vietbao

Học “tại chức” nhằm mục đích gì?

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Khi đại biểu Quốc hội đặt vấn đề về chất lượng của hệ đào tạo tại chức, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Nguyễn Thiện Nhân đã tóm tắt câu trả lời đầy đủ ý, chỉ trong hai từ: “nguồn thu” và “nồi cơm” của các trường!

Hoc tai chuc nham muc dich gi

Nhiều cán bộ, công nhân ngoài giờ đi làm vẫn đến giảng đường đại học để nâng cao kiến thức, nghề nghiệp. Ảnh: Sài Gòn Giải Phóng.

Sau đó, Bộ GD - ĐT đã công bố dự thảo “Quy chế đào tạo đại học, cao đẳng hình thức vừa học vừa làm” (tại chức) để lấy ý kiến rộng rãi. Điểm nhấn được xem quan trọng nhất là: Thời gian học sẽ kéo dài hơn so với hệ chính quy từ 6 tháng tới 1 năm!

Hàng loạt vấn đề được đặt ra trước những động thái này của Bộ GD-ĐT: Hệ thống giáo dục tại chức trong nền giáo dục Việt Nam, bao gồm từ bậc giáo dục phổ thông đến bậc đại học, cao đẳng - nhắm tới mục tiêu gì trong việc đào tạo nguồn nhân lực? Nội dung chương trình học tại chức khác gì với chính quy? Hệ tại chức giữ vai trò gì trong “xã hội học tập” mà đất nước chúng ta đang vươn tới?

Chúng ta hiểu rằng, nền giáo dục của Việt Nam có quá nhiều bất cập khi đặt vấn đề hội nhập toàn cầu. Và rằng, đó sẽ là nỗi vất vả khôn lường mà tân Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Nguyễn Thiện Nhân phải gánh vác trong giờ phút lịch sử này của đất nước.

Ủng hộ Bộ trưởng, để tiếp sức cho ông có thể hoàn thành nhiệm vụ “chấn hưng giáo dục” mà mọi người dân đang mong chờ, đó cũng là sứ mệnh của những người làm báo.

Với tiền đề trên, chúng tôi xin đặt lại toàn cảnh mục tiêu, chương trình của bậc học tại chức trong nền giáo dục Việt Nam, nhằm tìm ra một hướng phát triển thực sự cho hệ đào tạo không kém phần quan trọng này.

Chưa rõ triết lý

Nguyên văn câu phát biểu của Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân trước Quốc hội: “Tổng số sinh viên tại chức chiếm gần 50% trong các đại học là nguồn thu quan trọng. Nếu siết lại ngay sẽ ảnh hưởng đến “nồi cơm”".

Vấn đề này phải bàn và phải có lộ trình, vì nếu siết lại ngay sẽ ảnh hưởng rất lớn tới các trường”. Hình như, khi phát biểu điều trên, Bộ trưởng cũng chưa hình dung trọn vẹn triết lý giáo dục của hệ đào tạo này.

Vậy nên, ngay tại “Diễn đàn” trên mạng Edu.net của Bộ GD-ĐT, có nhiều ý kiến đặt vấn đề: Vì sao Bộ trưởng không dám đập bể nồi cơm của giáo viên bậc đại học, còn với giáo viên phổ thông lại đưa ra dự thảo “cấm” dạy thêm - học thêm, tức đập bể nồi cơm của chúng tôi?

Một câu hỏi không dễ trả lời, bởi hệ đào tạo tại chức hiện nay được chính Bộ trưởng xem là không đơn giản: chỉ là “nồi cơm” của các trường! Chính với góc nhìn chưa thấu đáo, đã đưa đến tình trạng hệ đào tạo này không được chăm sóc đúng mức và bị “rẻ rúng” trong mắt xã hội với câu nói đầy miệt thị: “Dốt như chuyên tu, ngu như tại chức”! Một “tội đồ”, mà đáng ra nó không phải nhận lãnh!

Việt Nam đã chính thức công bố tiến tới một xã hội học tập. Nói cho dễ hiểu, đó là một xã hội mà người dân có cơ hội học tập suốt đời. Trong bất cứ giai đoạn nào của cuộc đời, người lao động cũng có điều kiện học tập, để nâng cao trình độ nghề nghiệp theo kịp với đà tiến như vũ bão của công nghệ. Và chính hệ đào tạo tại chức các cấp học trở thành cái xương sống cho xã hội học tập này phát triển.

Vì sao hệ đào tạo tại chức ở Việt Nam lại bị xã hội lại không được coi trọng?

“Bằng” tại chức: “bằng” chính quy rút ngắn

Tại nhiều quốc gia, hệ tại chức được xem như một hệ đào tạo thực hành độc lập, tách bạch khỏi hệ chính quy. Hệ đào tạo này đi từ bậc sơ cấp, trung cấp đến đại học và cả sau đại học, với một nội dung chương trình đào tạo nặng về thực hành, phục vụ trực tiếp cho nghề nghiệp. Hệ này khác hẳn hệ đào tạo chính quy, nặng về nội dung nghiên cứu.

Mục tiêu của hệ tại chức phục vụ cho những người đang đi làm, muốn nâng cao trình độ nghề nghiệp (chứ không phải trình độ nghiên cứu), hay muốn đổi nghề mới cho phù hợp hơn. Hoặc, người học không có khả năng về kinh tế, năng lực học vấn theo hệ tại chức để theo đuổi hệ chính quy.

Và, khi đang ở hệ đào tạo thực hành muốn chuyển sang hệ nghiên cứu chính quy thì dù ở bậc học nào cũng phải trải qua một kỳ học lấy chứng chỉ hoặc văn bằng bổ túc kiến thức. Tính liên thông là ở đây.

Nhìn lại hệ thống học tại chức ở Việt Nam, chúng ta thấy gì?

Bậc thấp nhất là Bổ túc văn hóa trong khối kiến thức phổ thông. Trước đây bậc học này chỉ dạy bốn môn và “đỉnh cao” một thời là học 2 năm 3 lớp. Nghĩa là, chỉ cần 2 năm sẽ kết thúc bậc trung học bổ túc! Gần như 100 người vào học thì trên 90% tốt nghiệp. Dư luận kêu ca rất nhiều về lỗ hổng kiến thức của những tú tài bổ túc kiểu này.

Hốt hoảng, Bộ GD-ĐT vội sửa bằng cách gần như bê nguyên si chương trình của hệ phổ thông và rút ngắn bớt một số kiến thức, thế là ra chương trình bổ túc! Với bằng tú tài bổ túc như vậy, học sinh thoải mái đi vào các đại học chính quy với một lỗ hổng kiến thức phổ thông khá lớn!

Mục tiêu của đại học tại chức là nhắm tới một bộ phận người lao động đang đi làm muốn nâng cấp trình độ, hoặc một bộ phận sinh viên không có khả năng theo bậc học chính quy. Tuy nhiên, với tư duy “đơn giản”, nội dung chương trình dạy ở hệ tại chức bậc đại học - cao đẳng - trung học chuyên nghiệp cũng chỉ là sự rút ngắn bớt chương trình mang nặng màu sắc nghiên cứu của hệ chính quy.

Chúng ta thử hình dung một nguồn nhân lực mà có kiến thức ở bậc phổ thông thiếu một chút, lên đại học lại bớt một ít, thì chất lượng sẽ như thế nào!?

Rõ ràng, chúng ta đã sai từ quan điểm khi hình thành hệ đào tạo này. Với hệ “vừa học, vừa làm”, nhất thiết nội dung chương trình đào tạo phải hướng kiến thức người học đến gần với nghề nghiệp mà họ đang làm hoặc sẽ chọn sau này. Họ không thể và càng không phải là cái “bóng mờ” của hệ đào tạo chính quy!

Một hệ thống đại học “lẩu thập cẩm”

Quả là không ngoa khi có nhà giáo đã phải thốt lên: “Hệ thống đại học của Việt Nam như cái lẩu thập cẩm. Bởi “tất tần tật” loại hình đào tạo đại học được nhốt chung vào một chuẩn chất lượng! Trong đó, đại học chính quy, đại học tại chức, đại học mở, đại học cộng đồng, đại học từ xa… đều chung một chương trình học, chỉ giảm phần nào kiến thức!”.

Điều này có đúng không, khi mỗi mô hình đào tạo có một đối tượng và yêu cầu học tập khác nhau!?

Với yêu cầu của thời đại, đại học hôm nay không thể chỉ dừng lại ở mô hình đào tạo tinh hoa nữa, yêu cầu phổ cập đại học là chuyện không thể tránh được trong bối cảnh của nền kinh tế tri thức. Do đó, đất nước nào dù giàu có đến đâu cũng không đủ sức phát triển chỉ một loại hình đại học tinh hoa (nghiên cứu), vừa lãng phí về tiền đầu tư, vừa không thể đáp ứng được khả năng học tập của người dân.

Bởi, năng lực học tập và hoàn cảnh học tập cũng như định hướng tương lai nghề nghiệp của mỗi người mỗi khác. Một nền đại học mềm dẻo là nền đại học đáp ứng được mọi hoàn cảnh học tập của người dân, đó mới thực sự là một xã hội học tập.

Trên cơ sở đó, hệ thống giáo dục “vừa học, vừa làm” phải được thiết kế lại một chương trình riêng nặng về thực hành, phù hợp cho những người đang đi làm, kể từ bậc học bổ túc văn hóa lên đến đại học, sau đại học. Có như thế, chúng ta mới không đẩy người học và dạy vào cái thế… “học giả, bằng thật”!

Mặt khác, vì là hệ đào tạo dành cho người đi làm đã có lương, do đó, việc ngành học này mang lại “nguồn thu” đáng kể cho các trường, thiết nghĩ cũng không có gì là bức xúc và cần phải “siết” lại cả.

Vấn đề chính là thiết kế lại toàn bộ hệ thống “vừa học, vừa làm” từ bậc bổ túc văn hóa lên tới sau đại học, với một triết lý rõ ràng cho hệ đào tạo này; cùng với nó là cơ cấu liên thông mềm dẻo giữa các hệ, loại hình đào tạo ở các cấp.

Xã hội học tập khuyến khích người ta học tập suốt đời, bất kỳ lúc nào thấy có nhu cầu “nâng cấp” kiến thức, việc mở thật nhiều các lớp “vừa học, vừa làm” là cần thiết, sao lại “siết”! Vấn đề là “mở” như thế nào? Kiểm soát ra sao?

Nếu tiếp tục cắt khúc nghiên cứu, với từng quy chế lẻ mẻ như hiện nay, mà không có một cái nhìn tổng thể, tận gốc sự việc - một căn bệnh lâu đời của ngành GD-ĐT - chúng tôi e rằng chỉ là sự giải quyết theo kiểu “xoa dầu cù-là” hớt ngọn theo đuôi dư luận xã hội!

Theo Mai Lan
Sài Gòn Giải Phóng

Việt Báo
Gạ du khách đi massage kích dục để trấn lột
Comment :Học “tại chức” nhằm mục đích gì?
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Học “tại chức” nhằm mục đích gì? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Hoc tai chuc nham muc dich gi ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Học “tại chức” nhằm mục đích gì? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Giáo Dục
Learning "in the" What's the purpose?
Ministry of Education, Vietnam, Nguyen Thien Nhan, job training, parliamentarians, social studies, for the purpose, in-service training, answers, study programs, knowledge, regular, ministers, complementary, People
When deputies questioned the quality of in-service training system, the Minister of Education and Training Nguyen Thien Nhan brief answer full attention, just in two words: "income" and "rice cooker" of the schools!.
Thí sinh nên chọn trường nào khi biết điểm THPT QG?

Sau khi Bộ GD&ĐT công bố điểm thi THPT quốc gia, thí sinh cần lưu ý việc xét tuyển vào các trường đại học.

Đề thi - Đáp án môn Địa lý kỳ thi Quốc gia

Sáng 3/7, các sĩ tử làm bài thi Địa lý, thời gian 180 phút - môn có số lượng thí sinh đứng thứ ba trong số năm môn tự chọn.

Bát nháo tư vấn du học
Bát nháo tư vấn du học

Tại TP Hồ Chí Minh, theo báo cáo của cơ quan chức năng, toàn thành phố hiện có khoảng 1.000 đơn vị tư vấn du học nhưng chỉ có 64 đơn vị được cấp phép.

  • Thoi su 24h258 Hanh ha con roi chup hinh gui cho vo
    Thời sự 24h(25/8): Hành hạ con rồi chụp hình gửi cho vợ

    Đi tìm lời giải cho cây chuối lạ cao 15 cm ra 6 bắp ở Huế; Những vụ tự sát thương mình và người thân để trục lợi bảo hiểm nổi tiếng; Quan Formosa xin rút kinh nghiệm, người Việt hào phóng bao dung; Hà Nội: Một tuần xử lý gần 200 ‘ma men’, người vi phạm bất ngờ; Xử phạt nồng độ cồn, nhân viên quán bia "mật báo" cho khách

  • Thoi su 24h248 Chat xac nguoi tinh bo bao tai o Sai Gon
    Thời sự 24h(24/8): Chặt xác người tình bỏ bao tải ở Sài Gòn

    Cứu một cụ bà trong đám cháy, thiếu úy CSGT nhập viện cùng nạn nhân; Cắt điện, nước của quán cà phê Xin Chào là sai quy định; Nhiều phi công xác nhận bị chiếu đèn laser khi hạ cánh xuống Tân Sơn Nhất; Sập hầm vàng ở Lào Cai: công bố danh tính 7 công nhân bị chết; Ẩn tình vụ vợ U60 thuê người đánh sảy thai cô giúp việc 19 tuổi

  • Thoi su 24h238 Gai tre thue chat chan tay truc loi
    Thời sự 24h(23/8): Gái trẻ thuê chặt chân tay trục lợi

    Xé áo, cắt tóc nhân tình ở phố: Nhân tình là "osin" của kẻ chủ mưu; Giám định ADN để nhận dạng 150 ngôi mộ bị xâm phạm; Vụ "tháp nghiêng" chờ sập: 3/4 hộ dân đã di dời; Dân không có quyền kiểm tra CSGT': Giám sát khác kiểm tra; Bạn gái trễ giờ lên máy bay, nam thanh niên xông vào đánh nhân viên hàng không

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142082016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/8/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t

  • Toan canh kinh te tuan 1408 20082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (14/08- 20/08/2016)

    Những dự án lọc dầu lớn phải bù lỗ tới hàng nghìn tỷ đồng, Bộ Công thương phản hồi về bộ nhiệm tại Sabeco, bảo mật tại các NH lớn, giá xăng tăng trở lại...Cùng với đó là những thông tin bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuần qua.

  • Tong hop tin Doi song tuan qua 15218
    Tổng hợp tin Đời sống tuần qua (15-21/8)

    Mới đây, lời cảnh báo được một vị phụ huynh đưa ra cùng với hình ảnh được cắt ra từ camera của lớp học mẫu giáo cho thấy một bé trai đang cố làm chuyện người lớn với bé gái trong giờ nghỉ trưa khiến nhiều bậc cha mẹ phải suy ngẫm.