GS Nguyễn Mạnh Tường qua hồi ức của Hữu Ngọc

Năm 1936, một “cơn giông tố” xảy ra trong học đường khiến giới học sinh các trường công và tư thục ở Hà Nội xôn xao náo động.

Trong một thời gian ngắn, nhiều trí thức trẻ tuổi từ Pháp về nước, họ mang theo những bằng cấp cao như Nguyễn Văn Huyên – Tiến sĩ Văn khoa và Tiến sĩ Luật khoa; Phạm Duy Khiêm – Thạc sĩ Văn khoa; Hoàng Xuân Hãn – Thạc sĩ Toán học; Nguyễn Xiển – Cử nhân Toán học…

Trong đó nổi tiếng nhất là Nguyễn Mạnh Tường với hai bằng Tiến sĩ Văn khoa và Luật khoa trong cùng một năm 1932 khi “ông nghè” mới 22 tuổi…

Một trong những học sinh thời bấy giờ được trực tiếp thụ giáo những ông nghè, ông cử tân khoa này là nhà văn hóa Hữu Ngọc.

Ngày 24/12, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội tổ chức Hội thảo khoa học kỷ niệm 100 năm ngày sinh GS.TS Nguyễn Mạnh Tường (1909 – 2009) – nguyên Phó Hiệu trưởng nhà trường. TS xin giới thiệu những kỷ niệm về thầy Nguyễn Mạnh Tường do nhà văn hóa Hữu Ngọc – nguyên Giám đốc nhà xuất bản Thế giới kể.

Ông nghè tân khoa dạy Tú tài

Mô tả ảnh.
Thầy Nguyễn Mạnh Tường

Thầy Nguyễn Mạnh Tường hơn thế hệ chúng tôi khoảng 10 tuổi.

Đào tạo học sinh bản xứ vào ban Tú tài ở Việt Nam lúc bấy giờ chỉ có Trường Bưởi ở Hà Nội, Trường Khải Định ở Huế, và Trường Petrus Ký ở Sài Gòn.

Thành ra, thi vào Trường Bưởi – Cao đẳng Tiểu học đã khó, thi vào ban Tú tài càng khó hơn vì tất cả miền Bắc chỉ có 1 trường.

Năm 1936, khi tôi 18 tuổi, thi vào trường Bưởi, ban Tú tài, thì có một sự thay đổi, một điều đặc biệt chưa bao giờ có.

Trường Bưởi trước kia cũng có ban Tú tài, gọi là Baclocal tức là Tú tài bản xứ. Chương trình học đặc biệt, ở Việt Nam khác với ở Paris.

Bắt đầu từ năm 1936, Tú tài bản xứ chuyển sang theo đúng chương trình của Paris (Pháp) – là Baccalanect Metropoliteir tức là Tú tài Tây.

Điều này có lợi cho chúng tôi, vì chương trình học được giảm nhẹ hơn. Còn từ năm 1935 trở về trước, chương trình Tú tài bản xứ rất nặng. Học sinh phải học gộp cả Văn học, Triết học và Toán học. Tú tài Tây thì chia ra, một bên Tú tài ban Toán, một bên Tú tài ban Triết học.

Nhưng cũng có một cái hơi thiệt, bởi vì trong chương trình cũ học đậm cả về văn hóa chữ Hán, văn hóa Đông phương. Thế hệ chúng tôi học Tú tài Tây có cái lợi và cái bất lợi như thế.

Điều đặc biệt nữa vào năm 1936 là lần đầu tiên những sinh viên người Việt được đào tạo chính thức bên Pháp trở thành Thạc sĩ, Tiến sĩ bắt đầu dạy ở ban Tú tài. Trước kia ban Tú tài không có giáo sư người Việt. Nay thì có các các ông Nghè tân khoa như: Nguyễn Văn Huyên, Nguyễn Mạnh Tường, Nguyễn Xiển, Hoàng Xuân Hãn, Phạm Duy Khiêm…

Đợt đầu dạy trường Bưởi có các thầy: Nguyễn Văn Huyên, Nguyễn Mạnh Tường, Nguyễn Xiển, Hoàng Xuân Hãn… Còn dạy bên Albert Saurraut là ông Phạm Duy Khiêm. Sau này về dạy trường Bưởi có ông Ngụy Như Kontum…

Người mở ra chân trời tri thức

Mô tả ảnh.
Đoàn đại biểu Việt Nam đi dự Hội nghị Hòa Bình ở Vienne (1952).
Người đứng giữa ôm cặp tài liệu là Luật sư Nguyễn Mạnh Tường.

Tôi học Tú tài Tây năm thứ nhất và năm thứ nhì được thầy Nguyễn Mạnh Tường dạy Văn học Pháp. Học sinh chúng tôi ngày đó thường hay so sánh thầy Nguyễn Văn Huyên với thầy Nguyễn Mạnh Tường. Hai thầy là bạn thân với nhau nhưng phong cách giảng dạy khác nhau.

Thầy Nguyễn Mạnh Tường có lẽ đã làm Trạng sư nên cách phát biểu hùng hồn, không cần giấy tờ gì, nói thao thao bất tuyệt. Không có giấy tờ gì cả mà thầy nói cứ thấy như nước suối chảy. Học sinh mê cái đó.

Còn thầy Nguyễn Văn Huyên thì ăn nói nhỏ nhẹ như người nói chuyện trong nhà, và khi giảng bài luôn có tài liệu trước mắt. Hai phong cách của hai ông thầy khác nhau.

Có lẽ bản thân tôi chịu ảnh hưởng thầy Nguyễn Mạnh Tường. Sau này, tôi làm công tác đối ngoại văn hóa, trình bày các vấn đề với những người nước ngoài, hay đi dạy học... thì tôi cũng bắt chước phong cách thầy Nguyễn Mạnh Tường: Nói không có giấy tờ gì cả!

Lần đầu tiên, chúng tôi được học một ông giáo sư người Việt Nam ở Pháp về, có cái nhìn rộng, thoáng... Thầy đặt ra những vấn đề có tính chất sâu sắc khiến cho chúng tôi cũng mở mang ra nhiều. Đó đúng là tinh thần bậc học Tú tài và mở cửa ra cho tinh thần của bậc Đại học. Trong khi ở bậc Cao đẳng Tiểu học, học thuộc lòng và tiếp thu những kiến thức là chính. Lên đến bậc Tú tài, kiến thức sâu rộng hơn, có tính chất bao quát quốc tế hơn và nhất là khi học sang ban Tú tài Triết học.

Học lên ban Tú tài Triết học, tôi lại học thầy Nguyễn Mạnh Tường về Văn học hiện đại của Pháp. Nhờ được học thầy nên đầu óc tôi mở mang ra nhiều và tiếp xúc được những luồng tư tưởng hiện đại nhất của Pháp với những nhân vật như: Gide, Vaulerry, Baudel…

Thầy Nguyễn Mạnh Tường đã có sức ảnh hưởng khá sâu sắc đối với học sinh nói chung và đối với riêng tôi buổi đầu. Tôi được mở mang trí tuệ một cách bao quát, sâu sắc; tiếp xúc với những vấn đề lớn của văn hóa Pháp, văn hóa phương Tây. Nhờ vậy, tôi có một cơ sở kiến thức rất vững vàng để từ đó tôi đọc thêm và phát triển thêm.

Sau này khi thầy Nguyễn Mạnh Tường không dạy nữa, mà chuyển sang biên soạn sách giáo khoa cùng bạn tôi là anh Nguyễn Đình Nam (mới mất), chúng tôi có nhiều lần đến thăm thầy ở nhà riêng (34 Tăng Bạt Hổ).

Tôi rất tiếc tài năng và sự uyên bác của thầy không được "khai hoa kết quả".

  • Hữu Ngọc (Kiều Mai Sơn ghi)

********************

Tu thư: tức biên soạn sách giáo khoa – Giáo sư Nguyễn Mạnh Tường về công tác tại Nhà xuất bản Giáo dục và Viện Khoa học Giáo dục (chú thích của KMS).

Việt Báo

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Còn nhiều băn khoăn trước kỳ thi THPT quốc gia

Sau khi Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) công bố Dự thảo Quy chế kỳ thi THPT quốc gia và tuyển sinh đại học cao đẳng năm 2015, nhiều thí sinh và giáo viên vẫn còn nhiều băn khoăn trước một kỳ thi sắp tới.

Mê hoặc vì mức lương khủng khi du học Nhật Bản

 Trong khi công ty tư vấn khẳng định thu nhập có được từ việc làm thêm sẽ trang trải toàn bộ chi phí học tập và sinh hoạt ở Nhật Bản thì Bộ GD-ĐT tuyên bố ngược lại.

Băn khoăn việc mở rộng thang điểm

Còn ít ngày nữa, Bộ Giáo dục và Ðào tạo (GD và ÐT) sẽ công bố chính thức Quy chế tổ chức kỳ thi THPT quốc gia. Quy chế này quy định cụ thể về tổ chức kỳ thi và xét công nhận tốt nghiệp THPT. Sau khi dự thảo quy chế được thông báo rộng rãi, nhiều chuyên gia, nhà giáo, nhà khoa học đã có những ý kiến đóng góp tâm huyết.

Nhận xét tin GS Nguyễn Mạnh Tường qua hồi ức của Hữu Ngọc

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết GS Nguyễn Mạnh Tường qua hồi ức của Hữu Ngọc bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết GS Nguyen Manh Tuong qua hoi uc cua Huu Ngoc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc GS Nguyễn Mạnh Tường qua hồi ức của Hữu Ngọc ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Giáo Dục của chuyên mục Giáo Dục.

GS Nguyen Manh Tuong through the recollections of Huu Ngoc
Nguyen Manh Tuong, Huu Ngoc, Professor Nguyen Manh Tuong, Nguyen Van Huyen, Hanoi, Vietnam, public and private, baccalaureate students, we, culture, University Grapefruit, memories, teachers, science

1936, a "storm" that occurs in the school's students in public schools and private schools in Hanoi tumultuous uproar ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Giáo Dục


  • Thoi su 24h2901 Vu trom xang may bay cuc lon
    Thời sự 24h(29/01): Vụ trộm xăng máy bay cực lớn

    'Trực thăng chao đảo rồi chúi xuống đất'; Bắt băng trộm xăng máy bay cực lớn ở TP.HCM; 20 xác linh trưởng khô bốc mùi trên xe khách; Lời khai rúng động của học sinh giết nam ca sĩ; Trung úy cảnh sát bị nghi phạm buôn ma túy bắn chết... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 29/1.

  • Thoi su 24h2801 Roi may bay 4 phi cong hy sinh
    Thời sự 24h(28/01): Rơi máy bay, 4 phi công hy sinh

    22 người vào quy hoạch Bộ Chính trị, Ban Bí thư; Trực thăng rơi ở TP.HCM, 4 phi công hy sinh; Bắt nguyên Chủ tịch HĐQT Ocean Bank; Hung thủ 15 tuổi giết hại nam ca sĩ ở Sài Gòn; Bắt lô ma túy 20 tỷ ở sân bay...

  • Thoi su 24h2701 Nam ca si bi sat hai da man
    Thời sự 24h(27/01): Nam ca sĩ bị sát hại dã man

    Xe cứu thương bỏ mặc thai phụ tử vong giữa đường?; Nam ca sĩ tử vong trong tình trạng khỏa thân; Vụ biệt thự trong rừng Hải Vân: Tướng công an xin lỗi; Mỹ Tâm nói gì về "người tình tin đồn" 70 tuổi?...

  • Thoi su 24h2601 Vu no rung dong ca pho
    Thời sự 24h(26/01): Vụ nổ rúng động cả phố

    Đà Nẵng có tân Chủ tịch UBND TP; "Nói không với nằm ghép: Dân lo bị xuất viện sớm; Nghệ An: Phát hiện xác hổ 140kg đang ướp lạnh; Không khởi tố vụ tai nạn thảm khốc 9 người chết; Bắt gần nửa tấn lòng thối đang trên đường tiêu thụ; Cựu phi công Việt Nam nói thật chuyện lương thưởng... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 26/1.

  • Thoi su tuan qua Dai hy thanh dai tang sau tai nan
    Thời sự tuần qua: Đại hỷ thành đại tang sau tai nạn

    Tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%; Cục trưởng Cục Đường sắt chết trong phòng làm việc; Xử phạt VTV 40 triệu đồng vì sai phạm của Điều ước thứ 7; Thưởng Tết thấp nhất là 30 ngàn đồng; Xăng giảm tới 1.900 đồng/lít...

  • Benh vien cam ket khong nam ghep
    Bệnh viện cam kết không nằm ghép

    Lần đầu tiên 13 bệnh viện trung ương ký cam kết chấm dứt tình trạng bệnh nhân nằm ghép, đảm bảo 1 bệnh nhân/giường bệnh. Tuy nhiên xung quanh cam kết này vẫn còn nhiều băn khoăn.

  • Tao My gay chet nguoi da ve Viet Nam
    Táo Mỹ gây chết người đã về Việt Nam?

    Loại vi khuẩn nguy hiểm nhiễm trong táo Mỹ có thể nhiễm trong nhiều loại thực phẩm quan trọng thường xuất hiện trong bữa ăn hàng ngày. ------------ Xem thêm: Táo Mỹ gây chết người đã về Việt Nam?, http://vietbao.vn/tp/Tao-My-gay-chet-nguoi-da-ve-Viet-Nam/7063625/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tinh hinh buon lau dien bien phuc tap
    Tình hình buôn lậu diễn biến phức tạp

    Thời điểm gần Tết Nguyên đán hàng năm luôn là thời điểm nhạy cảm, cao điểm của nạn buôn lậu

  • Danh hai Thuy Nga to chong no nan lua gat
    Danh hài Thúy Nga tố chồng nợ nần, lừa gạt

    Mấy ngày vừa qua, những trang nhật ký của danh hài Thúy Nga chia sẻ chuyện cô bị “chồng hờ” lừa lấy 350.000 USD rồi bỏ trốn và lấy danh nghĩa của cô để lừa đảo rất nhiều người đã làm dấy lên rất nhiều luồng ý kiến. Giới..

  • Thong diep Lien bang My nam 2015
    Thông điệp Liên bang Mỹ năm 2015

    Tổng thống Mỹ nói về trang hoàng kim mới của lịch sử nước Mỹ nơi họ sẽ cùng đồng minh sống vững mạnh. Và Nga sẽ lụi tàn trong sự cô lập? ------------ Xem thêm: Thông điệp Liên bang Mỹ năm 2015, http://vietbao.vn/tp/Thong-diep-Lien-bang-My-nam-2015/7048259/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn