Đổi mới giáo dục đại học bắt đầu từ giảng viên

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

- "Bài toán cứ luẩn quẩn loanh quanh ở chỗ: Muốn nâng cao chất lượng giáo dục thì trước hết phải ở người thầy. Nhưng người thầy thì lại tự mình không sẵn sàng. Điều kiện cho người thầy nâng cao thì thiếu đủ mọi thứ" GS TSKH Vũ Minh Giang, Trưởng ban ĐH - Hội đồng Quốc gia Giáo dục, bức xúc.

Doi moi giao duc dai hoc bat dau tu giang vien
SV trường ĐH Khoa học Tự nhiên trong lễ tốt nghiệp THÁNG 6/2006.Ảnh: Trung Kiên

GS Giang hiện là Phó Giám đốc ĐHQG Hà Nội. Ông cho rằng cải cách giáo dục phải nhắm đến những mục tiêu cụ thể. Không thể vì quá bức xúc nên cái gì cũng phải nâng cao hay đổi mới được.

Khi đổi mới chưa thực sự là nhu cầu nội tại

Người Việt Nam, kể cả những người phê phán mạnh mẽ nhất tư tưởng bằng cấp vẫn mong và tìm mọi cách cho con vào ĐH. Nhu cầu rất lớn. Số trường hạn chế. Sức ép phải vào trường ĐH rất cao nên các trường không cần đổi mới vẫn tuyển được đủ chỉ tiêu. Hơn nữa, hiện không ai chỉ ra cho các trường ĐH thấy mình đang đứng ở đâu. Chính vì vậy, các trường ĐH không có, hoặc ít có nhu cầu đổi mới.

Cần phải có những chính sách tác động để buộc các trường phải đổi mới với những yêu cầu cụ thể, thời gian cụ thể. Bây giờ, không còn là lúc khuyến khích mà bắt buộc phải đổi mới. Tuy nhiên, nếu đổi mới không bắt nguồn từ chính nhu cầu nội tại của các trường thì rất khó đạt hiệu quả như mong muốn.

Đổi mới từ đâu?

Đối với giáo dục ĐH, đổi mới căn bản, quan trọng nhất là đổi mới đội ngũ cán bộ giảng dạy. Đây là khâu mở đầu cho tất cả các khâu - GS Vũ Minh Giang khẳng định.

Đổi mới không có nghĩa là thay thầy này bằng thầy khác. Mà, làm sao để các thầy ý thức được việc đổi mới quan niệm về giáo dục ĐH, đổi mới cách thức lên lớp, đổi mới suy nghĩ về vai trò của người SV.

Với điều kiện hiện có, làm sao thầy có thể mua nổi sách tham khảo với giá sách hiện nay. Thầy kiếm thêm thu nhập ở đâu ngoài lương? (lương rất thấp). Chỉ bằng cách dạy thêm nhiều giờ, dạy càng nhiều giờ càng tốt. Vậy thì thời gian đâu mà ngẫm nghĩ, mà nghiên cứu, mà đọc sách, mà đổi mới phương pháp. Bài toán cứ luẩn quẩn loanh quanh ở chỗ: Muốn nâng cao chất lượng thì trước hết phải ở người thầy. Nhưng người thầy thì lại tự mình không sẵn sàng. Điều kiện cho người thầy nâng cao thì thiếu đủ mọi thứ. Định mức lao động, chế độ giảng dạy, bồi dưỡng và nghiên cứu khoa học hiện vẫn áp dụng theo quyết định từ năm... 1978. Chế độ thâm nhập thực tế, trao đổi học thuật, tham gia hội thảo... chưa được quy định rõ. Không có quy định cụ thể về mức độ được phép làm việc ngoài trường đối với giảng viên...

GS Phạm Minh Hạc, nguyên Bộ trưởng Bộ GD-ĐT đưa ra con số đáng chú ý. Những năm 1990, Việt Nam có 10 vạn SV và 2,4 vạn giảng viên. Giờ đây, con số này tăng lên với 1 triệu sinh viên và hơn 4 vạn giảng viên.

Mục tiêu chưa cụ thể

Các trường ĐH danh tiếng trên thế giới đào tạo SV với 3 mục tiêu:

Trang bị những kiến thức khoa học về ngành theo học. Đó là lượng kiến thức cần biết và những phương pháp giúp SV xử lý những vấn đề liên quan đến chuyên ngành của mình.

Dạy cho SV với năng lực chuyên môn của mình có thể thích ứng được với các yêu cầu của xã hội. Đem những hiểu biết ra để giải quyết những vấn đề xã hội tuỳ theo sức cá nhân.

Góp phần hoàn thiện một công dân có trình độ văn hóa cao.

Ở ta, không phải không có những mục tiêu đó nhưng lại được biểu hiện bằng những mục tiêu to lớn như: trung thành với tổ quốc, xây dựng xã hội chủ nghĩa... Cho nên, đôi khi chính người dạy và người học thấy mình đang thực hiện một mục tiêu quá lớn nhưng không rõ cụ thể là gì.

Thử so sánh SV VN với 3 mục tiêu nêu trên.

Thứ nhất, SV của ta thường nặng về được trang bị những kiến thức cụ thể. Thầy cô cũng "say mê" dạy những kiến thức cụ thể, tức là những hiểu biết của mình mà chưa chú ý đúng mức đến việc dạy nghề cho SV.

Thứ 2, kiến thức của giảng viên thường không được cập nhật và cũng tương đối xa rời thực tiễn cuộc sống. Vì vậy, trừ những người tự lăn vào xã hội từ sớm, còn nếu chỉ học ở trên lớp, khả năng thích ứng với xã hội của SV khá thấp. Làm sao để bài giảng của thầy gắn với xã hội là một câu hỏi không dễ trả lời.

Thứ 3, Những công dân có trình độ văn hóa cao phải được trang bị những phẩm chất đặc biệt. Ví dụ như hướng tới sự sáng tạo; Có trách nhiệm với xã hội cao hơn người khác; tính trung thực trong khoa học. Các trường ĐH ở ta dường như nghiễm nhiên coi đây là phần việc và trách nhiệm của các cấp học trước ĐH hoặc của bản thân SV.

Chúng ta chưa có giải pháp để đào tạo theo nghĩa toàn diện với 3 mục tiêu như vậy. Do đó, cho đến nay, người ta hay nói đến chuyện thầy đọc trò chép. Vì chúng ta chưa có mục tiêu cụ thể.

"Trò chấm điểm thầy"

Thời gian gần đây, chúng ta nghe nhiều đến cụm từ "trò chấm điểm thầy". Những người ủng hộ cho rằng đây mới là dân chủ, là tôn trọng người học. Những người phản đối thì nghĩ, với truyền thống tôn sư trọng đạo của phương Đông thì việc đó không nên. Vậy "trò chấm điểm thầy" có phải là một phương pháp hiệu quả để đánh giá chất lượng giảng viên?

Việc lấy ý kiến của học viên, về bản chất nó chỉ đảm bảo được sự hài lòng của học viên về phương pháp giảng dạy của học viên. Còn chất lượng thực sự của giảng viên được đánh giá qua tiêu chí là tỷ lệ đỗ của học viên qua các kỳ thi.

Ở ta, hầu hết là thầy dạy môn nào ở lớp nào thì cũng là người ra đề thi cho môn đó ở lớp đó. Vậy, kết quả thi chỉ là sự kiểm tra của thầy đối với những kiến thức đã dạy chứ khồng đánh giá được chất lượng giảng dạy của thầy.

Xây dựng được một quy chuẩn đánh giá chính xác chất lượng giảng viên ở các trường ĐH phải chăng là một biện pháp hữu hiệu để nâng cao chất lượng đào tạo?! Chừng nào không lượng hóa được kết quả thì còn lúng túng trong công tác đánh giá.

