Thứ hai, 01 Tháng mười hai 2008, 07:52 GMT+7

Dạy và học nghề phổ thông, "phao cứu sinh" kẻ lười

Bộ GD - ĐT vừa ban hành văn bản hướng dẫn việc tổ chức thi và cấp giấy chứng nhận nghề phổ thông (NPT) năm học 2008-2009. Điều đó có nghĩa là vấn đề dạy và học NPT vẫn được coi trọng. Thực tế, việc này lại chỉ thực sự cần thiết cho người dạy và người học với ý nghĩa “phao cứu sinh”.

"Phao cứu sinh" nguồn thu

Học sinh có giấy chứng nhận NPT được cộng điểm khuyến khích trong kỳ thi tốt nghiệp THPT. Ảnh: Phạm Hải

Theo quy định, việc dạy NPT cho HS do các trung tâm kỹ thuật tổng hợp hướng nghiệp dạy nghề (viết tắt: TT) cấp huyện phụ trách. Nhưng hiện nay, tỉ lệ TT cấp huyện đạt chuẩn về cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ cho nhu cầu dạy và học nghề còn quá ít. Đội ngũ giáo viên thì càng đáng lo ngại cả về số lượng lẫn chất lượng. Có anh là giáo viên văn được điều động sang làm giám đốc TT rồi dạy nghề luôn. Nội dung chương trình thì tụt hậu. Có phụ huynh xem tập học nghề nuôi trồng thủy sản của con xong, nói: “Nếu áp dụng kiến thức này vào thực tế thì đầm tôm của cha trắng đáy”.

Trách nhiệm của các TT là hướng nghiệp, dạy nghề cho cả cộng đồng chứ không phải riêng cho HS ở trường trung học. Nhưng hiện nay, có rất ít người không phải là HS theo học ở các TT vì thực tế là sau khi học nghề ở đây xong thì không thể hành nghề được, chỉ trừ mỗi chuyện là học và thi ở đây để có bằng A, B tin học; còn liên kết với doanh nghiệp để đào tạo nghề cho công nhân là chuyện cực hiếm.

Cho nên, đối tượng chủ yếu của các TT chính là học sinh đang học ở trường trung học. Bây giờ nếu các em không còn có nhu cầu học NPT thì các TT sẽ có rất nhiều thời gian nhàn rỗi, và đương nhiên, cũng mất đi một khoản thu nhập không nhỏ.

"Phao cứu sinh" điểm tốt nghiệp

TIN LIÊN QUAN
Với HS, giấy chứng nhận NPT thực sự là “ phao cứu sinh”, giúp các em vượt qua các kỳ thi tốt nghiệp. Không chỉ là những HS có học lực yếu hoặc trung bình mà cả HS khá giỏi cũng vậy. Cha mẹ bỏ ra một khoản tiền không phải nhỏ (học phí, mua vật liệu thực hành, lệ phí thi...) để con mình học NPT không có lý do nào khác ngoài chuyện “kiếm trước một vài điểm ăn chắc” cho kỳ thi tốt nghiệp sắp tới.

Các trường động viên HS học NPT cũng không ngoài mục đích là sẽ có thêm nhiều HS tốt nghiệp nhờ vào việc cộng điểm khuyến khích do có chứng chỉ nghề phổ thông, và nhờ vậy, tỉ lệ HS tốt nghiệp cũng cao hơn.

Nếu các em có “nghề” thực sự sau khi học NPT thì cũng có thể chấp nhận được. Đằng này, sau khi thi xong, được cấp giấy chứng nhận rồi thì hầu như quên sạch.

Một HS lớp 8 học NPT ngành điện (điện nhà thôi), lên lớp 9 hỏi về nguyên lý mắc mạch song song, không trả lời được. Một HS lớp 11, con chủ cửa hàng vàng bạc đá quý học về trồng lúa, có giấy chứng nhận NPT loại giỏi hẳn hoi mà chưa một lần bước chân xuống ruộng, không phân biệt được đâu là lúa, đâu là cỏ.

Dạy "chay", học "chay"

TT liên kết với các trường trung học và cử giáo viên xuống tận trường để dạy. Điều này hợp lý ở chỗ HS khỏi phải đi lại, địa bàn rộng, nhất là ở nông thôn dàn trải, cơ sở vật chất, đội ngũ của các trung tâm lại không bảo đảm trong khi số HS đăng ký hằng năm ở mỗi huyện có đến hàng vài ngàn.

Nhưng chính cách tổ chức này lại nảy sinh nhiều bất hợp lý: Thường thì ban lãnh đạo TT và ban giám hiệu nhà trường sở tại khoán trắng cho giáo viên dạy nghề từ nội dung chương trình, thời khóa biểu (học ngoài giờ chính khóa) đến việc tổ chức dạy và học. Giáo viên đến các điểm trường như chạy "sô".

Và vì dạy tại trường phổ thông nên thiết bị phục vụ cho việc dạy - học NPT là con số 0. Điều đó bắt buộc thầy phải dạy "chay" và trò phải học "chay" (trừ trường hợp học nghề điện thì HS tự mua một số thiết bị cần thiết).

Một bất hợp lý nữa là HS không thể học nghề mà mình thích mà phải học thầy dạy. Có trường suốt nhiều năm chỉ cho HS học 2 nghề điện và trồng lúa.

Thừa hay "thiếu"?

Không có ai hành nghề được bằng tấm giấy chứng nhận NPT và chỉ một số rất ít HS tiếp tục học và làm theo nghề mà mình đã được học từ chương trình NPT.

Thiết nghĩ, HS phổ thông không nhất thiết phải có kiến thức và kỹ năng về một nghề cụ thể nào đó.

Trong chương trình giáo dục phổ thông bậc trung học có hoạt động hướng nghiệp. Đây được xem là một hoạt động chính khóa, bắt buộc và nếu thực hiện nghiêm túc đã đủ để làm công việc hướng nghiệp cho HS. Còn chuyện học nghề thì hãy để khi các em đi vào các trường nghề, các trường trung cấp, CĐ hoặc ĐH để được đào tạo bài bản và sẽ sống được bằng cái nghề mình đã học. Các TT cũng phải đổi mới phương thức hoạt động của mình để làm tròn chức năng, nhiệm vụ vốn có và không xem HS trung học là đối tượng chính.

Cả xã hội đang kêu và Bộ GD-ĐT cũng thừa nhận chương trình học phổ thông quá tải. Bộ đã phải kéo dài thời lượng, đã chỉnh lý SGK để giảm tải thì tại sao vẫn còn duy trì việc dạy và học nghề phổ thông trong các trường trung học? Với 70 tiết (THCS ) và 105 tiết (THPT), mỗi HS phải mất bao nhiêu công sức để học, rồi còn ôn tập, thi cử… đã nặng càng thêm nặng? Về mặt tài chính, đây chắc chắn là một khoản tốn kém cho gia đình và nhà nước không phải nhỏ nhưng hiệu quả đích thực của nó là gì ?

Nếu cho rằng việc dạy và học NPT trong trường trung học là do nhu cầu của HS và phụ huynh học sinh thì hãy bỏ việc cộng điểm khuyến khích do có giấy chứng nhận NPT, sẽ có câu trả lời xác thực. Khi bỏ kỳ thi tốt nghiệp THCS thì HS lớp 8 không còn học NPT nữa. Phải chăng, việc cộng điểm này cũng là biểu hiện của bệnh thành tích?

Đây không chỉ là chuyện chống sự giả dối trong dạy và học với tính chất là hoạt động của thầy và trò mà nó còn là sự lựa chọn dạy cái gì và học cái gì cho có hiệu quả xã hội thực sự. Việc dạy và học NPT chỉ là cái “phao cứu sinh” cho những người lười tập bơi. Vì vậy sự tồn tại của nó cần phải xem xét lại.

  • Lê Minh Hoàng (Trường THPT Long Bình, Gò Công Tây, Tiền Giang)

Việt Báo

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Cảnh báo về bạo lực trong trường học

Theo khảo sát của Plan quốc tế tại Việt Nam đối với gần 3.000 học sinh ở 30 trường THCS và THPT ở Hà Nội, khoảng 80% học sinh báo cáo bị bạo lực giới trong trường học ít nhất một lần trong đời.

Nhận xét tin Dạy và học nghề phổ thông, "phao cứu sinh" kẻ lười

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Dạy và học nghề phổ thông, "phao cứu sinh" kẻ lười bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Day va hoc nghe pho thong phao cuu sinh ke luoi ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Dạy và học nghề phổ thông, "phao cứu sinh" kẻ lười ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Giáo Dục của chuyên mục Giáo Dục.

Teaching and vocational school, "lifeline" the lazy
Ministry of Education, exams, certification, life buoy, high school, the need, the guidelines, universal information, vocational training, really, teachers, programs and practice, students, the

- Ministry of Education - Tel has issued guidelines for the organization of examinations and vocational school certificate (NPT) school year 2008 to 2009. That means teaching and learning issues NPT was indispensable. In fact, this is really only necessary for teachers and ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2711 Xu phuc tham bau Kien
    Thời sự 24h(27/11): Xử phúc thẩm bầu Kiên

    Kiểm tra tài sản con trai ông Trần Văn Truyền; Dừng dự án của nhà đầu tư TQ ở đèo Hải Vân; Xét xử phúc thẩm vụ bầu Kiên; Nữ sinh chết trong nhà nghỉ vì cuộc tình tay ba?; Nổ súng trấn áp 2 kẻ cướp giật ở trung tâm Sài Gòn; Áp thấp nhiệt đới vào biển Đông... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 27/11.

