vietbao

"Những bài văn... dễ sợ": Có nguyên nhân từ bậc tiểu học?

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Nhung bai van de so Co nguyen nhan tu bac tieu hoc

Một lần nữa trong mùa tuyển sinh năm nay, điểm thi của các “cô tú, cậu tú” lại gây “sốc” cho nhiều người, đặc biệt là "những bài văn... dễ sợ" cười ra nước mắt.

>> Những bài văn... dễ sợ!

Nhưng khác với cách lý giải của nhiều nhà giáo, nhà khoa học, Th.S Hoàng Thị Tuyết (ảnh - khoa giáo dục tiểu học, Trường ĐH Sư phạm TP.HCM) lại cho rằng tình trạng đó có nguyên nhân từ bậc... tiểu học. Bà nói:

- Theo tôi, tình trạng HS không biết cách làm bài, kiến thức lệch lạc, đem “râu ông nọ cắm cằm bà kia”... bắt nguồn từ việc dạy và học ở bậc tiểu học. Cần quay lại, suy xét kỹ hơn ở bậc học này vì đó là bậc học nền tảng. Khi xây nhà, nếu không làm móng cho vững, ngôi nhà đó không thể bền chắc được. Trong giáo dục cũng thế, bậc học nền tảng không được chăm chút đúng cách sẽ kéo theo nhiều hệ lụy ở những cấp học trên.

* Cụ thể môn học nào của bậc tiểu học ảnh hưởng đến vấn đề trên, thưa bà?

- Môn tiếng Việt được xem như một môn quan trọng nhất đối với HS tiểu học - nó đóng vai trò “tạo nền” cho HS học những môn khác. Ở môn này, giáo viên (GV) sẽ rèn cho HS bốn kỹ năng: nghe, nói, đọc, viết. Trong đó, tôi xếp kỹ năng đọc ở vị trí số 1, đặc biệt đối với người lao động trí óc (HS, SV, các nhà khoa học...) rất cần phải “biết” đọc. Tức là khi đọc một văn bản nào đó, người ta phải hiểu nội dung của nó. Đọc là kỹ năng cơ bản, con người dùng nó để học tập, dù học khoa học xã hội hay khoa học tự nhiên đều phải bắt đầu từ khâu đọc. Kỹ năng đọc càng trở nên quan trọng hơn khi người ta muốn tự học.

Thế nhưng, ở bậc tiểu học hiện nay, người ta dạy cho HS đọc theo kiểu ê a, đọc thành tiếng chứ không chú trọng đến kỹ năng đọc - hiểu. Theo qui trình giảng dạy của Bộ GD-ĐT, một tiết tiếng Việt có 40 phút thì chỉ dành khoảng 10 phút để tìm hiểu bài, thời gian còn lại là đọc thành tiếng và những việc khác như giới thiệu, củng cố bài học...

Nếu tính toán chi li, thời gian GV cho HS đọc thành tiếng gấp đôi thời gian đọc - hiểu. Thế mới xảy ra tình trạng HS đọc bài rất hay, rất diễn cảm nhưng khi cô giáo đặt câu hỏi, các em trả lời bằng cách đọc nguyên một câu hoặc một đoạn văn mặc dù trong đó có những ý thừa, không liên quan đến câu hỏi.

Tôi lấy ví dụ gần đây, trong đợt đi tập huấn thay sách giáo khoa lớp 5 (do Bộ GD-ĐT tổ chức đầu hè năm 2006), băng hình (của bộ) về một tiết dạy mẫu cũng phản ánh điều đó. Trong tiết dạy mẫu, khi GV hỏi: “Thảo quả báo hiệu vào mùa bằng cách nào?” (bài học “Mùa thảo quả” - chương trình tập đọc lớp 5);

HS đã trả lời như thế này: “Thảo quả trên rừng Đản Khao đã vào mùa. Gió tây lướt thướt bay qua rừng, quyến hương thảo quả đi, rải theo triền núi đưa hương thảo quả ngọt lựng, thơm nồng vào những thôn xóm Chin San. Gió thơm. Cây cỏ thơm. Đất trời thơm. Người đi từ rừng thảo quả về, hương thơm đậm, ấp ủ trong từng nếp áo, nếp khăn”.

* Nghĩa là HS đọc nhưng không hiểu?

- Cứ xem câu trả lời trên sẽ thấy ngay HS không hiểu hoặc hiểu nhưng không hiểu thấu đáo câu hỏi và cả nội dung đoạn văn mình đã đọc. Cách giảng dạy của GV tiểu học đã tạo cho HS thói quen học bài cũng phải đọc lớn, đọc cho câu chữ, âm thanh “nhập” vào người mình.

Chuyện học vẹt, học tủ, học máy móc đâu phải chỉ ở bậc trung học mà nó đã hình thành ngay từ bậc tiểu học rồi. Đâu phải tự nhiên có HS lên bảng trả bài lại xin GV “nhắc em câu đầu” thì mới nói được. Có lần tôi đi coi thi, một thí sinh đang viết ro ro bỗng nhiên ngừng lại xin giám thị “cho em hỏi bạn một câu, tự nhiên đến cái ý này em quên mất”.

Tôi đi dạy tại chức và đã nghe rất nhiều GV tiểu học phản ảnh rằng họ được cán bộ quản lý giáo dục, cán bộ mạng lưới nhắc nhở thường xuyên “cho HS đọc nhiều lên chứ phần tìm hiểu bài không cần”. Với HS lớp 5, nếu việc đọc - hiểu được dạy đúng mức thì các em sẽ biết tóm tắt bài văn, biết lọc ra những ý chính, biết trả lời câu hỏi theo cách nói của mình...

Khi lên bậc THCS, THPT, HS không có những kỹ năng ấy hoặc có nhưng rất ít; cộng thêm sĩ số lớp quá đông; áp lực phải đảm bảo đúng tiến độ bài dạy đã khiến các GV THCS, THPT đành phải dạy đối phó bằng cách soạn sẵn đề cương, bài tóm tắt, thậm chí có GV còn soạn sẵn cả bài tập làm văn cho HS học thuộc lòng. Thông thường đọc (đọc - hiểu) yếu tức sẽ viết yếu.

* Bà có thể nói rõ hơn về mối tương quan giữa qui trình giảng dạy của bậc tiểu học với kết quả thi tuyển sinh môn văn “thấp ngoài mức tưởng tượng”?

- Tôi đã biết rất rõ qui trình giảng dạy bậc tiểu học nên không ngạc nhiên khi nghe GV trung học than thở: “Giảng bài HS không hiểu, HS tự đọc cũng không hiểu. Yêu cầu các em làm bài tập cũng phải giải thích câu hỏi mới làm được. Khi đi thi, nếu gặp đề hơi lạ một chút là ngồi cắn bút”. Ngay cả cách dạy viết ở bậc tiểu học cũng cần xem lại: GV chỉ chú trọng đến viết chính tả chứ tập làm văn thì thường “mớm” sẵn một số ý rồi cho HS “gò” theo dàn bài mẫu.

Phương pháp kiểm tra, đánh giá đã “quyết định” rồi: phân môn đọc điểm tối đa là 10 trong đó đọc thành tiếng 5 điểm, đọc hiểu 5 điểm; phân môn viết: chính tả 5 điểm, tập làm văn 5 điểm. Nhìn vào ai cũng thấy viết chính tả và đọc thành tiếng dễ lấy điểm tối đa hơn, kéo điểm đọc - hiểu và tập làm văn lên. Đọc không hiểu thì sẽ không thể tư duy, chọn lọc, sắp xếp ý tứ; viết thì thường viết theo những cái có sẵn (do GV cung cấp), không biết viết như thế nào để diễn đạt suy nghĩ của mình.

Những yếu tố đó cho ra hệ quả là những bài thi tuyển sinh viết linh tinh, viết “nhăng cuội”, “râu ông nọ cắm cằm bà kia”. Nếu đọc kỹ những bài thi môn văn bị điểm 0 sẽ thấy ngay thí sinh không biết mình đang viết gì, không hiểu đề bài yêu cầu ra sao... - tức là những kỹ năng cơ bản của một HS tiểu học thí sinh cũng không làm được, đừng nói đến khả năng thẩm thấu văn học.

Cũng cần nói thêm, ở nước ngoài người ta đặc biệt chú trọng rèn kỹ năng đọc - hiểu cho HS. Ví dụ như HS tiểu học ở Úc có riêng tiết đọc thầm, sau khi đọc xong GV sẽ đo mức độ hiểu của các em bằng cách đặt vấn đề trao đổi hoặc cho HS viết ra giấy.

Tôi chỉ thắc mắc là các nhà biên soạn chương trình giáo dục có bao giờ tự hỏi tại sao lại đưa ra qui trình dạy học như thế mà không phải là qui trình khác. Có bao giờ họ nhìn ra các nước bên cạnh không?

HOÀNG HƯƠNG thực hiện

Việt Báo
Chân dung "Người cha hoàn hão" xem mà rơi nước mắt
Comment :"Những bài văn... dễ sợ": Có nguyên nhân từ bậc tiểu học?
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết "Những bài văn... dễ sợ": Có nguyên nhân từ bậc tiểu học? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Nhung bai van de so Co nguyen nhan tu bac tieu hoc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc "Những bài văn... dễ sợ": Có nguyên nhân từ bậc tiểu học? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Giáo Dục
"The text ... awful ": There are primary causes from?
Read out loud, reading, writing files to, once again, primary school, post office, scary, not knowing the cause, cardamom, HS, grades, writing, GV, point
Once again the season enrollment this year, scores of "There, he distinguished" the "shocking" to many people, especially "the text ... awful "laugh out loud ..
Thí sinh nên chọn trường nào khi biết điểm THPT QG?

Sau khi Bộ GD&ĐT công bố điểm thi THPT quốc gia, thí sinh cần lưu ý việc xét tuyển vào các trường đại học.

Đề thi - Đáp án môn Địa lý kỳ thi Quốc gia

Sáng 3/7, các sĩ tử làm bài thi Địa lý, thời gian 180 phút - môn có số lượng thí sinh đứng thứ ba trong số năm môn tự chọn.

Bát nháo tư vấn du học
Bát nháo tư vấn du học

Tại TP Hồ Chí Minh, theo báo cáo của cơ quan chức năng, toàn thành phố hiện có khoảng 1.000 đơn vị tư vấn du học nhưng chỉ có 64 đơn vị được cấp phép.

  • Thoi su 24h298 Cau be 11 tuoi tu tu vi ko co quan ao moi
    Thời sự 24h(29/8): Cậu bé 11 tuổi tự tử vì ko có quần áo mới

    Có một đứa trẻ 11 tuổi vừa tự tử, thưa ông Giời; Kỳ lạ thùng niêm phong tôm tiêm tạp chất, trở thành "sạch" sau 1 đêm; Bàng hoàng thanh niên tay cầm điện thoại, chết ngồi bên đường; Bệnh nhân nhiễm HIV giật kéo đe dọa bác sĩ; Quảng Nam: Loa phát thanh xã nhiễu sóng tiếng Trung Quốc

  • Thoi su 24h258 Hanh ha con roi chup hinh gui cho vo
    Thời sự 24h(25/8): Hành hạ con rồi chụp hình gửi cho vợ

    Đi tìm lời giải cho cây chuối lạ cao 15 cm ra 6 bắp ở Huế; Những vụ tự sát thương mình và người thân để trục lợi bảo hiểm nổi tiếng; Quan Formosa xin rút kinh nghiệm, người Việt hào phóng bao dung; Hà Nội: Một tuần xử lý gần 200 ‘ma men’, người vi phạm bất ngờ; Xử phạt nồng độ cồn, nhân viên quán bia "mật báo" cho khách

  • Thoi su 24h248 Chat xac nguoi tinh bo bao tai o Sai Gon
    Thời sự 24h(24/8): Chặt xác người tình bỏ bao tải ở Sài Gòn

    Cứu một cụ bà trong đám cháy, thiếu úy CSGT nhập viện cùng nạn nhân; Cắt điện, nước của quán cà phê Xin Chào là sai quy định; Nhiều phi công xác nhận bị chiếu đèn laser khi hạ cánh xuống Tân Sơn Nhất; Sập hầm vàng ở Lào Cai: công bố danh tính 7 công nhân bị chết; Ẩn tình vụ vợ U60 thuê người đánh sảy thai cô giúp việc 19 tuổi

  • Nhung thong tin dang doc nhat trong tuan tu 2182782016
    Những thông tin đáng đọc nhất trong tuần (từ 21/8-27/8/2016)

    Vụ rơi máy bay quân sự làm một học viên phi công tử vong, tự thuê người chặt chân, tay mình để trục lợi bảo hiểm, đau đáu lòng ngư dân miền Trung câu hỏi bao giờ cá biển ăn được, hay vụ sập mỏ vàng ở Lào Cai đoạt mạng 7 người,... là những tin nóng được quan tâm nhất tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 2108 27082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (21/08 - 27/08/2016)

    Tiền ở một loạt các ngân hàng lại "bốc hơi", vấn nạn thực phẩm bẩn bủa vây người Việt, áp lực thu ngân sách khiến giá xăng dầu tăng, những băn khoăn về việc mua điện từ Lào, CPI tháng 8 tăng 0,1% so tháng trướ ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142082016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/8/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t