Thứ bảy, 16 Tháng sáu 2012, 07:00 GMT+7

Dạy học sinh biết tìm kế sinh nhai?

Trường ở Mỹ không chỉ là nơi truyền đạt kiến thức, mà còn là nơi tạo điều kiện giúp trẻ biết cách tự học, biết cách cư xử, và mày mò “tìm kế sinh nhai” ngay từ các lớp “nhí”.

Không tạo áp lực lên “mặt đê”

Ở bậc Tiểu học, một lớp do một giáo viên lên lớp tất cả các môn, trừ mỹ thuật (visual arts), nhạc, và thể dục ("P.E." hoặc "gym"), là các môn chỉ có một hai tiết một tuần. Các môn học thường gồm số học (một số trường có thể dạy đại số sơ cấp), tập đọc - tập viết, chú trọng viết chính tả và tăng vốn từ. Các môn Khoa học tự nhiên và xã hội nói chung được dạy ít giờ, với khối lượng kiến thức chưa phong phú. Giáo án ở một số trường còn tụt hậu (underdeveloped) về xã hội học (social studies), và về khoa học nói chung, điều vẫn được lý giải là do giáo viên tiểu học được đào tạo để dạy tất cả các môn (generalists).

Giữ quyền chủ động!
Day hoc sinh biet tim ke sinh nhai?

Các môn Khoa học xã hội thường có xu hướng địa phương chí, cung cấp kiến thức sử - địa về địa bàn sở tại. Trong giảng dạy chú trọng các chuyên đề về văn học - nghệ thuật, các cuộc tham quan, và các dạng giảng dạy thông qua giải trí. Kể từ cuộc cải cách giáo dục đầu thế kỷ XX, người Mỹ cho rằng học sinh cần tích luỹ kiến thức qua lao động và ứng xử thường ngày, và nhờ vào kiểm nghiệm hậu quả của hành vi của mình.

Ở Trung học bậc trên (senior high school) học sinh được tự do hơn trong lựa chọn các môn học, và chỉ cần hoàn thành những định mức tối thiểu mà Ban đặc trách trường học đòi hỏi, để nhận được bằng tốt nghiệp. Các đòi hỏi bắt buộc (course rigor) này thường là:

Ba năm học (lên lớp đều, sát hạch đạt yêu cầu) cho các môn tự nhiên, cụ thể là một năm cho môn hoá, một năm cho môn sinh vật, một năm cho môn vật lý)
Ít nhất hai năm học cho môn toán, bao gồm đại số năm thứ nhất, hình học; đại số nâng cao (algebra II), và/hoặc lượng giác …
Tiếng Anh (ít nhất bốn năm học môn, bao gồm cả Văn, cổ điển học - humanities)
Từ hai đến bốn năm học cho bộ môn khoa học xã hội, gồm Lịch sử và Cơ cấu nhà nước Hoa Kỳ (government course), kinh tế (economics courses).
1-2 năm học môn thể dục.

Để thi vào nhiều trường hệ đại học, thí sinh phái hoàn thành một khối lượng lên lớp đầy đủ hơn, chẳng hạn phải có từ 2-4 năm học tiếng nước ngoài.

Một số bang cho phép học sinh rời trường phổ thông ở độ tuổi 14 -17, cho dù chưa tốt nghiệp, nếu được phép cha mẹ; một số bang khác khuyên học sinh chỉ nên rời trường khi đã vị thành niên. Học sinh thường lên lớp tới 6 tiếng một ngày, tức là 175 – 185 giờ một năm, rồi nghỉ hè khoàng hai tháng rưỡi, từ tháng Sáu đến tháng Tám, trùng với truyền thống gặt hái vụ hè trong lịch sử Hoa Kỳ.

Phương pháp luận

Truyền đạt kiến thức từ thầy đến học sinh nhí là được coi là tiếp tục quá trình truyền đạt kiến thức do cha mẹ bé thực hiện, trước khi bé tới trường. Theo Lý luận truyền đạt kiến thức (Instructional theory), giai đoạn này nhằm trả lời các câu hỏi: cái gì, ra sao (What? How?)…

Đầu tiên, khi lượng kiến thức không nhiều, bé học như tham gia một trò chơi. Nhưng dần dà, khối lượng kiến thức ngày một chất đống lên, các môn học cũng “xoè” ra như những nan quạt. Trẻ bắt đầu cảm thấy môn này hay, môn kia “chán”, cho dù đây là hàm của nhiều biến số: tư chất, sở thích của em, “tài” của thày, sách giáo khoa… Trong mọi trường hợp, bắt đầu hiện tượng “nghẽn” luồng thông tin, thông tin mới trở nên khó tiếp nhận, khó xử lý, khó biến thành kiến thức của mình. Bắt đầu thập thò những “phao” (trong luồng): các bài tập mẫu, các đáp án đề thi… ở những nơi có thể.

Cơ sở làm giảm tải học vấn, theo Lý thuyết dạy học (Theory of learning) của Mỹ, là ngay từ khi bé chuẩn bị đến trường, cũng như ở Tiểu học, nên quá độ sang dạy bé biết cách tự học (Constructionism) - tạo dựng cho bé kỹ năng truy cập thông tin (đơn vị kiến thức) nào cần thiết để giải bài tập, biết chọn hình thức cư xử đúng (behaviorism: learning as response acquisition - kỹ năng nắm bắt cách cư xử phù hợp), biết cách xác định các hành vi tiếp nối trong một tình huống biến chuyển...
Vai trò của người thày trong áp dụng Constructionism là chủ đạo. Giáo viên phải khám phá được sự thích thú của học trò đối với môn này hay môn khác, để “nuôi cấy” được đòn bẩy trong từng em không phải với tất cả các môn, mà trong quá trình “thâm canh” với từng môn. Từ đó, trẻ bắt đầu tự nguyện đi sâu vào môn mình thích, đầu tiên trong khuôn khổ bài vở, sau đó cả ở những giao diện ngoài trường lớp, sách vở.

Sách giáo khoa của các nước phương tây không hề mỏng hơn giáo khoa của Việt Nam, nếu không nói là dày hơn. Nhưng nó được làm theo cách để các em “yêu môn Lý” chẳng hạn, có thể nhận được nhiều hơn, còn các em trung bình thì thu hoạch được những kiến thức tối thiểu…

Tham chiếu

Hôm nay, có nhiều lý giải cho sự quá tải kiến thức trong trường Việt. Lớp nào cũng hơn nửa trăm em, trình độ hơi bị không đồng đều, yêu cầu của cách mạng KH- KT, lương giáo viên thấp, nên học thêm là giải pháp nhất cử lưỡng tiện.

Nhưng thời bao cấp trường lớp cũng phải chứa khoảng 50 em/ lớp như hôm nay. Giáo viên, cũng như hôm nay, phải chịu tải lớn khi cố truyền đạt kiến thức cho toàn lớp. Dù không biết lý thuyết dạy học (Theory of learning), giáo viên định hướng sao cho học sinh trung bình nắm được vấn đề, và luôn tìm cách khơi dậy tình yêu môn học đối với các em khá trở lên. Ý thức tự giác học tập thời trước cũng cao hơn, cho dù nhiều cha mẹ vẫn "nay thét mai gầm”.

Thời ấy quả đã có một thứ “phao” chống quá tải cho giáo viên, là các em học khá hơn được phân công kèm cặp các học trò kém hơn cùng tổ học tập với mình. Nhưng thầy cô phải nhắc nhở các tổ trưởng là đừng vì thành tích của tổ, mà cho bạn ngồi bên cạnh quay cóp bài mình khi KT, thi cử…

Nôm na, quá trình dạy và học, ở đâu cũng vậy, nhằm tạo cho các nhà tuyển dụng lao động khả năng được “dụng nhân như dụng mộc”. Chứ không cố làm “tốt nước sơn” thôi, bằng cách lạm phát những chứng chỉ tốt nghiệp, qua những kỳ thi “giả vờ”.

  • Lê Đỗ Huy
Việt Báo

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Mê hoặc vì mức lương khủng khi du học Nhật Bản

 Trong khi công ty tư vấn khẳng định thu nhập có được từ việc làm thêm sẽ trang trải toàn bộ chi phí học tập và sinh hoạt ở Nhật Bản thì Bộ GD-ĐT tuyên bố ngược lại.

Băn khoăn việc mở rộng thang điểm

Còn ít ngày nữa, Bộ Giáo dục và Ðào tạo (GD và ÐT) sẽ công bố chính thức Quy chế tổ chức kỳ thi THPT quốc gia. Quy chế này quy định cụ thể về tổ chức kỳ thi và xét công nhận tốt nghiệp THPT. Sau khi dự thảo quy chế được thông báo rộng rãi, nhiều chuyên gia, nhà giáo, nhà khoa học đã có những ý kiến đóng góp tâm huyết.

Nhận xét tin Dạy học sinh biết tìm kế sinh nhai?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Dạy học sinh biết tìm kế sinh nhai? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Day hoc sinh biet tim ke sinh nhai ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Dạy học sinh biết tìm kế sinh nhai? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Giáo Dục của chuyên mục Giáo Dục.

Teaching students that earn a livelihood?
A living, behavior, facilitate, knowledge, students, teachers, communicating, teaching, school year, school, know, find, physics, where

Schools in the United States not only a place to communicate knowledge, but also a place to create conditions to help children know how to learn, know how to behave, and tinkering "earn a livelihood" from the class "chatter" ....

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Giáo Dục


  • Thoi su 24h2301 Tang luong huu va tro cap them 8
    Thời sự 24h(23/01): Tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%

    Tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%; Bộ GTVT lên tiếng về vụ Cục trưởng Đường sắt chết tại trụ sở; Bắt ông chủ tạp chí cầm đầu đường dây đánh bạc ngàn tỷ; Hàng tấn mỹ phẩm không nguồn gốc "tràn" vào HN; Làm rõ vụ 12 con dê ‘lạc’ vào trang trại Bí thư huyện... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 23/1.

  • Thoi su 24h2201 Cuc truong Duong sat chet tai tru so
    Thời sự 24h(22/01): Cục trưởng Đường sắt chết tại trụ sở

    Cục trưởng Đường sắt VN được phát hiện chết tại phòng làm việc, "Nữ quái" đất Cảng phẫu thuật mặt trốn nã 10 năm; Thưởng Tết thấp nhất là 30 ngàn đồng; Nữ du khách nước ngoài đến Hà Nội đã bị cướp; Bắt nghi phạm vụ hiếp dâm, giết bé gái bịt đầu mối; Giữ lại táo nhập từ Mỹ, cấm bán ra thị trường... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày.

  • Thoi su 24h2101 Xang giam toi 1900 donglit
    Thời sự 24h(21/01): Xăng giảm tới 1.900 đồng/lít

    Thiếu nữ bị kéo lê nửa cây số dưới gầm xe 7 chỗ; 3 công nhân tử vong tại công trường thủy điện; Vụ án tham ô hơn 10 năm chưa xử xong; Hoãn tăng thuế, xăng giảm tới 1.900 đồng/lít; Ô tô lao vun vút ngược chiều trên cầu Nhật Tân; Nữ giáo viên tống tiền giám đốc trường quốc tế... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/1.

  • Thoi su 24h2001 Bi an ho chon hai cot tap the
    Thời sự 24h(20/01): Bí ẩn hố chôn hài cốt tập thể

    Lửa hàn bắn tung tóe tại dự án đường sắt trên cao; Trùm ma túy lĩnh án tử, tiến sĩ luật ốm nặng không phải ra tòa; Má mì xinh đẹp và 2 đại gia bị bắt quả tang mua dâm; Sự ma mãnh của Abbott khi ghi nhãn sữa kỳ thị; Đôi vợ chồng làm giả chữ ký nhiều vị lãnh đạo... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 20/1.

  • Thoi su trong ngay Phat VTV 40 trieu vi Dieu uoc thu 7
    Thời sự trong ngày: Phạt VTV 40 triệu vì "Điều ước thứ 7"

    Thêm một lý do khiến "dự án đất vàng" chậm tiến độ; Xử phạt VTV 40 triệu đồng vì sai phạm của Điều ước thứ 7; Công dân bị tù oan được bồi thường gần 300 triệu; Xe đưa đón học sinh phát cháy trên phố... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 19/1.

  • Benh vien cam ket khong nam ghep
    Bệnh viện cam kết không nằm ghép

    Lần đầu tiên 13 bệnh viện trung ương ký cam kết chấm dứt tình trạng bệnh nhân nằm ghép, đảm bảo 1 bệnh nhân/giường bệnh. Tuy nhiên xung quanh cam kết này vẫn còn nhiều băn khoăn.

  • Tao My gay chet nguoi da ve Viet Nam
    Táo Mỹ gây chết người đã về Việt Nam?

    Loại vi khuẩn nguy hiểm nhiễm trong táo Mỹ có thể nhiễm trong nhiều loại thực phẩm quan trọng thường xuất hiện trong bữa ăn hàng ngày. ------------ Xem thêm: Táo Mỹ gây chết người đã về Việt Nam?, http://vietbao.vn/tp/Tao-My-gay-chet-nguoi-da-ve-Viet-Nam/7063625/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tinh hinh buon lau dien bien phuc tap
    Tình hình buôn lậu diễn biến phức tạp

    Thời điểm gần Tết Nguyên đán hàng năm luôn là thời điểm nhạy cảm, cao điểm của nạn buôn lậu

  • Danh hai Thuy Nga to chong no nan lua gat
    Danh hài Thúy Nga tố chồng nợ nần, lừa gạt

    Mấy ngày vừa qua, những trang nhật ký của danh hài Thúy Nga chia sẻ chuyện cô bị “chồng hờ” lừa lấy 350.000 USD rồi bỏ trốn và lấy danh nghĩa của cô để lừa đảo rất nhiều người đã làm dấy lên rất nhiều luồng ý kiến. Giới..

  • Thong diep Lien bang My nam 2015
    Thông điệp Liên bang Mỹ năm 2015

    Tổng thống Mỹ nói về trang hoàng kim mới của lịch sử nước Mỹ nơi họ sẽ cùng đồng minh sống vững mạnh. Và Nga sẽ lụi tàn trong sự cô lập? ------------ Xem thêm: Thông điệp Liên bang Mỹ năm 2015, http://vietbao.vn/tp/Thong-diep-Lien-bang-My-nam-2015/7048259/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn