Chủ nhật, 19 Tháng tám 2012, 10:01 GMT+7

Khẩu hiệu có đem lại hiệu quả giáo dục?

Khẩu hiệu có đem lại hiệu quả giáo dục?
Khẩu hiệu chắc chỉ có thể là phương tiện, không thể là mục đích.
Khẩu hiệu không có tội. Cả thế giới dùng nó, chí ít trong những bối cảnh, giai đoạn nhất định. Nhiều khẩu hiệu được dùng để hô hào đám đông, vì thế dễ nhàm. Vấn đề là khẩu hiệu sẽ được tác động thế nào, được hiểu bởi đối tượng nào của xã hội. Nó có nhất thiết phải có trong thế giới quan của trẻ em không?

Vé về tuổi đầu xanh

“Lễ trước, văn sau” chẳng hạn, không thấy ló dạng hồi tôi đi học từ giữa những năm 60, nếu có nói đến, chắc là để phê phán. Vào mẫu giáo được dạy ngay thứ tự, trật tự: “1, 2, 3. Ta im lặng. Nghe cô dặn. Chớ hét vang. Đứng thẳng hàng. Thế là tốt”. Có thể sức cuốn hút vào tuân thủ pháp luật, kỷ luật đối với một tay “chúa tự do” (như bản thân tôi bị phê bình gần suốt đời) là tôi, hình thành từ đây.

Trong tâm khảm không nhớ được khẩu hiệu gì dành cho học sinh những năm cấp II, cấp III. Nếu chúng đã có, chúng đã không có ảnh hưởng gì đến tôi. Chỉ thấy rạo rực nhớ lại khẩu hiệu của thày cô, không kể thứ tự gì, hết lòng hết dạ: “Tất cả vì học sinh thân yêu”. Thày cô kính yêu của thế hệ U60 của chúng tôi đã làm đúng như thế.

Khi lên đại học thì có nhiều khẩu hiệu, phương châm dành cho sinh viên. Chỉ nhớ tiếp cận hệ thống sau: “(Hãy) Biến chương trình đào tạo của Trường thành quá trình tự đào tạo bản thân”. Nếu có cách nào, không nhất thiết qua khẩu hiệu, sớm đạt được điều này thì tốt. Tất nhiên với điều kiện cốt tử là chương trình đào tạo của Trường không sai lầm về phương hướng, không dạy dỗ kiểu cử tử, huấn học (nhồi nhét) như của Nho/Khổng chẳng hạn…

Khẩu hiệu là gì?

Khẩu hiệu có là một thứ chuẩn mực? Nếu là chuẩn mực, nó phải có đủ cả tính lợi ích (người thực hiên có lợi khi theo nó), lẫn tính thuyết phục (để còn khả thi), để tạo sức hút, và … và tính bắt buộc. Cái “tính” thứ ba này có thể là lý do khiến cho các nhà giáo dục tại các nước phát triển ngần ngại triển khai khẩu hiệu trong môi trường giáo dục dành cho tuổi thơ.

Khẩu hiệu có hàm lượng giáo dục không? Chắc chắn là có. Nhưng nó có thể có hiệu quả như đèn xanh, đèn đỏ, vốn mạnh hơn khẩu hiệu vì có tác dụng cưỡng chế? Ở Việt Nam, hiện vẫn có nhiều kẻ ở lứa tuổi mà “Tiên học lễ” vừa được áp vào, cứ thấy đèn đỏ là đi, thấy đèn xanh thì dừng lại, vì giật mình nhìn thấy CSGT đứng ở bên kia đường…

Tệ hơn, “khẩu hiệu” liệu có phải là một niềm hy vọng vào một phong cách “chữa mẹo”, xuất phát từ hy vọng dùng một thứ “thuốc bắc”, “thuốc tiên” nào đó chữa khỏi trong nháy mắt một căn bệnh trầm kha, đã di căn từ lâu lắm, thỉnh thoảng bộc phát. Hay chí ít, nó cũng làm được việc của một số thứ kháng sinh, chặn bệnh lại, trùm vào “chăn”, rồi hết nhiệm kỳ của “Tôi”, bệnh cũ lại tái ngộ với chúng ta?

Khẩu hiệu có đem lại hiệu quả giáo dục?, Tin tức trong ngày, Khau hieu dem lai hieu qua cho giao duc, khau hieu, dao ly, gia tri cua khau hieu, giao duc, bao.

Khẩu hiệu chắc chỉ có thể là phương tiện, không thể là mục đích.

Khẩu hiệu và Đạo lý

Như mọi phương tiện, khẩu hiệu dù “hay”, nếu mất thời gian tính, lệch pha với thời đại, nó sẽ trở thành cứng nhắc. Các nhà giáo dục học của một nước phát triển sẽ ngại “nhét” vào đầu trẻ em cái gì khuôn sáo, lại càng không muốn rập học sinh theo một khuôn (stereotype) nào đó. Họ chắc ngại giáo điều sẽ tạo nên các biến thái kiểu “Tiên học lờ, hậu học vờ” cho một xã hội của các giá trị giả. Xưa nay giáo điều và đạo đức giả vẫn là “anh em một nhà”.

Giáo dục phải là môi trường “động”, sáng tạo, tiến bộ, hiện đại, không thể là một cửa hàng đồ cổ.

Các phương tiện giáo dục về đạo lý rất quan trọng, nó giúp duy trì lương tâm, xây dựng các giá trị tinh thần, kiểu “có công mài sắt có ngày nên kim”…

Nhưng toàn bộ triết lý Khổng/Nho như tuột qua tôi (và không chỉ tôi) theo kiểu nước đổ đầu vịt, trong khi chỉ một khẩu hiệu của Việt Nam lại nhớ như in: “Thương người như thể thương thân”. Nhưng lương tâm của từng người chưa đủ, cần “lương tâm” của cả cộng đồng…

Trong môi trường pháp luật thượng tôn, khi các véc tơ, dù nhỏ, có thể “vô hướng” theo nghĩa được tự do tư tưởng như giá trị cao nhất của quyền con người, nhưng (những véc tơ này) chỉ biến thiên về cường độ và hướng trong một hệ quy chiếu mà loài người công nhận không bàn cãi: đó là khuôn khổ của pháp luật, của kỷ luật như kiểu Quy chế cư xử (của thầy, của trò) trong trường ở nhiều nước…

Có nên phân tích “vì sao các nước phát triển không có khẩu hiệu”? Hơi khó, vì ta chỉ có thể dùng phương pháp luận để xem xét cái đang có, khó mà xem xét cái không có. Chắc là nên xem xét khẩu hiệu (dành cho người lớn): “ (Hãy) Cải cách toàn hệ thống Giáo dục Việt Nam” thì hơn?

Theo Lê Đỗ Huy (Vietnamnet)

Nhận xét tin Khẩu hiệu có đem lại hiệu quả giáo dục?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Khẩu hiệu có đem lại hiệu quả giáo dục? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Khau hieu co dem lai hieu qua giao duc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Khẩu hiệu có đem lại hiệu quả giáo dục? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Giáo Dục của chuyên mục Giáo Dục.

Slogans are effective education?
Education Vietnam, world view, developed countries, the children's world, slogans, efficient, no, provide social, must be, learn, use, school, stuff

Slogans not guilty. The whole world uses it, at least in the context, certain period. Many used the slogan exhorted the crowd, so easily confused. The problem is that the slogan will be any effect, be construed by any object of the society. It has ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2910 Ca xa di diet ran doc
    Thời sự 24h(29/10): Cả xã đi diệt rắn độc

    Formosa nói gì về yêu cầu tháo dỡ miếu thờ?; Sơ tán nhiều hộ dân vì ‘hố tử thần’ xuất hiện; 7 siêu xe sung công "ế" vì bán đấu giá quá cao; "Mổ xẻ" các phương án cầu mới cạnh cầu Long Biên...

  • Thoi su 24h2810 Tiem nham nuoc cat cho 60 tre
    Thời sự 24h(28/10): Tiêm nhầm nước cất cho 60 trẻ

    Nội Bài, Tân Sơn Nhất: Thừa nhận tồi tệ, quyết chấn chỉnh?; Tiêm nhầm nước cất thay vì vắcxin cho 60 trẻ; Giai thoại Thuyết "buôn vua": Mỗi ngày xài một tỷ; Nổ nồi hơi lò bánh tráng, mái nhà bay lả tả... 

  • Thoi su tuan qua thai nhi vang khoi bung me sau TNGT
    Thời sự tuần qua: thai nhi văng khỏi bụng mẹ sau TNGT

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Bắt tạm giam nguyên Chủ tịch HĐQT Ocean Bank; Mở lại phiên xử vụ TMV Cát Tường trong tháng 11; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn...

  • Thoi su 24h2610 Haivlcom bi rut giay phep vinh vien
    Thời sự 24h(26/10): Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn

    Tình hình chữa bệnh của ông Bá Thanh khả quan; Thực hư khối vàng 300 tỷ trấn yểm mộ nhà đại gia; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn"; Tai nạn giao thông, thai nhi văng khỏi bụng mẹ...

  • Thoi su 24h2510 Mien nhiem Chu tich Ocean Bank
    Thời sự 24h(25/10): Miễn nhiệm Chủ tịch Ocean Bank

    Nguyễn Văn Hải được xuất cảnh đi Mỹ vì lý do nhân đạo’; Ông Hà Văn Thắm mất chức chủ tịch Ocean Bank; Bất chấp lệnh cấm, Formosa vẫn tự ý xây miếu thờ; Rúng động mẫu nude Việt tố nhiếp ảnh gia sàm sỡ; Kẻ ném xác chị Huyền mơ thấy 2 con nạn nhân; Hà Nội: Xe chở tiền đâm chết người qua đường...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 24/10.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1910 2510
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/10 - 25/10)

    Khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13; Bé gái chết bất thường ở bệnh viện; Nội Bài, Tân Sơn Nhất bị xếp hạng sân bay tệ nhất châu Á; Gửi iPhone qua bưu điện, nhận... 2 cục đá; Bác sĩ từ chối cấp cứu, bệnh nhân tử vong ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1910 2510
    Toàn cảnh Showbiz tuần (19/10 – 25/10)

    Đại sứ bảo vệ động vật hoang dã Thu Minh dùng mật gấu tươi, Vương miện Hoa hậu Việt Nam 2014 trị giá 2,5 tỷ đồng, Vợ cũ tố Lam Trường là người cha thiếu trách nhiệm, Yanbi miệt thị người đồng tính, Hồ Ngọc Hà bị loại tại MTV EMA 2014, Giang Hồng Ngọc đăng quang X - Factor - Nhân tố bí ẩn 2014, Loki Bảo Long bị tố bỏ thi vì yêu lăng nhăng, Nhạc phim do Sơn Tùng M-TP sáng tác lại bị tố đạo nhạc Hàn, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Orlando Bloom đang bí mật hẹn hò với Selena Gomez,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1910 2510
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/10 - 25/10)

    Xót lòng những vụ giết con rồi tự tử; Vụ Thẩm mỹ viện Cát Tường và những điều bất ngờ; Tử tù hiếp dâm tự tử 3 lần vì sợ tiêm thuốc độc; Chân tướng quân sư số một của ông trùm ma túy; “Siêu trộm” kim cương xuyên lục địa bị bắt giữ; Chuyện chưa kể về phiên toà xử “ông trùm” Khánh trắng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin The gioi noi bat tuan qua tu 19102510
    Tin Thế giới nổi bật tuần qua (từ 19/10-25/10)

    Vụ xả súng kinh hoàng tại tòa nhà quốc hội Canada; Hải quân Thụy Điển đã phát động một cuộc săn tìm tàu lạ trên biển; Giải mã một loạt diễn biến bí ẩn ở Triều Tiên; Bình luận xung quanh việc Trung Quốc mở rộng bãi Đá Chữ Thập ở Trường sa; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.