Thứ năm, 24 Tháng sáu 2004, 22:06 GMT+7

Mô hình Giáo dục và mô hình Quản lý chất lượng giáo dục: “Chiếc áo” không còn phù hợp

Mo hinh Giao duc va mo hinh Quan ly chat luong giao duc Chiec ao khong con phu hop
Thi tuyển đầu vào rất căng, nhưng chất lượng nguồn nhân lực từ đại học Việt Nam vẫn chưa cao

Đổi mới quản lý giáo dục được xác định là khâu đột phá tạo động lực trong chiến lược phát triển giáo dục Việt Nam đến 2010. Song đổi mới như thế nào, xem ra vẫn còn rất lúng túng mà chính Bộ trưởng Bộ Giáo dục - Đào tạo Nguyễn Minh Hiển cũng phải nhiều lần thừa nhận!

Hiện nay, các chỉ số về chất lượng giáo dục, về nguồn nhân lực của Việt Nam vẫn dậm chân ở vị trí thấp trên thế giới và khu vực. Các trường đại học Quốc gia chưa bao giờ lọt vào danh sách các trường đại học tốt nhất của châu Á, nơi mà Thái Lan, Philippines, Malaysia... cũng có ít nhất vài ba trường đại diện! Chính điều này khiến dư luận luôn bức xúc.

5 "gay cấn" trong một mô hình

Phân tích về mô hình quản lý giáo dục hiện nay, hầu hết các nhà nghiên cứu giáo dục tại Viện Nghiên cứu Phát triển giáo dục (Bộ GD-ĐT) đều có chung một nhận định: Bước vào thế kỷ 21, toàn cầu hóa đã thúc đẩy GD Việt Nam phát triển theo định hướng hội nhập và cạnh tranh với nhiều loại hình ĐT ngoài công lập, trong khi đó phương thức quản lý GD vẫn mang tính hành chánh bao cấp. Tiến sĩ (TS) Nguyễn Bá Thái đã gọi mô hình quản lý GD hiện nay là mô hình hỗn hợp với sự chỉ huy của Nhà nước và tận dụng 50% nguồn tài lực của nhân dân. Mô hình này còn đang ở giai đoạn phôi thai và hiện còn chưa có một triết lý chủ đạo mang bản sắc riêng của Việt Nam. Theo ông, chế độ quản lý GD mang tính chắp vá đang là nguyên nhân của những sự lộn xộn không đáng có của đời sống GD.

5 vấn đề "gay cấn" trong quản lý nhà nước đối với GD được PGS-TS Đặng Quốc Bảo phân tích: Thứ nhất, quản lý nhà nước đối với GD nước ta đặt trong hoàn cảnh vừa phải chấp nhận sự chưa hoàn thiện của thị trường, vừa chịu áp lực của tư duy kế hoạch chỉ huy quan liêu còn nặng nề; Thứ hai, quy mô GD-ĐT ở tất cả các loại hình ngày càng tăng, nhưng bộ máy điều hành còn nhiều bất cập và bị phân tán; Thứ ba, cơ sở nhà trường muốn được tăng quyền tự chủ và tự chịu trách nhiệm, song cấp quản lý bên trên ở một số nơi lại không muốn bị giảm quyền thi ân cho cấp bên dưới; Thứ tư, sự phát triển kinh tế - GD của các vùng đất nước chênh lệch còn khá lớn; Thứ năm, ngân sách chi cho GD dù có đều đặn được tăng lên, song vẫn còn quá ít ỏi so với nhu cầu tổâ chức quá trình GD ở mức bình thường.

Mô hình quản lý chất lượng giáo dục toàn diện

Hiện nay, trong giới nghiên cứu GD đã đề cập đến một mô hình quản lý GD đang được nhiều nước trên thế giới áp dụng, đó là mô hình quản lý chất lượng GD toàn diện.

Trong nghiên cứu của mình, TS Nguyễn Lộc đã cho rằng: Tùy từng nước, mà nội dung cụ thể của cách quản lý này có khác nhau. Các nước châu Âu sử dụng hệ thống đánh giá chất lượng gồm 2 yếu tố: yếu tố tác động và yếu tố kết quả với trọng số bằng nhau là 50%. Hai yếu tố này bao gồm 9 thành phần cụ thể: lãnh đạo, quản lý con người, chính sách và chiến lược, nguồn lực, quá trình, hài lòng của nhân viên, hài lòng của phụ huynh, tác động xã hội và thành tích.

Cụ thể hóa vào công tác quản lý GD của Việt Nam, TS Nguyễn Bá Thái kiến nghị: Nên chuyển đổi chế độ quản lý GD từ chế độ chỉ huy, bao cấp sang chế độ quản lý chất lượng theo các tiêu chuẩn được lượng hóa. Ông nêu những mục tiêu cụ thể :

Về triết lý, cần xác định rõ định hướng XHCN trong GD và các biểu hiện cụ thể của nó trong các hoạt động GD là gì? Đây là việc khó khăn, nhưng cũng không thể bỏ qua được. Về thể chế, xây dựng thể chế GD bảo đảm tính hệ thống trong nước và liên thông hội nhập với quốc tế. Thể chế bảo đảm quyền tự chủ của các địa phương, của nhân dân, của nhà đầu tư và các chính sách chủ đạo của Nhà nước. Thể chế nhằm chuyển dần hoạt động GD từ hệ thống chỉ huy bao cấp sang hệ thống mang tính nghề nghiệp với các tiêu chí bảo đảm chất lượng làm mục tiêu. Về nhân lực, đào tạo nguồn nhân lực GD đạt chuẩn quốc tế. Chuyển dần nguồn nhân lực từ chế độ bao cấp của Nhà nước mang tính công chức sang chế độ nghề nghiệp lấy việc bảo đảm chất lượng làm mục tiêu phấn đấu. Về vật lực và tài lực, phân cấp đầu tư: Nhà nước đầu tư GD cơ bản ở bậc phổ thông và các trường ĐH trọng điểm. Còn hệ thống GD ĐH khác và dạy nghề phân cấp cho các địa phương và các doanh nghiệp đảm nhiệm. Cho phép thu lợi nhuận trong GD nghề nghiệp và GD ĐH với mức khống chế khoảng 2-3%.

Quản lý GD có vai trò là đòn bẩy động lực thúc đẩy sự phát triển của GD. Chuyển đổi chế độ quản lý GD mang tính chất hành chính bao cấp sang chế độ quản lý chất lượng là một tất yếu của đổi mới quản lý GD tại Việt Nam. Song, sự chuyển đổi này cần được nghiên cứu trên cả bình diện lý luận và thực tiễn với các kế hoạch, lộ trình, các biện pháp tổ chức thực hiện và đánh giá đầy đủ, nhằm đạt các mục tiêu đề ra và tránh các khủng hoảng không đáng có.

Mai Lan

Việt Báo

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Kỳ thi Quốc gia: Không nên đưa Tin học vào môn thi chính

Lý do chính khiến các hiệu trưởng không ủng hộ việc đưa Tin học thành môn chính trong trường tiểu học, phổ thông là nhiều trường chưa thể trang bị ngay cơ sở vật chất đáp ứng yêu cầu dạy và học Tin học. Mặt khác, sẽ khó bố trí để tăng thời lượng dạy bộ môn này cho học sinh.

Nhận xét tin Mô hình Giáo dục và mô hình Quản lý chất lượng giáo dục: “Chiếc áo” không còn phù hợp

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Mô hình Giáo dục và mô hình Quản lý chất lượng giáo dục: “Chiếc áo” không còn phù hợp bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Mo hinh Giao duc va mo hinh Quan ly chat luong giao duc Chiec ao khong con phu hop ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Mô hình Giáo dục và mô hình Quản lý chất lượng giáo dục: “Chiếc áo” không còn phù hợp ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Giáo Dục của chuyên mục Giáo Dục.

Model of Education and Quality Management model of education: "The dress" inappropriate
Nguyen Minh Hien, Minister of Education, Education Management, Education Vietnam education, human resources, are identified, how the state, models, quality mode, innovation, development, Main

Innovation management education is defined as the breakthrough strategic impetus in the development of education in Vietnam until 2010. Song innovation, how still seem so embarrassed that the Minister of Education - Training Nguyen Minh Hien must ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM




  • Su kien quoc te noi bat tu ngay 108 den 168
    Sự kiện quốc tế nổi bật (từ ngày 10-8 đến 16-8)

    Tổng thổng Mỹ, Obama cho phép không kích quân nổi dậy ở Iraq, kết quả các cuộc bầu cử Tổng thống ở Thổ Nhĩ Kỳ và Iran, Trung Quốc bác bỏ đề xuất giải quyết tranh chấp ở Biển Đông của Philippines... là những tin tức đáng chú ý trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1008 1608
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (10/08 - 16/08)

    Thông tin TQ phát hành sách phi pháp về đường chín đoạn; Ngày 19/8 chính thức công bố kết luận thanh tra chùa Bồ Đề; Chống trượt cao học, 40 người lót tay hơn 1 tỷ đồng; hay Công điện khẩn về tăng cường phòng chống virus cúm A/H5N6 ..... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua (10/08 - 16/08)

  • Toan canh Showbiz tuan 1008 1608
    Toàn cảnh Showbiz tuần (10/08 – 16/08)

    Chuyện tình yêu đầy sóng gió của các mỹ nhân Phi Thanh Vân, Hồ Ngọc Hà, DJ Oxy, chiêu trò mới gây chú ý của Ngọc Trinh, Đàm Vĩnh Hưng, nhóm nhạc Hàn Quốc 2NE1 gây "bão" ở Việt Nam, vấn đề thu tiền tác quyền âm nhạc lại nóng, tài tử Robin Williams qua đời, diễn viên "Thiên long bát bộ" bị bắt vì dùng ma túylà những thông tin nổi bật tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 108 168
    Toàn cảnh kinh tế tuần (10/8 - 16/8)

    Kem đánh răng Colgate chứa chất gây ung thư khiến người tiêu dùng hoang mang, sau khi giảm giá xăng, Petrolimex lại than ít lãi, Thanh Long được mùa mất giá khiến người nông dân điều đứng, lãi khủng của Vietnam Airlines, đủ chiêu "né trần" giá sữa của doanh nghiệp... là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua.

  • Tong hop Doi song tuan qua 108 168
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (10/8 - 16/8)

    Đám cưới của cô dâu bị ung thư, tình yêu trái ngọt của chàng trai tật nguyền và rất nhiều câu chuyện tình yêu gây xúc động; Nuôi dạy con - Những câu chuyện hy sinh và cả những sự việc tàn ác; Chuyện gia đình của những mối tình đồng tính; Nhiều tin tức thực phẩm độc hại nên lưu ý; cùng với đó là những bài viết đáng suy ngẫm về thực trạng cuộc sống quanh ta...