  • Thoi su 24h2611 Bang cuop chat tay lay 50 cay vang
    Thời sự 24h(26/11): Băng cướp chặt tay lấy 50 cây vàng

    Dẹp xe quá tải: Hà Tĩnh đang ‘nợ’ một lời hứa; Băng nhóm chặt tay cướp 50 cây vàng gây chấn động; Nữ sinh lớp 10 chết bất thường trong nhà nghỉ; Nhiều tình tiết mới vụ mất điện hàng không hy hữu...

  • Thoi su 24h2511 Ung ho phuong an nghi Tet 9 ngay
    Thời sự 24h(25/11): Ủng hộ phương án nghỉ Tết 9 ngày

    Chi tiền triệu mua tin về tham nhũng; “Mất điện tại sân bay do UPS hỏng là nói sai!”; Ủng hộ phương án nghỉ Tết 9 ngày; Phó giám đốc bệnh viện E trung ương bị bắt tại nhà nghỉ; Bị dồn ép, cước taxi, vận tải giảm tới trên 30%; Cha ruột giết con gái đang mang thai... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 25/11.

  • Thoi su trong ngay Danh ghen tren may bay
    Thời sự trong ngày: Đánh ghen trên máy bay

    Bến Tre, TPHCM thu hồi đất, dỡ nhà ông Trần Văn Truyền; Bộ trưởng Thăng: Sự cố mất điện có phải phá hoại?; SGK tiếng Anh: "Làm ầm ĩ là...không biết gì"; "Hố tử thần" sụt lún trở lại; "2 bà, 1 ông" đánh nhau trên máy bay...

  • Thoi su 24h2111 Thu hoi nha dat cua ong Tran Van Truyen
    Thời sự 24h(21/11): Thu hồi nhà đất của ông Trần Văn Truyền

    Thu hồi nhà, đất của ông Trần Văn Truyền; Gói quà 20/11 phát nổ, 1 phụ nữ tử vong; VTV xin lỗi vụ phát sóng "Nhặt xương cho thầy"; Hà Hồ bật khóc, nêu lời giải cho quan hệ với Cường đô la; Từ 1/1/2015 tăng mức phạt xe quá tải... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/11.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 162211
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 16-22/11)

    Hà Tĩnh: Mổ đẻ, BS "quên" kim trong bụng bệnh nhân 9 năm; Bình Dương: Một phụ nữ chết tức tưởi sau khi chích thuốc tại phòng khám tư nhân; Trứng gà thật - giả, phân biệt thế nào?; 83% đàn ông "thả rông" trong lần quan hệ đầu tiên; Mẹo chăm sóc da cho trẻ vào mùa đông; Lý do không ngờ khiến mẹ chậm mang thai; Người hay lo lắng dễ bị mất trí nhớ; Cách giảm cân hiệu quả trong 1 tuần... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1611 2211
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/11 - 22/11)

    Nghị trường QH nóng chuyện chạy chức, chạy quyền; Ước vọng của Hai lúa được phong Đại tướng quân; Sách Luật in hình nghệ sỹ Công Lý: Luật pháp không phải trò hề; Làm khu nghỉ dưỡng trên núi Hải Vân: Quá nhạy cảm quốc phòng!; Phát phim phản cảm,VTV nên có lời với các thầy cô giáo ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1611 2211
    Toàn cảnh Showbiz tuần (16/11 – 22/11)

    Mỹ Tâm được vinh danh giải thưởng 'Huyền thoại âm nhạc', Hình nghệ sĩ Công Lý bị xuất hiện phản cảm trên bìa sách luật, Tranh cãi số lượng khán giả trong live concert Heartbeat của Mỹ Tâm,

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1611 2211
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/11 - 22/11)

    "Tội phạm axit" và câu chuyện về quản lý; Kết cục thảm của những mối tình đồng tính nữ lệch lạc; Điểm tựa hoàn lương của 9X sát hại người yêu; 14 năm tù cho cơn ghen tuông mù quáng; Vụ TMV Cát Tường: Tội danh của bị cáo Tường và Khánh sẽ thay đổi?; Cảnh giác với chiêu lừa đảo tinh vi qua điện thoại;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin Bong daThe thao noi bat tuan qua 16112211
    Tin Bóng đá-Thể thao nổi bật tuần qua (16/11-22/11)

    Tổng hợp diễn biến vụ nghi ngờ Công Phượng gian lận tuổi; Tổng hợp thông tin trước thềm AFF Cup của ĐT Việt Nam và các đội bóng cùng bảng; Tổng hợp các trận cầu hay cuối tuần... là những tin tức sẽ có trong bản tin Bóng đá cuối tuần của Việt Báo.

1