GS Nguyễn Mạnh Tường qua hồi ức của Hữu Ngọc

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Năm 1936, một “cơn giông tố” xảy ra trong học đường khiến giới học sinh các trường công và tư thục ở Hà Nội xôn xao náo động.

Trong một thời gian ngắn, nhiều trí thức trẻ tuổi từ Pháp về nước, họ mang theo những bằng cấp cao như Nguyễn Văn Huyên – Tiến sĩ Văn khoa và Tiến sĩ Luật khoa; Phạm Duy Khiêm – Thạc sĩ Văn khoa; Hoàng Xuân Hãn – Thạc sĩ Toán học; Nguyễn Xiển – Cử nhân Toán học…

Trong đó nổi tiếng nhất là Nguyễn Mạnh Tường với hai bằng Tiến sĩ Văn khoa và Luật khoa trong cùng một năm 1932 khi “ông nghè” mới 22 tuổi…

Một trong những học sinh thời bấy giờ được trực tiếp thụ giáo những ông nghè, ông cử tân khoa này là nhà văn hóa Hữu Ngọc.

Ngày 24/12, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội tổ chức Hội thảo khoa học kỷ niệm 100 năm ngày sinh GS.TS Nguyễn Mạnh Tường (1909 – 2009) – nguyên Phó Hiệu trưởng nhà trường. TS xin giới thiệu những kỷ niệm về thầy Nguyễn Mạnh Tường do nhà văn hóa Hữu Ngọc – nguyên Giám đốc nhà xuất bản Thế giới kể.

Ông nghè tân khoa dạy Tú tài

Mô tả ảnh.
Thầy Nguyễn Mạnh Tường

Thầy Nguyễn Mạnh Tường hơn thế hệ chúng tôi khoảng 10 tuổi.

Đào tạo học sinh bản xứ vào ban Tú tài ở Việt Nam lúc bấy giờ chỉ có Trường Bưởi ở Hà Nội, Trường Khải Định ở Huế, và Trường Petrus Ký ở Sài Gòn.

Thành ra, thi vào Trường Bưởi – Cao đẳng Tiểu học đã khó, thi vào ban Tú tài càng khó hơn vì tất cả miền Bắc chỉ có 1 trường.

Năm 1936, khi tôi 18 tuổi, thi vào trường Bưởi, ban Tú tài, thì có một sự thay đổi, một điều đặc biệt chưa bao giờ có.

Trường Bưởi trước kia cũng có ban Tú tài, gọi là Baclocal tức là Tú tài bản xứ. Chương trình học đặc biệt, ở Việt Nam khác với ở Paris.

Bắt đầu từ năm 1936, Tú tài bản xứ chuyển sang theo đúng chương trình của Paris (Pháp) – là Baccalanect Metropoliteir tức là Tú tài Tây.

Điều này có lợi cho chúng tôi, vì chương trình học được giảm nhẹ hơn. Còn từ năm 1935 trở về trước, chương trình Tú tài bản xứ rất nặng. Học sinh phải học gộp cả Văn học, Triết học và Toán học. Tú tài Tây thì chia ra, một bên Tú tài ban Toán, một bên Tú tài ban Triết học.

Nhưng cũng có một cái hơi thiệt, bởi vì trong chương trình cũ học đậm cả về văn hóa chữ Hán, văn hóa Đông phương. Thế hệ chúng tôi học Tú tài Tây có cái lợi và cái bất lợi như thế.

Điều đặc biệt nữa vào năm 1936 là lần đầu tiên những sinh viên người Việt được đào tạo chính thức bên Pháp trở thành Thạc sĩ, Tiến sĩ bắt đầu dạy ở ban Tú tài. Trước kia ban Tú tài không có giáo sư người Việt. Nay thì có các các ông Nghè tân khoa như: Nguyễn Văn Huyên, Nguyễn Mạnh Tường, Nguyễn Xiển, Hoàng Xuân Hãn, Phạm Duy Khiêm…

Đợt đầu dạy trường Bưởi có các thầy: Nguyễn Văn Huyên, Nguyễn Mạnh Tường, Nguyễn Xiển, Hoàng Xuân Hãn… Còn dạy bên Albert Saurraut là ông Phạm Duy Khiêm. Sau này về dạy trường Bưởi có ông Ngụy Như Kontum…

Người mở ra chân trời tri thức

Mô tả ảnh.
Đoàn đại biểu Việt Nam đi dự Hội nghị Hòa Bình ở Vienne (1952).
Người đứng giữa ôm cặp tài liệu là Luật sư Nguyễn Mạnh Tường.

Tôi học Tú tài Tây năm thứ nhất và năm thứ nhì được thầy Nguyễn Mạnh Tường dạy Văn học Pháp. Học sinh chúng tôi ngày đó thường hay so sánh thầy Nguyễn Văn Huyên với thầy Nguyễn Mạnh Tường. Hai thầy là bạn thân với nhau nhưng phong cách giảng dạy khác nhau.

Thầy Nguyễn Mạnh Tường có lẽ đã làm Trạng sư nên cách phát biểu hùng hồn, không cần giấy tờ gì, nói thao thao bất tuyệt. Không có giấy tờ gì cả mà thầy nói cứ thấy như nước suối chảy. Học sinh mê cái đó.

Còn thầy Nguyễn Văn Huyên thì ăn nói nhỏ nhẹ như người nói chuyện trong nhà, và khi giảng bài luôn có tài liệu trước mắt. Hai phong cách của hai ông thầy khác nhau.

Có lẽ bản thân tôi chịu ảnh hưởng thầy Nguyễn Mạnh Tường. Sau này, tôi làm công tác đối ngoại văn hóa, trình bày các vấn đề với những người nước ngoài, hay đi dạy học... thì tôi cũng bắt chước phong cách thầy Nguyễn Mạnh Tường: Nói không có giấy tờ gì cả!

Lần đầu tiên, chúng tôi được học một ông giáo sư người Việt Nam ở Pháp về, có cái nhìn rộng, thoáng... Thầy đặt ra những vấn đề có tính chất sâu sắc khiến cho chúng tôi cũng mở mang ra nhiều. Đó đúng là tinh thần bậc học Tú tài và mở cửa ra cho tinh thần của bậc Đại học. Trong khi ở bậc Cao đẳng Tiểu học, học thuộc lòng và tiếp thu những kiến thức là chính. Lên đến bậc Tú tài, kiến thức sâu rộng hơn, có tính chất bao quát quốc tế hơn và nhất là khi học sang ban Tú tài Triết học.

Học lên ban Tú tài Triết học, tôi lại học thầy Nguyễn Mạnh Tường về Văn học hiện đại của Pháp. Nhờ được học thầy nên đầu óc tôi mở mang ra nhiều và tiếp xúc được những luồng tư tưởng hiện đại nhất của Pháp với những nhân vật như: Gide, Vaulerry, Baudel…

Thầy Nguyễn Mạnh Tường đã có sức ảnh hưởng khá sâu sắc đối với học sinh nói chung và đối với riêng tôi buổi đầu. Tôi được mở mang trí tuệ một cách bao quát, sâu sắc; tiếp xúc với những vấn đề lớn của văn hóa Pháp, văn hóa phương Tây. Nhờ vậy, tôi có một cơ sở kiến thức rất vững vàng để từ đó tôi đọc thêm và phát triển thêm.

Sau này khi thầy Nguyễn Mạnh Tường không dạy nữa, mà chuyển sang biên soạn sách giáo khoa cùng bạn tôi là anh Nguyễn Đình Nam (mới mất), chúng tôi có nhiều lần đến thăm thầy ở nhà riêng (34 Tăng Bạt Hổ).

Tôi rất tiếc tài năng và sự uyên bác của thầy không được "khai hoa kết quả".

  • Hữu Ngọc (Kiều Mai Sơn ghi)

********************

Tu thư: tức biên soạn sách giáo khoa – Giáo sư Nguyễn Mạnh Tường về công tác tại Nhà xuất bản Giáo dục và Viện Khoa học Giáo dục (chú thích của KMS).

Việt Báo
Comment :GS Nguyễn Mạnh Tường qua hồi ức của Hữu Ngọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết GS Nguyễn Mạnh Tường qua hồi ức của Hữu Ngọc bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết GS Nguyen Manh Tuong qua hoi uc cua Huu Ngoc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc GS Nguyễn Mạnh Tường qua hồi ức của Hữu Ngọc ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Giáo Dục
GS Nguyen Manh Tuong through the recollections of Huu Ngoc
Nguyen Manh Tuong, Huu Ngoc, Professor Nguyen Manh Tuong, Nguyen Van Huyen, Hanoi, Vietnam, public and private, baccalaureate students, we, culture, University Grapefruit, memories, teachers, science
1936, a "storm" that occurs in the school's students in public schools and private schools in Hanoi tumultuous uproar ..
Thí sinh nên chọn trường nào khi biết điểm THPT QG?

Sau khi Bộ GD&ĐT công bố điểm thi THPT quốc gia, thí sinh cần lưu ý việc xét tuyển vào các trường đại học.

Đề thi - Đáp án môn Địa lý kỳ thi Quốc gia

Sáng 3/7, các sĩ tử làm bài thi Địa lý, thời gian 180 phút - môn có số lượng thí sinh đứng thứ ba trong số năm môn tự chọn.

Bát nháo tư vấn du học
Bát nháo tư vấn du học

Tại TP Hồ Chí Minh, theo báo cáo của cơ quan chức năng, toàn thành phố hiện có khoảng 1.000 đơn vị tư vấn du học nhưng chỉ có 64 đơn vị được cấp phép.

  • Thoi su 24h2306 Cha om con 28 thang tuoi nhay lau tu tu
    Thời sự 24h(23/06): Cha ôm con 28 tháng tuổi nhảy lầu tự tử

    Tai nạn thảm khốc trên đèo Prenn: Cấm xe lưu thông vào ban đêm; Nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại: "Buôn" 4 phút; Cặp bồ với "chồng nhà người ta", cô gái trẻ bị lột áo ngay tại nơi làm việc; Thảm sát Bình Phước: Gian nan nộp tiền khắc phục hậu quả; Thanh Hoá: Phát hiện nhầm con sau 4 năm vì cha mẹ trắng trẻo, con ngăm đen

  • Thoi su 24h2206 Hung thu giet hai nu sinh lop 12
    Thời sự 24h(22/06): Hung thủ giết hại nữ sinh lớp 12

    Nhận đỡ đầu con của Đại tá Trần Quang Khải tới năm 18 tuổi; Đằng sau người đàn bà chạy xe ôm 'ghê gớm' ở bến xe Gia Lâm; Nữ sinh trường Cao đẳng Công thương mất tích bí ẩn hơn nửa tháng; Trục lợi từ video khoe thân qua Facebook Live ở Việt Nam; Tai nạn kinh hoàng, xe cứu thương nát đầu, 10 người thương vong

  • Thoi su 24h2106 100 dan choi phe ma tuy trong khach san
    Thời sự 24h(21/06): 100 dân chơi phê ma túy trong khách sạn

    Hàng loạt bé trai Hà Nội dưới 5 tuổi dễ trở thành “thái giám”; Phạt nặng xe không treo khẩu hiệu: Nặng bệnh hình thức; Đã có ‘vòng kim cô’, chủ dự án BOT hết thời ‘tay không bắt giặc’; TNGT 7 người chết: Hàng nghìn HS nghẹn ngào tiễn đưa 3 cô giáo; Hi hữu ở HN: Chủ say rượu ngủ giữa đường, chó nhất quyết đứng trông

  • Thoi su 24h2006 Co dau xinh dep mat tich khi tam
    Thời sự 24h(20/06): Cô dâu xinh đẹp mất tích khi tắm

    Máy bay CASA 212 bị nạn: Ngóng đợi tin các anh trở về đất Mẹ; Tai nạn ở đèo Prenn 7 người chết: Nhiều sai phạm cần khởi tố vụ án ; Vỡ hồ chứa nước đãi titan: Hàng loạt sai phạm chỉ được coi là "thiếu sót"?; Vụ đánh ghen tại bigc quận Hà Đông, Hà Nội: Hành vi “có tổ chức” sẽ bị xử lý nghiêm!;

  • Thoi su 24h1706 Phan no co giao tat bom bop vao mat tre
    Thời sự 24h(17/06): Phẫn nộ cô giáo tát bôm bốp vào mặt trẻ

    Máy bay chở chín người tìm Su-30MK2 mất tích; Nửa đêm, bị kẻ lạ mặt ném mắm tôm vào nhà "khủng bố" tinh thần?; Đã tìm được thi thể phi công Trần Quang Khải; Phẫn nộ clip cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi; Bùng nổ các vụ đánh ghen: Trước hả hê, sau hối hận; CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt: Bức xúc!

  • Thoi su 24h1606 Danh ghen kinh hoang o Ha Dong
    Thời sự 24h(16/06): Đánh ghen kinh hoàng ở Hà Đông

    CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt; Mẹ 9x bỏ xác con gái ở bụi keo: Bán xe máy, quay lại xin làm phụ hồ; Cuộc sống hiện tại của 3 cha con bé trai bị bỏ rơi ở quán phở; Hơn 1.000 người tìm phi công Su-30 từ Hà Tĩnh đến Thái Bình; Gia cảnh của mẹ trẻ bị tố giả khổ lên mạng xin sữa cho con rồi đem bán

  • Thoi su 24h1506 Con rai vang ma quanh dam cuoi bo
    Thời sự 24h(15/06): Con rải vàng mã quanh đám cưới bố

    Chốt hạn đường sắt Cát Linh-Hà Đông:Phi thường hay phi thực tế?; Dòi trong cơm KTX ĐHQG: Chắc nuốt vài chục con vào bụng rồi!; Sữa Meiji Nhật Bản ở Việt Nam có thể là hàng giả; "Cò" dịch vụ đăng ký xe máy: Đưa 3,8 triệu đồng, 30 phút sau có giấy tờ!; Bé trai bị cắn tím người: Hiệu trưởng trường MN đến tận nhà xin lỗi

  • Thoi su 24h1406 MB tiem kich Su30MK2 mat lien lac
    Thời sự 24h(14/06): MB tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc

    Đường sắt Cát Linh-Hà Đông lại thất hứa: Lỗi phía Việt Nam?; Phượt thủ người Anh mắc sai lầm gì khi leo núi ở Sa Pa?; Máy bay tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc trong khi bay huấn luyện; Nữ sinh tử vong sau truyền nước: Phòng khám Thành Mỹ chịu trách nhiệm?; Rò rỉ khí độc amoniac ở hãng nước đá, nhiều người chạy tán loạn;

  • Thoi su 24h1306 Co gai bi sat hai nhet trong bao tai
    Thời sự 24h(13/06): Cô gái bị sát hại, nhét trong bao tải

    Tranh cãi về chất phenol "cực độc" trên cá nục; Báo động giới trẻ hồn nhiên mua "bóng cười" bằng mạng sống; Chồng nổi máu ghen dùng dao kề cổ vợ gây náo loạn Hà Nội; Đã xác định nguyên nhân nữ sinh 20 tuổi tử vong sau khi truyền nước; Dân xếp hàng chờ nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại

  • Nghin le chuyen tuan qua 1906 25062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 19/06 - 25/06/2016

    9 quân nhân trên Casa 212 đã hy sinh; Tai nạn thảm khốc ở đèo Prenn - Đà Lạt; An toàn hàng không sân bay Nội Bài bị uy hiếp vì tia lazer; Một giáo viên “phản pháo” việc tuyển dụng vợ phi công Khải; Những vụ đánh ghen lột trần tình địch giữa phố ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 196 256
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (19/6 - 25/6)

    Căn bệnh cướp mạng gần 5.000 phụ nữ Việt mỗi năm; Sử dụng điều hòa quá lạnh làm tăng nguy cơ đột quỵ và tử vong; 10 thực phẩm Trung Quốc chuyên gia Mỹ khuyên tránh xa; Chuyên gia chia sẻ bài thuốc hạ sốt cho trẻ bằng cây nhà lá vườn;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 196256
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/6-25/6)

    Người Anh lựa chọn rời EU; bão tử thần tấn công Trung Quốc, 898 người thương vong; Chủ tịch Kim Jong Un tự tin tên lửa Triều Tiên đã có thể đánh trúng Mỹ'; Tổng thống Indonesia họp kín bàn cách phá 'đường lưỡi bò'... là những tin đáng chú ý trong tuần này.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 126 186
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (12/6 - 18/6)

    Cô gái 20 tuổi tử vong sau khi được truyền dịch; Cá nục nhiễm chất cực độc phenol; Bé gái 5 tuổi liệt mặt vì mẹ bật điều hoà suốt đêm; Con bị tật bẩm sinh, đừng chậm trễ... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1206 18062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 12/06 - 18/06/2016

    Máy bay Su-30, CASA gặp nạn trên biển; Bé trai 2 tuổi bị bỏ rơi cùng lá thư tuyệt vọng; Cá nục nghi nhiễm chất Phenol cực độc; Hot girl bị đánh ghen lột đồ tại siêu thị Big C Hà Đông; Cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1206 1806
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/06 - 18/06)

    Đánh ghen "hội đồng" trước BigC Hà Đông; Toàn cảnh vụ dùng ô tô truy sát, nã đạn ở Hải Dương; Những bí mật đường dây cá độ nghìn tỷ của chủ salon ôtô; Từ chối chuyện chăn gối, chồng bị vợ đánh đến chết; Thầy tu trẻ vướng chuyện ái tình đẫm máu và nước mắt;....là những tin đáng chú ý.

  • Su kien quoc te noi bat 56116
    Sự kiện quốc tế nổi bật (5/6-11/6)

    Trung Quốc ráo riết xây dựng hải đăng ở Trường Sa; Nga có thể đánh bại NATO trong 60 giờ; Tổng thống Obama hậu thuẫn mạnh mẽ cho bà Hillary Clinton; Trung Quốc sẽ xây trạm nghiên cứu khổng lồ dưới Biển Đông... là những tin đáng chú ý trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 0506 11062016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (05/06 - 11/06/2016)

    Bộ Tài chính tiếp tục yêu cầu BIDV, Vietinbank phải trả cổ tức bằng tiền mặt; Vinalines xin thanh lý 6 con tàu; Bầu Đức viết tâm thư xin cổ đông thời gian vượt khó; lãi suất cho vay mua nhà ở xã hộixuống còn 4,8%...Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện

  • Nghin le chuyen tuan qua 0506 11062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 05/06 - 11/06/2016

    Phượt thủ người anh tử nạn khi leo Fansipan; Chìm tàu du lịch trên sông Hàn; Cá chết nổi trắng hồ Hoàng Cầu; Cột điện mọc xuyên nhà dân giữa Hà Nội; Ớn lạnh thứ ma dược mới núp bóng thuốc lá thơm; Lộ diện đường dây mua chứng chỉ tiếng Anh có 1-0-2 tại Ninh Bình... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.