"Những bài văn... dễ sợ": Có nguyên nhân từ bậc tiểu học?

Nhung bai van de so Co nguyen nhan tu bac tieu hoc

Một lần nữa trong mùa tuyển sinh năm nay, điểm thi của các “cô tú, cậu tú” lại gây “sốc” cho nhiều người, đặc biệt là "những bài văn... dễ sợ" cười ra nước mắt.

>> Những bài văn... dễ sợ!

Nhưng khác với cách lý giải của nhiều nhà giáo, nhà khoa học, Th.S Hoàng Thị Tuyết (ảnh - khoa giáo dục tiểu học, Trường ĐH Sư phạm TP.HCM) lại cho rằng tình trạng đó có nguyên nhân từ bậc... tiểu học. Bà nói:

- Theo tôi, tình trạng HS không biết cách làm bài, kiến thức lệch lạc, đem “râu ông nọ cắm cằm bà kia”... bắt nguồn từ việc dạy và học ở bậc tiểu học. Cần quay lại, suy xét kỹ hơn ở bậc học này vì đó là bậc học nền tảng. Khi xây nhà, nếu không làm móng cho vững, ngôi nhà đó không thể bền chắc được. Trong giáo dục cũng thế, bậc học nền tảng không được chăm chút đúng cách sẽ kéo theo nhiều hệ lụy ở những cấp học trên.

* Cụ thể môn học nào của bậc tiểu học ảnh hưởng đến vấn đề trên, thưa bà?

- Môn tiếng Việt được xem như một môn quan trọng nhất đối với HS tiểu học - nó đóng vai trò “tạo nền” cho HS học những môn khác. Ở môn này, giáo viên (GV) sẽ rèn cho HS bốn kỹ năng: nghe, nói, đọc, viết. Trong đó, tôi xếp kỹ năng đọc ở vị trí số 1, đặc biệt đối với người lao động trí óc (HS, SV, các nhà khoa học...) rất cần phải “biết” đọc. Tức là khi đọc một văn bản nào đó, người ta phải hiểu nội dung của nó. Đọc là kỹ năng cơ bản, con người dùng nó để học tập, dù học khoa học xã hội hay khoa học tự nhiên đều phải bắt đầu từ khâu đọc. Kỹ năng đọc càng trở nên quan trọng hơn khi người ta muốn tự học.

Thế nhưng, ở bậc tiểu học hiện nay, người ta dạy cho HS đọc theo kiểu ê a, đọc thành tiếng chứ không chú trọng đến kỹ năng đọc - hiểu. Theo qui trình giảng dạy của Bộ GD-ĐT, một tiết tiếng Việt có 40 phút thì chỉ dành khoảng 10 phút để tìm hiểu bài, thời gian còn lại là đọc thành tiếng và những việc khác như giới thiệu, củng cố bài học...

Nếu tính toán chi li, thời gian GV cho HS đọc thành tiếng gấp đôi thời gian đọc - hiểu. Thế mới xảy ra tình trạng HS đọc bài rất hay, rất diễn cảm nhưng khi cô giáo đặt câu hỏi, các em trả lời bằng cách đọc nguyên một câu hoặc một đoạn văn mặc dù trong đó có những ý thừa, không liên quan đến câu hỏi.

Tôi lấy ví dụ gần đây, trong đợt đi tập huấn thay sách giáo khoa lớp 5 (do Bộ GD-ĐT tổ chức đầu hè năm 2006), băng hình (của bộ) về một tiết dạy mẫu cũng phản ánh điều đó. Trong tiết dạy mẫu, khi GV hỏi: “Thảo quả báo hiệu vào mùa bằng cách nào?” (bài học “Mùa thảo quả” - chương trình tập đọc lớp 5);

HS đã trả lời như thế này: “Thảo quả trên rừng Đản Khao đã vào mùa. Gió tây lướt thướt bay qua rừng, quyến hương thảo quả đi, rải theo triền núi đưa hương thảo quả ngọt lựng, thơm nồng vào những thôn xóm Chin San. Gió thơm. Cây cỏ thơm. Đất trời thơm. Người đi từ rừng thảo quả về, hương thơm đậm, ấp ủ trong từng nếp áo, nếp khăn”.

* Nghĩa là HS đọc nhưng không hiểu?

- Cứ xem câu trả lời trên sẽ thấy ngay HS không hiểu hoặc hiểu nhưng không hiểu thấu đáo câu hỏi và cả nội dung đoạn văn mình đã đọc. Cách giảng dạy của GV tiểu học đã tạo cho HS thói quen học bài cũng phải đọc lớn, đọc cho câu chữ, âm thanh “nhập” vào người mình.

Chuyện học vẹt, học tủ, học máy móc đâu phải chỉ ở bậc trung học mà nó đã hình thành ngay từ bậc tiểu học rồi. Đâu phải tự nhiên có HS lên bảng trả bài lại xin GV “nhắc em câu đầu” thì mới nói được. Có lần tôi đi coi thi, một thí sinh đang viết ro ro bỗng nhiên ngừng lại xin giám thị “cho em hỏi bạn một câu, tự nhiên đến cái ý này em quên mất”.

Tôi đi dạy tại chức và đã nghe rất nhiều GV tiểu học phản ảnh rằng họ được cán bộ quản lý giáo dục, cán bộ mạng lưới nhắc nhở thường xuyên “cho HS đọc nhiều lên chứ phần tìm hiểu bài không cần”. Với HS lớp 5, nếu việc đọc - hiểu được dạy đúng mức thì các em sẽ biết tóm tắt bài văn, biết lọc ra những ý chính, biết trả lời câu hỏi theo cách nói của mình...

Khi lên bậc THCS, THPT, HS không có những kỹ năng ấy hoặc có nhưng rất ít; cộng thêm sĩ số lớp quá đông; áp lực phải đảm bảo đúng tiến độ bài dạy đã khiến các GV THCS, THPT đành phải dạy đối phó bằng cách soạn sẵn đề cương, bài tóm tắt, thậm chí có GV còn soạn sẵn cả bài tập làm văn cho HS học thuộc lòng. Thông thường đọc (đọc - hiểu) yếu tức sẽ viết yếu.

* Bà có thể nói rõ hơn về mối tương quan giữa qui trình giảng dạy của bậc tiểu học với kết quả thi tuyển sinh môn văn “thấp ngoài mức tưởng tượng”?

- Tôi đã biết rất rõ qui trình giảng dạy bậc tiểu học nên không ngạc nhiên khi nghe GV trung học than thở: “Giảng bài HS không hiểu, HS tự đọc cũng không hiểu. Yêu cầu các em làm bài tập cũng phải giải thích câu hỏi mới làm được. Khi đi thi, nếu gặp đề hơi lạ một chút là ngồi cắn bút”. Ngay cả cách dạy viết ở bậc tiểu học cũng cần xem lại: GV chỉ chú trọng đến viết chính tả chứ tập làm văn thì thường “mớm” sẵn một số ý rồi cho HS “gò” theo dàn bài mẫu.

Phương pháp kiểm tra, đánh giá đã “quyết định” rồi: phân môn đọc điểm tối đa là 10 trong đó đọc thành tiếng 5 điểm, đọc hiểu 5 điểm; phân môn viết: chính tả 5 điểm, tập làm văn 5 điểm. Nhìn vào ai cũng thấy viết chính tả và đọc thành tiếng dễ lấy điểm tối đa hơn, kéo điểm đọc - hiểu và tập làm văn lên. Đọc không hiểu thì sẽ không thể tư duy, chọn lọc, sắp xếp ý tứ; viết thì thường viết theo những cái có sẵn (do GV cung cấp), không biết viết như thế nào để diễn đạt suy nghĩ của mình.

Những yếu tố đó cho ra hệ quả là những bài thi tuyển sinh viết linh tinh, viết “nhăng cuội”, “râu ông nọ cắm cằm bà kia”. Nếu đọc kỹ những bài thi môn văn bị điểm 0 sẽ thấy ngay thí sinh không biết mình đang viết gì, không hiểu đề bài yêu cầu ra sao... - tức là những kỹ năng cơ bản của một HS tiểu học thí sinh cũng không làm được, đừng nói đến khả năng thẩm thấu văn học.

Cũng cần nói thêm, ở nước ngoài người ta đặc biệt chú trọng rèn kỹ năng đọc - hiểu cho HS. Ví dụ như HS tiểu học ở Úc có riêng tiết đọc thầm, sau khi đọc xong GV sẽ đo mức độ hiểu của các em bằng cách đặt vấn đề trao đổi hoặc cho HS viết ra giấy.

Tôi chỉ thắc mắc là các nhà biên soạn chương trình giáo dục có bao giờ tự hỏi tại sao lại đưa ra qui trình dạy học như thế mà không phải là qui trình khác. Có bao giờ họ nhìn ra các nước bên cạnh không?

HOÀNG HƯƠNG thực hiện

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

Tấm lòng người thầy lay động triệu con tim
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

HS mầm non liên tiếp nhập viện vì ngộ độc, giáo viên không hay biết

Sau khi trở về từ trường, nhiều học sinh có biểu hiện sốt, nôn, đau bụng, đi ngoài, có một số em phải nhập viện điều trị. Tuy nhiên, khi được hỏi thì nhà trường lại nói rằng không hề hay biết.

Dạy bơi ở trường tiểu học: Đừng để "chết yểu"!

Hầu hết 11 bể bơi do Tổ chức Liên minh vì sự an toàn của trẻ em Hoa Kỳ (gọi tắt chương trình TASC) tài trợ cho 11 trường trong chương trình bơi an toàn dành cho học sinh tiểu học đến nay đã hư hỏng, xuống cấp. Trong khi đó, doanh nghiệp, nhà đầu tư không mấy mặn mà đầu tư xã hội hóa bể bơi ở trường học, khiến việc dạy bơi cho học sinh đứng trước nguy cơ “chế

Nhận xét tin "Những bài văn... dễ sợ": Có nguyên nhân từ bậc tiểu học?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết "Những bài văn... dễ sợ": Có nguyên nhân từ bậc tiểu học? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Nhung bai van de so Co nguyen nhan tu bac tieu hoc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc "Những bài văn... dễ sợ": Có nguyên nhân từ bậc tiểu học? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Giáo Dục.

"The text ... awful ": There are primary causes from?
Read out loud, reading, writing files to, once again, primary school, post office, scary, not knowing the cause, cardamom, HS, grades, writing, GV, point

Once again the season enrollment this year, scores of "There, he distinguished" the "shocking" to many people, especially "the text ... awful "laugh out loud ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Giáo Dục


  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.