Thứ hai, 23 Tháng bảy 2012, 15:51 GMT+7

“Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn

Việc ứng dụng CNTT, vận dụng công cụ, đồ dùng dạy học hay chọn lọc những thước phim tư liệu xưa và nay... có thể giúp chuyển thể nội dung bài học lịch sử từ sách giáo khoa thành những bài học sinh động, thú vị.


Hiện môn học lịch sử đã và đang được nhiều giáo viên (GV) sử dụng phương pháp “tái hiện” dựa trên các phương tiện nghe, nhìn (PTNN).

Mỗi bài học là một câu chuyện

Chỉ với vài miếng mút lau bảng, một miếng xốp lớn... sau hai ngày cô Nguyễn Thị Thanh Tuyền, GV Trường TH Bình Hòa (Q.Bình Thạnh) đã khéo léo “dàn binh bố trận” một mô hình trận địa sống động. Nào là đồi Him Lam, đồi C1, A1, Mường Thanh, đồi Độc Lập, bản Hồng Cúm... Ranh giới căn cứ giữa ta và địch được phân biệt bằng các lá cờ, mũi tên di chuyển và hướng tấn công. Để rõ hơn, một vài quân địch, máy bay trực thăng được sắp xếp đúng địa điểm... Tất cả trận địa chiến dịch Điện Biên Phủ đã được tái hiện trong một mô hình thu nhỏ.

Có thể nói, bằng mô hình này GV vừa giới thiệu khái quát trận địa, vừa kết hợp giảng dạy nội dung. Đặc biệt, để các “trận đánh” diễn ra như thật, cô Tuyền còn lồng ghép âm thanh bom đạn, máy bay, trực thăng gầm rú hay ánh lửa bom đạn nhấp nháy từ các ánh đèn... Cô chia sẻ: “Nội dung bài học nếu chỉ truyền tải, đưa thêm ít hình ảnh minh họa nghèo nàn trong sách giáo khoa thì rất khó để truyền đạt hết. Học sinh (HS) vẫn nắm, tiếp thu bài nhưng dễ đi vào quên lãng. Tuy nhiên dưới mô hình tái hiện trận địa, các em được nhìn tổng thể căn cứ địa, kết hợp theo dõi diễn biến các trận đánh… sẽ biết tường tận, hiểu rõ như chứng kiến một sự việc đang diễn ra mà khắc sâu hơn kiến thức”.

Ngược lại với cô Tuyền, thay vì tái hiện bằng mô hình, cô Phạm Thị Thùy, GV Trường TH Nguyễn Văn Kịp (Q.Tân Bình) lại dẫn dắt HS tìm hiểu quá trình xây dựng Kinh thành Huế bằng những thước phim tư liệu sống động. HS bước vào bài học như một buổi du lịch đầy hứng thú, trải nghiệm trước nét văn hóa, vẻ đẹp, sự đồ sộ của Kinh thành Huế qua lăng tẩm triều Nguyễn, Ngọ Môn, Điện Thái Hòa, Tử Cấm Thành, hay những món ăn truyền thống, giai điệu quê hương... Để bài giảng thêm phong phú, cô Thùy còn đưa thêm hình ảnh Thành nhà Hồ giúp các em HS có điều kiện so sánh, thấy được sự đa dạng của nét đẹp văn hóa qua diện mạo từng thời kỳ, từng triều đại.

Có thể nói sử dụng PTNN đã hỗ trợ rất nhiều trong việc nâng cao chất lượng dạy và học môn lịch sử. GV tổ chức được tiết học sinh động, nhanh chóng, hiệu quả, không tốn kém nhiều thời gian; xóa đi kiểu dạy học nhồi nhét một cách vô cảm về những sự kiện, con người, ngày tháng. Theo đó, HS tiếp thu kiến thức một cách hào hứng, vui tươi, phát triển kỹ năng ghi nhớ dễ dàng, hiệu quả. Ngoài ra, các em còn có cái nhìn toàn diện, có sự so sánh để cảm nhận sâu sắc, củng cố thêm tình cảm và niềm tin. Từ đó rút ra những bài học nhân văn, yêu nước, lòng tự hào dân tộc, chủ động tìm tòi, khám phá, phát hiện và yêu lịch sử nước nhà hơn.

Sử dụng PTNN: Không khó

Theo đánh giá của Phòng Giáo dục tiểu học (Sở GD-ĐT TP.HCM), lĩnh vực phim truyện ở Việt Nam còn hạn chế, đơn điệu, không phong phú, sức hấp dẫn chưa cao. Nhiều thể loại bị ảnh hưởng từ nước ngoài, không phù hợp với lứa tuổi thanh thiếu niên. Do đó, GV chưa có điều kiện nghiên cứu, sưu tầm được tài liệu chính xác, chưa vận dụng khai thác hết nguồn tư liệu nghe nhìn đưa vào giáo án dẫn đến hình thức dạy đơn điệu, thiếu sự thu hút, hấp dẫn để “tái tạo” lịch sử. Chính vì thế, mỗi GV phải xác định vai trò chủ đạo trong đổi mới phương pháp dạy học nhằm nâng cao chất lượng đào tạo.

Cô Dương Thái Thanh Nhàn, Chuyên viên Phòng GD-ĐT Q.Phú Nhuận, cho biết việc sử dụng PTNN vào tiết dạy không khó nếu như ban giám hiệu các trường có sự chỉ đạo, tập trung GV. Theo đó GV chủ động tìm tư liệu sống, các tư liệu hình ảnh xưa và nay, sáng tạo đồ dùng dạy học thì sẽ làm được.

Đơn cử mô hình chiến dịch Điện Biên Phủ, cô Tuyền chỉ cần bỏ ra hai ngày tìm tòi, mày mò là đã hoàn thành. Mút lau bảng được bỏ vào máy xay sinh tố xay nhuyễn, nhuộm màu xanh làm cây cối, đồi núi; máy bay, lính ngụy được mua từ đồ chơi dành cho trẻ nhỏ trong nhà sách... Kinh phí khoảng 2 triệu đồng, nhưng dùng lâu dài, hiệu quả. Hay tiết dạy Kinh thành Huế của cô Thùy cũng chỉ bỏ vài ngày tìm kiếm tư liệu sống, kết hợp lồng ghép nội dung bài học là thành công.

Theo cô Thùy, cái khó của dạy lịch sử không phải là giúp HS học thuộc mà phải giúp HS hiểu, cảm nhận, từ đó nảy sinh tình yêu đối với lịch sử. Vì thế, để các em cảm nhận được lịch sử, trong quá trình sử dụng PTNN, GV nên thể hiện cảm xúc tự hào về văn hóa lịch sử qua lời nói, giọng hát, cử chỉ, nét mặt, thái độ... Điều đó nuôi dưỡng lòng tự hào, trân trọng những giá trị lịch sử và tác động lớn đến tình cảm của HS.

Cũng theo cô Thùy, việc ứng dụng PTNN vào giảng dạy đòi hỏi nội dung tư liệu lịch sử được sử dụng phải chính xác, phù hợp, đảm bảo mục tiêu bài dạy. Cụ thể phim minh họa không quá dài; nội dung nghe nhìn có mục đích rõ ràng; nên thay đổi cách sử dụng PTNN trong một tiết dạy để tránh gây nhàm chán. Ví dụ ở hoạt động thứ nhất sử dụng phim ảnh minh họa cho kiến thức trong sách giáo khoa, hoạt động thứ hai nên sử dụng phim làm tư liệu cho HS tìm hiểu nội dung bài. Không lạm dụng PTNN mà cần đảm bảo thời gian để tổng hợp, khái quát nội dung, như vậy tiết dạy và học sẽ đạt hiệu quả không nhỏ. Phương pháp này còn ứng dụng vào các môn học khác như địa lý, khoa học xã hội...

“Cái khó của dạy lịch sử không phải là giúp HS học thuộc mà phải giúp HS hiểu, cảm nhận; từ đó nảy sinh tình yêu đối với lịch sử”, cô Phạm Thị Thùy, GV Trường TH Nguyễn Văn Kịp (Q.Tân Bình), chia sẻ.



VietBao.vn (Theo Giaoduc)

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Chưa rõ định hướng ôn tập cho kỳ thi Quốc gia

Dù chưa cụ thể và chi tiết, nhưng phương án của “kỳ thi chung” cũng đã được Bộ đưa ra. Với 3 môn thi chính văn, toán, ngoại ngữ, 1 môn tự chọn, cùng 1 môn theo phương án tuyển sinh riêng của trường ĐH mà mình đăng ký; việc ôn tập của các học sinh năm nay xem ra không hề đơn giản.

Nhận xét tin “Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết “Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tai hien lich su bang phuong tien nghe nhin ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc “Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Vấn Đề của chuyên mục Giáo Dục.

" Represent " history by means of hearing, vision
books, by means , then and now , Kinh Thanh Hue , history , lessons , materials , content , reproduce , use she , HS , GV , look , movie

the IT applications , application tools , teaching aids or selection of stock footage past and present ... adaptation can help content history lesson from the textbook into the lessons lively and interesting ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Thoi su 24h1510 Bat pho chanh thanh tra GTVT
    Thời sự 24h(15/10): Bắt phó chánh thanh tra GTVT

    Chấn động làng quê vụ nữ sinh giết cán bộ huyện; Jennifer Phạm sẽ là thảm họa của Cặp đôi hoàn hảo 2014?; Cá quả Tàu tiêm thuốc mê đổ về chợ; Truy sát từ nhà đến bệnh viện vì can thiệp đụng độ trên đường

  • Thoi su 24h1410 Su co hy huu tren duong sat VN
    Thời sự 24h(14/10): Sự cố hy hữu trên đường sắt VN

    Xử lý xe quá tải "giết" đường: Không có vùng cấm!; Sự cố hy hữu trên đường sắt Việt Nam; Tài xế trong clip "ngược chiều khó tin" ở HN trình diện; Truy sát kinh hoàng từ nhà đến bệnh viện;Việt Nam sắp nhận máy bay hiện đại nhất thế giới; Công an cử người canh rắn "khủng" cực độc... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 13/10.

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.