GS Vũ Minh Giang cho rằng từ "đánh giá" hay "chấm điểm" nghe nặng nề. Chính xác hơn nên dùng từ phản hồi (feed back). Feed back hiểu theo nghĩa rộng là những phản hồi, chứ không phải là đánh giá của người học với người thầy và còn cần được mở rộng ra là feed back của xã hội đối với nhà trường.

Chất lượng của nơi đào tạo những giáo viên tương lai

SV chính là đối tượng được đào tạo ở cấp phổ thông. Những thầy giáo phổ thông được cung cấp bởi các trường sư phạm. Vì vậy đổi mới ở trường sư phạm là cực kỳ quan trọng.

Các trường sư phạm của ta hiện nay chú trọng phương pháp giảng dạy nên giáo viên tương lai không có điều kiện đi sâu vào chuyên ngành. Phương pháp giảng dạy là một khái niệm trừu tượng thì được giảng dạy nhiều. Các kiến thức về chuyên ngành thì lại không được trang bị đầy đủ.

Vì vậy mới dẫn đến hiện tượng các giáo viên được tập huấn sách giáo khoa nâng cao để đi dạy. Phần lớn các thầy dạy đại học lại chính là những người viết những sách giáo khoa nâng cao đó!

Những vấn đề ngoài hệ thống giáo dục

GS Giang cho rằng, vấn đề lớn cần tính là những tác động của hệ thống. Có những nội dung ngoài ngành giáo dục nhưng lại có tác động rất mạnh đến ngành giáo dục.

Ví dụ hệ thống tuyển chọn công chức. Việc tuyển chọn những người có năng lực, có tài; cơ chế sử dụng tác động không nhỏ tới việc nâng cao chất lượng đào tạo ở các trường đại học, cao đẳng.

Chúng ta ra sức đổi mới chương trình, nâng cao chất lượng đào tạo, đổi mới phương pháp giảng dạy nhưng sử dụng và đánh giá những sản phẩm đó như thế nào?

Nếu coi việc đổi mới giáo dục là một sự nghiệp lớn, có tác động mạnh đến sự phát triển của đất nước thì chúng ta phải đổi mới đồng bộ toàn hệ thống.

Liệu, việc đổi mới giáo dục đại học có phải bắt đầu từ những người thầy? Làm thế nào để đánh giá chính xác năng lực giảng dạy của các giảng viên đại học? Đội ngũ giảng viên cần phải đổi mới những gì? Mời các bạn tham gia thảo luận trên diễn đàn của TS và trong chương trình 8h tối thứ 6 trên kênh VTV2, phát sóng trực tiếp vào ngày 11/8/2006. Mời quý vị thảo luận và đặt câu hỏi tại đây

  • TS và VTV2

Mời bạn tham gia theo cách sau:

Việt Báo
Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Video được xem nhiều nhất

Cận cảnh cô giáo vùng cao tới trường mùa mưa bão
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Dạy bơi cho trẻ: Sao mãi chần chừ!

Mỗi ngày trung bình có hơn 9 trẻ em Việt Nam chết đuối. Bộ GD-ĐT đã đặt mục tiêu dạy đại trà bơi lội cho học sinh tiểu học nhưng hơn 5 năm qua, đề án mới dừng ở việc thí điểm

Phụ huynh “chịu chết” với lời khen danh hiệu cuối năm của con

Đã sang năm thứ hai các trường thực hiện đánh giá khen thưởng học sinh tiểu học theo Thông tư 30/2014/TT-BGDĐT. Thay vì đánh giá xuất sắc, giỏi, tiên tiến như trước đây, cách ghi giấy khen theo phương thức mới khiến nhiều phụ huynh... “chịu chết” với các loại kiểu danh hiệu “hiểu sao cũng được”.

