Giảng dạy lịch sử địa phương sao cho hiệu quả?

Trong các môn học ở trường phổ thông, môn lịch sử có một vị trí rất quan trọng trong việc giáo dục tình cảm, đạo đức, lòng yêu quê hương đất nước cho học sinh (HS).


Đặc biệt việc cung cấp những sự kiện, nhân vật lịch sử gắn liền với thành phố, làng quê - nơi mà HS đang sinh sống sẽ có tác động mạnh mẽ đến tình cảm, tư tưởng của các em.

Chính vì đặc điểm đó, Bộ GD-ĐT đã dành một thời lượng nhất định trong chương trình môn lịch sử cho phần lịch sử địa phương (LSĐP) nhằm giúp các em hiểu biết, tự hào về lịch sử của địa phương mình đang sinh sống. Tuy nhiên, giáo viên bộ môn phải mất rất nhiều thời gian để phần soạn giảng của mình ngắn gọn nhưng vẫn dễ hiểu, giúp HS tiếp thu hiệu quả nhất. Vì theo phân phối chương trình của bộ, số tiết LSĐP chỉ chiếm từ 2 đến 4 tiết, cùng với việc hạn chế về tài liệu, giáo trình, cách thức giảng dạy… đã khiến các tiết này chưa thật sự đạt kết quả như mong muốn.

Những năm gần đây, Sở GD-ĐT TP.HCM có biên soạn tài liệu giảng dạy LSĐP, nhưng thực tế khi giảng dạy vẫn chưa thật sự thu hút HS vì còn thiếu sinh động, mang tính khái quát chung. Từ thực tế đó, chúng ta cần có những giải pháp đồng bộ hơn.

Nhằm góp phần nâng cao chất lượng dạy và học LSĐP tại các trường THCS trên địa bàn thành phố, trong phạm vi bài viết này chúng tôi xin mạnh dạn đưa ra một vài ý kiến sau đây.

Trong chương trình môn lịch sử ở khối lớp 7, các em đã tìm hiểu sự ra đời, tồn tại và phát triển của nhà Nguyễn về kinh tế, chính trị, xã hội, văn hóa, giáo dục… Nội dung môn lịch sử khối lớp 8 là kiến thức của giai đoạn thực dân Pháp xâm lược, ta mất dần ba tỉnh miền Đông rồi miền Tây Nam kỳ, nhân dân ta liên tiếp khởi nghĩa chống Pháp. Như vậy, trong chương trình lịch sử khối lớp 7-8, khi tìm hiểu về trường thi Hương Gia Định trong giai đoạn triều Nguyễn từ năm 1813 đến 1858, chúng ta có thể nhận thấy các sĩ tử Nam kỳ xuất thân từ các kỳ thi Hương đã có rất nhiều đóng góp to lớn cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước. Tiêu biểu là các thủ khoa Nguyễn Hữu Huân, Bùi Hữu Nghĩa; các cử nhân Phan Thanh Giản, Phan Văn Trị, Trương Gia Hội, Trần Xuân Hòa, Phan Văn Đạt, Nguyễn Thông… Những nhân vật lịch sử này không được nhiều thế hệ sau biết đến một cách cụ thể và đầy đủ, thậm chí chưa được chính xác.

Do đó, để HS ngày nay hiểu rõ hơn về cuộc đời và sự nghiệp của họ, thiết nghĩ ngoài sự vinh danh trong xã hội còn cần đưa vào nội dung giảng dạy LSĐP theo từng bậc học.

Thứ nhất, chúng ta có thể tổ chức theo từng khối lớp hoặc nhiều khối lớp với nhau. Có thể cho các em tìm hiểu giáo dục khoa cử ở Nam kỳ đã đào tạo những sĩ tử tiêu biểu nào? Kể tên các sĩ tử đó. Cho HS quan sát khu vực địa bàn các em sinh sống hoặc biết tại thành phố có ngôi trường, con đường, đền thờ, tượng đài… nào mang tên họ (ví dụ đường Âu Dương Lân (Q.8), đường Nguyễn Thông (Q.3), Trường THPT Nguyễn Hữu Huân (Q.Thủ Đức), cầu Trương Minh Giảng (Q.3)... Giáo viên nên tạo điều kiện cho các em tìm hiểu sơ lược về tiểu sử của các nhân vật này và những đóng góp của họ cho lịch sử, cho dân tộc.

Thứ hai, tổ chức cho các em tham quan những di tích lịch sử có liên quan như đền thờ các vị thủ khoa Nguyễn Hữu Huân (Tiền Giang), Âu Dương Lân (Tiền Giang), Phan Văn Trị (Giồng Trôm, Bến Tre), Phan Thanh Giản (Ba Tri, Bến Tre), Bùi Hữu Nghĩa (Cần Thơ)…

Thứ ba, giới thiệu HS tìm đọc một số tác phẩm viết về những nhân vật lịch sử tiêu biểu, hướng các em có cái nhìn toàn diện hơn về nhân vật này.

Thứ tư, sử dụng nhiều hình thức như viết bài thu hoạch, thi đố em, hái hoa dân chủ, thuyết trình, sưu tầm tài liệu… Sẽ thú vị và hiệu quả hơn nếu chúng ta kết hợp tổ chức tham quan, giảng các tiết LSĐP ngay tại các bảo tàng, khu trưng bày có hình ảnh và sự kiện liên quan đến những nhân vật lịch sử mà các em đang tìm hiểu.

Thứ năm, LSĐP cũng là một phần của lịch sử dân tộc nên giáo viên có thể lồng ghép vào bài giảng lịch sử trong chương trình học và có sự liên hệ thực tế tại từng địa phương.

Trên đây là vài đề xuất cho một vấn đề lịch sử cụ thể. Chương trình giảng dạy lịch sử ở bậc THCS hiện có rất nhiều nội dung phong phú, nhiều vấn đề lịch sử hấp dẫn. Sự nhiệt huyết, đầu tư kỹ lưỡng của giáo viên trong từng bài giảng là yếu tố quan trọng nhất giúp HS thêm yêu thích và dành nhiều đam mê hơn cho môn học rất thú vị này.

Sẽ thú vị và hiệu quả hơn nếu giáo viên kết hợp tổ chức tham quan, giảng các tiết LSĐP ngay tại các bảo tàng, khu trưng bày có hình ảnh và sự kiện liên quan đến những nhân vật lịch sử mà HS đang tìm hiểu.

VietBao.vn (Theo Giaoduc)

Video nổi bật

Thí sinh dự thi đại học sẽ được đăng ký nguyện vọng qua mạng
00:00 / --:--

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Đổi mới chương trình giáo dục phổ thông

Chương trình giáo dục phổ thông sẽ được thiết kế theo hướng loại bỏ những kiến thức quá khó, chưa cần thiết và nâng cao khả năng vận dụng vào thực tế, góp phần tích cực trong việc hình thành năng lực cho học sinh. Tuy vậy, một số chuyên gia cho rằng, đổi mới chương trình học nhất thiết phải đi cùng công tác đổi mới đội ngũ giáo viên.

“Cô giáo đặc biệt” gần 25 năm chở ước mơ trên xe lăn

Đã gần 25 năm trôi qua trên chiếc xe lăn cũ kỹ, người cô giáo tật nguyền vẫn lặng lẽ dạy học cho những đứa trẻ ở xóm nghèo tình thương. Với cô, lớp học là tài sản vô giá, là niềm vui sống mỗi ngày và là nơi để cô thấy rằng mình vẫn còn có ích cho đời.

Bài học đạo đức không ở đâu xa

Nhiều người thầy đang nỗ lực tìm cách đưa bài học đạo đức khô khan thành những cuộc trò chuyện xúc động, thân tình và thấm sâu vào tâm trí học trò

Nhận xét tin Giảng dạy lịch sử địa phương sao cho hiệu quả?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Giảng dạy lịch sử địa phương sao cho hiệu quả? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Giang day lich su dia phuong sao cho hieu qua ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Giảng dạy lịch sử địa phương sao cho hiệu quả? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Vấn Đề của chuyên mục Giáo Dục.

Teaching local history so effective?


CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Giáo Dục


  • Thoi su tuan qua Can bo cam dau nhom toi pham
    Thời sự tuần qua: Cán bộ cầm đầu nhóm tội phạm

    Bộ Y tế đề xuất bổ sung 'quyền được chết'; Kinh hoàng Sapa: Khách sạn 3 sao chém 46 triệu ngủ đêm 30/4; Chi 120 triệu cho quản giáo để gọi điện trong tù; Hà Nội: Nữ giám đốc bị sát hại tại nhà; Hỗn loạn chưa từng có ngày công viên nước miễn phí; Cán bộ thuế cầm đầu ổ nhóm tội phạm...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su 24h234 Dung chua benh kieu ban on
    Thời sự 24h(23/4): "Đừng chữa bệnh kiểu ban ơn!'

    Bộ Y tế đề xuất bổ sung 'quyền được chết'; Bê bết Phương Nam, Trầm Bê làm lớn ở Sacombank; Sai sót trong pano kỷ niệm ngày 30/4 tại Hà Nội; Chi 120 triệu cho quản giáo để gọi điện trong tù; Mất trộm 1,4 tỷ đồng trong két sắt siêu thị Maximart ...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 23/4.

  • Thoi su 24h224 Can bo cam dau nhom toi pham
    Thời sự 24h(22/4): Cán bộ cầm đầu nhóm tội phạm

    Hà Nội: Đâm chết người giữa phố, xe khách bỏ chạy; Rúng động Hà Tĩnh: Vợ chồng 8X lừa đảo 120 tỷ; Bộ Y tế đề xuất bổ sung 'quyền được chết'; Nhóm thanh niên sàm sỡ tại CV nước Hồ Tây có thể bị xử lý; Xà cừ đổ trên phố Hà Nội, một nữ sinh bị thương; Bóc mẽ hoa hậu tự phong và người mẫu chém gió... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 22/4.

  • Thoi su 24h214 Ke giet nu giam doc la chong
    Thời sự 24h(21/4): Kẻ giết nữ giám đốc là chồng

    Hà Nội tái khẳng định xét tuyển vào lớp 6; Danh sách người mẫu bán dâm cho đại gia… rất dài; Trang phục hở táo bạo của diva U50 Hồng Nhung; Xe chở bia gặp nạn, bia tràn ngập mặt đường; Đâm xe kinh hoàng tại Tây Nguyên, 6 người chết; Đường dây mua bán trẻ sơ sinh ở Sài Gòn lãnh án...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/4.

  • Thoi su 24h204 Hon loan hiem co tai CV nuoc Ho Tay
    Thời sự 24h(20/4): Hỗn loạn hiếm có tại CV nước Hồ Tây

    Kể lại cảnh hỗn loạn hiếm có tại công viên nước Hồ Tây; Khánh Thi tự tin khỏa thân bên người tình trẻ; Liệt sĩ trở về sau 50 năm hy sinh; Hà Nội: Nữ giám đốc bị sát hại tại nhà; Hạ sát PGĐ ngân hàng vì bị sỉ nhục…không tìm được gái...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 20/4.

  • Ket cuc buon cua thu uong ruou trong gioi tre
    Kết cục buồn của “thú” uống rượu trong giới trẻ

    Giữa mâm chỉ bày vỏn vẹn bát nước chấm, hai chục chiếc chân vịt luộc vừa được mua với giá 20 nghìn đồng nhưng chai rượu voodka cỡ lớn của Thủy (nam sinh trường Đại học Xây dựng Hà Nội) và nhóm bạn đã vơi đi phân nửa...

  • Hon loan o cong vien nuoc Ho Tay
    Hỗn loạn ở công viên nước Hồ Tây

    Chen lấn, xô đẩy, bất chấp nguy hiểm trèo rào chỉ vì được tắm miễn phí sẽ đem đến những bài học xấu xí cho trẻ nhỏ...

  • Tranh cai quy dinh nop tien de thoat an tu hinh
    Tranh cãi quy định nộp tiền để thoát án tử hình

    Nhận thức của xã hội và cả thẩm phán về mục đích áp dụng hình phạt là nhằm trừng trị, răn đe hơn là giáo dục phòng ngừa. ------------ Xem thêm: Tranh cãi quy định nộp tiền để thoát án tử hình, http://vietbao.vn/tp/Tranh-cai-quy-dinh-nop-tien-de-thoat-an-tu-hinh/10916606/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Phi cong va tiep vien VNA bi bat tai Han Quoc
    Phi công và tiếp viên VNA bị bắt tại Hàn Quốc

    Cục Hàng không VN đang tiến hành rà soát lại tất cả các khâu soi chiếu an ninh tại Cảng Hàng không Quốc tế Nội Bài để lãm rõ nguyên nhân phi công và tiếp viên Vietnam Airlines có thể “qua mặt” anh ninh vận chuyển 6kg vàng từ..

  • Dieu chinh gia dich vu y te
    Điều chỉnh giá dịch vụ y tế

    Theo phân tích từ Bộ Y tế, việc điều chỉnh giá dịch vụ y tế, đối với người bệnh có thẻ bảo hiểm y tế (BHYT) được lợi đầu tiên vì được thụ hưởng dịch vụ y tế chất lượng tốt hơn...

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1904 2504
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/04 - 25/04)

    Tranh cãi quy định nộp tiền để thoát án tử hình; “Ngáo đá” và những hành vi cuồng loạn; Đại gia mua dâm người mẫu: Có gan chơi không có gan chịu; Cảnh báo: Trộm đột nhập đã vào “mùa”; Tử hình sát thủ tuổi 20 liên tiếp cướp, giết 3 người; Phút ăn năn của nữ sinh cầm dao đâm bạn để trả thù cho em gái;......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tong hop Doi song tuan qua 194 254
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (19/4 - 25/4)

    Trào lưu nhắn tin "Em yêu anh" gửi chồng đang tạo nên cơn sốt khắp cộng đồng mạng; Vụ hỗn loạn ở CV nước Hồ Tây và những bài học rút ra cho các bậc phụ huynh; Những câu chuyện tình cảm động; Những tấm gương người tốt việc tốt trong đời sống; Nhiều câu chuyện đáng suy ngẫm cùng rất nhiều những thông tin an toàn thực phẩm đáng chú ý tuần qua...

  • Nghin le chuyen tuan qua 1904 2504
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/04 - 25/04)

    Hỗn loạn ở công viên nước Hồ Tây; Ngành Y kỳ vọng đổi màu trang phục để bác sĩ không bị oan; Bộ Y tế đề xuất bổ sung quyền được chết; Công bố đường dây nóng phản ánh giao thông dịp nghỉ lễ 30/4; Những hình ảnh lịch sử ngày 30/4... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 194 254
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/4 - 25/4)

    Thảm họa lật thuyền khiến 900 người chết ở Địa Trung Hải; Thủ tướng Hàn Quốc, Lee Wan-koo đã tuyên bố từ chức; các hành động hung hăng của Trung Quốc trên biển Đông và phản ứng của Mỹ - Nhật.... là những tin tức chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 1904 25042015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 19/04 - 25/04/2015

    Thanh tra Tổng Cục Thuế vừa yêu cầu Metro phải giảm lỗ 335 tỷ đồng, truy thu thuế tới 62 tỷ đồng theo đó tổng giá trị vi phạm cần xử lý đã lên tới 507 tỷ đồng, người dân đang rất "sốc" khi nhận được hóa đơn tiền điện tháng 4 vì số tiền phải trả thêm quá nhiều tiền so với tháng trước dù cùng số tiêu thụ, năm 2014 ngành đường sắt thu được 400 tỉ nhưng chi lên tới 2.000 tỉ đồng/năm gấp 5 lần khoản thu, ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 19/04 - 25/04/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-1904-25042015/2147556119/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn