vietbao

Ngữ văn 8: Có nên cắt bỏ 2 bài tiếng Việt?

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Có những vấn đề khá trừu tượng, phức tạp, nhiều giáo viên không hiểu vì sao phải vội vàng đưa xuống học ở lớp 8

Theo ý kiến của nhiều chuyên gia, chương trình, sách giáo khoa Ngữ văn THCS và THPT đều có biểu hiện quá tải và thiếu chính xác... Có thể thấy rõ điều này qua hai bài Tiếng Việt kế tiếp nhau trong Ngữ văn 8, tập 1, Nhà xuất bản Giáo dục, 2006: “Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ” (trang 10) và “Trường từ vựng” (trang 21).

Các tiêu đề trên đều mang tính hàn lâm, đại ngôn. Bốn từ Hán Việt “cấp độ”, “khái quát”, “trường”, “từ vựng”… không chỉ khó hiểu với học sinh lớp 8 mà còn vất vả cả với các bậc học cao hơn.

Nội dung bài “Trường từ vựng” vốn thuộc chương trình lớp 10 (Tiếng Việt 10, sách chỉnh lí hợp nhất năm 2000, từ trang 32 đến trang 36); so sánh hai cuốn sách, chúng tôi thấy: Tiếng Việt 10 chỉ nhấn mạnh khái niệm trường nghĩa rồi nêu một số trường nghĩa cụ thể làm ví dụ; sau đó đi sâu vào quan hệ ngữ nghĩa giữa một số từ cùng trường nghĩa.

Ngữ văn 8 đề cập khá nhiều và sâu về phương diện lí thuyết qua 4 lưu ý (một trường từ vựng có thể bao gồm nhiều trường từ vựng nhỏ; một trường từ vựng có thể bao gồm những từ khác nhau về từ loại; một từ có thể thuộc nhiều trường từ vựng khác nhau; trong thơ văn..., người ta thường dùng cách chuyển trường từ vựng…) đó là những vấn đề khá trừu tượng, phức tạp. Nhiều giáo viên không hiểu vì sao phải vội vàng đưa xuống học ở lớp 8. Đặt nó trong hệ thống bài tiếp theo (“Từ tượng hình, từ tượng thanh” – trang 49; “Từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội – trang 56 …”), càng thấy bất cập. Hơn nữa nếu buộc phải lựa chọn một trong hai thuật ngữ “trường nghĩa” và “trường từ vựng”, nhiều người đề nghị nên dùng khái niệm “trường nghĩa”.

Lâu nay, ai cũng phân biệt sự khác nhau giữa từ và ngữ (“Từ vựng tiếng Việt do các từ và các ngữ hợp thành” ; “trong từ vựng, các từ và ngữ có quan hệ ngữ nghĩa với nhau…” – sách Tiếng Việt 10 trang 26 và 32); ở cả hai bài viết trong Ngữ văn 8, soạn giả chưa có ý thức sâu sắc về vấn đề này. “Cấp độ khái quát của nghĩa từ” phải khác với “Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ”. Với tiêu mục “Từ ngữ nghĩa rộng, từ ngữ nghĩa hẹp”, sách chỉ nêu vấn đề “nghĩa của từ động vật rộng hay hẹp hơn nghĩa các từ thú, chim, cá?… “; “Nghĩa của từ thú rộng hơn hay hẹp hơn nghĩa của các từ voi, hươu?”; “Nghĩa của từ thú, chim, cá rộng hơn nghĩa của những từ nào, đồng thời hẹp hơn nghĩa của từ nào?”.

Không hề có ví dụ về cấp độ khác nhau của ngữ cố định… Vậy mà qua thảo luận các vấn đề trên, sách Ngữ văn 8 lại dẫn dắt học sinh đến với 4 ghi nhớ về “nghĩa của một từ ngữ” (Một từ ngữ có thể có nghĩa rộng đối với những từ ngữ này, đồng thời có thể có nghĩa hẹp đối với một từ ngữ khác”…). Giáo viên băn khoăn, không rõ chủ đề bài tiếng Việt này bàn về “cấp độ khái quát của nghĩa từ” hay cả “cấp độ khái quát của nghĩa ngữ”- mà ngữ thì có ngữ cố định và ngữ không cố định (ngữ chỉ tồn tại trong văn cảnh).

Phần “Luyện tập” cũng chỉ đưa ra hàng loạt hệ thống từ: “y phục, quần, áo, quần đùi, quần dài, áo dài, sơ mi”…, nhưng người soạn sách vẫn yêu cầu “lập sơ đồ thể hiện cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ trong nhóm từ ngữ…” hoặc “Tìm các từ ngữ có nghĩa được bao hàm trong phạm vi nghĩa của mỗi từ ngữ sau đây”: xe cộ; kim loại; hoa quả; mang…

Với học sinh lớp 8, khái niệm “nghĩa bao hàm” là điều khó khăn. Nếu hỏi “Nghĩa của mỗi từ sau đây bao quát được nghĩa của những từ nào?” Hoặc “Mỗi từ sau đây có nghĩa khái quát hơn nghĩa của những từ nào?” thì phù hợp hơn. Từ những suy nghĩ trên, tiêu đề bài học nên được đổi thành “Cấp độ khái quát của nghĩa từ”.

Sự quá tải còn thể hiện rất rõ qua phần Luyện tập. Hai bài viết trên nêu ra 12 bài tập. Dù chủ động, tích cực đến mấy, học sinh cũng không thể đáp ứng được việc giải các bài tập này. Các bài tập 4 và 5 (trang 11 - “Tìm từ ngữ không thuộc phạm vi nghĩa” hoặc “cùng thuộc phạm vi nghĩa”…) nên chuyển sang phần luyện tập của bài “Trường từ vựng”. Nhiều học sinh thành phố, miền núi và hiện nay, cả ở một số vùng nông thôn, cũng chưa bao giờ nhìn thấy cái nơm, cái vó… làm sao biết được các từ: “Lưới, nơm, câu, vó...,” đều thuộc trường từ vựng “dụng cụ đánh bắt thuỷ sản”; hơn nữa từ “câu” có thể là động từ, chỉ một cách thức đánh bắt cá (đi câu; câu mực, câu ếch…). Sách phải nêu từ “cần câu” - từ này mới nằm trong trường từ vựng “dụng cụ đánh bắt thuỷ sản”.

Bài tập số 6 (trang 23; 24) quá khó đối với học sinh. Qua bốn câu thơ “Ruộng rẫy là chiến trường, Cuốc cày là vũ khí, Nhà nông là chiến sĩ, Hậu phương thi đua với tiền phương” không học sinh nào phát hiện ra các từ “chiến trường”, “vũ khí”, “chiến sĩ” chuyển từ trường “quân sự” sang trường “nông nghiệp”. Ra đề như vậy chỉ có thể dạy theo kiểu áp đặt. Thầy giải bài cũng chưa hẳn đã đúng đáp án. Nếu trả lời chuyển từ trường “bộ đội” sang trường “nông dân” có được không?

Viết bài báo này, tôi và nhiều bạn đồng nghiệp mong mỏi: Trong những năm học tới, hai bài học nói trên không còn trong Ngữ văn 8.

(Theo VNN)
Việt Báo
Rùng mình với cô gái khóc ra máu khi đang ngủ
Comment :Ngữ văn 8: Có nên cắt bỏ 2 bài tiếng Việt?
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Ngữ văn 8: Có nên cắt bỏ 2 bài tiếng Việt? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Ngu van 8 Co nen cat bo 2 bai tieng Viet ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Ngữ văn 8: Có nên cắt bỏ 2 bài tiếng Việt? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Giáo Dục
Literature 8: Should I cut out 2 all Vietnamese?
Vietnamese, Education Publishing House, textbooks, language arts, can, generalizing, words, vocabulary, the word, post, page, of, 8, two
In the opinion of many experts, programs, textbooks Philological secondary and high schools are overloaded and lack of expression of precision ... This can be seen clearly through the next two each other in Vietnamese philology 8, Volume 1, Education Publishing House, 2006:?? Level ...
Thí sinh nên chọn trường nào khi biết điểm THPT QG?

Sau khi Bộ GD&ĐT công bố điểm thi THPT quốc gia, thí sinh cần lưu ý việc xét tuyển vào các trường đại học.

Đề thi - Đáp án môn Địa lý kỳ thi Quốc gia

Sáng 3/7, các sĩ tử làm bài thi Địa lý, thời gian 180 phút - môn có số lượng thí sinh đứng thứ ba trong số năm môn tự chọn.

Bát nháo tư vấn du học
Bát nháo tư vấn du học

Tại TP Hồ Chí Minh, theo báo cáo của cơ quan chức năng, toàn thành phố hiện có khoảng 1.000 đơn vị tư vấn du học nhưng chỉ có 64 đơn vị được cấp phép.

  • Thoi su 24h258 Hanh ha con roi chup hinh gui cho vo
    Thời sự 24h(25/8): Hành hạ con rồi chụp hình gửi cho vợ

    Đi tìm lời giải cho cây chuối lạ cao 15 cm ra 6 bắp ở Huế; Những vụ tự sát thương mình và người thân để trục lợi bảo hiểm nổi tiếng; Quan Formosa xin rút kinh nghiệm, người Việt hào phóng bao dung; Hà Nội: Một tuần xử lý gần 200 ‘ma men’, người vi phạm bất ngờ; Xử phạt nồng độ cồn, nhân viên quán bia "mật báo" cho khách

  • Thoi su 24h248 Chat xac nguoi tinh bo bao tai o Sai Gon
    Thời sự 24h(24/8): Chặt xác người tình bỏ bao tải ở Sài Gòn

    Cứu một cụ bà trong đám cháy, thiếu úy CSGT nhập viện cùng nạn nhân; Cắt điện, nước của quán cà phê Xin Chào là sai quy định; Nhiều phi công xác nhận bị chiếu đèn laser khi hạ cánh xuống Tân Sơn Nhất; Sập hầm vàng ở Lào Cai: công bố danh tính 7 công nhân bị chết; Ẩn tình vụ vợ U60 thuê người đánh sảy thai cô giúp việc 19 tuổi

  • Thoi su 24h238 Gai tre thue chat chan tay truc loi
    Thời sự 24h(23/8): Gái trẻ thuê chặt chân tay trục lợi

    Xé áo, cắt tóc nhân tình ở phố: Nhân tình là "osin" của kẻ chủ mưu; Giám định ADN để nhận dạng 150 ngôi mộ bị xâm phạm; Vụ "tháp nghiêng" chờ sập: 3/4 hộ dân đã di dời; Dân không có quyền kiểm tra CSGT': Giám sát khác kiểm tra; Bạn gái trễ giờ lên máy bay, nam thanh niên xông vào đánh nhân viên hàng không

  • Nhung thong tin dang doc nhat trong tuan tu 2182782016
    Những thông tin đáng đọc nhất trong tuần (từ 21/8-27/8/2016)

    Vụ rơi máy bay quân sự làm một học viên phi công tử vong, tự thuê người chặt chân, tay mình để trục lợi bảo hiểm, đau đáu lòng ngư dân miền Trung câu hỏi bao giờ cá biển ăn được, hay vụ sập mỏ vàng ở Lào Cai đoạt mạng 7 người,... là những tin nóng được quan tâm nhất tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 2108 27082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (21/08 - 27/08/2016)

    Tiền ở một loạt các ngân hàng lại "bốc hơi", vấn nạn thực phẩm bẩn bủa vây người Việt, áp lực thu ngân sách khiến giá xăng dầu tăng, những băn khoăn về việc mua điện từ Lào, CPI tháng 8 tăng 0,1% so tháng trướ ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142082016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/8/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t