Nhận xét tin Đổi mới giáo dục đại học bắt đầu từ giảng viên

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Đổi mới giáo dục đại học bắt đầu từ giảng viên bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Doi moi giao duc dai hoc bat dau tu giang vien ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Đổi mới giáo dục đại học bắt đầu từ giảng viên ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Giáo Dục.

renew higher education beginning teachers
improve quality, higher education, teaching methods, equipped, colleges of education, issues, innovations, teachers, teachers, social objectives, in particular, college, work, own

- just u0026quot; vicious problem around is: To improve the quality of education must first human teacher. But then the teacher himself ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Giáo Dục


  • Thoi su 24h2804 Ca chet do thuy trieu do chua thuyet phuc
    Thời sự 24h(28/04): Cá chết do thủy triều đỏ chưa thuyết phục

    Xử lý nghiêm, thậm chí truy tố nếu để xảy ra ngộ độc do ăn cá chết; Nắng nóng bất thường tại TP.HCM: Trẻ nhỏ đổ bệnh, người già đột qụy; Chuyên gia phản bác nguyên nhân thuỷ triều đỏ làm chết cá; Phát hiện công nhân tráo đổi, làm mới hạn bánh quy hết date; Cháy chung cư ở Linh Đàm: Trẻ vạ vật ngủ ngoài đường

  • Thoi su 24h2704 Be trai bi me ep uong thuoc doc da chet
    Thời sự 24h(27/04): Bé trai bị mẹ ép uống thuốc độc đã chết

    Cá chết bất thường ở Vũng Áng: Thêm 5 thợ lặn nhập viện; Thảm án ở Hải Dương: Bé trai 8 tuổi bị mẹ đẻ ép uống thuốc độc đã chết; Giả mạo facebook nữ sinh bị cưa chân để lừa đảo: Lỗi tại nhà hảo tâm; Dân "tố" nước có mùi hôi, GĐ nước sạch bảo "Đun lên là hết"; Hành trình 18 năm vật vã tìm "tiếng người" cho con gái

  • Thoi su 24h2604 Nam thanh nien o HN bi sat hai da man
    Thời sự 24h(26/04): Nam thanh niên ở HN bị sát hại dã man

    Người nhái lặn 200m dưới kênh đen ngòm ô nhiễm để tìm két sắt; Có nên ăn hải sản khi cá chết hàng loạt ở miền Trung?; Thủy ngân trong không khí Hà Nội: "Khói xe chỉ là nghi ngờ"; Bỏ chất cấm độc hại: Thái Lan mất 6-7 năm, Việt Nam chỉ 6-7 tháng; Hà Nội: Lại một chung cư có nước sạch "sạch" như... nước cống!

  • Thoi su 24h2504 Tre bi bao hanh Noi dau tinh than
    Thời sự 24h(25/04): Trẻ bị bạo hành - Nỗi đau tinh thần

    Những cô gái bị xử tội... hiếp dâm; ‘Ai đầu độc cá cũng phải bị xử lý’!; Nằm rạp xuống đất khi thanh niên quăng mìn ra đường; Trẻ em bị bạo hành: Những nỗi đau về thể xác và tinh thần; Từ những vụ tống tình, tiền bằng ảnh 'nóng': Bài học cho giới trẻ... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 25/04/2016.

  • Thoi su 24h2204 Thanh nien lay bua giet nguoi yeu
    Thời sự 24h(22/04): Thanh niên lấy búa giết người yêu

    Công an nóng vội bỏ qua, còn ta nóng vội thì ra vào tù; Vì sao có những miếng thịt bò lại ánh lên màu 7 sắc cầu vồng?; Mỗi ngày cả trăm người đi taxi "thất lạc hành lý"; Số phận như bóng ma của các cô gái Việt bị bán sang Trung Quốc; Lún vào đa cấp liên tỉnh, tiền tỉ bốc hơi

  • Xon xao nhung vu chong danh vo gay phan no
    Xôn xao những vụ chồng đánh vợ gây phẫn nộ

    Bạo lực gia đình từ lâu là một vấn đề nhức nhối trong xã hội, trong đó đáng báo động nhất là tình trạng bạo lực phụ nữ.

  • Sot virus trieu chung va cach dieu tri
    Sốt virus - triệu chứng và cách điều trị

    Bệnh nhân sốt virus có thể khỏi sau 5-7 ngày điều trị. Tuy nhiên, nếu không phát hiện sớm và điều trị kịp thời, bệnh có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. ------------ Xem thêm: Sốt virus - triệu chứng và cách điều trị, http://vietbao.vn/tp/Sot-virus-trieu-chung-va-cach-dieu-tri/13168970/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Dan ba Viet kho nhat the gioi
    Đàn bà Việt khổ nhất thế giới?

    Trên đời này, chỉ có cha mẹ mới có thể hi sinh vì con cái! Đừng nghĩ mình có thể thay đổi được người khác. Sống vì mình đi, thương mình đi, sáng suốt lên, đừng vì sợ thị phi, sợ không làm được mà sống chịu đựng cả đời. Ai bị..

  • Vu chu quan bi xu ly hinh su
    Vụ 'chủ quán bị xử lý hình sự"

    Ông Tấn thuê mặt bằng ở huyện Bình Chánh để bán cà phê, ăn sáng, cơm trưa... nhưng lại bị phạt tiền vì nhiều lý do rồi bị truy tố vì chậm đăng ký kinh doanh...

  • Tang thue moi truong voi xang dau
    Tăng thuế môi trường với xăng dầu?

    Đại diện Bộ Tài chính khẳng định, hiện Bộ Tài chính chưa có kế hoạch trình Chính phủ về điều chỉnh tăng thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu.

  • Toan canh kinh te tuan 244 3004
    Toàn cảnh kinh tế tuần (24/4 -30/04)

    Trong buổi lễ Kỷ niệm 65 năm ngày thành lập ngành Ngân hàng Việt Nam, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu ngành điều hành linh hoạt lãi suất, kiềm chế lạm phát, đẩy mạnh tái cơ cấu; theo cách tính của Việt Nam, sau 4 tháng, lạm phát đang dừng ở mức 1,33%; mức lương của người lao động tại Việt Nam là 384-582 USD/tháng.

  • Su kien quoc te noi bat 244304
    Sự kiện quốc tế nổi bật (24/4-30/4)

    Mỹ chi 38 tỷ USD cho phòng thủ tên lửa trong 5 năm tới; một phần tài liệu Panama bí mật sẽ được công bố vào tháng 5; Bà Clinton, ông Trump đứng trước chiến thắng lớn ở 5 bang; Nhật Bản ngơ ngác mất hợp đồng tàu ngầm 39 tỷ USD... là những tin chính trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2404 29042016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 24/04 - 29/04/2016

    Cá chết hàng loạt tại vùng biển miền Trung; Sự thật về thông tin có thủy ngân lơ lửng trong không khí Hà Nội; Gió thổi đổ cột điện cao thế 500kV; Phản cảm cảnh chân dài mặc bikini 2 mảnh câu khách ở siêu thị tại HN; Cá chết, thuỷ ngân, chất cấm - người Việt sống sao... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 244 304
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (24/4 - 30/4)

    Tác động khủng khiếp của ô nhiễm không khí đến sức khỏe; 100% xúc xích Vietfoods chứa chất gây ung thư; Những món khoái khẩu mùa hè dễ gây ngộ độc nhất; Bé 6 tuổi dậy thì sớm vì được mẹ cho ăn một món liên tục trong 2 năm;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 2443042016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (24/4-30/4/2016)

    Nhiều khi cha mẹ đã vô tình 'xâm hại' con mà không hay biết; cảnh giác trước những chiêu 'móc túi' của thợ điều hòa; vấn nạn dùng chất cấm trong chăn nuôi; cá chết khiến người dân không dám ăn hải sản...Cùng với những câu chuyện về tình yêu, hạnh phúc gia đình với ý nghĩa sâu xa khiến chúng ta phải suy ngẫm nhiều hơn là các