trọng những giá trị lịch sử và tác động lớn đến tình cảm của HS.

Cũng theo cô Thùy, việc ứng dụng PTNN vào giảng dạy đòi hỏi nội dung tư liệu lịch sử được sử dụng phải chính xác, phù hợp, đảm bảo mục tiêu bài dạy. Cụ thể phim minh họa không quá dài; nội dung nghe nhìn có mục đích rõ ràng; nên thay đổi cách sử dụng PTNN trong một tiết dạy để tránh gây nhàm chán. Ví dụ ở hoạt động thứ nhất sử dụng phim ảnh minh họa cho kiến thức trong sách giáo khoa, hoạt động thứ hai nên sử dụng phim làm tư liệu cho HS tìm hiểu nội dung bài. Không lạm dụng PTNN mà cần đảm bảo thời gian để tổng hợp, khái quát nội dung, như vậy tiết dạy và học sẽ đạt hiệu quả không nhỏ. Phương pháp này còn ứng dụng vào các môn học khác như địa lý, khoa học xã hội...

“Cái khó của dạy lịch sử không phải là giúp HS học thuộc mà phải giúp HS hiểu, cảm nhận; từ đó nảy sinh tình yêu đối với lịch sử”, cô Phạm Thị Thùy, GV Trường TH Nguyễn Văn Kịp (Q.Tân Bình), chia sẻ.

VietBao.vn (Theo Giaoduc)

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Nỗi niềm của giáo viên về đánh giá trò tiểu học

Các nhà giáo tiểu học tiếp tục phản ánh sự quá tải lao động khi thực hiện đánh giá học sinh theo phương pháp mới, nhất là trước thực tế học sinh thì đông, nhiều giáo viên còn mang nặng tư duy cũ.

Lộ đề thi, nghi vấn in sao từ di động

Có thể trong quá trình in sao, một giáo viên nào đó vì tình cảm đã dùng điện thoại chụp hình rồi gửi qua tin nhắn khiến đáp án đề kiểm tra môn Tiếng Anh bị lộ, lan truyền trên mạng

Nhận xét tin “Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết “Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tai hien lich su bang phuong tien nghe nhin ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc “Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Vấn Đề của chuyên mục Giáo Dục.

" Represent " history by means of hearing, vision
books, by means , then and now , Kinh Thanh Hue , history , lessons , materials , content , reproduce , use she , HS , GV , look , movie

the IT applications , application tools , teaching aids or selection of stock footage past and present ... adaptation can help content history lesson from the textbook into the lessons lively and interesting ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Giáo Dục


  • Thoi su tuan qua Dai hy thanh dai tang sau tai nan
    Thời sự tuần qua: Đại hỷ thành đại tang sau tai nạn

    Tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%; Cục trưởng Cục Đường sắt chết trong phòng làm việc; Xử phạt VTV 40 triệu đồng vì sai phạm của Điều ước thứ 7; Thưởng Tết thấp nhất là 30 ngàn đồng; Xăng giảm tới 1.900 đồng/lít...

  • Thoi su 24h2301 Tang luong huu va tro cap them 8
    Thời sự 24h(23/01): Tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%

    Tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%; Bộ GTVT lên tiếng về vụ Cục trưởng Đường sắt chết tại trụ sở; Bắt ông chủ tạp chí cầm đầu đường dây đánh bạc ngàn tỷ; Hàng tấn mỹ phẩm không nguồn gốc "tràn" vào HN; Làm rõ vụ 12 con dê ‘lạc’ vào trang trại Bí thư huyện... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 23/1.

  • Thoi su 24h2201 Cuc truong Duong sat chet tai tru so
    Thời sự 24h(22/01): Cục trưởng Đường sắt chết tại trụ sở

    Cục trưởng Đường sắt VN được phát hiện chết tại phòng làm việc, "Nữ quái" đất Cảng phẫu thuật mặt trốn nã 10 năm; Thưởng Tết thấp nhất là 30 ngàn đồng; Nữ du khách nước ngoài đến Hà Nội đã bị cướp; Bắt nghi phạm vụ hiếp dâm, giết bé gái bịt đầu mối; Giữ lại táo nhập từ Mỹ, cấm bán ra thị trường... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày.

  • Thoi su 24h2101 Xang giam toi 1900 donglit
    Thời sự 24h(21/01): Xăng giảm tới 1.900 đồng/lít

    Thiếu nữ bị kéo lê nửa cây số dưới gầm xe 7 chỗ; 3 công nhân tử vong tại công trường thủy điện; Vụ án tham ô hơn 10 năm chưa xử xong; Hoãn tăng thuế, xăng giảm tới 1.900 đồng/lít; Ô tô lao vun vút ngược chiều trên cầu Nhật Tân; Nữ giáo viên tống tiền giám đốc trường quốc tế... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/1.

  • Thoi su 24h2001 Bi an ho chon hai cot tap the
    Thời sự 24h(20/01): Bí ẩn hố chôn hài cốt tập thể

    Lửa hàn bắn tung tóe tại dự án đường sắt trên cao; Trùm ma túy lĩnh án tử, tiến sĩ luật ốm nặng không phải ra tòa; Má mì xinh đẹp và 2 đại gia bị bắt quả tang mua dâm; Sự ma mãnh của Abbott khi ghi nhãn sữa kỳ thị; Đôi vợ chồng làm giả chữ ký nhiều vị lãnh đạo... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 20/1.

  • Benh vien cam ket khong nam ghep
    Bệnh viện cam kết không nằm ghép

    Lần đầu tiên 13 bệnh viện trung ương ký cam kết chấm dứt tình trạng bệnh nhân nằm ghép, đảm bảo 1 bệnh nhân/giường bệnh. Tuy nhiên xung quanh cam kết này vẫn còn nhiều băn khoăn.

  • Tao My gay chet nguoi da ve Viet Nam
    Táo Mỹ gây chết người đã về Việt Nam?

    Loại vi khuẩn nguy hiểm nhiễm trong táo Mỹ có thể nhiễm trong nhiều loại thực phẩm quan trọng thường xuất hiện trong bữa ăn hàng ngày. ------------ Xem thêm: Táo Mỹ gây chết người đã về Việt Nam?, http://vietbao.vn/tp/Tao-My-gay-chet-nguoi-da-ve-Viet-Nam/7063625/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tinh hinh buon lau dien bien phuc tap
    Tình hình buôn lậu diễn biến phức tạp

    Thời điểm gần Tết Nguyên đán hàng năm luôn là thời điểm nhạy cảm, cao điểm của nạn buôn lậu

  • Danh hai Thuy Nga to chong no nan lua gat
    Danh hài Thúy Nga tố chồng nợ nần, lừa gạt

    Mấy ngày vừa qua, những trang nhật ký của danh hài Thúy Nga chia sẻ chuyện cô bị “chồng hờ” lừa lấy 350.000 USD rồi bỏ trốn và lấy danh nghĩa của cô để lừa đảo rất nhiều người đã làm dấy lên rất nhiều luồng ý kiến. Giới..

  • Thong diep Lien bang My nam 2015
    Thông điệp Liên bang Mỹ năm 2015

    Tổng thống Mỹ nói về trang hoàng kim mới của lịch sử nước Mỹ nơi họ sẽ cùng đồng minh sống vững mạnh. Và Nga sẽ lụi tàn trong sự cô lập? ------------ Xem thêm: Thông điệp Liên bang Mỹ năm 2015, http://vietbao.vn/tp/Thong-diep-Lien-bang-My-nam-2015/7048259/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn