Thứ năm, 24 Tháng sáu 2004, 22:06 GMT+7

Mô hình Giáo dục và mô hình Quản lý chất lượng giáo dục: “Chiếc áo” không còn phù hợp

Mo hinh Giao duc va mo hinh Quan ly chat luong giao duc Chiec ao khong con phu hop
Thi tuyển đầu vào rất căng, nhưng chất lượng nguồn nhân lực từ đại học Việt Nam vẫn chưa cao

Đổi mới quản lý giáo dục được xác định là khâu đột phá tạo động lực trong chiến lược phát triển giáo dục Việt Nam đến 2010. Song đổi mới như thế nào, xem ra vẫn còn rất lúng túng mà chính Bộ trưởng Bộ Giáo dục - Đào tạo Nguyễn Minh Hiển cũng phải nhiều lần thừa nhận!

Hiện nay, các chỉ số về chất lượng giáo dục, về nguồn nhân lực của Việt Nam vẫn dậm chân ở vị trí thấp trên thế giới và khu vực. Các trường đại học Quốc gia chưa bao giờ lọt vào danh sách các trường đại học tốt nhất của châu Á, nơi mà Thái Lan, Philippines, Malaysia... cũng có ít nhất vài ba trường đại diện! Chính điều này khiến dư luận luôn bức xúc.

5 "gay cấn" trong một mô hình

Phân tích về mô hình quản lý giáo dục hiện nay, hầu hết các nhà nghiên cứu giáo dục tại Viện Nghiên cứu Phát triển giáo dục (Bộ GD-ĐT) đều có chung một nhận định: Bước vào thế kỷ 21, toàn cầu hóa đã thúc đẩy GD Việt Nam phát triển theo định hướng hội nhập và cạnh tranh với nhiều loại hình ĐT ngoài công lập, trong khi đó phương thức quản lý GD vẫn mang tính hành chánh bao cấp. Tiến sĩ (TS) Nguyễn Bá Thái đã gọi mô hình quản lý GD hiện nay là mô hình hỗn hợp với sự chỉ huy của Nhà nước và tận dụng 50% nguồn tài lực của nhân dân. Mô hình này còn đang ở giai đoạn phôi thai và hiện còn chưa có một triết lý chủ đạo mang bản sắc riêng của Việt Nam. Theo ông, chế độ quản lý GD mang tính chắp vá đang là nguyên nhân của những sự lộn xộn không đáng có của đời sống GD.

5 vấn đề "gay cấn" trong quản lý nhà nước đối với GD được PGS-TS Đặng Quốc Bảo phân tích: Thứ nhất, quản lý nhà nước đối với GD nước ta đặt trong hoàn cảnh vừa phải chấp nhận sự chưa hoàn thiện của thị trường, vừa chịu áp lực của tư duy kế hoạch chỉ huy quan liêu còn nặng nề; Thứ hai, quy mô GD-ĐT ở tất cả các loại hình ngày càng tăng, nhưng bộ máy điều hành còn nhiều bất cập và bị phân tán; Thứ ba, cơ sở nhà trường muốn được tăng quyền tự chủ và tự chịu trách nhiệm, song cấp quản lý bên trên ở một số nơi lại không muốn bị giảm quyền thi ân cho cấp bên dưới; Thứ tư, sự phát triển kinh tế - GD của các vùng đất nước chênh lệch còn khá lớn; Thứ năm, ngân sách chi cho GD dù có đều đặn được tăng lên, song vẫn còn quá ít ỏi so với nhu cầu tổâ chức quá trình GD ở mức bình thường.

Mô hình quản lý chất lượng giáo dục toàn diện

Hiện nay, trong giới nghiên cứu GD đã đề cập đến một mô hình quản lý GD đang được nhiều nước trên thế giới áp dụng, đó là mô hình quản lý chất lượng GD toàn diện.

Trong nghiên cứu của mình, TS Nguyễn Lộc đã cho rằng: Tùy từng nước, mà nội dung cụ thể của cách quản lý này có khác nhau. Các nước châu Âu sử dụng hệ thống đánh giá chất lượng gồm 2 yếu tố: yếu tố tác động và yếu tố kết quả với trọng số bằng nhau là 50%. Hai yếu tố này bao gồm 9 thành phần cụ thể: lãnh đạo, quản lý con người, chính sách và chiến lược, nguồn lực, quá trình, hài lòng của nhân viên, hài lòng của phụ huynh, tác động xã hội và thành tích.

Cụ thể hóa vào công tác quản lý GD của Việt Nam, TS Nguyễn Bá Thái kiến nghị: Nên chuyển đổi chế độ quản lý GD từ chế độ chỉ huy, bao cấp sang chế độ quản lý chất lượng theo các tiêu chuẩn được lượng hóa. Ông nêu những mục tiêu cụ thể :

Về triết lý, cần xác định rõ định hướng XHCN trong GD và các biểu hiện cụ thể của nó trong các hoạt động GD là gì? Đây là việc khó khăn, nhưng cũng không thể bỏ qua được. Về thể chế, xây dựng thể chế GD bảo đảm tính hệ thống trong nước và liên thông hội nhập với quốc tế. Thể chế bảo đảm quyền tự chủ của các địa phương, của nhân dân, của nhà đầu tư và các chính sách chủ đạo của Nhà nước. Thể chế nhằm chuyển dần hoạt động GD từ hệ thống chỉ huy bao cấp sang hệ thống mang tính nghề nghiệp với các tiêu chí bảo đảm chất lượng làm mục tiêu. Về nhân lực, đào tạo nguồn nhân lực GD đạt chuẩn quốc tế. Chuyển dần nguồn nhân lực từ chế độ bao cấp của Nhà nước mang tính công chức sang chế độ nghề nghiệp lấy việc bảo đảm chất lượng làm mục tiêu phấn đấu. Về vật lực và tài lực, phân cấp đầu tư: Nhà nước đầu tư GD cơ bản ở bậc phổ thông và các trường ĐH trọng điểm. Còn hệ thống GD ĐH khác và dạy nghề phân cấp cho các địa phương và các doanh nghiệp đảm nhiệm. Cho phép thu lợi nhuận trong GD nghề nghiệp và GD ĐH với mức khống chế khoảng 2-3%.

Quản lý GD có vai trò là đòn bẩy động lực thúc đẩy sự phát triển của GD. Chuyển đổi chế độ quản lý GD mang tính chất hành chính bao cấp sang chế độ quản lý chất lượng là một tất yếu của đổi mới quản lý GD tại Việt Nam. Song, sự chuyển đổi này cần được nghiên cứu trên cả bình diện lý luận và thực tiễn với các kế hoạch, lộ trình, các biện pháp tổ chức thực hiện và đánh giá đầy đủ, nhằm đạt các mục tiêu đề ra và tránh các khủng hoảng không đáng có.

Mai Lan

Việt Báo

Nhận xét tin Mô hình Giáo dục và mô hình Quản lý chất lượng giáo dục: “Chiếc áo” không còn phù hợp

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Mô hình Giáo dục và mô hình Quản lý chất lượng giáo dục: “Chiếc áo” không còn phù hợp bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Mo hinh Giao duc va mo hinh Quan ly chat luong giao duc Chiec ao khong con phu hop ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Mô hình Giáo dục và mô hình Quản lý chất lượng giáo dục: “Chiếc áo” không còn phù hợp ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Giáo Dục của chuyên mục Giáo Dục.

Model of Education and Quality Management model of education: "The dress" inappropriate
Nguyen Minh Hien, Minister of Education, Education Management, Education Vietnam education, human resources, are identified, how the state, models, quality mode, innovation, development, Main

Innovation management education is defined as the breakthrough strategic impetus in the development of education in Vietnam until 2010. Song innovation, how still seem so embarrassed that the Minister of Education - Training Nguyen Minh Hien must ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2910 Ca xa di diet ran doc
    Thời sự 24h(29/10): Cả xã đi diệt rắn độc

    Formosa nói gì về yêu cầu tháo dỡ miếu thờ?; Sơ tán nhiều hộ dân vì ‘hố tử thần’ xuất hiện; 7 siêu xe sung công "ế" vì bán đấu giá quá cao; "Mổ xẻ" các phương án cầu mới cạnh cầu Long Biên...

  • Thoi su 24h2810 Tiem nham nuoc cat cho 60 tre
    Thời sự 24h(28/10): Tiêm nhầm nước cất cho 60 trẻ

    Nội Bài, Tân Sơn Nhất: Thừa nhận tồi tệ, quyết chấn chỉnh?; Tiêm nhầm nước cất thay vì vắcxin cho 60 trẻ; Giai thoại Thuyết "buôn vua": Mỗi ngày xài một tỷ; Nổ nồi hơi lò bánh tráng, mái nhà bay lả tả... 

  • Thoi su tuan qua thai nhi vang khoi bung me sau TNGT
    Thời sự tuần qua: thai nhi văng khỏi bụng mẹ sau TNGT

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Bắt tạm giam nguyên Chủ tịch HĐQT Ocean Bank; Mở lại phiên xử vụ TMV Cát Tường trong tháng 11; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn...

  • Thoi su 24h2610 Haivlcom bi rut giay phep vinh vien
    Thời sự 24h(26/10): Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn

    Tình hình chữa bệnh của ông Bá Thanh khả quan; Thực hư khối vàng 300 tỷ trấn yểm mộ nhà đại gia; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn"; Tai nạn giao thông, thai nhi văng khỏi bụng mẹ...

  • Thoi su 24h2510 Mien nhiem Chu tich Ocean Bank
    Thời sự 24h(25/10): Miễn nhiệm Chủ tịch Ocean Bank

    Nguyễn Văn Hải được xuất cảnh đi Mỹ vì lý do nhân đạo’; Ông Hà Văn Thắm mất chức chủ tịch Ocean Bank; Bất chấp lệnh cấm, Formosa vẫn tự ý xây miếu thờ; Rúng động mẫu nude Việt tố nhiếp ảnh gia sàm sỡ; Kẻ ném xác chị Huyền mơ thấy 2 con nạn nhân; Hà Nội: Xe chở tiền đâm chết người qua đường...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 24/10.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1910 2510
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/10 - 25/10)

    Khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13; Bé gái chết bất thường ở bệnh viện; Nội Bài, Tân Sơn Nhất bị xếp hạng sân bay tệ nhất châu Á; Gửi iPhone qua bưu điện, nhận... 2 cục đá; Bác sĩ từ chối cấp cứu, bệnh nhân tử vong ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1910 2510
    Toàn cảnh Showbiz tuần (19/10 – 25/10)

    Đại sứ bảo vệ động vật hoang dã Thu Minh dùng mật gấu tươi, Vương miện Hoa hậu Việt Nam 2014 trị giá 2,5 tỷ đồng, Vợ cũ tố Lam Trường là người cha thiếu trách nhiệm, Yanbi miệt thị người đồng tính, Hồ Ngọc Hà bị loại tại MTV EMA 2014, Giang Hồng Ngọc đăng quang X - Factor - Nhân tố bí ẩn 2014, Loki Bảo Long bị tố bỏ thi vì yêu lăng nhăng, Nhạc phim do Sơn Tùng M-TP sáng tác lại bị tố đạo nhạc Hàn, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Orlando Bloom đang bí mật hẹn hò với Selena Gomez,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1910 2510
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/10 - 25/10)

    Xót lòng những vụ giết con rồi tự tử; Vụ Thẩm mỹ viện Cát Tường và những điều bất ngờ; Tử tù hiếp dâm tự tử 3 lần vì sợ tiêm thuốc độc; Chân tướng quân sư số một của ông trùm ma túy; “Siêu trộm” kim cương xuyên lục địa bị bắt giữ; Chuyện chưa kể về phiên toà xử “ông trùm” Khánh trắng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin The gioi noi bat tuan qua tu 19102510
    Tin Thế giới nổi bật tuần qua (từ 19/10-25/10)

    Vụ xả súng kinh hoàng tại tòa nhà quốc hội Canada; Hải quân Thụy Điển đã phát động một cuộc săn tìm tàu lạ trên biển; Giải mã một loạt diễn biến bí ẩn ở Triều Tiên; Bình luận xung quanh việc Trung Quốc mở rộng bãi Đá Chữ Thập ở Trường sa; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.