Thứ hai, 23 Tháng bảy 2012, 15:51 GMT+7

“Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn

Việc ứng dụng CNTT, vận dụng công cụ, đồ dùng dạy học hay chọn lọc những thước phim tư liệu xưa và nay... có thể giúp chuyển thể nội dung bài học lịch sử từ sách giáo khoa thành những bài học sinh động, thú vị.


Hiện môn học lịch sử đã và đang được nhiều giáo viên (GV) sử dụng phương pháp “tái hiện” dựa trên các phương tiện nghe, nhìn (PTNN).

Mỗi bài học là một câu chuyện

Chỉ với vài miếng mút lau bảng, một miếng xốp lớn... sau hai ngày cô Nguyễn Thị Thanh Tuyền, GV Trường TH Bình Hòa (Q.Bình Thạnh) đã khéo léo “dàn binh bố trận” một mô hình trận địa sống động. Nào là đồi Him Lam, đồi C1, A1, Mường Thanh, đồi Độc Lập, bản Hồng Cúm... Ranh giới căn cứ giữa ta và địch được phân biệt bằng các lá cờ, mũi tên di chuyển và hướng tấn công. Để rõ hơn, một vài quân địch, máy bay trực thăng được sắp xếp đúng địa điểm... Tất cả trận địa chiến dịch Điện Biên Phủ đã được tái hiện trong một mô hình thu nhỏ.

Có thể nói, bằng mô hình này GV vừa giới thiệu khái quát trận địa, vừa kết hợp giảng dạy nội dung. Đặc biệt, để các “trận đánh” diễn ra như thật, cô Tuyền còn lồng ghép âm thanh bom đạn, máy bay, trực thăng gầm rú hay ánh lửa bom đạn nhấp nháy từ các ánh đèn... Cô chia sẻ: “Nội dung bài học nếu chỉ truyền tải, đưa thêm ít hình ảnh minh họa nghèo nàn trong sách giáo khoa thì rất khó để truyền đạt hết. Học sinh (HS) vẫn nắm, tiếp thu bài nhưng dễ đi vào quên lãng. Tuy nhiên dưới mô hình tái hiện trận địa, các em được nhìn tổng thể căn cứ địa, kết hợp theo dõi diễn biến các trận đánh… sẽ biết tường tận, hiểu rõ như chứng kiến một sự việc đang diễn ra mà khắc sâu hơn kiến thức”.

Ngược lại với cô Tuyền, thay vì tái hiện bằng mô hình, cô Phạm Thị Thùy, GV Trường TH Nguyễn Văn Kịp (Q.Tân Bình) lại dẫn dắt HS tìm hiểu quá trình xây dựng Kinh thành Huế bằng những thước phim tư liệu sống động. HS bước vào bài học như một buổi du lịch đầy hứng thú, trải nghiệm trước nét văn hóa, vẻ đẹp, sự đồ sộ của Kinh thành Huế qua lăng tẩm triều Nguyễn, Ngọ Môn, Điện Thái Hòa, Tử Cấm Thành, hay những món ăn truyền thống, giai điệu quê hương... Để bài giảng thêm phong phú, cô Thùy còn đưa thêm hình ảnh Thành nhà Hồ giúp các em HS có điều kiện so sánh, thấy được sự đa dạng của nét đẹp văn hóa qua diện mạo từng thời kỳ, từng triều đại.

Có thể nói sử dụng PTNN đã hỗ trợ rất nhiều trong việc nâng cao chất lượng dạy và học môn lịch sử. GV tổ chức được tiết học sinh động, nhanh chóng, hiệu quả, không tốn kém nhiều thời gian; xóa đi kiểu dạy học nhồi nhét một cách vô cảm về những sự kiện, con người, ngày tháng. Theo đó, HS tiếp thu kiến thức một cách hào hứng, vui tươi, phát triển kỹ năng ghi nhớ dễ dàng, hiệu quả. Ngoài ra, các em còn có cái nhìn toàn diện, có sự so sánh để cảm nhận sâu sắc, củng cố thêm tình cảm và niềm tin. Từ đó rút ra những bài học nhân văn, yêu nước, lòng tự hào dân tộc, chủ động tìm tòi, khám phá, phát hiện và yêu lịch sử nước nhà hơn.

Sử dụng PTNN: Không khó

Theo đánh giá của Phòng Giáo dục tiểu học (Sở GD-ĐT TP.HCM), lĩnh vực phim truyện ở Việt Nam còn hạn chế, đơn điệu, không phong phú, sức hấp dẫn chưa cao. Nhiều thể loại bị ảnh hưởng từ nước ngoài, không phù hợp với lứa tuổi thanh thiếu niên. Do đó, GV chưa có điều kiện nghiên cứu, sưu tầm được tài liệu chính xác, chưa vận dụng khai thác hết nguồn tư liệu nghe nhìn đưa vào giáo án dẫn đến hình thức dạy đơn điệu, thiếu sự thu hút, hấp dẫn để “tái tạo” lịch sử. Chính vì thế, mỗi GV phải xác định vai trò chủ đạo trong đổi mới phương pháp dạy học nhằm nâng cao chất lượng đào tạo.

Cô Dương Thái Thanh Nhàn, Chuyên viên Phòng GD-ĐT Q.Phú Nhuận, cho biết việc sử dụng PTNN vào tiết dạy không khó nếu như ban giám hiệu các trường có sự chỉ đạo, tập trung GV. Theo đó GV chủ động tìm tư liệu sống, các tư liệu hình ảnh xưa và nay, sáng tạo đồ dùng dạy học thì sẽ làm được.

Đơn cử mô hình chiến dịch Điện Biên Phủ, cô Tuyền chỉ cần bỏ ra hai ngày tìm tòi, mày mò là đã hoàn thành. Mút lau bảng được bỏ vào máy xay sinh tố xay nhuyễn, nhuộm màu xanh làm cây cối, đồi núi; máy bay, lính ngụy được mua từ đồ chơi dành cho trẻ nhỏ trong nhà sách... Kinh phí khoảng 2 triệu đồng, nhưng dùng lâu dài, hiệu quả. Hay tiết dạy Kinh thành Huế của cô Thùy cũng chỉ bỏ vài ngày tìm kiếm tư liệu sống, kết hợp lồng ghép nội dung bài học là thành công.

Theo cô Thùy, cái khó của dạy lịch sử không phải là giúp HS học thuộc mà phải giúp HS hiểu, cảm nhận, từ đó nảy sinh tình yêu đối với lịch sử. Vì thế, để các em cảm nhận được lịch sử, trong quá trình sử dụng PTNN, GV nên thể hiện cảm xúc tự hào về văn hóa lịch sử qua lời nói, giọng hát, cử chỉ, nét mặt, thái độ... Điều đó nuôi dưỡng lòng tự hào, trân trọng những giá trị lịch sử và tác động lớn đến tình cảm của HS.

Cũng theo cô Thùy, việc ứng dụng PTNN vào giảng dạy đòi hỏi nội dung tư liệu lịch sử được sử dụng phải chính xác, phù hợp, đảm bảo mục tiêu bài dạy. Cụ thể phim minh họa không quá dài; nội dung nghe nhìn có mục đích rõ ràng; nên thay đổi cách sử dụng PTNN trong một tiết dạy để tránh gây nhàm chán. Ví dụ ở hoạt động thứ nhất sử dụng phim ảnh minh họa cho kiến thức trong sách giáo khoa, hoạt động thứ hai nên sử dụng phim làm tư liệu cho HS tìm hiểu nội dung bài. Không lạm dụng PTNN mà cần đảm bảo thời gian để tổng hợp, khái quát nội dung, như vậy tiết dạy và học sẽ đạt hiệu quả không nhỏ. Phương pháp này còn ứng dụng vào các môn học khác như địa lý, khoa học xã hội...

“Cái khó của dạy lịch sử không phải là giúp HS học thuộc mà phải giúp HS hiểu, cảm nhận; từ đó nảy sinh tình yêu đối với lịch sử”, cô Phạm Thị Thùy, GV Trường TH Nguyễn Văn Kịp (Q.Tân Bình), chia sẻ.



VietBao.vn (Theo Giaoduc)

Nhận xét tin “Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết “Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tai hien lich su bang phuong tien nghe nhin ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc “Tái hiện” lịch sử bằng phương tiện nghe, nhìn ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Vấn Đề của chuyên mục Giáo Dục.

" Represent " history by means of hearing, vision
books, by means , then and now , Kinh Thanh Hue , history , lessons , materials , content , reproduce , use she , HS , GV , look , movie

the IT applications , application tools , teaching aids or selection of stock footage past and present ... adaptation can help content history lesson from the textbook into the lessons lively and interesting ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h3110 Nhat vang giup nguoi bi cuop o SG
    Thời sự 24h(31/10): Nhặt vàng giúp người bị cướp ở SG

    Ông Bá Thanh vẫn điều hành công việc qua thư ký; Hàng chục người nhặt vàng giúp người phụ nữ bị cướp ở Sài Gòn; Lẻn vào các nhà đại gia, ăn no ngủ say rồi trộm; Vỡ đập thủy lợi tại Quảng Ninh...

  • Thoi su 24h3010 18 7 ty USD xay san bay Long Thanh
    Thời sự 24h(30/10): 18,7 tỷ USD xây sân bay Long Thành

    18,7 tỉ USD xây sân bay Long Thành; Kể lại lúc băng cướp đi ôtô xông vào tiệm vàng; Bắt giam giám đốc Công ty Xổ số Kiến thiết Lâm Đồng;Tin nhắn bí ẩn và cái chết của một thiếu nữ; Hào Anh cắm xe đi bar, giục mẹ bán đất... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 29/10.

  • Thoi su 24h2910 Ca xa di diet ran doc
    Thời sự 24h(29/10): Cả xã đi diệt rắn độc

    Formosa nói gì về yêu cầu tháo dỡ miếu thờ?; Sơ tán nhiều hộ dân vì ‘hố tử thần’ xuất hiện; 7 siêu xe sung công "ế" vì bán đấu giá quá cao; "Mổ xẻ" các phương án cầu mới cạnh cầu Long Biên...

  • Thoi su 24h2810 Tiem nham nuoc cat cho 60 tre
    Thời sự 24h(28/10): Tiêm nhầm nước cất cho 60 trẻ

    Nội Bài, Tân Sơn Nhất: Thừa nhận tồi tệ, quyết chấn chỉnh?; Tiêm nhầm nước cất thay vì vắcxin cho 60 trẻ; Giai thoại Thuyết "buôn vua": Mỗi ngày xài một tỷ; Nổ nồi hơi lò bánh tráng, mái nhà bay lả tả... 

  • Thoi su tuan qua thai nhi vang khoi bung me sau TNGT
    Thời sự tuần qua: thai nhi văng khỏi bụng mẹ sau TNGT

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Bắt tạm giam nguyên Chủ tịch HĐQT Ocean Bank; Mở lại phiên xử vụ TMV Cát Tường trong tháng 11; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn...

  • Nghin le chuyen tuan qua 2610 0111
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (26/10 - 01/11)

    Thai nhi văng khỏi bụng mẹ sau vụ TNGT; Tiền lương tối thiểu năm 2015: Tìm mọi nguồn để tăng lương; Tàu nước ngoài đâm chìm tàu cá VN: Bỏ mặc ngư dân kêu gào; Cháy lớn ở phố Đại Từ, cột khói bốc cao hàng trăm mét; Tiêm nhầm nước cất thay vì vắc-xin cho 60 trẻ ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 2610 0111
    Toàn cảnh Showbiz tuần (26/10 – 01/11)

    Người mẫu Duy Nhân chiến đấu với bệnh ung thư vòm họng, Kết thúc chuyện tình Hà Hồ - Cường đô-la, Sơn Tùng M-TP phải đền 600 triệu vì hủy sô, Jennifer Phạm trở thành "thảm hoạ" của Cặp đôi hoàn hảo, Thu Thủy kết hôn, FB Boiz bị tước giải thưởng Bài hát Việt, Jennifer Lawrence chia tay thủ lĩnh Coldplay, Kelly Clarkson hào hứng khoe sắp đến Việt Nam,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2610 0111
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (26/10 - 01/11)

    Những vụ giết lái xe ôm, cướp tài sản man rợ; Bóp cổ bạn gái vì... xấu hơn ảnh trên mạng; Tên cướp giết 3 người trong 40 ngày chấn động miền Tây; Vụ Cát Tường: Ra tòa, bảo vệ Khánh sẽ khai toàn bộ sự thật?; Băng cướp bịt mặt, lái ô tô đi cướp tiệm vàng giữa ban ngày; Haivl bị đóng cửa: Chủ trang Haivl có thể bị khởi tố tội danh nào?;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Su kien quoc te noi bat Tu 2610 den 111
    Sự kiện quốc tế nổi bật (Từ 26-10 đến 1-11)

    Bà Dilma Rousseff tái trúng cử Tổng thống Brazil; Tổng thống Zambia qua đời ở tuổi 77, ông Guy Scott, Tổng thống da trắng đầu tiên ở châu Phi kế nhiệm; ông Poroshenko tái trúng cử tổng thống Ukraine... là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.